Vừa qua, tại xã Yên Bình (tỉnh Lào Cai), Trung tâm Tư vấn pháp luật cho người nghèo và Phát triển cộng đồng (Hội Luật gia Việt Nam) tổ chức Hội nghị tập huấn nâng cao nhận thức về Luật An toàn thông tin mạng.
Đây là hoạt động trọng tâm trong khuôn khổ đề xuất nâng cao nhận thức và tư vấn pháp luật về an toàn thông tin mạng cho phụ nữ, trẻ em, người nghèo, người dân tộc thiểu số tại các địa bàn Điện Biên và Lào Cai.
Điểm đáng chú ý, chương trình không dừng ở việc phổ biến văn bản pháp luật mà đi thẳng vào các tình huống thực tế. Hơn 60 đại biểu là cán bộ cơ sở, người có uy tín, già làng, trưởng bản và đại diện các hộ nghèo đã được tiếp cận những nội dung cơ bản của Luật An toàn thông tin mạng năm 2015, đồng thời được hướng dẫn kỹ năng nhận diện và xử lý các hành vi vi phạm trên môi trường số.
Đặc biệt, các chuyên gia đã phân tích sâu 5 vụ án điển hình, tạo điều kiện để đại biểu thảo luận, đối chiếu với thực tế địa phương. Cách tiếp cận này giúp kiến thức pháp luật không còn khô cứng mà trở nên gần gũi, dễ áp dụng vào đời sống hàng ngày.
Theo ông Trần Thế Công, Chánh văn phòng Ủy ban nhân dân xã Yên Bình, việc người dân được tiếp cận trực tiếp với các quy định pháp luật có ý nghĩa thiết thực, giúp nâng cao khả năng tự bảo vệ trước các thủ đoạn lừa đảo trên không gian mạng, qua đó góp phần giữ vững an ninh trật tự tại địa phương.
Tham gia buổi tập huấn, chị Nguyễn Thị Hương (thôn 6, xã Yên Bình) cho biết, những kiến thức về bảo mật thông tin cá nhân trên điện thoại và mạng xã hội mang tính ứng dụng cao. Sau buổi tập huấn, chị cảm thấy tự tin hơn khi sử dụng công nghệ trong cuộc sống, đồng thời yên tâm hơn khi khai thác các cơ hội phát triển kinh tế.
Trong bối cảnh không gian mạng ngày càng gắn chặt với đời sống, ông Hà Huy Từ, Giám đốc Trung tâm Tư vấn pháp luật cho người nghèo và Phát triển cộng đồng, nhấn mạnh việc trang bị kiến thức pháp lý chính là "lá chắn" quan trọng đối với các nhóm yếu thế. Để duy trì hiệu quả lâu dài, toàn bộ tài liệu hội nghị đã được số hóa dưới dạng mã QR, giúp người dân có thể dễ dàng tra cứu, ôn lại kiến thức khi cần.
Chương trình lần này nằm trong dự án do Ngân hàng Thế giới tài trợ, với sự hỗ trợ từ Quỹ Phát triển xã hội Nhật Bản. Trước đó, năm 2025, đơn vị đã triển khai các hoạt động trợ giúp pháp lý về Luật Hôn nhân và gia đình tại tỉnh Điện Biên và xã Yên Bình (tỉnh Yên Bái), tạo nền tảng để mở rộng sang lĩnh vực an toàn thông tin mạng.
Có thể thấy khi kiến thức pháp luật được truyền tải đúng cách, phù hợp với đặc thù địa phương, người dân không chỉ "biết luật" mà còn có thể "dùng luật" để bảo vệ chính mình. Trong bối cảnh các rủi ro trên môi trường mạng ngày càng tinh vi, đây chính là bước đi cần thiết để thu hẹp khoảng cách số và bảo vệ những nhóm dễ bị tổn thương.
Từ khi thành lập năm 2008 đến nay, Trung tâm Tư vấn pháp luật cho người nghèo và Phát triển cộng đồng (Hội Luật gia Việt Nam) đã tư vấn, tuyên truyền pháp luật miễn phí cho hàng nghìn người yếu thế. Riêng giai đoạn 2008 - 2018, khoảng 25.000 người dân tại các tỉnh vùng cao phía Bắc đã được tiếp cận các hoạt động tư vấn pháp luật lưu động. Ngoài ra, đơn vị còn phối hợp với các tổ chức quốc tế như UNICEF, Quỹ JIFF, góp phần nâng cao hiệu quả hỗ trợ pháp lý cộng đồng.
