Ngũ Chỉ Sơn: Khai thác giá trị kép từ "lá chắn xanh" giữ đất

Ở xã Ngũ Chỉ Sơn, cây trúc đang dần khẳng định giá trị kép khi vừa góp phần chống sạt lở, giữ đất, giữ rừng, vừa tạo thêm sinh kế, giúp người dân nâng cao thu nhập.

0:00 / 0:00
0:00

Trên các sườn núi ở thôn Phìn Hồ, màu xanh của cây trúc nay đã phủ rộng hơn trước, tạo nên khung cảnh yên bình giữa vùng cao. Ít ai biết rằng, trước đây, nhiều khu vực tại nơi này từng bị xói mòn, đất bạc màu do người dân canh tác trên địa hình dốc lớn. Từ thực tế đó, một số hộ dân đã chủ động chuyển sang trồng trúc như giải pháp để giữ đất, chống sạt lở và bảo vệ diện tích sản xuất.

baolaocai-br_s-3.jpg
Gia đình ông Lý Quẩy Và tiên phong mở rộng diện tích trồng trúc ở Phìn Hồ.

Gia đình ông Lý Quẩy Và là một trong những hộ tiên phong duy trì và mở rộng diện tích trồng trúc ở thôn Phìn Hồ từ cách đây hơn chục năm về trước. Từ vài chục khóm trúc ban đầu, đến nay gia đình ông đã gây dựng được 3 vạt đồi trúc xanh tốt, diện tích khoảng hơn 1 ha.

Theo ông Và, cây trúc dễ chăm sóc, chỉ mất công giai đoạn đầu khi còn là cây non, khi phủ tán, cỏ khó mọc.

Không dừng lại ở vai trò bảo vệ môi trường, cây trúc còn mang lại nhiều giá trị thiết thực trong đời sống và sản xuất của người dân địa phương. Thân trúc được sử dụng làm hàng rào hoặc nguyên liệu cho nghề đan lát truyền thống, trong khi lá và cành được tận dụng làm chất đốt. Đặc biệt, măng trúc từ lâu đã không còn là món ăn dân dã riêng của đồng bào vùng cao mà đã trở thành đặc sản rất được ưa chuộng, cung cấp cho các nhà hàng tại Khu du lịch Quốc gia Sa Pa.

Và vài năm trở lại đây, nhu cầu sử dụng ống trúc làm cơm lam và các sản phẩm thủ công tăng lên đã mở ra thêm đầu ra cho người dân. Nhờ những lợi ích kinh tế thấy rõ này, nhiều hộ gia đình đã bắt đầu quan tâm hơn đến việc phục hồi và phát triển diện tích trúc trên các sườn đồi dốc.

baolaocai-br_s-1.jpg
baolaocai-br_s-5.jpg
Nhiều hộ dân ở Phìn Hồ mở rộng diện tích và khai thác giá trị kinh tế từ trồng trúc.

Thôn Phìn Hồ hiện có hơn 60 hộ dân, trong đó khoảng 20 hộ trồng trúc xanh với tổng diện tích khoảng 6 ha. Theo ông Lý Láo Tả, Trưởng thôn Phìn Hồ, cây trúc từng có thời gian bị mai một do người dân chưa chú trọng chăm sóc và đầu ra chưa ổn định. Tuy nhiên, từ năm 2015, nhờ giá trị kinh tế từ măng và thân trúc tăng lên, người dân đã chủ động mở rộng diện tích.

Không riêng Phìn Hồ, hiện nay cây trúc xanh đã được trồng tại nhiều thôn của xã Ngũ Chỉ Sơn như Can Hồ A, Lủ Khấu, Cửa Cải… Tổng diện tích toàn xã đạt khoảng 15 ha. Dù quy mô chưa lớn, song mô hình này đang cho thấy hiệu quả rõ nét trong việc phát triển kinh tế gắn với bảo vệ tài nguyên rừng và môi trường sinh thái.

baolaocai-br_s-4.jpg
Cây trúc đang góp phần mang lại thu nhập cho người dân ở Ngũ Chỉ Sơn.

