Câu chuyện phát triển xanh ở Bản Liền

Bản Liền (Lào Cai) đang dần 'thay da đổi thịt' nhờ những hướng đi và cách làm mới.

Người dân Bản Liền hái chè truyền thống.
Người dân Bản Liền hái chè truyền thống.

Từ những gốc chè Shan tuyết cổ thụ trên núi cao 800-1.200m, người dân Bản Liền bao đời gắn bó với cây chè như một phần cuộc sống. Đến nay, sản phẩm chè Shan tuyết nơi đây đã được cấp chứng nhận hữu cơ quốc tế theo tiêu chuẩn EU và USDA (Mỹ), đồng thời đạt danh hiệu OCOP 5 sao. Thành quả này mở ra cánh cửa rộng lớn cho xuất khẩu, đưa hương vị chè từ núi rừng Bắc Hà ra thị trường quốc tế.

Gìn giữ truyền thống lâu đời

Ở Bản Liền, chè Shan tuyết gắn bó với đời sống người dân từ đời ông bà, cha mẹ truyền lại. Anh Lâm A Nâng, một hộ dân trong xã cho biết chè nơi đây đặc biệt bởi cây cổ thụ, sinh trưởng tự nhiên, không dùng hóa chất. Người dân tự giám sát lẫn nhau, nếu hộ nào vi phạm sẽ bị phạt nghiêm khắc.

Anh Nâng chia sẻ: “Nhà nào phun thuốc sẽ bị phạt một bữa ăn cho cả thôn bản cùng 5 triệu tiền mặt và cho ra khỏi nhóm. Như vậy nghề truyền thống mới phát triển bền vững, không thể vì một con sâu làm rầu nồi canh”.

Chính quy ước cộng đồng này là nền tảng giúp Bản Liền đi theo con đường sản xuất hữu cơ chuẩn quốc tế. Năm 2006, nhà máy chế biến chè đầu tiên được xây dựng tại Bản Liền. Đến tháng 9/2007, chè Shan tuyết Bản Liền đã có chứng nhận hữu cơ quốc tế. Tuy nhiên, do công nghệ hạn chế, sản phẩm thời kỳ đầu chủ yếu tiêu thụ trong nước và một phần sang Trung Đông.

Anh Phạm Quang Thận - Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc Hợp tác xã chè Bản Liền nhớ lại: “Giai đoạn đầu chúng tôi gặp rất nhiều khó khăn. Nhà máy chỉ có khoảng 420m², công nghệ còn hạn chế, chưa có điện lưới, hoạt động sản xuất chế biến chè phải dùng máy nổ chạy bằng dầu Diesel trong sáu năm liền. Mặc dù sản phẩm chè hữu cơ đã được chứng nhận quốc tế nhưng vẫn khó xuất khẩu sang châu Âu do hương vị chè Bản Liền còn hơi chát, không phù hợp thị hiếu”.

Đến năm 2012, khi nhà xưởng được nâng cấp và công nghệ chế biến cải thiện, chất lượng chè đã đáp ứng khẩu vị quốc tế. Từ đây, thị trường mở rộng mạnh mẽ. Anh Thận khẳng định: “Có thể nói, từ năm 2012 đến nay, sản phẩm chè Bản Liền làm ra đến đâu bán hết đến đó và dần khẳng định được chỗ đứng trên thị trường quốc tế”.

Anh Phạm Quang Thận - Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc Hợp tác xã chè Bản Liền.
Anh Phạm Quang Thận - Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc Hợp tác xã chè Bản Liền.

Cải thiện sinh kế cho người dân

Hiện nay, Hợp tác xã chè Bản Liền có 310 thành viên tham gia. Các hộ sản xuất chè đều có mã số, ghi chép và chứng nhận sản xuất chè hữu cơ, canh tác tự nhiên không sử dụng phân bón và thuốc bảo vệ thực vật.

Nhờ mô hình liên kết sản xuất hữu cơ, thu nhập người dân được cải thiện rõ rệt. “Nếu trước đây mỗi hộ chỉ thu được vài chục triệu một năm, thì đến nay nhiều hộ có thể đạt thu nhập 150 triệu đồng/năm, thậm chí cao hơn”, anh Thận dẫn chứng.

Đặc biệt, bà con Bản Liền tuân thủ đầy đủ 25 tiêu chuẩn nghiêm ngặt do các tổ chức quốc tế quy định trong canh tác, chế biến các sản phẩm trà. Hiện tại, sản phẩm trà bánh của Bản Liền là sản phẩm duy nhất của Việt Nam xuất khẩu sang châu Âu để sử dụng trong ngành thực phẩm, mỹ phẩm.

