>>>Kỳ 1: “Sôi nổi” hoạt động của những địa chỉ khám, chữa bệnh không phép
Bệnh nhân có nên tin tưởng?
Bấm huyệt là một phương pháp chữa bệnh theo y học cổ truyền. Điều 27 Nghị định 109/2016/NĐ-CP của Chính phủ quy định: “… Người làm việc tại cơ sở nếu thực hiện khám, chữa bệnh thì phải có chứng chỉ hành nghề…”; “Người chịu trách nhiệm chuyên môn kỹ thuật của phòng y học cổ truyền phải là bác sỹ chuyên khoa y học cổ truyền, hoặc là y sỹ chuyên khoa y học cổ truyền, hoặc là người có giấy chứng nhận là lương y do Bộ trưởng Bộ Y tế cấp hoặc giám đốc sở y tế cấp, hoặc người có bài thuốc gia truyền hoặc có phương pháp chữa bệnh gia truyền và phải có chứng chỉ hành nghề khám, chữa bệnh y học cổ truyền”.
 |
| Một cơ sở trị bệnh bằng cách bấm huyệt. |
Tuy nhiên, cơ sở của ông T (phường Bắc Lệnh), ông M (phường Bình Minh) đều chưa được ngành chức năng cấp giấy phép hoạt động, hoặc người hành nghề chưa có chứng nhận hay chứng chỉ theo quy định. Ông Đặng Quang Chung, Chủ tịch UBND phường Bắc Lệnh, thành phố Lào Cai khẳng định: Ông T thực hiện bấm huyệt, trị bệnh cho người dân khi chưa được cấp phép theo quy định. Địa phương đã nắm được thông tin, đang tuyên truyền, vận động ông T đi tập huấn nghiệp vụ, hoàn thiện hồ sơ đề nghị cấp có thẩm quyền phê duyệt. Thời gian tới, nếu ông T không chấp hành, phường sẽ kiên quyết xử lý, có thể yêu cầu dừng hoạt động.
Hoạt động không phép, song các cơ sở này vẫn tồn tại, thu hút không ít bệnh nhân ở các huyện, thành phố trong tỉnh và các tỉnh ngoài. Điều làm nên “tên tuổi” cho các cơ sở này chính là lời giới thiệu trị được bách bệnh của chủ cơ sở và đánh giá, giới thiệu cảm quan về kết quả điều trị bệnh của chính bệnh nhân. Bác sĩ Dương Quốc Nghị, Trưởng phòng Kế hoạch tổng hợp, Bệnh viện Y học cổ truyền tỉnh Lào Cai cho biết: Hiểu đơn giản, huyệt là một lỗ thông nhỏ giữa bên trong với bên ngoài cơ thể. Để điều trị bệnh, thầy thuốc có thể dùng động tác nghiệp vụ tác động vào huyệt để giảm triệu chứng của một số bệnh, trong đó có bệnh liên quan tới vận động. Tuy nhiên, để chữa bệnh theo y học cổ truyền đạt kết quả khả quan, phải kết hợp nhiều phương pháp chứ không riêng gì phương pháp bấm huyệt và phải căn cứ vào tình trạng bệnh cũng như khả năng đáp ứng của từng bệnh nhân. Khi thực hiện bấm huyệt trị bệnh tại các cơ sở không phép, tiềm ẩn nhiều nguy cơ, như người hành nghề thao tác sai dẫn đến bệnh nặng hơn hoặc người bệnh có thể bị bỏng; khi xảy ra bất đồng hoặc hậu quả, người bệnh gặp khó khăn khi giải quyết.
Bác sỹ Nghị khuyến cáo: Khi nghe các chủ cơ sở giới thiệu chữa được bệnh câm, điếc bẩm sinh hoặc phục hồi cho bệnh nhân sau tai biến nặng, lâu năm, bệnh nhân nên yêu cầu cơ sở đưa ra được bằng chứng chứng minh cụ thể, thực tế hoặc kết quả một công trình hay một đề tài nghiên cứu khoa học do cơ sở thực hiện để làm căn cứ tham khảo. Tốt nhất, người bệnh hãy đến các cơ sở y tế công lập hoặc các cơ sở y tế ngoài công lập đã được cấp phép hoạt động để khám, điều trị.