Theo đánh giá của chính quyền địa phương, cây trúc có nhiều ưu điểm phù hợp với điều kiện tự nhiên ở vùng cao. Bộ rễ khỏe giúp giữ đất, hạn chế rửa trôi vào mùa mưa. Khả năng sinh trưởng tốt trên địa hình dốc giúp phủ xanh những khu vực khó canh tác. Đây cũng là loại cây không phải đầu tư chăm sóc nhiều nhưng cho khai thác lâu dài.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến ngày càng phức tạp, tình trạng sạt lở đất, lũ ống, lũ quét thường xuyên xảy ra ở miền núi, việc phát triển những loại cây có khả năng giữ đất, bảo vệ sườn dốc như cây trúc đang trở thành hướng đi phù hợp. Mô hình này vừa góp phần giảm thiểu thiên tai, vừa tạo thêm việc làm, tăng thu nhập cho người dân.

baolaocai-br_s-8.jpg
baolaocai-br_s-9.jpg
Thân cây trúc ở xã Ngũ Chỉ Sơn là nguồn nguyên liệu quan trọng, cung cấp cho các hợp tác xã, cơ sở sản xuất cơm lam tại phường Sa Pa và xã Cốc San.

Tuy nhiên, để cây trúc thực sự trở thành cây sinh kế bền vững, xã Ngũ Chỉ Sơn vẫn đang đối mặt với không ít khó khăn. Hiện nay, việc mở rộng diện tích chủ yếu dựa vào nguồn lực tự thân của người dân nên còn gặp nhiều hạn chế. Đầu ra cho các sản phẩm từ trúc dù đã hình thành nhưng nhìn chung chưa ổn định, phần lớn vẫn là tiêu thụ nhỏ lẻ, phụ thuộc vào thương lái trong tỉnh.

baolaocai-br_s-6.jpg
baolaocai-br_s-7.jpg
Cây trúc góp phần quan trọng trong phủ xanh đồi, núi trọc, giúp giữ đất, chống xói mòn mỗi mùa mưa lũ.

Ông Hoàng Ngọc Định - Phó Chủ tịch UBND xã Ngũ Chỉ Sơn cho biết: “Qua các cuộc tiếp xúc cử tri và họp thôn, người dân nhiều lần kiến nghị được hỗ trợ kinh phí để mở rộng diện tích trồng trúc. Tuy nhiên, do nguồn lực ngân sách địa phương còn khó khăn nên xã đang đề xuất cấp trên xem xét lồng ghép nội dung này vào các chương trình mục tiêu quốc gia để hỗ trợ người dân”.

Theo ông Định, nếu cây trúc nhận được sự quan tâm đầu tư bài bản về nguồn giống, kỹ thuật canh tác và có sự kết nối chặt chẽ trong tiêu thụ sản phẩm, địa phương hoàn toàn có thể quy hoạch thành các vùng nguyên liệu lớn gắn với phát triển du lịch sinh thái rừng trúc, đồng thời khôi phục và nâng tầm các sản phẩm thủ công truyền thống.

Khi những “nút thắt” về vốn, kỹ thuật và thị trường đầu ra được tháo gỡ đồng bộ, cây trúc ở xã Ngũ Chỉ Sơn hứa hẹn sẽ còn bén rễ sâu hơn nữa vào lòng đất. Đó sẽ là nền tảng vững chắc để xây dựng nên những bản làng vùng cao xanh, an toàn trước thiên tai và trù phú với nguồn thu nhập bền vững.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Cốm Tú Lệ vào cuối vụ

Cốm Tú Lệ vào cuối vụ

Những ngày đầu tháng 10, xã Tú Lệ bước vào thời điểm cuối vụ cốm. Người dân đang khẩn trương thu hoạch những diện tích lúa nếp còn lại, tất bật rang, giã, sàng để hoàn thành các mẻ cốm cuối mùa, đáp ứng nhu cầu thị trường.