Hợp tác xã bao tiêu sản phẩm cho xã viên, tạo việc làm thường xuyên cho công nhân, nhất là dịp Tết. Ngoài ra, một phần lợi nhuận còn được trích lại cho giáo dục và y tế địa phương. “Chúng tôi có chương trình gây quỹ từ lợi nhuận chè, trích khoảng 5% để hỗ trợ cho giáo dục và y tế. Nhờ đó, con em trong xã có thêm điều kiện học tập, được hỗ trợ học phí, sách vở và định hướng nghề nghiệp”, anh Thận chia sẻ.

Những thay đổi này đã giúp nhiều hộ có nhà xây kiên cố, phương tiện sinh hoạt đầy đủ, đời sống văn hóa nâng cao. Chè Shan tuyết Bản Liền còn được công nhận OCOP 5 sao, trưng bày tại nhiều hội chợ quốc tế và có mặt thường xuyên tại 12 công ty, nhà phân phối ở châu Âu, đặc biệt là Pháp.

Theo anh Thận, danh hiệu OCOP 5 sao đã tạo ra tác động rất lớn đối với sản xuất và tiêu thụ chè Shan tuyết Bản Liền. Đây là sự khẳng định về chất lượng sản phẩm, giúp chè Bản Liền có vị thế vững chắc hơn khi tiếp cận các thị trường quốc tế. Hiện sản phẩm đã đa dạng với 8-10 dòng chè như chè xanh, hồng trà, chè nhài, chè bánh, chè ép…, tốc độ tăng trưởng xuất khẩu đạt trung bình 15-20%/năm, riêng tại châu Âu khoảng 5-7%/năm.

Những sản phẩm của Hợp tác xã chè Bản Liền.
Những sản phẩm của Hợp tác xã chè Bản Liền.

Cơ hội xen lẫn thách thức

Đạt được thành công, nhưng nghề sản xuất chè hữu cơ tại Bản Liền vẫn phải đối diện nhiều thách thức. Giai đoạn 2021-2022, do ảnh hưởng của dịch Covid-19, thị trường xuất khẩu bị ngưng trệ. Hợp tác xã Chè Bản Liền vẫn thu mua chè cho bà con nhưng hàng tồn kho gần hai năm không xuất đi được. Đến tháng 4/2022 mới giải phóng được lô hàng.

Ngoài ra, thiên tai cũng là trở ngại lớn. “Tháng Chín năm ngoái, cơn bão số 3 (Yagi) đã gây ảnh hưởng nặng nề. Diện tích chè bị hư hại không nhiều nhưng đường giao thông bị sạt lở, mất điện kéo dài, nhà máy phải ngừng hoạt động khoảng một tháng”, anh Thận kể.

Những năm gần đây, người dân nơi đây đã biết tận dụng lợi thế địa phương và nét văn hóa đặc sắc của người Tày để phát triển du lịch cộng đồng, góp phần phát triển kinh tế, vươn lên thoát nghèo.

Dưới những nếp nhà sàn đơn sơ giữa khung cảnh bình yên, mộc mạc, du khách đến đây có thể tham gia các hoạt động trải nghiệm như cắm trại, cùng bà con lên nương hái chè hay thưởng thức các món ẩm thực đặc sản địa phương. Đặc biệt, khi tham gia dự án Tăng cường sinh kế và vị thế của người dân tộc thiểu số thông qua phát triển du lịch cộng đồng (do chính phủ Australia tài trợ), nhiều người dân Bản Liền đã lần đầu được tiếp cận với khái niệm du lịch cộng đồng, tạo sinh kế cho gia đình.

Du lịch cộng đồng phát triển là cơ hội để các sản phẩm hàng hóa của bà con được nhiều người biết đến hơn, mở ra cơ hội phát triển cho ngành sản xuất chè truyền thống. Bà con người Tày còn học cách chế biến lá chè già để tạo nên uống mới từ chè Shan tuyết cổ thụ, làm giảm vị chát tự nhiên trong lá chè, đồng thời giữ lại toàn bộ dưỡng chất quý giá.Ngoài ra, lá chè già cũng được chế biến thành các sản phẩm độc đáo như bột trà, lá trà khô, gối thảo mộc… mang lại thu nhập gia tăng cho người trồng chè.

Bản Liền đang dần “thay da đổi thịt” nhờ những hướng đi và cách làm mới, không chỉ giúp nâng cao sinh kế cho người dân mà còn bảo tồn được cây chè cổ thụ, lưu hương vị bền vững cho tương lai.

