Thay đổi cách nghĩ để giữ rừng, giữ nước

Nhiều năm nay, tình trạng thiếu nước sinh hoạt thường xuyên tái diễn tại các xã vùng cao, ảnh hưởng không nhỏ đến đời sống người dân cũng như hoạt động của trường học, cơ sở y tế. Khi các khe suối dần cạn dòng, nguồn nước tự nhiên ngày càng suy giảm do biến đổi khí hậu và hiện tượng sa mạc hóa, bảo vệ rừng không còn chỉ là nhiệm vụ giữ gìn tài nguyên mà đã trở thành giải pháp bền vững để bảo đảm nguồn nước.

0:00 / 0:00
0:00

Tại xã Pha Long, tình trạng thiếu nước sinh hoạt đã kéo dài nhiều năm. Hiện, 561 hộ dân cùng các trường học và phòng khám khu vực thường xuyên đối mặt với khó khăn về nguồn nước, đặc biệt trong những tháng mùa khô. Nhiều khe suối từng cung cấp nước cho người dân nay chỉ còn những dòng chảy nhỏ, thậm chí khô cạn hoàn toàn.

baolaocai-br_b1.jpg
baolaocai-br_b2.jpg
baolaocai-br_b3.jpg
Tình trạng thiếu nước sinh hoạt kéo dài nhiều năm ảnh hưởng đến đời sống người dân tại xã Pha Long.

Ông Phùng Văn Bích, thôn Ngải Thầu, xã Pha Long cho biết, hầu như năm nào người dân cũng thiếu nước từ 4 đến 5 tháng. Không chỉ ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày, tình trạng khan hiếm nước còn gây khó khăn cho phát triển chăn nuôi.

“Thiếu nước nên muốn chăn nuôi lợn, gà để phát triển kinh tế cũng khó khăn”, ông Bích chia sẻ.

Thực tế tại nhiều địa phương cho thấy, các công trình cấp nước chỉ giải quyết phần ngọn của vấn đề. Để bảo đảm nguồn nước lâu dài, điều quan trọng là phải giữ được những cánh rừng đầu nguồn. Bởi rừng không chỉ là "lá phổi xanh" mà còn như những “bể chứa nước” tự nhiên, có khả năng giữ nước mưa, bổ sung nguồn nước ngầm, hạn chế xói mòn và điều hòa khí hậu.

baolaocai-br_b11.jpg
baolaocai-br_b6.jpg
baolaocai-br_b5.jpg
Nhiều diện tích đồi trước đây trồng sắn nay đã được phủ xanh bằng quế, keo và các loại cây lâm nghiệp.

Nhận thức đó đã dần hình thành từ chính những trải nghiệm thực tế trong quá trình phát triển kinh tế của người dân.

Tại các xã Bảo Hà và Châu Quế, người dân vẫn nhớ giai đoạn cây sắn từng là cây trồng chủ lực. Để mở rộng sản xuất, nhiều diện tích rừng đã bị khai phá, những quả đồi xanh dần nhường chỗ cho nương sắn. Tuy nhiên, chỉ sau một thời gian ngắn, đất bạc màu, năng suất cây trồng giảm, trong khi nguồn nước tự nhiên ngày càng khan hiếm.

Ông Nguyễn Đức Hiệp, xã Châu Quế cho biết gia đình ông trước đây chủ yếu trồng sắn trên đất đồi. Khi nhận thấy hiệu quả không cao, ông đã chuyển toàn bộ diện tích sang trồng quế.

Không riêng gia đình ông Hiệp, nhiều hộ dân khác cũng lựa chọn hướng đi tương tự. Từ những mô hình ban đầu mang lại hiệu quả, phong trào chuyển đổi cơ cấu cây trồng từ cây ngắn ngày sang phát triển rừng sản xuất ngày càng được nhân rộng.

baolaocai-br_b9.jpg
baolaocai-br_b8.jpg
baolaocai-br_b7.jpg
Việc phát triển khoảng 7.000 ha quế đã góp phần phủ xanh đất trống, nâng cao độ che phủ rừng tại xã Châu Quế.

