Hương ước bảo vệ rừng ở Púng Luông

Trong công tác quản lý, bảo vệ rừng, bên cạnh quy định của pháp luật, hương ước, quy ước của cộng đồng được người dân đồng thuận bổ sung những điều khoản cụ thể, phù hợp với phong tục, tập quán địa phương, trở thành “sức mạnh đồng lòng bảo vệ rừng của người dân vùng cao”. 

0:00 / 0:00
0:00

Trong những buổi họp thôn Nả Háng Tủa Chử, xã Púng Luông, bên cạnh công việc cần bàn thì đưa ra thì nội dung của hương ước cũng được đưa ra để nhắc nhở các hộ dân trong thôn thực hiện. Nội dung của hương ước ghi rất rõ những việc nên làm và không nên làm trên mọi lĩnh vực, trong đó có các quy định cụ thể về hành vi xâm hại rừng, mức xử phạt và biện pháp xử lý. Từ đó, giúp người dân tuân thủ và thực hiện tốt công tác quản lý, bảo vệ rừng.

sequence-0100-00-00-41still011.jpg
Thôn Nả Háng Tùa Chử tuyên truyền đến người dân nội dung hương ước của thôn.

Ông Lù Phàng Khày – già làng thôn Nả Háng Tủa Chử cho biết: “Hương ước được chính người dân đóng góp ý kiến và xây dựng, quy định cụ thể, rõ ràng. Trong công tác bảo vệ rừng, người nào vi phạm lần đầu nộp phạt 500 nghìn đồng, lần thứ 2 là 1,5 triệu đồng; nếu vi phạm lần thứ 3 thì báo chính quyền xử lý theo quy định của pháp luật. Do vậy, người dân trong thôn đã chấp hành và tích cực tham gia bảo vệ rừng”.

sequence-0100-00-59-07still016.jpg
Diện tích rừng của thôn Nả Háng Tùa Chử được bảo vệ xanh tốt.

Đối với cộng đồng dân cư ở các thôn vùng cao, hương ước tồn tại từ lâu, đến nay được cụ thể hóa gắn với trách nhiệm của người dân. Việc duy trì, đổi mới để phù hợp với điều kiện thực tế đã tạo ra “lệ làng” – một hình thức tự quản hiệu quả dựa trên sự đồng thuận của dân bản. Không chỉ dừng lại ở lời nói, các bản đều cụ thể hóa thành quy định rõ ràng: khu vực rừng cấm, rừng đầu nguồn, quy định việc lấy củi, lấy mật ong … đều được bàn bạc dân chủ, ghi thành văn bản, được chính quyền xã công nhận.

sequence-0100-00-37-14still017.jpg
Lực lượng kiểm lâm địa bàn và và tổ xung kích tuần tra, kiểm tra diện tích rừng do thôn Nả Háng Tùa Chử quản lý, bảo vệ.

Trưởng thôn Nả Háng Tùa Chử - ông Mùa A Mạnh cho biết: “Khi có hương ước, việc xử phạt cũng dễ dàng, bà con luôn chấp hành quy định do chính cộng đồng đã đề ra”.

sequence-0100-00-11-22still013.jpg
Những quy định không được làm trong hương ước của thôn Nả Háng Tùa Chử.
sequence-0100-03-22-01still018.jpg
Tuần tra, kiểm tra diện tích rừng giáp ranh với nương trên địa bàn thôn.

Hiện, thôn Nả Háng Tùa Chử đang quản lý gần 830 ha rừng các loại, với 150 hộ dân tham gia. Mỗi năm, diện tích rừng này mang lại hơn 300 triệu đồng tiền dịch vụ môi trường rừng, tạo nguồn sinh kế ổn định, giúp người dân thêm gắn bó, có trách nhiệm hơn với rừng. Điểm đặc biệt khiến hương ước có sức sống bền vững chính là sự đồng thuận. Khác với văn bản hành chính, hương ước được ban hành từ chính nhu cầu tự quản của người dân, được bàn bạc, thống nhất và tự nguyện thực hiện. Nhờ đó, người dân nâng cao ý thức trong việc bảo vệ tài nguyên rừng. 100% diện tích rừng đầu nguồn của bản được bảo vệ xanh tốt. Nhiều hộ còn phát triển thêm mô hình trồng sa nhân, cây dược liệu dưới tán rừng, vừa có thu nhập, vừa gắn bó với rừng.

sequence-0100-01-57-33still009.jpg
Một góc rừng đầu nguồn.