Bản Liền (Lào Cai) trở nên nổi tiếng hơn nhờ show truyền hình thực tế Gia đình Haha với những trải nghiệm tại homestay của chị Vàng Thị Thông – một người dân địa phương. Sau khi chương trình được phát sóng vào đầu Hè 2025, Bản Liền đã trở thành một điểm đến hút khách, đặc biệt là giới trẻ và vụt sáng trên bản đồ du lịch Tây Bắc. Trong tương lai, nơi đây hứa hẹn sẽ tiếp tục phát triển theo hướng du lịch xanh - sạch - bền vững, nơi mỗi chuyến đi không chỉ là khám phá mà còn là sự đồng hành đầy nhân văn.

baoquocte.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Tạo động lực phát triển từ những tuyến đường mới ở Minh Lương

Tạo động lực phát triển từ những tuyến đường mới ở Minh Lương

Nhờ sự vào cuộc quyết liệt của cấp ủy, chính quyền, sự đồng lòng chung sức của Nhân dân và cộng đồng doanh nghiệp, những con đường đất đá gập ghềnh xưa kia ở xã Minh Lương nay đã và đang được thay thế bằng những dải nhựa, dải bê tông phẳng lỳ, giúp việc đi lại, giao thương hàng hóa của người dân được an toàn, thuận lợi.

Lào Cai chủ động nguồn giống chất lượng, nâng hiệu quả chăn nuôi

Lào Cai chủ động nguồn giống chất lượng, nâng hiệu quả chăn nuôi

Để chuyển dịch ngành chăn nuôi từ nhỏ lẻ sang sản xuất hàng hóa, việc làm chủ và cung ứng các bộ giống mới, năng suất cao là yêu cầu then chốt. Thông qua hoạt động nghiên cứu, chuyển giao kỹ thuật trực tiếp, ngành nông nghiệp tỉnh Lào Cai từng bước cải thiện chất lượng đàn vật nuôi, cung ứng con giống phù hợp với nhu cầu sản xuất.

Lào Cai quảng bá sản phẩm quế tại Hội chợ Quốc tế Công nghiệp Thực phẩm Việt Nam

Lào Cai quảng bá sản phẩm quế tại Hội chợ Quốc tế Công nghiệp Thực phẩm Việt Nam

Từ ngày 11 đến 14/11, Hội Nông dân tỉnh phối hợp với Hội Quế hồi tỉnh đưa các hợp tác xã Cốc Lầu và Nậm Cọ tham gia trưng bày, quảng bá sản phẩm quế tại Hội chợ Quốc tế Công nghiệp Thực phẩm Việt Nam (Vietnam Foodexpo 2026), góp phần kết nối giao thương, mở rộng thị trường tiêu thụ trong nước và quốc tế.

Tả Phìn chủ động phòng, chống rét cho gia súc

Tả Phìn chủ động phòng, chống rét cho gia súc

Mùa đông, xã vùng cao Tả Phìn thường xuyên chịu ảnh hưởng của sương muối, rét đậm, rét hại, ảnh hưởng đến hoạt động chăn nuôi. Để bảo vệ đàn gia súc, chính quyền địa phương và người dân đang chủ động triển khai các biện pháp phòng, chống đói rét, hạn chế thiệt hại.

Ban Quản lý rừng phòng hộ Mù Cang Chải: Không xảy ra cháy rừng trong mùa khô hanh 2025 - 2026

Ban Quản lý rừng phòng hộ Mù Cang Chải: Không xảy ra cháy rừng trong mùa khô hanh 2025 - 2026

Trong mùa khô hanh năm 2025 - 2026, Ban Quản lý rừng phòng hộ Mù Cang Chải đã triển khai đồng bộ các giải pháp quản lý, bảo vệ rừng và phòng cháy, chữa cháy rừng (PCCCR). Nhờ chủ động phòng ngừa, tăng cường tuần tra, kiểm soát, toàn bộ diện tích rừng do đơn vị quản lý được bảo vệ an toàn, không để xảy ra cháy rừng.

Đông Cuông khơi sức dân, tạo đà xây dựng nông thôn mới nâng cao

Đông Cuông khơi sức dân, tạo đà xây dựng nông thôn mới nâng cao

Phát huy vai trò chủ thể của người dân trong xây dựng nông thôn mới, Hội Nông dân xã Đông Cuông, tỉnh Lào Cai đã triển khai nhiều hoạt động thiết thực, từ hỗ trợ phát triển kinh tế, nâng cao thu nhập đến vận động hội viên hiến đất, góp công xây dựng hạ tầng và bảo vệ môi trường. Những việc làm cụ thể đã góp phần khơi dậy sức dân, tạo sự đồng thuận trong cộng đồng, chung tay cùng địa phương phấn đấu đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao năm 2026.

