Ông Đỗ Ngọc, thôn Ngọc Châu, xã Giới Phiên (cũ), nay là phường Âu Lâu chia sẻ: “Làm nông nghiệp là vậy, khó khăn, vất vả trăm bề; trồng đào bán tết còn vất vả hơn, năm rét đậm, rét hại phải chăm bón, kích thích cho đào ra hoa; năm nay, dù đã Noel, lẽ ra phải rét tê tái, thế mà tôi vẫn quần cộc, áo phông; trời nắng chói chang thế này thì biết làm sao?". Dẫn chúng tôi ra thăm vườn đào mấy trăm gốc, điều dễ nhận thấy, những cây đã hái lá từ trước, nay ra nụ trắng, nhiều cây đã xuất hiện nụ trên tất cả dăm cành. “Còn khoảng 50 ngày nữa là Tết nguyên đán, liệu hoa có nở sớm?”- chúng tôi thắc mắc và ông Ngọc trả lời với tâm trạng âu lo: “Khó đấy lắm đấy các anh ạ! Nhà vườn đang cố gắng hãm lại cho vừa dịp tết”.
Trước diễn biến bất thường của thời tiết, để cây đào nở hoa vào đúng dịp tết, nhiều biện pháp kỹ thuật đã được áp dụng như hạn chế tưới nước, ngưng bón phân và lùi lại thời điểm tuốt lá từ 5 đến 10 ngày (trước thời điểm dự kiến nở hoa từ 55 - 60 ngày xuống còn 45 - 55 ngày)… đó là những biện pháp cơ bản. Tuy nhiên, nếu trời không trở rét, cứ nắng ấm như những ngày cuối tháng 12 dương lịch thì rất nhiều cây đào sẽ nở hoa sớm, đặc biệt là những cây trong năm chăm sóc tốt, trồng thưa và đặc biệt là thời điểm hái lá như mọi năm.
Chị Hoa - người trồng đào ở làng Giới Phiên cho biết: “Hơn 100 cây đào trong vườn nhà đều được chăm bón kỹ lưỡng, do không lường được thời tiết nắng ấm bất thường nên tôi vẫn tưới nước bình thường và tuốt toàn bộ lá đúng lịch như thường niên. Giờ thì tôi rất lo, nếu cứ nắng thế này thì hoa sẽ nở và giá bán không thể cao được. Vườn đào là thu nhập chính của tôi, cả vụ tết chỉ biết nhìn vào khoản thu từ bán và cho thuê đào cảnh".
Giới Phiên là làng đào nổi tiếng, trong đó tập trung chủ yếu tại thôn Ngọc Châu; hàng chục hộ trong thôn duy trì việc trồng và chăm sóc đào như một nghề truyền thống. Không giống như một số vùng trồng đào trong tỉnh Lào Cai, người Giới Phiên trồng và chăm sóc đào bích, đào phai, cây dáng thế hàng chục năm tuổi, nhiều cây giá trị cả chục triệu đồng; nhờ vậy, nhiều hộ trong làng có cuộc sống khấm khá. Thời tiết bất thường nên người trồng đào Giới Phiên vất vả hơn, dù vậy, bà con vẫn luôn cố gắng áp dụng kinh nghiệm và các biện pháp kỹ thuật để hoa ra đúng thời điểm. Hy vọng, cùng với sự nỗ lực của bà con, thời tiết thuận lợi, đào Giới Phiên sẽ không nở sớm để bà con có nguồn thu từ nghề truyền thống.
