Vui buồn hương nếp Mường Bo

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 1

LCĐT - Mường Bo là miền đất tươi đẹp, thanh bình, nằm ở phía Đông Nam của thị xã Sa Pa. Từ lâu, nơi đây được biết đến với khung cảnh nên thơ, với những bản làng ấm êm, những cánh ruộng bậc thang đượm màu no ấm. Đây cũng là quê hương của giống lúa quý, lúa nếp Mường Bo thơm ngon nức tiếng suốt bao năm qua.

Kỳ thực, chẳng ai nhớ rõ về gốc tích của giống lúa nếp Mường Bo, chỉ biết rằng những hạt thóc giống đã được trao truyền qua nhiều thế hệ để nuôi hương nếp mỗi độ mùa về. Theo thông lệ, tháng hai âm lịch hằng năm, các gia đình bắt tay gieo mạ cho một vụ mùa mới. Tùy vào tình hình thời tiết, đến giữa hoặc cuối tháng tư, bà con bắt đầu cấy lúa trên những chân ruộng bậc thang.

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 2

                                    Lúa nếp Mường Bo được canh tác trên những chân ruộng bậc thang.

Tháng chín, tháng mười tới cũng là lúc mùa vàng về gọi những nhịp bước hối hả của nông dân, với khuôn mặt tươi vui, đôi tay tất bật, gánh những “hạt vàng” của đất trời, tạo hoá về nhà. Mùa no ấm được gửi trong những hạt thóc căng đầy và làm nên món ăn dẻo thơm đặc trưng chỉ Mường Bo mới có. Dường như bao tinh túy, ưu ái của nguồn nước, của đất trời dành cho giống lúa quý đều được gói trọn trong hương vị ẩm thực được làm từ gạo nếp Mường Bo như bánh dày, xôi mỗi dịp lễ, tết. Như một nét đặc trưng còn giữ lại, đồng bào ở các thôn Mường Bo 1, Mường Bo 2 vẫn giữ gìn, bảo quản hạt thóc giống bản địa trong mỗi nếp nhà để nối dài những mùa thơm.

Câu chuyện về giống lúa nếp ở xã Mường Bo cũng có những nét thăng, trầm, từ những mùa vui rộn ràng đến những mùa thưa vắng hương thơm. Cách đây vài năm, chính quyền địa phương từng bước nỗ lực khôi phục giống lúa nếp quý. Những tưởng ngày vui kéo dài thì hôm nay, quãng trầm của hạt lúa nếp bắt đầu lặp lại trong sự tiếc nuối của bà con và trăn trở của chính quyền.

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 3

                                   Những mùa vui nhộn nhịp thu hoạch lúa nếp từng có ở Mường Bo.

Gia đình anh Sèn A Bình là một trong số ít hộ trồng lúa nếp ở thôn Mường Bo 1. Vụ mùa năm ngoái, gia đình anh gieo 10 kg thóc giống, bao công sức nhọc nhằn của vợ chồng anh được đền đáp khi vụ mùa thắng lợi, gia đình anh thu về 20 bao thóc, mỗi bao chừng 45 kg. Anh Bình bảo, giá bán nếp Mường Bo mấy năm nay luôn ở mức cao 50.000 đồng/kg gạo, một phần bán cho những người dân trong thôn, xã, phần còn lại giữ để dùng trong sinh hoạt. Vậy nhưng năm nay, những cánh ruộng trồng lúa nếp Mường Bo của gia đình anh Bình đành nhường cho giống lúa thường. Nguyên do là thời gian sinh trưởng của lúa nếp Mường Bo kéo dài, lâu hơn so với những giống lúa khác, thêm vào đó, hiện giờ nhịp sống đã ổn định trở lại sau thời gian bị ảnh hưởng bởi dịch COVID-19, vợ chồng anh Bình tranh thủ làm các công việc khác để kiếm thêm thu nhập. “Dù có phần tiếc nuối, nhưng gia đình không có nhân lực và thời gian để chăm sóc vụ lúa nếp năm nay. Khi nào điều kiện cho phép, gia đình tôi sẽ trồng lại giống lúa bản địa”, anh Bình tâm sự.

Ông Phan Văn Đại, Chủ tịch UBND xã Mường Bo nói trong tiếc nuối: Diện tích trồng lúa nếp Mường Bo ngày càng thu hẹp, cách đây 2 - 3 năm xã có khoảng 35 ha lúa nếp, đến năm ngoái chỉ còn 12 ha, năm nay chỉ còn 7 ha. “Số hộ trồng lúa nếp giờ chỉ đếm trên đầu ngón tay”, ông Đại khẳng định.

