Vui buồn hương nếp Mường Bo

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 1

LCĐT - Mường Bo là miền đất tươi đẹp, thanh bình, nằm ở phía Đông Nam của thị xã Sa Pa. Từ lâu, nơi đây được biết đến với khung cảnh nên thơ, với những bản làng ấm êm, những cánh ruộng bậc thang đượm màu no ấm. Đây cũng là quê hương của giống lúa quý, lúa nếp Mường Bo thơm ngon nức tiếng suốt bao năm qua.

Kỳ thực, chẳng ai nhớ rõ về gốc tích của giống lúa nếp Mường Bo, chỉ biết rằng những hạt thóc giống đã được trao truyền qua nhiều thế hệ để nuôi hương nếp mỗi độ mùa về. Theo thông lệ, tháng hai âm lịch hằng năm, các gia đình bắt tay gieo mạ cho một vụ mùa mới. Tùy vào tình hình thời tiết, đến giữa hoặc cuối tháng tư, bà con bắt đầu cấy lúa trên những chân ruộng bậc thang.

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 2

                                    Lúa nếp Mường Bo được canh tác trên những chân ruộng bậc thang.

Tháng chín, tháng mười tới cũng là lúc mùa vàng về gọi những nhịp bước hối hả của nông dân, với khuôn mặt tươi vui, đôi tay tất bật, gánh những “hạt vàng” của đất trời, tạo hoá về nhà. Mùa no ấm được gửi trong những hạt thóc căng đầy và làm nên món ăn dẻo thơm đặc trưng chỉ Mường Bo mới có. Dường như bao tinh túy, ưu ái của nguồn nước, của đất trời dành cho giống lúa quý đều được gói trọn trong hương vị ẩm thực được làm từ gạo nếp Mường Bo như bánh dày, xôi mỗi dịp lễ, tết. Như một nét đặc trưng còn giữ lại, đồng bào ở các thôn Mường Bo 1, Mường Bo 2 vẫn giữ gìn, bảo quản hạt thóc giống bản địa trong mỗi nếp nhà để nối dài những mùa thơm.

Câu chuyện về giống lúa nếp ở xã Mường Bo cũng có những nét thăng, trầm, từ những mùa vui rộn ràng đến những mùa thưa vắng hương thơm. Cách đây vài năm, chính quyền địa phương từng bước nỗ lực khôi phục giống lúa nếp quý. Những tưởng ngày vui kéo dài thì hôm nay, quãng trầm của hạt lúa nếp bắt đầu lặp lại trong sự tiếc nuối của bà con và trăn trở của chính quyền.

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 3

                                   Những mùa vui nhộn nhịp thu hoạch lúa nếp từng có ở Mường Bo.

Gia đình anh Sèn A Bình là một trong số ít hộ trồng lúa nếp ở thôn Mường Bo 1. Vụ mùa năm ngoái, gia đình anh gieo 10 kg thóc giống, bao công sức nhọc nhằn của vợ chồng anh được đền đáp khi vụ mùa thắng lợi, gia đình anh thu về 20 bao thóc, mỗi bao chừng 45 kg. Anh Bình bảo, giá bán nếp Mường Bo mấy năm nay luôn ở mức cao 50.000 đồng/kg gạo, một phần bán cho những người dân trong thôn, xã, phần còn lại giữ để dùng trong sinh hoạt. Vậy nhưng năm nay, những cánh ruộng trồng lúa nếp Mường Bo của gia đình anh Bình đành nhường cho giống lúa thường. Nguyên do là thời gian sinh trưởng của lúa nếp Mường Bo kéo dài, lâu hơn so với những giống lúa khác, thêm vào đó, hiện giờ nhịp sống đã ổn định trở lại sau thời gian bị ảnh hưởng bởi dịch COVID-19, vợ chồng anh Bình tranh thủ làm các công việc khác để kiếm thêm thu nhập. “Dù có phần tiếc nuối, nhưng gia đình không có nhân lực và thời gian để chăm sóc vụ lúa nếp năm nay. Khi nào điều kiện cho phép, gia đình tôi sẽ trồng lại giống lúa bản địa”, anh Bình tâm sự.

Ông Phan Văn Đại, Chủ tịch UBND xã Mường Bo nói trong tiếc nuối: Diện tích trồng lúa nếp Mường Bo ngày càng thu hẹp, cách đây 2 - 3 năm xã có khoảng 35 ha lúa nếp, đến năm ngoái chỉ còn 12 ha, năm nay chỉ còn 7 ha. “Số hộ trồng lúa nếp giờ chỉ đếm trên đầu ngón tay”, ông Đại khẳng định.

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 4

                                       Diện tích trồng lúa nếp Mường Bo ngày càng thu hẹp.

Dù giống lúa nếp Mường Bo được ưa chuộng trên thị trường, có giá thành tương đối cao nhưng điều ấy cũng không giúp người dân mặn mà gắn bó với giống lúa quý bởi thời gian sinh trưởng của cây lúa kéo dài, gần gấp đôi so với giống lúa thường nên mỗi năm chỉ canh tác một vụ, hạch toán kinh tế là khó khả thi so với giống lúa mới. Đây là lý do chính khiến giống lúa nếp Mường Bo ngày càng vắng bóng.

