Vui buồn hương nếp Mường Bo

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 1

LCĐT - Mường Bo là miền đất tươi đẹp, thanh bình, nằm ở phía Đông Nam của thị xã Sa Pa. Từ lâu, nơi đây được biết đến với khung cảnh nên thơ, với những bản làng ấm êm, những cánh ruộng bậc thang đượm màu no ấm. Đây cũng là quê hương của giống lúa quý, lúa nếp Mường Bo thơm ngon nức tiếng suốt bao năm qua.

Kỳ thực, chẳng ai nhớ rõ về gốc tích của giống lúa nếp Mường Bo, chỉ biết rằng những hạt thóc giống đã được trao truyền qua nhiều thế hệ để nuôi hương nếp mỗi độ mùa về. Theo thông lệ, tháng hai âm lịch hằng năm, các gia đình bắt tay gieo mạ cho một vụ mùa mới. Tùy vào tình hình thời tiết, đến giữa hoặc cuối tháng tư, bà con bắt đầu cấy lúa trên những chân ruộng bậc thang.

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 2

                                    Lúa nếp Mường Bo được canh tác trên những chân ruộng bậc thang.

Tháng chín, tháng mười tới cũng là lúc mùa vàng về gọi những nhịp bước hối hả của nông dân, với khuôn mặt tươi vui, đôi tay tất bật, gánh những “hạt vàng” của đất trời, tạo hoá về nhà. Mùa no ấm được gửi trong những hạt thóc căng đầy và làm nên món ăn dẻo thơm đặc trưng chỉ Mường Bo mới có. Dường như bao tinh túy, ưu ái của nguồn nước, của đất trời dành cho giống lúa quý đều được gói trọn trong hương vị ẩm thực được làm từ gạo nếp Mường Bo như bánh dày, xôi mỗi dịp lễ, tết. Như một nét đặc trưng còn giữ lại, đồng bào ở các thôn Mường Bo 1, Mường Bo 2 vẫn giữ gìn, bảo quản hạt thóc giống bản địa trong mỗi nếp nhà để nối dài những mùa thơm.

Câu chuyện về giống lúa nếp ở xã Mường Bo cũng có những nét thăng, trầm, từ những mùa vui rộn ràng đến những mùa thưa vắng hương thơm. Cách đây vài năm, chính quyền địa phương từng bước nỗ lực khôi phục giống lúa nếp quý. Những tưởng ngày vui kéo dài thì hôm nay, quãng trầm của hạt lúa nếp bắt đầu lặp lại trong sự tiếc nuối của bà con và trăn trở của chính quyền.

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 3

                                   Những mùa vui nhộn nhịp thu hoạch lúa nếp từng có ở Mường Bo.

Gia đình anh Sèn A Bình là một trong số ít hộ trồng lúa nếp ở thôn Mường Bo 1. Vụ mùa năm ngoái, gia đình anh gieo 10 kg thóc giống, bao công sức nhọc nhằn của vợ chồng anh được đền đáp khi vụ mùa thắng lợi, gia đình anh thu về 20 bao thóc, mỗi bao chừng 45 kg. Anh Bình bảo, giá bán nếp Mường Bo mấy năm nay luôn ở mức cao 50.000 đồng/kg gạo, một phần bán cho những người dân trong thôn, xã, phần còn lại giữ để dùng trong sinh hoạt. Vậy nhưng năm nay, những cánh ruộng trồng lúa nếp Mường Bo của gia đình anh Bình đành nhường cho giống lúa thường. Nguyên do là thời gian sinh trưởng của lúa nếp Mường Bo kéo dài, lâu hơn so với những giống lúa khác, thêm vào đó, hiện giờ nhịp sống đã ổn định trở lại sau thời gian bị ảnh hưởng bởi dịch COVID-19, vợ chồng anh Bình tranh thủ làm các công việc khác để kiếm thêm thu nhập. “Dù có phần tiếc nuối, nhưng gia đình không có nhân lực và thời gian để chăm sóc vụ lúa nếp năm nay. Khi nào điều kiện cho phép, gia đình tôi sẽ trồng lại giống lúa bản địa”, anh Bình tâm sự.

Ông Phan Văn Đại, Chủ tịch UBND xã Mường Bo nói trong tiếc nuối: Diện tích trồng lúa nếp Mường Bo ngày càng thu hẹp, cách đây 2 - 3 năm xã có khoảng 35 ha lúa nếp, đến năm ngoái chỉ còn 12 ha, năm nay chỉ còn 7 ha. “Số hộ trồng lúa nếp giờ chỉ đếm trên đầu ngón tay”, ông Đại khẳng định.

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 4

                                       Diện tích trồng lúa nếp Mường Bo ngày càng thu hẹp.

