Vui buồn hương nếp Mường Bo

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 1

LCĐT - Mường Bo là miền đất tươi đẹp, thanh bình, nằm ở phía Đông Nam của thị xã Sa Pa. Từ lâu, nơi đây được biết đến với khung cảnh nên thơ, với những bản làng ấm êm, những cánh ruộng bậc thang đượm màu no ấm. Đây cũng là quê hương của giống lúa quý, lúa nếp Mường Bo thơm ngon nức tiếng suốt bao năm qua.

Kỳ thực, chẳng ai nhớ rõ về gốc tích của giống lúa nếp Mường Bo, chỉ biết rằng những hạt thóc giống đã được trao truyền qua nhiều thế hệ để nuôi hương nếp mỗi độ mùa về. Theo thông lệ, tháng hai âm lịch hằng năm, các gia đình bắt tay gieo mạ cho một vụ mùa mới. Tùy vào tình hình thời tiết, đến giữa hoặc cuối tháng tư, bà con bắt đầu cấy lúa trên những chân ruộng bậc thang.

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 2

                                    Lúa nếp Mường Bo được canh tác trên những chân ruộng bậc thang.

Tháng chín, tháng mười tới cũng là lúc mùa vàng về gọi những nhịp bước hối hả của nông dân, với khuôn mặt tươi vui, đôi tay tất bật, gánh những “hạt vàng” của đất trời, tạo hoá về nhà. Mùa no ấm được gửi trong những hạt thóc căng đầy và làm nên món ăn dẻo thơm đặc trưng chỉ Mường Bo mới có. Dường như bao tinh túy, ưu ái của nguồn nước, của đất trời dành cho giống lúa quý đều được gói trọn trong hương vị ẩm thực được làm từ gạo nếp Mường Bo như bánh dày, xôi mỗi dịp lễ, tết. Như một nét đặc trưng còn giữ lại, đồng bào ở các thôn Mường Bo 1, Mường Bo 2 vẫn giữ gìn, bảo quản hạt thóc giống bản địa trong mỗi nếp nhà để nối dài những mùa thơm.

Câu chuyện về giống lúa nếp ở xã Mường Bo cũng có những nét thăng, trầm, từ những mùa vui rộn ràng đến những mùa thưa vắng hương thơm. Cách đây vài năm, chính quyền địa phương từng bước nỗ lực khôi phục giống lúa nếp quý. Những tưởng ngày vui kéo dài thì hôm nay, quãng trầm của hạt lúa nếp bắt đầu lặp lại trong sự tiếc nuối của bà con và trăn trở của chính quyền.

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 3

                                   Những mùa vui nhộn nhịp thu hoạch lúa nếp từng có ở Mường Bo.

Gia đình anh Sèn A Bình là một trong số ít hộ trồng lúa nếp ở thôn Mường Bo 1. Vụ mùa năm ngoái, gia đình anh gieo 10 kg thóc giống, bao công sức nhọc nhằn của vợ chồng anh được đền đáp khi vụ mùa thắng lợi, gia đình anh thu về 20 bao thóc, mỗi bao chừng 45 kg. Anh Bình bảo, giá bán nếp Mường Bo mấy năm nay luôn ở mức cao 50.000 đồng/kg gạo, một phần bán cho những người dân trong thôn, xã, phần còn lại giữ để dùng trong sinh hoạt. Vậy nhưng năm nay, những cánh ruộng trồng lúa nếp Mường Bo của gia đình anh Bình đành nhường cho giống lúa thường. Nguyên do là thời gian sinh trưởng của lúa nếp Mường Bo kéo dài, lâu hơn so với những giống lúa khác, thêm vào đó, hiện giờ nhịp sống đã ổn định trở lại sau thời gian bị ảnh hưởng bởi dịch COVID-19, vợ chồng anh Bình tranh thủ làm các công việc khác để kiếm thêm thu nhập. “Dù có phần tiếc nuối, nhưng gia đình không có nhân lực và thời gian để chăm sóc vụ lúa nếp năm nay. Khi nào điều kiện cho phép, gia đình tôi sẽ trồng lại giống lúa bản địa”, anh Bình tâm sự.

Ông Phan Văn Đại, Chủ tịch UBND xã Mường Bo nói trong tiếc nuối: Diện tích trồng lúa nếp Mường Bo ngày càng thu hẹp, cách đây 2 - 3 năm xã có khoảng 35 ha lúa nếp, đến năm ngoái chỉ còn 12 ha, năm nay chỉ còn 7 ha. “Số hộ trồng lúa nếp giờ chỉ đếm trên đầu ngón tay”, ông Đại khẳng định.

Vui buồn hương nếp Mường Bo ảnh 4

                                       Diện tích trồng lúa nếp Mường Bo ngày càng thu hẹp.