Theo ông Nguyễn Đình Đăng - Trưởng Phòng Kinh tế xã Châu Quế, việc chuyển đổi từ cây sắn sang cây quế đã mang lại hiệu quả cả về kinh tế và môi trường.

Ông Đăng cho biết: “Hiện nay trên địa bàn xã Châu Quế có khoảng 7.000 ha quế. Những năm gần đây, cây quế mang lại nguồn thu nhập đáng kể, giúp nhiều hộ dân nâng cao đời sống".

Những quả đồi trọc trước đây đã được phủ xanh bởi rừng quế, rừng keo và các loại cây lâm nghiệp. Kinh tế rừng từng bước trở thành sinh kế bền vững cho người dân. Nhiều gia đình không chỉ thoát nghèo mà còn có điều kiện đầu tư mở rộng sản xuất, nâng cao chất lượng cuộc sống.

Điều đáng ghi nhận là sự thay đổi trong nhận thức của người dân về vai trò của rừng. Nếu trước đây nhiều người coi rừng là quỹ đất có thể khai phá phục vụ sản xuất ngắn hạn thì nay rừng đã trở thành tài sản quý cần được bảo vệ và phát triển lâu dài.

Không chỉ tại Châu Quế, những chuyển biến trong nhận thức về vai trò của rừng đối với nguồn nước tự nhiên cũng được ghi nhận tại nhiều địa phương khác.

Theo ông Nguyễn Thành Công - Phó Chủ tịch UBND xã Bảo Hà, những thay đổi tích cực của môi trường đã được người dân cảm nhận rõ trong những năm gần đây.

Trước đây bà con chủ yếu canh tác cây ngắn ngày trên nương, nhiều khe suối bị mất nước. Hiện nay, tại những khu vực được phủ xanh bằng rừng, nguồn nước đã dần trở lại, góp phần điều hòa môi trường sinh thái.

Ông Nguyễn Thành Công - Phó Chủ tịch UBND xã Bảo Hà

baolaocai-br_b4.jpg
baolaocai-br_b10.jpg
Rừng không chỉ là lá phổi xanh mà còn được ví như những “bể chứa nước” tự nhiên khổng lồ.

Thực tế cho thấy, ở những nơi rừng được bảo vệ và phát triển tốt, nguồn nước có xu hướng ổn định hơn. Nhiều khe suối từng khô cạn vào mùa khô nay đã duy trì được dòng chảy. Độ che phủ rừng tăng lên cũng góp phần hạn chế xói mòn đất, giảm nguy cơ sạt lở và cải thiện môi trường sinh thái.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng tác động rõ nét đến đời sống người dân vùng cao, việc giữ rừng không chỉ là góp phần bảo vệ tài nguyên thiên nhiên mà còn là giải pháp quan trọng để duy trì nguồn nước phục vụ sinh hoạt và sản xuất.

Thực tế tại những vùng đất từng đối mặt với nguy cơ cạn kiệt nguồn nước đang cho thấy hiệu quả của việc bảo vệ và phát triển rừng. Muốn có nước phải giữ rừng, bởi rừng không chỉ góp phần duy trì nguồn nước mà còn gắn với môi trường sống và sinh kế lâu dài của cộng đồng.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Khi nông dân cùng nhau liên kết hợp tác

Khi nông dân cùng nhau liên kết hợp tác

Từ những khoản vốn hỗ trợ đang kéo những hộ nông dân vốn quen làm ăn riêng lẻ lại gần nhau, cùng tổ chức sản xuất, chia sẻ kỹ thuật và tìm đường ra thị trường. Khi Quỹ Hỗ trợ nông dân gắn với việc hình thành tổ hợp tác, chi hội nghề nghiệp, một hướng đi mới đang được mở ra: biến sức mạnh của từng hộ thành sức mạnh của cả cộng đồng sản xuất.

