Ngay sau khi kết thúc lớp tập huấn “Người bản số” tại xã Yên Bình, bà Lạc Thị Bình ở thôn Ngòi Vồ đã có thêm nhiều kiến thức mới về công nghệ số. Nếu trước đây, chiếc điện thoại thông minh chủ yếu được bà sử dụng để liên lạc, đọc tin tức thì nay, bà đã được hướng dẫn thực hành các thao tác trên ứng dụng VNeID, tra cứu thủ tục hành chính, thanh toán bằng mã QR và tìm kiếm thông tin trên Internet.
Bà Bình chia sẻ: “Điều tôi quan tâm nhất sau khóa học không là cách hướng dẫn lại cho những người chưa quen với công nghệ. Bởi tại thôn, vẫn còn những người dân gặp khó khăn khi thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến hoặc sử dụng các tiện ích trên điện thoại. Tôi sẽ tiếp tục thực hành và hướng dẫn người dân những việc mình đã học được để mọi người có thể tự sử dụng”.
Cũng như bà Bình, nhiều học viên tham gia chương trình đã có cơ hội hệ thống lại những kiến thức công nghệ cơ bản, đồng thời tiếp cận các ứng dụng mới. Điểm đáng chú ý là chương trình không đặt nặng lý thuyết mà dành phần lớn thời lượng cho thực hành, giúp học viên thao tác trên thiết bị cá nhân.
Được tổ chức từ ngày 19 - 29/10, với 1.200 học viên thuộc 32 xã, phường, chương trình tập huấn “Người bản số” gồm 16 tiết học, tập trung vào các nhóm kỹ năng thiết yếu: sử dụng thiết bị thông minh và Internet; dịch vụ công trực tuyến; thanh toán số; thương mại điện tử; ứng dụng công nghệ trong y tế, giáo dục; khai thác trí tuệ nhân tạo (AI) an toàn và kiểm chứng thông tin.
Đặc biệt, học viên được trang bị kỹ năng truyền thông, hướng dẫn cộng đồng theo phương pháp “cầm tay chỉ việc”, cách tổ chức hoạt động tại thôn, bản và ghi nhận kết quả hỗ trợ người dân. Đây là nội dung quan trọng, bởi yêu cầu đối với “Người bản số” không dừng ở việc biết sử dụng công nghệ mà còn phải biết hướng dẫn để người khác có thể tự thực hiện.
Anh Hoàng Văn Huân - Trưởng thôn 1 Vàn, xã Phúc Lợi cho biết: “Ở thôn, nhiều người đã có điện thoại thông minh nhưng chưa biết sử dụng các tiện ích số. Do vậy, nội dung tập huấn đã được tôi lồng ghép vào đợt sinh hoạt chi bộ, vận động đảng viên cùng hướng dẫn người dân thực hiện dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt và nhận diện thông tin lừa đảo. Với người dân vùng cao, phải hướng dẫn trực tiếp, chỉ từng thao tác, làm nhiều lần để người dân hiểu và tự thực hiện được”.
Kỹ năng sử dụng AI và bảo đảm an toàn trên môi trường mạng cũng được chú trọng. Học viên được hướng dẫn khai thác AI để hỗ trợ tìm kiếm, xử lý thông tin, đồng thời nhận biết những hạn chế của công cụ này, không chia sẻ thông tin chưa được kiểm chứng.
Ông Lò A Sính - Phó Chủ tịch UBND xã Y Tý cho rằng: “Việc trang bị kỹ năng sử dụng AI và nhận diện thông tin trên môi trường mạng rất cần thiết, nhất là đối với địa bàn vùng cao như Y Tý. Sau tập huấn, xã sẽ phát huy vai trò của lực lượng “Người bản số” trong hướng dẫn người dân khai thác các tiện ích công nghệ an toàn, biết kiểm chứng thông tin và cảnh giác trước các thủ đoạn lừa đảo trực tuyến. Đồng thời, gắn hoạt động của lực lượng này với công tác tuyên truyền, chuyển đổi số tại cơ sở, bảo đảm kiến thức được áp dụng hiệu quả trong thực tế”.
Để duy trì hoạt động sau đào tạo, chương trình còn hướng dẫn học viên khai thác chuyên trang và ứng dụng điện tử “Người bản số Lào Cai”, thực hiện ghi nhật ký, báo cáo kết quả hỗ trợ cộng đồng. Các địa phương có trách nhiệm tiếp tục theo dõi, hướng dẫn lực lượng này vận dụng kiến thức vào thực tế, bảo đảm việc tập huấn gắn với nhiệm vụ cụ thể tại cơ sở.
Sau chương trình tập huấn, 1.200 học viên đã có nền tảng kiến thức, kỹ năng để đảm nhận vai trò “Người bản số” tại cơ sở. Điều quan trọng là tiếp tục rèn luyện, cập nhật kiến thức và nâng cao năng lực thực hành, để những gì được trang bị thực sự phát huy hiệu quả trong cộng đồng, góp phần thúc đẩy chuyển đổi số bền vững tại Lào Cai.
Mục tiêu của chương trình là xây dựng lực lượng nòng cốt có đủ kiến thức, kỹ năng và phương pháp để hỗ trợ người dân chuyển đổi số ngay tại thôn, bản. Sau tập huấn, các địa phương cần phát huy vai trò của từng “Người bản số”, gắn hoạt động hướng dẫn với nhu cầu thực tế của người dân.