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 4

                                       Diện tích trồng lúa nếp Mường Bo ngày càng thu hẹp.

Dù giống lúa nếp Mường Bo được ưa chuộng trên thị trường, có giá thành tương đối cao nhưng điều ấy cũng không giúp người dân mặn mà gắn bó với giống lúa quý bởi thời gian sinh trưởng của cây lúa kéo dài, gần gấp đôi so với giống lúa thường nên mỗi năm chỉ canh tác một vụ, hạch toán kinh tế là khó khả thi so với giống lúa mới. Đây là lý do chính khiến giống lúa nếp Mường Bo ngày càng vắng bóng.

Câu chuyện về lúa nếp Mường Bo hôm nay mang theo tiếng thở dài, đó là sự tiếc nuối của nông dân từng nâng niu, nặng lòng với dòng lúa quý. Đó cũng là sự trăn trở của địa phương khi việc khôi phục giống lúa này đang còn nhiều bấp bênh, bởi sự tác động đến từ nhiều yếu tố như lợi ích cây trồng này đem lại khi được tính trên hệ số khai thác đất, hạch toán ngày công lao động, suất đầu tư. Để gọi về những mùa vui, bên cạnh vai trò của chính quyền địa phương trong việc khuyến khích, khôi phục, xây dựng thương hiệu sản phẩm thì người dân với ý thức giữ gìn, bảo tồn giống lúa bản địa lâu đời vẫn là chủ thể quyết định để hương nếp Mường Bo vương mãi ngày mai.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Lào Cai: Sản lượng cây ăn quả tăng gần 9% so cùng kỳ

Lào Cai: Sản lượng cây ăn quả tăng gần 9% so cùng kỳ

Thời gian qua, ngành Nông nghiệp tỉnh Lào Cai đã triển khai nhiều chương trình, dự án trong lĩnh vực phát triển nông nghiệp; đặc biệt chú trọng công tác quy hoạch và phát triển các vùng trồng cây ăn quả ôn đới theo hướng tập trung, phù hợp với điều kiện sinh thái của từng địa phương.

Bí thư chi bộ thôn Hua Khắt gương mẫu phát triển kinh tế

Bí thư chi bộ thôn Hua Khắt gương mẫu phát triển kinh tế

Đối với người dân thôn Hua Khắt, xã Púng Luông, hình ảnh Bí thư chi bộ Thào A Phổng luôn đi đầu trong phát triển kinh tế đã trở thành tấm gương sáng, tạo sức lan tỏa mạnh mẽ trong đảng viên và Nhân dân. Không chỉ làm tốt vai trò lãnh đạo ở cơ sở, đồng chí còn trực tiếp đi đầu trong lao động sản xuất, xây dựng các mô hình kinh tế hiệu quả, trở thành “địa chỉ đỏ” để bà con học tập, làm theo.

Xuất khẩu lập đỉnh tạo dư địa tăng trưởng mới

Xuất khẩu lập đỉnh tạo dư địa tăng trưởng mới

Năm 2025, xuất nhập khẩu tiếp tục đóng vai trò chủ lực, đưa Việt Nam tiến gần hơn mục tiêu trở thành nền kinh tế lớn thứ ba ASEAN vào năm 2030. Để duy trì đà tăng trưởng cao trong thời gian tới, cộng đồng doanh nghiệp (DN) cho rằng, cần thêm những chính sách ổn định, nhất quán, nhất là dòng vốn tín dụng hợp lý.

Bắc Hà mở rộng trồng rau ngũ gia bì gai

Bắc Hà mở rộng trồng rau ngũ gia bì gai

Vốn chỉ là một loại cây trồng để làm hàng rào quanh nhà, vừa là món rau xanh dân dã của người địa phương, nhưng khoảng chục năm trở lại đây, cây ngũ gia bì gai được người tiêu dùng và khách du lịch ưa thích tìm mua, nên người dân xã Bắc Hà, tỉnh Lào Cai đã nhân giống, trồng trong vườn nhà.

