Vui buồn hương nếp Mường Bo

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 1

LCĐT - Mường Bo là miền đất tươi đẹp, thanh bình, nằm ở phía Đông Nam của thị xã Sa Pa. Từ lâu, nơi đây được biết đến với khung cảnh nên thơ, với những bản làng ấm êm, những cánh ruộng bậc thang đượm màu no ấm. Đây cũng là quê hương của giống lúa quý, lúa nếp Mường Bo thơm ngon nức tiếng suốt bao năm qua.

Kỳ thực, chẳng ai nhớ rõ về gốc tích của giống lúa nếp Mường Bo, chỉ biết rằng những hạt thóc giống đã được trao truyền qua nhiều thế hệ để nuôi hương nếp mỗi độ mùa về. Theo thông lệ, tháng hai âm lịch hằng năm, các gia đình bắt tay gieo mạ cho một vụ mùa mới. Tùy vào tình hình thời tiết, đến giữa hoặc cuối tháng tư, bà con bắt đầu cấy lúa trên những chân ruộng bậc thang.

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 2

                                    Lúa nếp Mường Bo được canh tác trên những chân ruộng bậc thang.

Tháng chín, tháng mười tới cũng là lúc mùa vàng về gọi những nhịp bước hối hả của nông dân, với khuôn mặt tươi vui, đôi tay tất bật, gánh những “hạt vàng” của đất trời, tạo hoá về nhà. Mùa no ấm được gửi trong những hạt thóc căng đầy và làm nên món ăn dẻo thơm đặc trưng chỉ Mường Bo mới có. Dường như bao tinh túy, ưu ái của nguồn nước, của đất trời dành cho giống lúa quý đều được gói trọn trong hương vị ẩm thực được làm từ gạo nếp Mường Bo như bánh dày, xôi mỗi dịp lễ, tết. Như một nét đặc trưng còn giữ lại, đồng bào ở các thôn Mường Bo 1, Mường Bo 2 vẫn giữ gìn, bảo quản hạt thóc giống bản địa trong mỗi nếp nhà để nối dài những mùa thơm.

Câu chuyện về giống lúa nếp ở xã Mường Bo cũng có những nét thăng, trầm, từ những mùa vui rộn ràng đến những mùa thưa vắng hương thơm. Cách đây vài năm, chính quyền địa phương từng bước nỗ lực khôi phục giống lúa nếp quý. Những tưởng ngày vui kéo dài thì hôm nay, quãng trầm của hạt lúa nếp bắt đầu lặp lại trong sự tiếc nuối của bà con và trăn trở của chính quyền.

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 3

                                   Những mùa vui nhộn nhịp thu hoạch lúa nếp từng có ở Mường Bo.

Gia đình anh Sèn A Bình là một trong số ít hộ trồng lúa nếp ở thôn Mường Bo 1. Vụ mùa năm ngoái, gia đình anh gieo 10 kg thóc giống, bao công sức nhọc nhằn của vợ chồng anh được đền đáp khi vụ mùa thắng lợi, gia đình anh thu về 20 bao thóc, mỗi bao chừng 45 kg. Anh Bình bảo, giá bán nếp Mường Bo mấy năm nay luôn ở mức cao 50.000 đồng/kg gạo, một phần bán cho những người dân trong thôn, xã, phần còn lại giữ để dùng trong sinh hoạt. Vậy nhưng năm nay, những cánh ruộng trồng lúa nếp Mường Bo của gia đình anh Bình đành nhường cho giống lúa thường. Nguyên do là thời gian sinh trưởng của lúa nếp Mường Bo kéo dài, lâu hơn so với những giống lúa khác, thêm vào đó, hiện giờ nhịp sống đã ổn định trở lại sau thời gian bị ảnh hưởng bởi dịch COVID-19, vợ chồng anh Bình tranh thủ làm các công việc khác để kiếm thêm thu nhập. “Dù có phần tiếc nuối, nhưng gia đình không có nhân lực và thời gian để chăm sóc vụ lúa nếp năm nay. Khi nào điều kiện cho phép, gia đình tôi sẽ trồng lại giống lúa bản địa”, anh Bình tâm sự.

Ông Phan Văn Đại, Chủ tịch UBND xã Mường Bo nói trong tiếc nuối: Diện tích trồng lúa nếp Mường Bo ngày càng thu hẹp, cách đây 2 - 3 năm xã có khoảng 35 ha lúa nếp, đến năm ngoái chỉ còn 12 ha, năm nay chỉ còn 7 ha. “Số hộ trồng lúa nếp giờ chỉ đếm trên đầu ngón tay”, ông Đại khẳng định.

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 4

                                       Diện tích trồng lúa nếp Mường Bo ngày càng thu hẹp.

Dù giống lúa nếp Mường Bo được ưa chuộng trên thị trường, có giá thành tương đối cao nhưng điều ấy cũng không giúp người dân mặn mà gắn bó với giống lúa quý bởi thời gian sinh trưởng của cây lúa kéo dài, gần gấp đôi so với giống lúa thường nên mỗi năm chỉ canh tác một vụ, hạch toán kinh tế là khó khả thi so với giống lúa mới. Đây là lý do chính khiến giống lúa nếp Mường Bo ngày càng vắng bóng.