Ông Sùng A Chay - Trạm trưởng Trạm Kiểm lâm khu vực Púng Luông cho biết: “Hương ước của từng bản quy định rất chi tiết và gần gũi bà con, nên giúp chúng tôi rất nhiều trong quá trình tuyên truyền cũng như quản lý, bảo vệ rừng thuận lợi hơn so với thời gian trước”.

sequence-0100-01-55-08still008.jpg
Rừng được bảo vệ xanh tốt tại các thôn, bản vùng cao.

Toàn xã Púng Luông hiện có gần 19.000 ha rừng được giao cho người dân tại 25 thôn, bản quản lý. Trong đó, hơn 11.000 ha được chi trả dịch vụ môi trường rừng với khoảng 10 tỷ đồng mỗi năm. Những quy định tưởng chừng giản dị trong hương ước lại mang sức mạnh lớn lao, giúp rừng được bảo vệ, đời sống người dân ngày càng ổn định.

Khi người dân trở thành chủ thể của công tác bảo vệ rừng, tình trạng chặt phá rừng giảm mạnh, độ che phủ rừng ở nhiều xã vùng cao tăng đều qua từng năm. Không chỉ bảo vệ rừng, hương ước còn góp phần giữ nếp sống, phong tục, tinh thần đoàn kết – tạo nền tảng để phát triển bền vững. Thực tế cho thấy, ở nơi nào hương ước được duy trì nghiêm túc, nơi đó rừng xanh và đời sống người dân cũng khá hơn.

sequence-0100-03-34-36still019.jpg
Tuần tra rừng định kỳ đã trở thành công việc quen thuộc của người dân và lực lượng kiểm lâm địa bàn.

Phó Chủ tịch UBND xã Púng Luông -ông Thào A Phềnh cho biết thêm: “Trên cơ sở hương ước của từng thôn, bản, chúng tôi cùng họp, thống nhất thành quy ước chung cho tất cả thôn, bản trên địa bàn xã; nhờ đó thuận lợi trong công tác quản lý, bảo vệ rừng cũng như xử lý vi phạm".

sequence-0100-01-45-25still010.jpg
Rừng được bảo vệ tốt hơn nhờ hương ước của các thôn vùng cao.

Nếu Luật Lâm nghiệp là cơ sở pháp lý thì hương ước, quy ước của cộng đồng dân cư lại là sợi dây gắn kết người dân với rừng – nơi luật pháp hòa quyện cùng tình làng, nghĩa bản. Rừng xanh được gìn giữ, văn hóa được bảo tồn, cuộc sống người dân vùng cao thêm bình yên. Hương ước bảo vệ rừng ở xã Púng Luông là minh chứng sinh động cho sự kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Vì một Lào Cai xanh

Vì một Lào Cai xanh

Biến đổi khí hậu đang làm thay đổi sâu sắc điều kiện tự nhiên, môi trường sống và quỹ đạo phát triển của nhiều địa phương, trong đó có tỉnh Lào Cai. Trước hiện tượng thời tiết cực đoan ngày càng gia tăng, bảo vệ môi trường không còn là nhiệm vụ riêng của ngành chức năng mà trở thành yêu cầu cấp thiết đối với toàn xã hội.

Những “bông hoa” nơi lưng trời

Những “bông hoa” nơi lưng trời

Dẫu điều kiện công tác ở vùng cao Chế Tạo, Mù Cang Chải, Lao Chải còn nhiều gian khó, nhưng những cán bộ hội phụ nữ cơ sở vẫn bền bỉ bám bản, vận động hội viên, người dân mạnh dạn phát triển kinh tế. Bằng sự tận tâm, các chị đã trở thành cầu nối tin cậy giữa cấp ủy, chính quyền với Nhân dân, góp sức dựng xây quê hương ngày càng phát triển.

Mường Bo: "Thay áo mới" sau một năm tinh gọn bộ máy

Mường Bo: "Thay áo mới" sau một năm tinh gọn bộ máy

Mô hình chính quyền địa phương 2 cấp sau gần một năm vận hành đã mang lại "chiếc áo mới" đầy khởi sắc cho xã Mường Bo. Bước ngoặt này đến từ tư duy quản trị hiện đại, quyết liệt trong tinh gọn bộ máy, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và lấy sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả cải cách. 