Người cao tuổi Mù Cang Chải: Tuổi cao, chí không già

Người cao tuổi Mù Cang Chải: Tuổi cao, chí không già

Tuổi tác có thể làm chậm bước chân nhưng không làm vơi ý chí, kinh nghiệm và tinh thần lao động. Ở xã Mù Cang Chải, nhiều hội viên người cao tuổi vẫn tích cực phát triển kinh tế từ đất đai, đồi rừng, chăn nuôi và du lịch cộng đồng. Không chỉ nâng cao thu nhập, họ còn trở thành những tấm gương để con cháu noi theo, chung sức xây dựng quê hương.

Mở thêm sinh kế trên đất Tân Lĩnh

Mở thêm sinh kế trên đất Tân Lĩnh

Từ ruộng khoai tím ở thôn Khai Trung đến xưởng chế biến hạt gỗ bồ đề tại thôn Thống Nhất, từ mô hình nuôi dê đến những tổ hội nghề nghiệp cùng góp vốn, chia sẻ kinh nghiệm, xã Tân Lĩnh đang xuất hiện nhiều cách làm mới trong phát triển kinh tế nông thôn. 

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai Nguyễn Thành Sinh thăm các mô hình phát triển kinh tế tại Púng Luông

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai Nguyễn Thành Sinh thăm các mô hình phát triển kinh tế tại Púng Luông

Nhân chuyến công tác dự khai giảng tại xã Mù Cang Chải, chiều 4/9, đồng chí Nguyễn Thành Sinh - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai, đã đến thăm một số mô hình phát triển kinh tế tại xã Púng Luông. Cùng đi có đồng chí Phạm Tiến Lâm - Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Púng Luông.

Khánh Hòa khẩn trương khống chế ổ dịch tả lợn châu Phi tại thôn Làng Nộc

Khánh Hòa khẩn trương khống chế ổ dịch tả lợn châu Phi tại thôn Làng Nộc

Từ ngày 29/8 đến 5/9, thôn Làng Nộc, xã Khánh Hòa ghi nhận 14 hộ chăn nuôi có lợn chết bất thường. Kết quả xét nghiệm xác định nguyên nhân là do vi rút dịch tả lợn châu Phi. Chính quyền địa phương đang triển khai đồng bộ các biện pháp khoanh vùng, xử lý ổ dịch, không để bệnh lây lan trên diện rộng.

Mùa hồng không hạt xuống nước

Mùa hồng không hạt xuống nước

Mỗi độ thu về, ở miền đất tâm linh linh thiêng bên dòng sông Hồng sẽ bày bán thứ quả giòn ngọt đặc trưng - hồng không hạt Bảo Hà. Ít ai biết rằng, đằng sau hương vị của đặc sản trứ danh ấy là hành trình bén rễ bền bỉ hàng chục năm của loài cây đã gắn bó máu thịt với đời sống người dân nơi đây.

Để nông sản vào thị trường lớn

Để nông sản vào thị trường lớn

Từ các vùng sản xuất hàng hóa, nông nghiệp Lào Cai đang từng bước chuyển từ chú trọng sản lượng sang nâng cao chất lượng, từ bán nguyên liệu sang gia tăng giá trị. Để nông sản vươn xa hơn, yêu cầu đặt ra là tổ chức sản xuất theo nhu cầu thị trường, chuẩn hóa quy trình, đẩy mạnh chế biến và xây dựng liên kết bền vững giữa người dân, hợp tác xã và doanh nghiệp.

Khát vọng thông đường ở Tà Dông

Khát vọng thông đường ở Tà Dông

Sau mưa lũ giữa tháng 7, con đường vào chòm dân cư Nả Háng, thôn Tà Dông, xã Chế Tạo, tỉnh Lào Cai bị sạt lở nghiêm trọng; nhiều cầu tạm bị nước lũ cuốn trôi, khiến việc đi lại và vận chuyển hàng hóa của người dân gặp nhiều khó khăn. Không trông chờ, bà con chủ động góp sức dựng lại cầu, làm cáp treo vượt suối để duy trì cuộc sống. Thế nhưng, phía sau những nỗ lực vượt khó ấy vẫn là khát vọng về một con đường và cây cầu kiên cố, an toàn.