Dù giống lúa nếp Mường Bo được ưa chuộng trên thị trường, có giá thành tương đối cao nhưng điều ấy cũng không giúp người dân mặn mà gắn bó với giống lúa quý bởi thời gian sinh trưởng của cây lúa kéo dài, gần gấp đôi so với giống lúa thường nên mỗi năm chỉ canh tác một vụ, hạch toán kinh tế là khó khả thi so với giống lúa mới. Đây là lý do chính khiến giống lúa nếp Mường Bo ngày càng vắng bóng.

Câu chuyện về lúa nếp Mường Bo hôm nay mang theo tiếng thở dài, đó là sự tiếc nuối của nông dân từng nâng niu, nặng lòng với dòng lúa quý. Đó cũng là sự trăn trở của địa phương khi việc khôi phục giống lúa này đang còn nhiều bấp bênh, bởi sự tác động đến từ nhiều yếu tố như lợi ích cây trồng này đem lại khi được tính trên hệ số khai thác đất, hạch toán ngày công lao động, suất đầu tư. Để gọi về những mùa vui, bên cạnh vai trò của chính quyền địa phương trong việc khuyến khích, khôi phục, xây dựng thương hiệu sản phẩm thì người dân với ý thức giữ gìn, bảo tồn giống lúa bản địa lâu đời vẫn là chủ thể quyết định để hương nếp Mường Bo vương mãi ngày mai.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Cần sớm khắc phục các điểm sạt lở trên tỉnh lộ 161 đoạn qua xã Bảo Hà

Cần sớm khắc phục các điểm sạt lở trên tỉnh lộ 161 đoạn qua xã Bảo Hà

Đến nay, dù cơn bão số 3 năm 2024 đã đi qua hơn một năm, nhiều hệ lụy vẫn chưa được khắc phục, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân. Đặc biêt, tại xã Bảo Hà, các điểm sạt lở trên Tỉnh lộ 161 đoạn qua bản Bùn 3 và Bùn 4 vẫn tồn tại, tiềm ẩn nguy cơ cao mất an toàn giao thông.

Mường Hum giảm hộ nghèo 5,6% nhờ phát triển sinh kế

Mường Hum giảm hộ nghèo 5,6% nhờ phát triển sinh kế

Nhờ triển khai đồng bộ các giải pháp giảm nghèo, gắn hỗ trợ sinh kế với phát triển sản xuất nông nghiệp hàng hóa và giải quyết việc làm, năm 2025, xã Mường Hum ghi nhận kết quả tích cực khi tỷ lệ hộ nghèo giảm 5,6% so với năm trước.

Phát triển rừng vượt kế hoạch - Nền tảng cho sinh kế bền vững

Tạo sinh kế bền vững từ kinh tế rừng

Năm 2025, nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh Lào Cai đã đạt và vượt các chỉ tiêu trồng, chăm sóc, bảo vệ rừng. Kết quả đó không chỉ góp phần nâng cao tỷ lệ che phủ rừng, còn tạo nền tảng vững chắc cho phát triển kinh tế, tạo sinh kế bền vững và cải thiện đời sống người dân.

Phường Lào Cai: Khai thác lợi thế, đặt mục tiêu doanh thu du lịch đạt 7.000 tỷ đồng

Phường Lào Cai: Khai thác lợi thế, đặt mục tiêu doanh thu du lịch đạt 7.000 tỷ đồng

Với vị trí là đô thị trung tâm, cửa ngõ giao thương quốc tế và là nơi hội tụ giữa nhịp sống hiện đại với văn hóa truyền thống của các dân tộc, phường Lào Cai đang sở hữu những lợi thế đặc thù để bứt phá trong ngành du lịch. Tận dụng hạ tầng đồng bộ cùng bản sắc đô thị biên cương, địa phương đặt mục tiêu đạt doanh thu du lịch 7.000 tỷ đồng trong năm 2026.

Cao Sơn: Phát huy nội lực, giảm nghèo bền vững

Cao Sơn: Phát huy nội lực, giảm nghèo bền vững

Thay vì canh tác manh mún, người dân xã vùng cao Cao Sơn đang chủ động thoát nghèo nhờ thay đổi tư duy sản xuất. Từ việc phát triển vùng chè đặc sản đến mạnh dạn chuyển đổi sang trồng quýt, nhiều hộ dân đã có thu nhập ổn định. Bên cạnh nỗ lực của người dân, địa phương cũng đang tập trung xây dựng chuỗi giá trị nông sản và thu hút doanh nghiệp chế biến sâu. Đây chính là giải pháp quan trọng giúp Cao Sơn phát huy nội lực, hiện thực hóa mục tiêu giảm nghèo bền vững.