Câu chuyện về lúa nếp Mường Bo hôm nay mang theo tiếng thở dài, đó là sự tiếc nuối của nông dân từng nâng niu, nặng lòng với dòng lúa quý. Đó cũng là sự trăn trở của địa phương khi việc khôi phục giống lúa này đang còn nhiều bấp bênh, bởi sự tác động đến từ nhiều yếu tố như lợi ích cây trồng này đem lại khi được tính trên hệ số khai thác đất, hạch toán ngày công lao động, suất đầu tư. Để gọi về những mùa vui, bên cạnh vai trò của chính quyền địa phương trong việc khuyến khích, khôi phục, xây dựng thương hiệu sản phẩm thì người dân với ý thức giữ gìn, bảo tồn giống lúa bản địa lâu đời vẫn là chủ thể quyết định để hương nếp Mường Bo vương mãi ngày mai.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Khơi dòng chảy vốn cho kinh tế tư nhân

Khơi dòng chảy vốn cho kinh tế tư nhân

Ngành ngân hàng với vai trò là “huyết mạch” của nền kinh tế thời gian qua đã đưa ra nhiều cơ chế, chính sách, nhất là về tín dụng, lãi suất… trở thành nguồn vốn chủ lực giúp doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh mở rộng quy mô, đầu tư sản xuất, gia tăng sức cạnh tranh, phát triển kinh tế tư nhân.

Bộ Tài chính công bố các thủ tục hành chính mới trong lĩnh vực tài sản mã hóa

Bộ Tài chính công bố các thủ tục hành chính mới trong lĩnh vực tài sản mã hóa

Nhằm triển khai thực hiện Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP của Chính phủ về việc thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam, Bộ Tài chính đã ban hành Quyết định số 96/QĐ-BTC ngày 20/1/2026, công bố các thủ tục hành chính mới trong lĩnh vực tài sản mã hóa thuộc phạm vi chức năng quản lý của Bộ.

Sinh kế bền vững - trụ cột để nông thôn mới phát triển thực chất

Sinh kế bền vững - trụ cột để nông thôn mới phát triển thực chất

Nếu như ở giai đoạn đầu, xây dựng nông thôn mới chủ yếu tập trung hoàn thiện hạ tầng, thì đến nay, thực tiễn ở Lào Cai cho thấy, sinh kế bền vững mới là thước đo quan trọng nhất để nông thôn mới đi vào chiều sâu. Khi người dân có việc làm ổn định, thu nhập được nâng lên và yên tâm gắn bó với sản xuất lâu dài, các tiêu chí nông thôn mới mới thực sự được duy trì bền vững.

Trấn Yên kiến tạo nền nông nghiệp xanh, hiện đại gắn với nông thôn mới kiểu mẫu

Phát huy vai trò chủ thể của nông dân sau sáp nhập: Trấn Yên kiến tạo nền nông nghiệp xanh, hiện đại gắn với nông thôn mới kiểu mẫu

Trong tiến trình sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức lại không gian phát triển nông thôn theo hướng tinh gọn, hiệu quả, một câu hỏi lớn đặt ra: làm thế nào để nông dân - lực lượng đông đảo, trực tiếp sản xuất - thực sự trở thành trung tâm của quá trình phát triển, chứ không chỉ là đối tượng thụ hưởng chính sách?

Các nhà vườn xã Púng Luông chủ động nguồn hoa cho thị trường Tết

Các nhà vườn xã Púng Luông chủ động nguồn hoa cho thị trường Tết

Những ngày cuối năm, khi không khí tết Nguyên đán đang đến gần, các nhà vườn trồng hoa trên địa bàn xã Púng Luông lại tất bật hơn bao giờ hết. Tranh thủ thời tiết thuận lợi, bà con tập trung chăm sóc, điều chỉnh thời vụ để hoa nở đúng dịp, bảo đảm nguồn cung ổn định cho thị trường tết Nguyên đán 2026.

Lào Cai - cực tăng trưởng, trung tâm kết nối giao thương kinh tế quốc tế

Lào Cai - cực tăng trưởng, trung tâm kết nối giao thương kinh tế quốc tế

Sau hợp nhất, tỉnh Lào Cai (mới) có không gian phát triển rộng mở. Đặc biệt, với vị trí cửa ngõ giao thương quốc tế, hạ tầng giao thông đa phương thức và hệ thống kho bãi Logistics ngày càng hoàn thiện, Lào Cai đang khẳng định vai trò là cực tăng trưởng của vùng Trung du và miền núi phía Bắc, trung tâm kết nối kinh tế giữa Việt Nam với các nước ASEAN và vùng Tây Nam - Trung Quốc.

“Mùa vàng” của shipper

“Mùa vàng” của shipper

Thời điểm cuối năm chính là lúc đội ngũ shipper (người giao hàng) bước vào mùa bận rộn nhất trong năm với các đơn hàng được giao liên tục từ sáng tới khuya. Tuy vất vả nhưng đây cũng là thời điểm mang lại thu nhập cao nhất cho những người giao hàng.

Tổng điều tra kinh tế 2026: Gắn tiến độ với chất lượng thông tin

Tổng điều tra kinh tế 2026: Gắn tiến độ với chất lượng thông tin

Cuộc Tổng điều tra kinh tế năm 2026 có ý nghĩa chiến lược trong việc đánh giá thực trạng phát triển kinh tế - xã hội, làm cơ sở xây dựng chính sách phát triển cho tỉnh Lào Cai trong giai đoạn tới. Với việc ứng dụng công nghệ thông tin trong tất cả các giai đoạn của cuộc Tổng điều tra, tỉnh đang tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm đảm bảo dữ liệu thu thập được đầy đủ, khách quan và chính xác.

fb yt zl tw