Rộn ràng thị trường hoa, cây cảnh Tết

Rộn ràng thị trường hoa, cây cảnh Tết

Chỉ còn hơn một tháng nữa là đến Tết Nguyên đán Bính Ngọ, thị trường hoa, cây cảnh trên địa bàn tỉnh Lào Cai thời điểm này đã bắt đầu sôi động. Các nhà vườn nhập về nhiều giống cây cảnh có dáng thế đẹp mắt, cùng nhiều loài hoa rực rỡ màu sắc phục vụ nhu cầu thị trường.

Nữ bí thư Đoàn mở lối làm giàu từ ruộng đồng Cầu Thia

Nữ bí thư Đoàn mở lối làm giàu từ ruộng đồng Cầu Thia

Từ những thửa ruộng một vụ chỉ quen với cây lúa, hôm nay, ở phường Cầu Thia đã hiện hữu những cánh đồng ớt xanh mướt, cho thu hoạch đều đặn theo mùa. Ít ai biết rằng, phía sau sự đổi thay ấy là dấu ấn rõ nét của chị Hà Thị Vỹ - Bí thư Đoàn Thanh niên phường Cầu Thia.

Kết nối để vươn xa

Kết nối để vươn xa

Liên kết sản xuất - tiêu thụ đã trở thành “chìa khóa” để nông sản địa phương nâng cao giá trị và khẳng định chỗ đứng trên thị trường. Trong hành trình ấy, Liên minh Hợp tác xã tỉnh Lào Cai đã trở thành cầu nối, kết nối các hợp tác xã, đưa nông sản vươn xa.

Thế đứng mới cho Việt Nam từ những mốc son kinh tế

Thế đứng mới cho Việt Nam từ những mốc son kinh tế

Giữa bối cảnh thế giới nhiều biến động chưa từng có, Việt Nam vẫn duy trì ổn định vĩ mô, kiểm soát lạm phát và đạt tăng trưởng tích cực trong nhiệm kỳ 2021 - 2025. Những cải cách mạnh mẽ về thể chế, bộ máy và đầu tư hạ tầng đang tạo nền tảng cho giai đoạn phát triển mới.

Giảm nghèo nhờ đa dạng hóa mô hình kinh tế

Giảm nghèo nhờ đa dạng hóa mô hình kinh tế

Năm 2025 đánh dấu sự chuyển biến tích cực của xã vùng cao Phong Dụ Thượng khi thu ngân sách vượt xa dự toán và tỷ lệ hộ nghèo giảm sâu. Kết quả này đến từ việc địa phương kiên trì phát triển cây quế, mạnh dạn thử nghiệm nuôi cá nước lạnh và phát triển du lịch.

Sớm tháo gỡ vướng mắc để triển khai dự án đường Bảo Nhai - Cốc Ly

Sớm tháo gỡ vướng mắc để triển khai dự án đường Bảo Nhai - Cốc Ly

Tuyến đường từ trung tâm xã Bảo Nhai đi khu vực Cốc Ly là công trình hạ tầng giao thông quan trọng, kết nối trung tâm xã với các khu dân cư, phục vụ nhu cầu đi lại và giao thương của hàng trăm hộ dân. Tuy nhiên, sau hơn hai năm được phê duyệt, dự án vẫn gặp nhiều khó khăn, khiến tiến độ chậm so với kế hoạch, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống và phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

Gần 900 lượt hộ dân được vay vốn thoát nghèo

Gần 900 lượt hộ dân được vay vốn thoát nghèo

Với phương châm “Thấu hiểu lòng dân, tận tâm phục vụ”, “Phục vụ tại nhà, giải ngân và thu nợ tại xã”, trong thời gian qua, Phòng giao dịch Ngân hàng Chính sách Xã hội Mù Cang Chải đã phối hợp chặt chẽ với các tổ chức chính trị - xã hội nhận ủy thác các cấp, duy trì hoạt động hiệu quả tại 13 điểm giao dịch ở 6 xã: Nậm Có, Púng Luông, Mù Cang Chải, Khao Mang, Lao Chải và Chế Tạo.

100 ngày khoác áo mới cho khu du lịch quốc gia

100 ngày khoác áo mới cho khu du lịch quốc gia

Chiến dịch “100 ngày - đêm” nâng cấp, cải tạo hệ thống đường giao thông ngõ xóm, tổ dân phố được phường Sa Pa triển khai ngay sau chỉ đạo của đồng chí Bí thư Tỉnh ủy Lào Cai Trịnh Việt Hùng trong chuyến công tác tại Sa Pa cuối tháng 10/2025.

fb yt zl tw