Xu thế tất yếu
Theo báo cáo của AWS Việt Nam, đơn vị kinh doanh dịch vụ điện toán đám mây của Amazon tại Việt Nam, khoảng 61% doanh nghiệp Việt Nam kỳ vọng hoặc đã ghi nhận sự cải thiện vận hành và tăng trưởng doanh thu nhờ AI; 58% doanh nghiệp Việt Nam dự kiến hoặc đã đạt được mức tiết kiệm chi phí thông qua việc ứng dụng công nghệ này.
Còn theo công bố của doanh nghiệp trong nước, ứng dụng AI đã và đang được sử dụng phổ biến trong nhiều lĩnh vực. Có thể kể đến dịch vụ chatbot và trợ lý ảo hỗ trợ khách hàng 24/7; tổng đài tự động phân loại yêu cầu; định danh khách hàng điện tử (eKYC), nhận dạng ký tự quang học (OCR) giúp trích xuất dữ liệu tự động…
Là nhà cung cấp ứng dụng AI cho doanh nghiệp, VNPT AI (thành viên của Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam - VNPT) cho biết, AI đang đóng vai trò ngày càng quan trọng, giúp hiện đại hóa và chuyển đổi mạnh mẽ ngành Ngân hàng. AI không chỉ giúp ngân hàng giảm chi phí, thời gian xử lý, mà còn làm tăng độ chính xác và hiệu quả trong các công việc phức tạp như phân tích dữ liệu lớn (Big Data), dự báo rủi ro tín dụng hay cá nhân hóa sản phẩm dịch vụ. Các ngân hàng hàng đầu có thể cải thiện hiệu suất kinh doanh trong khoảng 27-35% nhờ AI. Việc ứng dụng AI giúp ngân hàng tự động hóa quy trình, nâng cao hiệu quả vận hành; đồng thời đóng vai trò quan trọng trong việc phát hiện và ngăn chặn gian lận, có thể giúp giảm tới 90% các trường hợp gian lận khi mở tài khoản. VNPT AI là đơn vị cung cấp Face ID cho nhiều ngân hàng lớn trong nước và quốc tế với gần 2 tỷ lượt yêu cầu xác thực đã được xử lý.
Về việc sử dụng AI để thúc đẩy tăng trưởng đột phá của Việt Nam, FPT đã phối hợp cùng đối tác triển khai các AI agent (tác nhân AI) hỗ trợ người dùng mọi lúc, mọi nơi. Kết quả, tại các trung tâm chăm sóc khách hàng, AI đã giúp trả lời 70% câu hỏi thông dụng, hỗ trợ các dịch vụ và xử lý khiếu nại về dịch vụ, 30% còn lại là do con người thực hiện; năng suất lao động của mỗi nhân viên trong trung tâm chăm sóc khách hàng tăng gấp 3 lần...
Còn theo đại diện Viettel AI (thuộc Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội - Viettel), AI không còn chỉ giới hạn ở các công ty có vốn đầu tư lớn, mà còn được ứng dụng rất đa dạng trong các doanh nghiệp khác. Trong đó, phổ biến là ứng dụng AI trong dịch vụ khách hàng, vận hành mạng lưới và quản lý nội bộ. Khách hàng có thể tương tác với chatbot hoặc voicebot để hỏi về dịch vụ hoặc báo cáo sự cố. Nhiều công cụ AI miễn phí đang hỗ trợ cá nhân một cách hiệu quả và người dùng bắt đầu sử dụng AI như trợ lý cá nhân, giống như một bộ não thứ hai...
Trụ cột phát triển, tăng trưởng
Trong bối cảnh AI đang định hình lại tương lai kinh tế, việc nắm giữ năng lực phát triển AI lõi đã trở thành yếu tố sống còn đối với mỗi quốc gia. Thấy rõ xu hướng này, nhiều doanh nghiệp đặt mục tiêu hướng tới xây dựng AI có chủ quyền, để giải các bài toán của người Việt Nam.
Tổng Giám đốc VNPT Huỳnh Quang Liêm cho biết, từ cách đây 7 năm, VNPT đã đầu tư mạnh mẽ, bài bản vào AI. VNPT phát triển các mô hình AI quy mô lớn, đáp ứng yêu cầu triển khai ở tầm quốc gia. Cùng với hạ tầng, VNPT AI quy tụ hơn 200 chuyên gia, kỹ sư AI và khoa học dữ liệu được đào tạo bài bản. Đến nay, VNPT đã phát triển hơn 100 mô hình AI chuyên biệt, xử lý trên 2 tỷ lượt yêu cầu, phục vụ khoảng 40 triệu người dân, đồng hành với hơn 200 doanh nghiệp và nhiều cơ quan nhà nước. Cuối năm 2025, VNPT đã thành lập VNPT AI thể hiện quyết tâm của tập đoàn tập trung năng lực AI, phục vụ định hướng chuyển đổi theo mô hình "Data Driven, AI-First".
Theo phân tích của Viettel AI, Việt Nam nằm trong số các quốc gia có người dùng sử dụng mạng xã hội và các nền tảng kỹ thuật số tích cực nhất trên toàn cầu. Điều này đã tạo ra một lượng dữ liệu khổng lồ, là một nguồn tài nguyên dồi dào cho sự phát triển AI. Tuy nhiên, hầu hết các nền tảng dữ liệu đều thuộc sở hữu của các tập đoàn công nghệ lớn nước ngoài. Do vậy, nếu xây dựng chiến lược để khai thác dữ liệu này cho việc huấn luyện AI, chúng ta có thể tạo ra các mô hình hiểu rõ hơn người dùng địa phương và thúc đẩy công nghệ trong nước. Trên cơ sở đó, Viettel xây dựng hệ sinh thái AI chủ quyền, khẳng định vị thế dẫn đầu trong việc phát triển và vận hành các hệ thống AI thực tiễn tại Việt Nam cùng hạ tầng Nvidia, tập trung vào hai trụ cột chính là hạ tầng tính toán hiệu năng cao và các mô hình AI nền tảng.
Với Tập đoàn FPT, AI là một trong 5 trụ cột chiến lược phát triển trong giai đoạn tới. Tổng Giám đốc FPT Smart Cloud (thuộc Tập đoàn FPT) Lê Hồng Việt cho biết, FPT mong muốn thực hiện tầm nhìn làm chủ AI cho Việt Nam và đã xây dựng một nền tảng là AI Factory. Trước tiên, nền tảng này dành cho nhân viên nghiệp vụ, những người làm công ăn lương, để mỗi người có thể tự mình xây dựng được trợ lý ảo, AI riêng cho chính mình. Thứ đến là giúp tất cả các nhà phát triển, các nhà nghiên cứu có thể tự tạo ra, tự tinh chỉnh các mô hình AI và tự kinh doanh những mô hình đó.
Vì vậy, FPT đề xuất Chính phủ tạo ra những cơ chế để khuếch đại việc ứng dụng AI trong doanh nghiệp. Không chỉ là những công ty công nghệ có thể sử dụng AI mà mọi doanh nghiệp đều có thể sử dụng AI tùy theo mức độ trưởng thành, tùy theo độ sẵn sàng và đặc thù công việc của mình. Đồng thời, Chính phủ có cơ chế phối hợp công - tư để có thể đưa năng lực tính toán đến mọi tầng lớp, mọi nhà nghiên cứu, mọi doanh nghiệp…