Đồng bào Mông Xanh ở Tu Thượng lần đầu trồng cây vụ đông

Đồng bào Mông Xanh ở Tu Thượng lần đầu trồng cây vụ đông

Vụ đông năm nay, xã Nậm Xé triển khai trồng 20 ha rau, đậu các loại, trong đó thôn Tu Thượng thực hiện 5 ha. Đây là lần đầu đồng bào Mông Xanh tại thôn đưa cây vụ đông vào trồng trên đất ruộng một vụ, từng bước thay đổi tập quán canh tác, tạo thêm nguồn thu cho gia đình.

Lào Cai giới thiệu 98 sản phẩm đặc trưng tại Hội chợ Làng nghề Việt Nam 2026

Lào Cai giới thiệu 98 sản phẩm đặc trưng tại Hội chợ Làng nghề Việt Nam 2026

Hội chợ Làng nghề Việt Nam lần thứ 22 năm 2026 diễn ra từ ngày 7 - 13/10 tại Hà Nội, thu hút sự tham gia của nhiều địa phương, doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ sở sản xuất trên cả nước. Tại hội chợ, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Lào Cai tổ chức 2 gian hàng, trưng bày, giới thiệu 98 sản phẩm của các hợp tác xã, doanh nghiệp và hộ kinh doanh trong tỉnh.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Giàng Quốc Hưng định hướng nhân rộng mô hình trồng cây bồ đề tại Bảo Yên

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Giàng Quốc Hưng định hướng nhân rộng mô hình trồng cây bồ đề tại Bảo Yên

Chiều 8/10, đồng chí Giàng Quốc Hưng - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh kiểm tra tình hình triển khai nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp tỉnh tại xã Bảo Yên; đánh giá kết quả bước đầu của mô hình trồng cây bồ đề, định hướng phát triển, nhân rộng mô hình phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa phương.

Phường Trung Tâm tiên phong mở hướng phát triển dược liệu theo chuỗi giá trị

Phường Trung Tâm tiên phong mở hướng phát triển dược liệu theo chuỗi giá trị

Chiều 7/10, UBND phường Trung Tâm tổ chức Hội nghị triển khai kế hoạch phát triển cây dược liệu trên địa bàn. Đây là địa phương đầu tiên trong 99 xã, phường của tỉnh triển khai hội nghị về phát triển dược liệu trong thực hiện Đề án 48, mở hướng xây dựng vùng nguyên liệu gắn với sản xuất, chế biến và tiêu thụ sản phẩm.

Bản Xèo: Để những tuyến đường nối dài thôn, bản

Bản Xèo: Để những tuyến đường nối dài thôn, bản

Nhiều năm qua, giao thông nông thôn là một trong những “điểm nghẽn” ảnh hưởng đến đi lại, giao thương và phát triển sản xuất ở xã Bản Xèo. Từ nguồn lực Nhà nước cùng sự chung sức của tổ chức, cá nhân và Nhân dân, nhiều tuyến đường đang được đầu tư, nâng cấp, từng bước hoàn thiện kết nối giữa các khu dân cư, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương.

Bảo Hà mở rộng nghề trồng dâu nuôi tằm

Bảo Hà mở rộng nghề trồng dâu nuôi tằm

Từ những mô hình cho thu nhập khá, nghề trồng dâu, nuôi tằm đang được người dân xã Bảo Hà quan tâm mở rộng. Địa phương chú trọng phát triển vùng nguyên liệu, hỗ trợ kỹ thuật, đồng thời tăng cường liên kết tiêu thụ, từng bước nâng cao hiệu quả sản xuất và thu nhập cho người dân.

Khơi dậy sức dân trong xây dựng nông thôn mới

Khơi dậy sức dân trong xây dựng nông thôn mới

Phát huy vai trò chủ thể của nông dân trong xây dựng nông thôn mới, các cấp Hội Nông dân trong tỉnh đẩy mạnh tuyên truyền, vận động hội viên tham gia bằng những việc làm cụ thể, thiết thực. Từ hiến đất, đóng góp ngày công đến sửa chữa đường giao thông, kênh mương, cầu dân sinh..., sự chung sức của người dân đang góp phần hoàn thiện hạ tầng, tạo thuận lợi cho sản xuất, đi lại và nâng cao chất lượng cuộc sống ở nông thôn.