Câu chuyện về lúa nếp Mường Bo hôm nay mang theo tiếng thở dài, đó là sự tiếc nuối của nông dân từng nâng niu, nặng lòng với dòng lúa quý. Đó cũng là sự trăn trở của địa phương khi việc khôi phục giống lúa này đang còn nhiều bấp bênh, bởi sự tác động đến từ nhiều yếu tố như lợi ích cây trồng này đem lại khi được tính trên hệ số khai thác đất, hạch toán ngày công lao động, suất đầu tư. Để gọi về những mùa vui, bên cạnh vai trò của chính quyền địa phương trong việc khuyến khích, khôi phục, xây dựng thương hiệu sản phẩm thì người dân với ý thức giữ gìn, bảo tồn giống lúa bản địa lâu đời vẫn là chủ thể quyết định để hương nếp Mường Bo vương mãi ngày mai.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Từ “đạt chuẩn” đến “đáng sống”: Hành trình nâng tầm nông thôn mới

Từ “đạt chuẩn” đến “đáng sống”: Hành trình nâng tầm nông thôn mới

Những con đường bê tông rộng mở, những vùng sản xuất hàng hóa hiệu quả, những mô hình nông nghiệp xanh đang dần hình thành… Ở nhiều vùng quê Lào Cai, xây dựng nông thôn mới không còn dừng lại ở việc hoàn thành tiêu chí mà đang chuyển sang mục tiêu cao hơn: nâng tầm chất lượng sống, để mỗi miền quê thực sự trở thành nơi người dân tự hào, gắn bó.

Bộ Công Thương khuyến khích tiết kiệm xăng dầu, không tích trữ gây mất cân đối thị trường

Bộ Công Thương khuyến khích tiết kiệm xăng dầu, không tích trữ gây mất cân đối thị trường

Trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông khiến thị trường năng lượng toàn cầu biến động mạnh tác động đến nguồn cung xăng dầu, Bộ Công Thương ra văn bản, trong đó nêu người dân, doanh nghiệp và các cơ quan báo chí, truyền thông hãy đồng lòng, chia sẻ trách nhiệm cùng nhà nước: không hoang mang, không tích trữ, sử dụng tiết kiệm, hiệu quả vì lợi ích chung của đất nước và vì một tương lai năng lượng bền vững.

Nâng cao chất lượng con giống chăn nuôi

Nâng cao chất lượng con giống chăn nuôi

Chủ động nguồn giống chất lượng cao là nền tảng để ngành chăn nuôi phát triển ổn định, bền vững. Con giống được kiểm soát chặt chẽ không chỉ giảm rủi ro, hạ giá thành sản xuất mà còn nâng cao giá trị sản phẩm, tạo đà chuyển dịch chăn nuôi theo hướng hàng hóa, an toàn, hiệu quả.

Những người giữ “cửa rừng” Khe Păn

Những người giữ “cửa rừng” Khe Păn

Chốt bảo vệ rừng Khe Păn, xã Chiềng Ken được ví như “cửa ngõ” canh giữ hơn 4.000 ha rừng phòng hộ đầu nguồn. Ngày đêm, các thành viên tổ bảo vệ rừng bám chốt, tuần tra, kiểm soát chặt chẽ người ra - vào rừng, góp phần giữ vững màu xanh đại ngàn.

Kiến tạo không gian phát triển hiện đại và bền vững

PHƯỜNG LÀO CAI: Kiến tạo không gian phát triển hiện đại và bền vững

Giữ vai trò cửa ngõ giao thương quốc tế của tỉnh, phường Lào Cai đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu tái cấu trúc không gian đô thị theo hướng hiện đại, đồng bộ và bền vững. Quy hoạch không chỉ giải "bài toán" hạ tầng trước mắt mà còn định hình tương lai của đô thị cửa khẩu kết nối quốc tế.

Khám phá những vườn rau tiền tỷ

Khám phá những vườn rau tiền tỷ

Trồng rau cho thu tiền tỷ mỗi năm không phải chuyện lạ ở một số xã khu vực thị xã Sa Pa cũ, nhưng đằng sau mức thu nhập trong mơ đó là những vất vả, nhọc nhằn và biết bao lần thất bại. Tuy nhiên, những nông dân ấy vẫn kiên trì bám trụ, không ngừng sáng tạo, ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất để đất "nở hoa".

Đồng bộ giải pháp phát triển ngành kinh tế mũi nhọn

Đồng bộ giải pháp phát triển ngành kinh tế mũi nhọn

Sau sáp nhập tỉnh, vị thế và “thương hiệu” du lịch Lào Cai ngày càng được khẳng định trên bản đồ du lịch quốc gia và quốc tế. Với mục tiêu đưa du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, đến năm 2030 đóng góp trên 20% tổng sản phẩm trên địa bàn, tỉnh đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp chiến lược, hướng tới phát triển bền vững.

Ý thức cộng đồng góp phần giảm nguy cơ cháy rừng ở vùng cao

Ý thức cộng đồng góp phần giảm nguy cơ cháy rừng ở vùng cao

Mùa khô hanh hằng năm luôn tiềm ẩn nguy cơ cháy rừng tại nhiều địa phương vùng cao, nhất là khi tập quán phát nương, đốt thực bì vẫn còn phổ biến. Tuy nhiên, nhờ đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức cộng đồng và phát huy vai trò của người dân trong quản lý, bảo vệ rừng, nhiều địa phương đã từng bước kiểm soát tốt nguy cơ cháy rừng, góp phần giữ vững diện tích rừng trên địa bàn.

Nguồn cung xăng dầu ổn định, triển khai nhiều giải pháp đảm bảo an ninh năng lượng

Nguồn cung xăng dầu ổn định, triển khai nhiều giải pháp đảm bảo an ninh năng lượng

Diễn biến phức tạp của xung đột quân sự tại Trung Đông đang tác động mạnh tới thị trường năng lượng toàn cầu, khiến giá dầu và giá xăng dầu tại nhiều quốc gia tăng cao. Trong bối cảnh đó, Việt Nam đang chủ động triển khai nhiều giải pháp nhằm bảo đảm nguồn cung xăng dầu, ổn định thị trường trong nước và giữ vững an ninh năng lượng quốc gia.

fb yt zl tw