Chấn Thịnh đưa nghị quyết vào thực tiễn sản xuất

Chấn Thịnh đưa nghị quyết vào thực tiễn sản xuất

Sau Đại hội Đảng bộ xã lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030, xã Chấn Thịnh đã nhanh chóng cụ thể hóa các mục tiêu phát triển kinh tế bằng Đề án phát triển các mô hình kinh tế chủ lực, hướng tới hình thành vùng sản xuất hàng hóa tập trung, khai thác hiệu quả tiềm năng đất đai, từng bước nâng cao thu nhập cho người dân.

Nâng tầm giá trị cây chè

Nâng tầm giá trị cây chè

Với hơn 15.000 ha, cây chè giữ vai trò quan trọng trong phát triển nông nghiệp hàng hóa, tạo sinh kế cho người dân ở nhiều địa phương của tỉnh. Tuy nhiên, sản lượng lớn chưa đồng nghĩa với giá trị kinh tế cao khi chè xuất khẩu vẫn chủ yếu ở dạng thô, vùng nguyên liệu có nơi bị thu hẹp, thiếu chăm sóc. Chuyển từ phát triển theo chiều rộng sang nâng cao chất lượng, chế biến sâu và xây dựng thương hiệu đang là yêu cầu cấp thiết để cây chè phát huy hết tiềm năng.

Cần có giải pháp đồng bộ

Xây dựng hạ tầng cấp nước sinh hoạt tại các đô thị nhỏ: Cần có giải pháp đồng bộ

Hiện nay, tại các đô thị lớn trên địa bàn tỉnh, hệ thống cấp nước sinh hoạt cơ bản đáp ứng nhu cầu của người dân. Tuy nhiên, ở nhiều đô thị nhỏ và khu vực trung tâm các xã được định hướng phát triển đô thị, hạ tầng cấp nước vẫn thiếu hoặc chưa theo kịp tốc độ phát triển, làm ảnh hưởng đến đời sống, đồng thời trở thành “điểm nghẽn” đối với phát triển kinh tế - xã hội, du lịch và thu hút đầu tư.

UBND tỉnh Lào Cai làm việc với Đoàn công tác Hiệp hội Doanh nghiệp Việt Nam - Đài Loan (Trung Quốc)

UBND tỉnh Lào Cai làm việc với Đoàn công tác Hiệp hội Doanh nghiệp Việt Nam - Đài Loan (Trung Quốc)

Sáng 9/11, tại Vườn quốc gia Hoàng Liên, đồng chí Giàng Quốc Hưng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai đã có buổi làm việc với Đoàn công tác Hiệp hội Doanh nghiệp Việt Nam – Đài Loan (Trung Quốc) do ông Lin, Chin -Chang, Chủ tịch Tập đoàn Eastern Ever International Co., Ltd làm Trưởng đoàn.

Kiên quyết chống lấn chiếm, san lấp hành lang dòng chảy, ao, hồ

Kiên quyết chống lấn chiếm, san lấp hành lang dòng chảy, ao, hồ

Nhằm lập lại kỷ cương không gian mặt nước, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 2481/QĐ-UBND, đưa 93 đập thủy điện, 190 hồ, ao tự nhiên cùng hàng trăm tuyến sông, suối vào diện thiết lập hành lang bảo vệ nghiêm ngặt. Qua đó, buộc chính quyền cơ sở phải vào cuộc tháo gỡ những vướng mắc để giữ nguyên vẹn ranh giới hệ thống nguồn nước.

Lào Cai hoàn thành 200 công trình giao thông nông thôn

Lào Cai hoàn thành 200 công trình giao thông nông thôn

Theo báo cáo của 90/99 xã, phường, đến nay, toàn tỉnh Lào Cai có 787 công trình đường giao thông nông thôn, trong đó, 683 công trình đã được phê duyệt báo cáo kinh tế - kỹ thuật, 559 công trình khởi công, 200 công trình đã hoàn thành.

Khe Tối đã sáng

Khe Tối đã sáng

Cuối thu, nắng vàng như mật ong trải xuống những triền rừng quế xanh thẫm. Gió mang theo hương quế thơm nồng bay xa, quyện vào hơi đất ẩm của buổi sớm. Chúng tôi theo anh Hà Văn Ngọt - Bí thư Chi bộ thôn Kiên Lao, xã Quy Mông ngược lên khu Khe Tối - Khe Ba. Tuyến đường bê tông uốn lượn dưới tán rừng, thấp thoáng những ngôi nhà khang trang. Đâu đó, tiếng cười nói của người bóc quế vọng lại giữa đại ngàn. Khe Tối - cái tên từng gắn với đói nghèo, tối tăm và lạc hậu giờ đây đã bừng sáng.

fb yt zl tw