LCĐT - Tác hại của thuốc lá là nguyên nhân được biết đến nhiều không những gây ung thư phổi, các bệnh phổi, mà nó còn ảnh hưởng đến chức năng phổi.
Ảnh hưởng của thuốc lá đến chức năng phổi: Khi chúng ta hít vào, không khí sẽ vào đường hô hấp trên qua mũi và miệng, nơi không khí được lọc và sưởi ấm, không khí đi vào sẽ qua khí quản để vào phổi. Trong phổi có hệ thống phế quản, phế quản gốc như là nhánh chính của cây với các cành cây nhỏ là những phế quản và tiếp tục phân chia thành những tiểu phế quản tận. Những tiểu phế quản đó sẽ dẫn đến các túi nhỏ chứa khí gọi là phế nang (giống như chùm nho). Ở phế nang, quá trình trao đổi khí sẽ xảy ra. Máu sẽ đổi khí CO2 lấy O2, sau đó mang O2 đến các tổ chức của cơ thể.
 |
| Hút thuốc lá ảnh hưởng đến chức năng phổi. |
Hệ thống hô hấp có một số hàng rào bảo vệ để chống lại các bệnh. Quá trình lọc ở đường hô hấp trên giúp ngăn chặn vi khuẩn, vi rút và các chất gây kích thích từ ngoài vào trong phổi. Khí quản và các tổ chức phổi sản xuất ra chất nhầy giúp cho việc lấy và mang các chất bẩn ra ngoài. Hỗn hợp chất nhầy và chất tạp nhiễm sẽ được đưa ra ngoài nhờ các lông nhỏ li ti gọi là lông chuyển, các lông này lay động rất nhanh về phía trên. Khi khói thuốc đi vào qua miệng thì người hút thuốc đã vô tình bỏ qua cơ chế bảo vệ thứ nhất đó là quá trình lọc ở mũi. Những người hút thuốc thường bài tiết nhiều đờm hơn những người không hút thuốc mà khả năng đưa đờm ra khỏi đường hô hấp lại kém hơn. Điều này do hệ thống lông chuyển ở người hút thuốc bị liệt, thậm chí bị phá hủy, khói thuốc cũng làm thay đổi cấu trúc các tuyến tiết nhầy và do vậy, thành phần của chất nhầy cũng bị thay đổi. Đôi khi các tuyến tiết nhầy bị tắc làm giảm khả năng bài tiết đờm. Hậu quả cuối cùng là chất nhầy ở những người hút thuốc bị nhiễm các chất độc hại và bị giữ nhiều trong tổ chức phổi làm cản trở sự lưu thông trao đổi khí.
Những thay đổi cấu trúc phổi ở những người hút thuốc lá làm giảm khả năng lấy oxy ở phổi. Khói thuốc gây phá hủy phế nang, làm giảm tính đàn hồi của phổi và làm giảm khả năng trao đổi oxy. Phổi của những người hút thuốc bị giảm diện tích bề mặt và giảm mạng mao mạch, điều này có nghĩa là dòng máu lưu thông bị giảm, dẫn đến làm giảm cung cấp dinh dưỡng và oxy cần thiết cho nhu mô phổi và các tổ chức khác trong cơ thể để duy trì sự khỏe mạnh và chức năng bình thường của chúng.
Tác hại của thuốc lá cũng gây ra hiện tượng gọi là tăng tính đáp ứng đường thở. Do ảnh hưởng của các chất độc hại trong khói thuốc, đường thở bị co thắt, khi điều này xảy ra thì luồng khí hít vào và thở ra điều bị cản trở ở người hút thuốc và từ đó hình thành các tiếng ran rít, ran ngáy và có thể bị khó thở.
Khói thuốc lá làm giảm sự phát triển của phổi và gây viêm tổ chức phổi ở trẻ nhỏ và thiếu niên. Ở lứa tuổi 20 đến 30 khi hút thuốc thì tổn thương phổi lại khác, ở người hút thuốc, giai đoạn phát triển này ngắn lại và làm các bệnh lý gây ra do hút thuốc sớm xuất hiện. Những người hút thuốc ở tuổi càng trẻ thì thời gian hút để gây ra bệnh liên quan đến đường hô hấp càng ngắn so với những người bắt đầu hút ở tuổi muộn hơn.
Lợi ích đối với sức khỏe khi bỏ thuốc lá: Cơ thể sẽ không còn tích lũy chất độc, do đó loại trừ nguyên nhân và điều kiện gây bệnh do tác hại của thuốc lá.
Vì một cộng đồng không khói thuốc, vì sức khỏe của mỗi người, vì tương lai con em chúng ta, hãy bỏ thuốc lá ngay từ bây giờ.