Dù giống lúa nếp Mường Bo được ưa chuộng trên thị trường, có giá thành tương đối cao nhưng điều ấy cũng không giúp người dân mặn mà gắn bó với giống lúa quý bởi thời gian sinh trưởng của cây lúa kéo dài, gần gấp đôi so với giống lúa thường nên mỗi năm chỉ canh tác một vụ, hạch toán kinh tế là khó khả thi so với giống lúa mới. Đây là lý do chính khiến giống lúa nếp Mường Bo ngày càng vắng bóng.

Câu chuyện về lúa nếp Mường Bo hôm nay mang theo tiếng thở dài, đó là sự tiếc nuối của nông dân từng nâng niu, nặng lòng với dòng lúa quý. Đó cũng là sự trăn trở của địa phương khi việc khôi phục giống lúa này đang còn nhiều bấp bênh, bởi sự tác động đến từ nhiều yếu tố như lợi ích cây trồng này đem lại khi được tính trên hệ số khai thác đất, hạch toán ngày công lao động, suất đầu tư. Để gọi về những mùa vui, bên cạnh vai trò của chính quyền địa phương trong việc khuyến khích, khôi phục, xây dựng thương hiệu sản phẩm thì người dân với ý thức giữ gìn, bảo tồn giống lúa bản địa lâu đời vẫn là chủ thể quyết định để hương nếp Mường Bo vương mãi ngày mai.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Lục Yên phát huy giá trị làng nghề đá mỹ nghệ, tranh đá quý

Lục Yên phát huy giá trị làng nghề đá mỹ nghệ, tranh đá quý

Lục Yên từ lâu được biết đến là vùng đất của đá quý, đá mỹ nghệ với nguồn tài nguyên phong phú và những bàn tay tài hoa của người thợ địa phương. Từ lợi thế ấy, làng nghề đá mỹ nghệ và tranh đá quý đã hình thành và phát triển, không chỉ tạo ra những sản phẩm có giá trị nghệ thuật mà còn giải quyết việc làm cho lao động nông thôn và nâng cao thu nhập cho người dân.

"Hồi sinh" những vườn bưởi già cỗi ở xã Thác Bà bằng mô hình mới

"Hồi sinh" những vườn bưởi già cỗi ở xã Thác Bà bằng mô hình mới

Những ngày này, tại các vườn bưởi ở xã Thác Bà (Lào Cai), không khí lao động trở nên nhộn nhịp hơn khi người dân bắt đầu tham gia mô hình ghép cải tạo, thâm canh cây bưởi theo hướng VietGAP. Đây là mô hình do Trung tâm Khuyến nông tỉnh Lào Cai phối hợp với Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Thác Bà triển khai với kỳ vọng mở ra hướng phát triển bền vững cho cây ăn quả có múi tại địa phương.

Chính phủ điều chỉnh phạm vi địa bàn hoạt động hải quan từ ngày 5/7

Chính phủ điều chỉnh phạm vi địa bàn hoạt động hải quan từ ngày 5/7

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 153/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 01/2015/NĐ-CP ngày 02/01/2015 quy định chi tiết phạm vi địa bàn hoạt động hải quan; trách nhiệm phối hợp trong phòng, chống buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới đã được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 12/2018/NĐ-CP ngày 23-1-2018 của Chính phủ.

Lào Cai: Đột phá hỗ trợ khoa học công nghệ cho doanh nghiệp chủ lực

Lào Cai: Đột phá hỗ trợ khoa học công nghệ cho doanh nghiệp chủ lực

Trong bối cảnh chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo trở thành yêu cầu cấp thiết, tỉnh Lào Cai đang đổi mới cách hỗ trợ doanh nghiệp theo hướng có trọng tâm, trọng điểm. Thay vì dàn trải, tỉnh ưu tiên đồng hành cùng các doanh nghiệp có tiềm năng, sản phẩm chủ lực để tháo gỡ khó khăn về công nghệ, quản trị và chuyển đổi số. Các nhiệm vụ được xây dựng sát nhu cầu thực tế, hướng tới nâng cao giá trị sản phẩm và sức cạnh tranh trên thị trường.

Hiệu quả từ mô hình "Thôn thông minh" trong xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu tại xã Mậu A

Hiệu quả từ mô hình "Thôn thông minh" trong xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu tại xã Mậu A

Là tiêu chí quan trọng trong xây dựng xã nông thôn mới kiểu mẫu, mô hình “Thôn thông minh” tại xã Mậu A đang chứng minh hiệu quả vượt trội khi đưa công nghệ số đến từng hộ dân. Những kết quả bước đầu không chỉ làm thay đổi phương thức quản lý của chính quyền mà còn mang lại nhiều tiện ích thiết thực, nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân nông thôn.