Hướng đi mới giúp nâng giá trị nông sản

Hướng đi mới giúp nâng giá trị nông sản

Ghi lại quy trình sản xuất, hoặc livestream giới thiệu, đăng sản phẩm lên các nền tảng mạng xã hội là cách người dân xã Bảo Ái (Lào Cai) từng bước đưa công nghệ vào sản xuất, kinh doanh. Từ thay đổi cách quảng bá, kết nối khách hàng đến chủ động mở rộng thị trường, tư duy số đang mở thêm hướng đi mới, góp phần nâng cao giá trị nông sản và hiệu quả sản xuất, kinh doanh tại địa phương.

Khát vọng đổi thay nơi thượng nguồn sông Chảy

Khát vọng đổi thay nơi thượng nguồn sông Chảy

Si Ma Cai - nơi thượng nguồn sông Chảy nổi tiếng với địa hình cheo leo, khí hậu khắc nghiệt. Từ lâu, đời sống đồng bào các dân tộc nơi đây gặp nhiều khó khăn do chủ yếu trông vào cây ngô, cây lúa. Với khát vọng đổi thay, mấy năm trở lại đây, nhiều thanh niên đã mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi để nâng cao thu nhập, làm giàu trên chính mảnh đất vùng cao biên cương của Tổ quốc.

Nuôi chim bồ câu quy mô lớn

Hướng đi mới từ mô hình nuôi chim bồ câu Pháp ở xã Bảo Hà

Những năm gần đây, phong trào chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, đổi mới tư duy sản xuất diễn ra mạnh mẽ tại nhiều địa phương trong tỉnh . Nổi bật là câu chuyện lập nghiệp của anh Trịnh Ngọc Liêm ở thôn Hồng Sơn, xã Bảo Hà. Mạnh dạn chuyển từ làm vườn sang chăn nuôi, anh Liêm đã thành công với mô hình nuôi chim bồ câu Pháp quy mô lớn, mở ra cơ hội phát triển kinh tế đầy triển vọng cho bà con nông dân ở địa phương.

Lục Yên bảo vệ đàn vật nuôi trước bệnh dịch tả lợn châu Phi

Lục Yên bảo vệ đàn vật nuôi trước bệnh dịch tả lợn châu Phi

Trước nguy cơ bệnh dịch tả lợn châu Phi có khả năng phát sinh, ảnh hưởng đến hoạt động chăn nuôi, nguồn cung thực phẩm và môi trường, các hộ chăn nuôi, kinh doanh, giết mổ, vận chuyển lợn trên địa bàn xã Lục Yên cần nâng cao ý thức, chủ động thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch bệnh, bảo vệ đàn vật nuôi.

Lào Cai dẫn đầu cả nước về xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai

Lào Cai dẫn đầu cả nước về xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai

Với gần 4,9 triệu thửa đất được rà soát, hơn 3,18 triệu thửa được chuẩn hóa theo tiêu chí “đúng - đủ - sạch - sống”, Lào Cai đang dẫn đầu cả nước về tiến độ xây dựng, hoàn thiện cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai. Kết quả này tạo nền tảng quan trọng để nâng cao hiệu quả quản lý đất đai, đẩy mạnh chuyển đổi số và phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Nghề trồng lanh, dệt vải đang tạo việc làm thường xuyên cho trên 1.200 lao động xã Lao Chải, chủ yếu là phụ nữ.

Giữ nghề truyền thống, mở hướng sinh kế

Muốn văn hóa được gìn giữ lâu bền, trước hết phải để văn hóa tiếp tục hiện diện trong đời sống của người dân. Ở Lao Chải, những giá trị ấy đang được khơi dậy từ những điều gần gũi: cây lanh, tấm vải chàm, cây sơn tra, tri thức sản xuất dưới tán rừng và không gian bản làng. Khi những giá trị từng chủ yếu phục vụ đời sống từng bước trở thành sản phẩm, tạo việc làm và thu nhập, bảo tồn văn hóa không còn là câu chuyện tách rời cuộc sống mà trở thành một phần của sinh kế.

fb yt zl tw