Xác định đổi mới mô hình tổ chức, tinh gọn bộ máy là nhiệm vụ trọng yếu, từ tháng 4/2025, Bưu điện Việt Nam (VNPosst) đã ban hành phương án đổi mới mô hình quản lý và sản xuất kinh doanh các Bưu điện tỉnh, thành phố đặt nền móng cho quá trình chuyển đổi theo mô hình chính quyền địa phương mới và phù hợp với mô hình chính quyền hai cấp sau khi sáp nhập các đơn vị hành chính (từ 63 còn 34 tỉnh/thành phố).
Trên cơ sở này, VNPosst tiếp tục xây dựng phương án tái cấu trúc tổng thể theo hướng tinh gọn, chuyên sâu, tách biệt rõ ràng giữa hai khối vận hành và kinh doanh.
Theo lộ trình, từ ngày 1/9/2025, các Bưu điện huyện, Bưu điện khu vực sẽ chính thức chuyển đổi, tức không còn hoạt động như một cấp trung gian độc lập. Thay vào đó, Bưu điện xã sẽ được thiết lập tương ứng với từng xã/phường theo địa giới hành chính mới.
Ông Nguyễn Trường Giang, Chủ tịch HĐTV VNPost cho biết: “Khác với các điểm phục vụ trước đây, Bưu điện xã là đơn vị có cơ cấu tổ chức, nhân sự điều hành là Giám đốc Bưu điện xã, cơ chế tài chính riêng và đặc biệt được thực hiện theo mô hình “Bưu điện xã tự chủ” trong triển khai các hoạt động kinh doanh, tiếp thị khách hàng, khai thác thị trường trên địa bàn phụ trách”.
Theo ông Giang, Bưu điện xã chính là tiền đồn, là một “hộ kế hoạch” của Bưu điện tỉnh, thành phố tại địa bàn, đóng vai trò như một đại diện của Bưu điện Việt Nam tại cấp xã/phường.
Bên cạnh vai trò đảm nhận tổ chức kinh doanh, cung cấp các dịch vụ bưu chính, tài chính bưu chính, hành chính công, chi trả an sinh xã hội, hỗ trợ chuyển đổi số nông thôn..., Bưu điện xã còn là đầu mối làm việc trực tiếp với chính quyền địa phương, là cầu nối quan trọng trong việc triển khai chính sách, giải quyết các vấn đề dân sinh phát sinh tại cơ sở.
Được biết, khi đi vào hoạt động, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào chỉ tiêu trên giao xuống, mỗi Bưu điện xã giờ đây vận hành như một đơn vị kinh doanh độc lập thu nhỏ. Giám đốc Bưu điện xã được trao quyền tuyển dụng lao động thời vụ, quản lý tài chính, tổ chức khai thác thị trường và phát triển nhân sự tại chỗ. Cơ chế khoán doanh thu, sản lượng và lợi nhuận giúp thúc đẩy tinh thần tự chủ và khuyến khích sáng tạo trong cách làm.
Chính mô hình linh hoạt này đã thu hút sự quan tâm của lực lượng lao động trẻ có trình độ. Tại nhiều địa phương như Thanh Hóa, Thái Nguyên, không ít cán bộ trẻ tốt nghiệp đại học, thậm chí thạc sĩ, đã lựa chọn về làm việc tại chính quê hương mình. Từ chỗ là người thừa hành, cán bộ Bưu điện xã giờ trở thành người tổ chức, điều hành hoạt động kinh doanh gắn bó mật thiết với người dân và chính quyền địa phương.
Môi trường làm việc minh bạch, có lộ trình phát triển rõ ràng và cơ hội khẳng định năng lực thực tiễn là điểm cộng lớn khiến mô hình “Bưu điện xã tự chủ” trở thành lựa chọn nghề nghiệp đáng giá, góp phần khơi thông nguồn lực trẻ cho nông thôn - nơi luôn thiếu hụt nhân lực chất lượng cao.
Cùng với việc tổ chức lại bộ máy, Bưu điện xã được định hướng trở thành trung tâm dịch vụ đa chức năng tại cấp xã - nơi người dân có thể thực hiện các thủ tục hành chính công, thanh toán tài chính, gửi nhận hàng hóa, mua bán tiêu dùng thiết yếu, thanh toán bảo hiểm - điện - nước - viễn thông, và tiếp cận các nền tảng số của chính phủ và doanh nghiệp.
Với mạng lưới gần 13.000 điểm phục vụ phủ khắp cả nước, việc hình thành đơn vị cấp xã sẽ giúp Bưu điện Việt Nam đẩy nhanh tiến độ chuyển đổi số quốc gia, góp phần thu hẹp khoảng cách số giữa thành thị - nông thôn, hiện thực hóa mục tiêu phát triển kinh tế số, xã hội số toàn diện và bao trùm.