Văn Bàn khẩn trương khống chế dịch tả lợn châu Phi

Văn Bàn khẩn trương khống chế dịch tả lợn châu Phi

Những ngày này, chính quyền và người dân xã Văn Bàn đang căng mình triển khai các biện pháp phòng, chống dịch tả lợn châu Phi. Ngay sau khi phát hiện ổ dịch đầu tiên, địa phương đã khẩn trương khoanh vùng, tiêu độc khử trùng, kiểm soát vận chuyển, đồng thời tuyên truyền người dân chủ động bảo vệ đàn vật nuôi, không để dịch bệnh lan rộng.

Chương trình tuyên truyền, hướng dẫn người tiêu dùng nhận biết hàng thật - hàng giả

Chương trình tuyên truyền, hướng dẫn người tiêu dùng nhận biết hàng thật - hàng giả

Sáng 16/5, tại phường Cam Đường, Chi cục Quản lý thị trường tỉnh phối hợp cùng Siêu thị Go! Lào Cai và một số đơn vị phân phối tổ chức chương trình tuyên truyền, hướng dẫn người dân cách nhận biết hàng thật - hàng giả. Hoạt động nhằm trang bị kỹ năng mua sắm an toàn và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trước vấn nạn hàng nhái.

Xăng dầu hạ nhiệt, doanh nghiệp Lào Cai đẩy mạnh sản xuất kinh doanh

Xăng dầu hạ nhiệt, doanh nghiệp Lào Cai đẩy mạnh sản xuất kinh doanh

Xăng dầu từ lâu được xem như “huyết mạch” của nền kinh tế. Khi nguồn cung và giá cả của mặt hàng chiến lược này biến động, đều tác động đến nhiều lĩnh vực đời sống xã hội, ảnh hưởng trực tiếp đến mặt bằng giá hàng hóa và nhịp độ sản xuất, kinh doanh. Điều này đặc biệt rõ nét đối với các ngành có chi phí vận tải chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu giá thành.

Quy Mông giữ màu xanh đồi quế

Quy Mông giữ màu xanh đồi quế

Thời gian qua, khi thời tiết chuyển mùa, nền nhiệt cao, độ ẩm lớn, mưa nắng xen kẽ, trên địa bàn xã Quy Mông xuất hiện sâu đo, sâu róm gây hại trên cây quế. Với đặc tính phát sinh nhanh, gây hại mạnh, sâu ăn lá đã ảnh hưởng trực tiếp đến sinh trưởng của cây, đặt ra yêu cầu cấp thiết về công tác kiểm tra, phòng trừ kịp thời.

Dâu tằm trên đất Đông Cuông

Dâu tằm trên đất Đông Cuông

Trên cánh đồng bãi ven sông Hồng thuộc thôn Sài Lương, xã Đông Cuông, cùng với lúa, ngô... đã xuất hiện thêm những khoảnh dâu xanh. Người dân nơi đây đang viết tiếp câu chuyện về cây dâu - con tằm với niềm tin vào hướng đi mới cho kinh tế và du lịch địa phương.

Xe máy thế hệ nào dùng được xăng E10?

Xe máy thế hệ nào dùng được xăng E10?

Sau khi xăng E10 được bán trên toàn quốc từ ngày 30/4/2026, nhiều người dùng ôtô, xe máy tỏ ra lo lắng việc liệu xe của mình có thể sử dụng E10 hay không, nếu sử dụng thì ảnh hưởng của loại xăng này tới các chi tiết trên xe như thế nào?

Người dân Tả Van "khát" nước sinh hoạt!

Người dân Tả Van "khát" nước sinh hoạt!

Giữa những ngày nắng nóng đầu hè, tại xã Tả Van, câu chuyện thiếu nước sinh hoạt lại trở thành nỗi ám ảnh thường trực của hàng trăm hộ dân. Những chiếc bể chứa cạn khô, vòi nước “im lìm” suốt nhiều tháng qua khiến cuộc sống của người dân đảo lộn. Đằng sau tình trạng ấy là bài toán tranh chấp nguồn nước giữa nhu cầu sản xuất và sinh hoạt vẫn chưa tìm được lời giải.

“Đòn bẩy” khát vọng phát triển của nông dân Lào Cai

“Đòn bẩy” khát vọng phát triển của nông dân Lào Cai

Nguồn vốn luôn giữ vai trò quan trọng, là “đòn bẩy” giúp nông dân phát triển kinh tế, nâng cao thu nhập và đời sống. Thời gian qua, cùng với các nguồn vốn chính sách, Quỹ Hỗ trợ nông dân tỉnh Lào Cai đã khẳng định vai trò là kênh tín dụng đặc thù, giúp bà con thực hiện khát vọng vươn lên trong thời kỳ hội nhập.

fb yt zl tw