Người lan tỏa phong trào bảo vệ rừng ở Tà Dông

Người lan tỏa phong trào bảo vệ rừng ở Tà Dông

Giữa đại ngàn Chế Tạo, rừng nguyên sinh không chỉ bảo vệ nguồn nước, đất sản xuất và đa dạng sinh học mà còn gắn với sinh kế của người dân. Tại thôn Tà Dông, tinh thần giữ rừng đang lan tỏa mạnh mẽ từ những việc làm cụ thể của cán bộ, đảng viên và Nhân dân. Trong đó, Bí thư Chi bộ Sùng A Cớ luôn gương mẫu, đi đầu.

[Ảnh] Mùa su su ở Sa Pa

[Ảnh] Mùa su su ở Sa Pa

Những ngày này, su su ở Sa Pa bước vào vụ thu hoạch rộ. Trên các triền đồi, những giàn su su xanh tốt, trĩu quả cùng nhịp thu hái của người dân tạo nên khung cảnh mùa vụ sôi động, khẳng định giá trị của loại cây trồng đặc trưng nơi vùng cao.

Púng Luông tạo nền tảng phát triển vùng dược liệu chiến lược

Púng Luông tạo nền tảng phát triển vùng dược liệu chiến lược

Từ việc mày mò ươm từng hạt giống đến bước đầu chủ động nhân giống một số loài sâm và dược liệu quý, xã Púng Luông đang khai thác lợi thế khí hậu, thổ nhưỡng để hình thành vùng sản xuất tập trung. Những kết quả ban đầu mở ra hướng phát triển dược liệu thành ngành hàng có giá trị, tạo thêm sinh kế cho người dân vùng cao.

Chủ động nguồn giống cây ăn quả ôn đới

Chủ động nguồn giống cây ăn quả ôn đới

Từ bảo tồn, phục tráng nguồn gen đến nhân giống, Trung tâm Giống nông nghiệp tỉnh đang từng bước chủ động nguồn giống cây lê, mận, đào, hồng và các giống cây bản địa có giá trị. Đây là nền tảng quan trọng để mở rộng vùng cây ăn quả ôn đới, nâng cao hiệu quả sản xuất và thu nhập cho người dân vùng cao.

Gỡ nút thắt pháp lý, trao niềm vui an cư cho 22 hộ dân Lõi đất số 12, phường Lào Cai

Gỡ nút thắt pháp lý, trao niềm vui an cư cho 22 hộ dân Lõi đất số 12, phường Lào Cai

Sau gần 10 năm mong mỏi, 22 hộ dân thuộc khu vực Lõi đất số 12, phường Lào Cai, tỉnh Lào Cai đã được nhận Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Cầm tấm “bìa đỏ” trên tay, người dân không chỉ cầm chắc quyền sử dụng hợp pháp mảnh đất mình đang ở, mà còn trút bỏ lo âu để yên tâm an cư, lập nghiệp. Thành quả ấy đến từ quyết tâm tháo gỡ một điểm nghẽn đất đai tồn đọng nhiều năm, bằng cách làm bám sát cơ sở, lắng nghe dân và lấy sự đồng thuận của Nhân dân làm gốc.

Trồng rừng gắn với chăn nuôi hiệu quả

Trồng rừng gắn với chăn nuôi hiệu quả

Lao động chăm chỉ, gắn bó với đồng đất quê hương và dành đầu tư để trồng rừng, giữ gìn môi trường sinh thái, gia đình anh Nguyễn Quang Nghị ở thôn Tho, xã Nghĩa Tâm, tỉnh Lào Cai đã có cơ ngơi khang trang, hướng tới phát triển kinh tế lâu dài, bền vững.

fb yt zl tw