2026 - Năm bản lề cho kỳ vọng bứt phá của kinh tế Việt Nam

2026 - Năm bản lề cho kỳ vọng bứt phá của kinh tế Việt Nam

Bước sang năm 2026 - thời điểm bản lề của chu kỳ phát triển mới, kinh tế Việt Nam đứng trước cơ hội bứt phá khi nền tảng ổn định giai đoạn 2021 - 2025 đã được củng cố, song cũng đối mặt nhiều thách thức, đòi hỏi điều hành quyết liệt và nâng cao chất lượng tăng trưởng.

Duy trì 5 mũi thi công dự án phục vụ giải phóng mặt bằng xây dựng đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng

Duy trì 5 mũi thi công dự án phục vụ giải phóng mặt bằng xây dựng đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng

Để đảm bảo tiến độ bàn giao mặt bằng theo kế hoạch, trong dịp nghỉ tết Dương lịch 2026, Dự án san gạt mặt bằng và hạ tầng kỹ thuật khu Bản Qua phục vụ giải phóng mặt bằng Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng vẫn duy trì nhịp độ thi công khẩn trương, thể hiện quyết tâm của chủ đầu tư, nhà thầu trong việc đảm bảo tiến độ.

Thương mại điện tử - trụ cột tăng trưởng của thị trường bán lẻ

Thương mại điện tử - trụ cột tăng trưởng của thị trường bán lẻ

Không còn là kênh bán hàng bổ trợ, thương mại điện tử đang vươn lên trở thành động lực tăng trưởng quan trọng của thị trường bán lẻ nước ta. Với quy mô hàng chục tỷ USD và tốc độ tăng trưởng vượt trội so với bán lẻ truyền thống, thương mại điện tử được dự báo tiếp tục giữ vai trò then chốt trong bức tranh tiêu dùng giai đoạn 2026 - 2030.

Thành lập Ban Chỉ đạo triển khai các tuyến đường sắt kết nối Trung Quốc

Thành lập Ban Chỉ đạo triển khai các tuyến đường sắt kết nối Trung Quốc

Bộ trưởng Bộ Xây dựng vừa ký ban hành Quyết định về việc thành lập Ban Chỉ đạo của Bộ Xây dựng triển khai các tuyến đường sắt kết nối Trung Quốc (Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, Hà Nội - Đồng Đăng, Hải Phòng - Hạ Long - Móng Cái), do Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh làm Trưởng ban. 

Mở cửa rừng xanh đón niềm tin mới

Mở cửa rừng xanh đón niềm tin mới

Từ hàng trăm năm trước, khu vực các xã vùng cao của huyện Bát Xát cũ như Y Tý, Dền Sáng, Trịnh Tường, Nậm Pung, Sàng Ma Sáo, Trung Lèng Hồ nổi tiếng với những khu rừng nguyên sinh cổ thụ, có nhiều loài cây quý hiếm được ghi trong sách đỏ Việt Nam. Đặc biệt, cán bộ kiểm lâm Khu Bảo tồn thiên nhiên Bát Xát đã phát hiện ra quần thể hàng trăm cây thiết sam, vân sam cổ thụ quý hiếm.

Thắp sáng khát vọng khởi nghiệp cho phụ nữ và thanh niên vùng cao

Thắp sáng khát vọng khởi nghiệp cho phụ nữ và thanh niên vùng cao

Những năm gần đây, sinh kế và việc làm bền vững cho phụ nữ và thanh niên vùng cao Lào Cai, đặc biệt là người dân tộc thiểu số, đã có chuyển biến tích cực nhờ các dự án, chương trình hỗ trợ phát triển kinh tế gắn với bình đẳng giới và an sinh xã hội. Dự án thúc đẩy phát triển nghề nghiệp và kinh doanh cho thanh niên, phụ nữ Lào Cai và Phú Thọ đã giúp nhiều người nâng cao thu nhập và cải thiện chất lượng cuộc sống.

[Ảnh] Mùa lan "di cư"

[Ảnh] Mùa lan "di cư"

Thời điểm này, khi Tết Nguyên đán đang đến gần, những vườn lan ở Sa Pa, Tả Phìn lại bước vào “mùa di cư”. Từ sườn núi xuống vùng thấp, từng chuyến xe chở lan nối tiếp nhau rời bản, mang theo công sức cả năm của người trồng hoa, đồng thời mở ra hy vọng về một mùa Tết rực rỡ sắc xuân, an toàn trước giá lạnh.

Nâng tầm giá trị nông sản bằng chiến lược canh tác bền vững

Nâng tầm giá trị nông sản bằng chiến lược canh tác bền vững

Đến xã Mỏ Vàng hôm nay, cái tên của vùng đất này không còn gợi nhắc về những giấc mơ khoáng sản xa xôi, mà là minh chứng cho sự trù phú hiện hữu trên những cánh rừng bạt ngàn. Hàng nghìn ha quế, đặc biệt là diện tích quế hữu cơ đang được mở rộng, đã trở thành “vàng xanh” thực sự, giúp người dân nơi đây không chỉ thoát nghèo mà còn làm giàu bền vững.

fb yt zl tw