Từ người đi tìm đất sống đến những tỷ phú quế ở Mỏ Vàng

Từ người đi tìm đất sống đến những tỷ phú quế ở Mỏ Vàng

Dưới những đồi quế xanh ngút ngàn ở thôn Trung Tâm, xã Mỏ Vàng, tỉnh Lào Cai, cụm dân cư người Mông với chỉ 40 hộ dân khiến nhiều người bất ngờ bởi diện mạo sung túc hiếm thấy. Từ hai bàn tay trắng, người Mông nơi đây đã tạo dựng cơ nghiệp trên vùng đất từng đầy gian khó, biến những đồi núi hoang sơ thành những cơ ngơi bạc tỷ giữa đại ngàn.

Niềm vui mùa gặt

Niềm vui mùa gặt

Mùa gặt ở các vùng quê luôn đến bằng những thanh âm rất riêng. Đó là tiếng máy gặt rộn vang từ tinh mơ, tiếng gọi nhau í ới giữa đồng, tiếng cười giòn tan của bà con sau một vụ mùa bội thu.

Thanh long ruột đỏ ở xã Quy Mông

Thanh long ruột đỏ ở xã Quy Mông

Trên những triền đồi thoai thoải của xã Quy Mông, những vườn thanh long ruột đỏ xanh tốt đang từng ngày khẳng định vị thế là cây trồng chủ lực, mang lại nguồn thu nhập ổn định cho người dân và góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương. 

Sạt lở bờ sông đe dọa cuộc sống người dân Bản Cuông 2, xã Xuân Hòa

Sạt lở bờ sông đe dọa cuộc sống người dân Bản Cuông 2, xã Xuân Hòa

Mỗi mùa mưa đến, nhiều hộ dân ở bản Cuông 2, xã Xuân Hòa lại sống trong cảnh phập phồng. Dòng sông Chảy đổi dòng, khoét sâu vào bờ, kéo theo đất đai, ruộng vườn, đường dân sinh trôi xuống lòng sông. Những vết nứt ngày một dài thêm, taluy dựng đứng như chỉ chực đổ ập xuống khu dân cư bất cứ lúc nào.

Đồng hành cùng hợp tác xã do thanh niên làm chủ

Đồng hành cùng hợp tác xã do thanh niên làm chủ

Nuôi khát vọng làm giàu trên mảnh đất quê hương, nhiều đoàn viên, thanh niên đã chủ động phát huy thế mạnh địa phương để lập nghiệp. Sự đồng hành kịp thời của chính quyền và Đoàn Thanh niên các cấp đã tiếp sức cho người trẻ mạnh dạn thành lập các hợp tác xã, tổ hợp tác. Bằng việc tập trung sản xuất bài bản và hiện đại, mô hình này đang mở ra hướng đi kinh tế bền vững cho thanh niên nông thôn.

Tạo dựng thương hiệu giống cá chép lai Lào Cai

Tạo dựng thương hiệu giống cá chép lai Lào Cai

Những năm gần đây, cùng với định hướng phát triển thủy sản theo hướng hàng hóa, chất lượng cao, ngành nông nghiệp tỉnh đã chú trọng nghiên cứu, chọn tạo các giống thủy sản phù hợp nhu cầu thị trường. Từ những nỗ lực đó, giống cá chép lai Lào Cai đã từng bước khẳng định chất lượng, tạo dựng thương hiệu riêng và vươn ra nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước.

Thu nhập cao từ trồng dưa lê an toàn ở phường Âu Lâu

Thu nhập cao từ trồng dưa lê an toàn ở phường Âu Lâu

Những năm gần đây, cùng với quá trình chuyển đổi cơ cấu cây trồng theo hướng sản xuất hàng hóa, nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh đã hình thành các vùng canh tác tập trung mang lại hiệu quả kinh tế cao. Tại phường Âu Lâu, cây dưa lê đang từng bước trở thành cây trồng chủ lực, giúp nhiều hộ dân nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống và mở ra hướng phát triển nông nghiệp bền vững.

Khánh Yên chuyển mình trong tư duy phát triển nông nghiệp

Khánh Yên chuyển mình trong tư duy phát triển nông nghiệp

Những năm gần đây, xã Khánh Yên đang tích cực chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi theo hướng sản xuất hàng hóa. Từ những mô hình phù hợp với điều kiện thực tế như nuôi cá chép ruộng, trồng bí xanh thơm, cây ăn quả, phát triển quế hữu cơ…, người dân từng bước thay đổi tư duy sản xuất, nâng cao thu nhập và mở ra hướng phát triển nông nghiệp bền vững cho địa phương.

fb yt zl tw