Siết chặt quản lý, tăng cường tuyên truyền
Tháng 8/2017, Phòng An ninh chính trị nội bộ (Công an tỉnh Lào Cai) phối hợp với Thanh tra Sở Y tế, chính quyền địa phương đã kiểm tra hoạt động tại số nhà 028, đường Nhạc Sơn, phường Kim Tân, thành phố Lào Cai, phát hiện có khoảng 30 người đang chờ được khám bệnh. Đối tượng tổ chức chữa bệnh được giới thiệu là “thầy Trường”, (tên thật là Nguyễn Văn Tăng, hộ khẩu tại tỉnh Nam Định). Đối tượng được cho là chữa được các bệnh như câm, điếc, bệnh liên quan tới xương, khớp và khoe rằng, mình được “ăn lộc thánh” nên chữa bệnh không thu phí, ai muốn cảm ơn thì đặt tiền vào đĩa, rồi chắp tay khấn lạy. Trong chữa bệnh, đối tượng có sử dụng phương pháp xoa bóp, bấm huyệt, kéo lưỡi… và giới thiệu thêm sản phẩm “cao lá” để người bệnh mua sử dụng. Qua kiểm tra, cơ quan chức năng xác định, hành vi chữa bệnh của đối tượng là thiếu căn cứ khoa học, không được cơ quan chức năng cấp phép nên đã yêu cầu đối tượng chấm dứt hành vi, rời khỏi địa bàn. Đây là 1 trong số 3 vụ việc liên quan tới khám, chữa bệnh không phép được Công an tỉnh phát hiện, xử lý trong năm 2017. Thượng tá Đặng Bá Đông, Phó Trưởng phòng An ninh chính trị nội bộ, Công an tỉnh Lào Cai cho biết: Gần đây, những cơ sở khám, chữa bệnh không phép, lợi dụng tâm lý bệnh nhân và yếu tố tâm linh kết hợp xoa bóp, bấm huyệt đã xuất hiện trên địa bàn. Qua các vụ việc phát hiện cho thấy, các cơ sở này hoạt động khá tinh vi. Khi lực lượng chức năng kiểm tra, một số đối tượng có biểu hiện manh động, ngoan cố. Dù chưa để lại hậu quả đáng tiếc, song người dân phải thật cẩn trọng.
Trong năm 2017, Thanh tra Sở Y tế đã triển khai 13 cuộc thanh tra, kiểm tra chuyên ngành đối với 162 cơ sở y tế và phát hiện 40 tổ chức, cá nhân có sai phạm, chủ yếu là vi phạm các quy định về hành nghề y, dược tư nhân. Ngành đã quyết định đình chỉ hoạt động 7 cơ sở, nhắc nhở 33 cơ sở và cá nhân liên quan. Ngay khi nhận được thông tin về hoạt động của ông T (phường Bắc Lệnh) và ông M (phường Bình Minh) do phóng viên cung cấp, Thanh tra Sở Y tế đã tiếp nhận, cho biết sẽ cử cán bộ tới nắm, kiểm tra thực tế.
Thời gian tới, lực lượng chức năng của ngành y tế và công an sẽ tiếp tục siết chặt công tác quản lý đối với các cơ sở, cá nhân khám, chữa bệnh ngoài công lập trên địa bàn, đồng thời tăng cường thanh tra, kiểm tra chuyên đề, đột xuất, thường xuyên để nắm tình hình, kịp thời xử lý vụ việc phát sinh, góp phần ổn định an ninh, trật tự trên địa bàn. Công tác tuyên truyền cũng sẽ được ngành đề xuất, phối hợp thực hiện để người dân hiểu, không tham gia vào hoạt động này.
“Có cầu ắt có cung”, nếu vẫn còn bệnh nhân tìm tới khám, trị bệnh thì các cơ sở, cá nhân hoạt động khám, chữa bệnh không phép, thiếu căn cứ khoa học vẫn tồn tại và hoạt động dưới nhiều hình thức. Vì vậy, mỗi bệnh nhân hãy trở thành những khách hàng thông thái, tránh lâm vào cảnh “tiền mất, tật mang”.
