Năm 2002, anh Lý Seo Áo, dân tộc Mông ở huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai, thuộc diện hộ nghèo và được vay 2 triệu đồng từ Chương trình cho vay hộ nghèo. Cùng với số tiền tích cóp của gia đình, anh Áo đã mua một con trâu sinh sản. Sau 5 năm, trâu mẹ sinh thêm được hai con trâu con, giúp gia đình có thêm nguồn vốn phát triển. Bên cạnh chăn nuôi trâu, anh Áo còn trồng trọt, nuôi thêm lợn và gà, vừa đảm bảo sinh hoạt hằng ngày, vừa tăng thu nhập. Nhờ cần cù, chịu khó lao động và biết tiết kiệm, sau 5 năm, gia đình anh đã vươn lên thoát nghèo.
Để mở rộng đàn trâu và tạo thêm việc làm cho các thành viên trong gia đình, năm 2007, anh Lý Seo Áo tiếp tục được vay 30 triệu đồng từ nguồn vốn sản xuất kinh doanh. Với số vốn này, gia đình anh đầu tư phát triển thêm đàn trâu nái và trồng cỏ làm thức ăn chăn nuôi. Nhờ đó, gia đình có thêm thu nhập từ việc bán trâu thịt và trâu giống, kinh tế ngày càng ổn định và đã hoàn trả đầy đủ khoản vay cho Ngân hàng Chính sách Xã hội.
Đến năm 2019, khi Chính phủ ban hành chính sách cho vay phát triển trồng rừng sản xuất và chăn nuôi theo Nghị định số 75, anh Áo mạnh dạn vay thêm 50 triệu đồng để mở rộng chăn nuôi, phát triển đàn trâu trên diện tích rừng của gia đình. Nhờ sử dụng hiệu quả nguồn vốn, đến năm 2024, gia đình anh đã hoàn tất việc trả nợ cho Ngân hàng CSXH từ nguồn thu bán trâu và khai thác quế. Từ đó, gia đình anh Lý Seo Áo chính thức thoát nghèo, vươn lên ổn định cuộc sống.
Câu chuyện của gia đình anh Lý Seo Áo cũng chỉ là một trong số rất nhiều hộ gia đình trên địa bàn tỉnh Lào Cai, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số, sống ở vùng sâu, vùng xa vươn lên thoát nghèo nhờ nguồn vốn chính sách của Chính phủ, thông qua hệ thống Ngân hàng CSXH.
Năm 1995, Ngân hàng Phục vụ người nghèo được thành lập, đánh dấu bước khởi đầu quan trọng trong công tác tín dụng chính sách của Nhà nước. 7 năm sau, vào ngày 4/10/2002, Ngân hàng CSXH chính thức ra đời, tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ của Ngân hàng Phục vụ người nghèo. Với sứ mệnh triển khai các chính sách tín dụng ưu đãi dành cho các đối tượng chính sách, Ngân hàng CSXH đã góp phần thực hiện mục tiêu quốc gia về xóa đói, giảm nghèo, nâng cao đời sống Nhân dân, đặc biệt là người dân ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Qua đó thể hiện rõ nét bản chất nhân văn của chế độ xã hội: “Không để ai bị bỏ lại phía sau.”
Thế hệ cán bộ công tác tại Ngân hàng Phục vụ người nghèo và sau này là Ngân hàng CSXH ở hai tỉnh Yên Bái và Lào Cai (cũ) đã nỗ lực vượt qua nhiều khó khăn, luôn bám sát cơ sở, phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương và các tổ chức chính trị - xã hội. Nhờ vậy, công tác rà soát, lập danh sách đối tượng vay vốn, thẩm định hồ sơ và giải ngân nguồn vốn được thực hiện kịp thời, đúng quy định.
Đồng chí Nguyễn Văn Tỳ - nguyên Giám đốc Ngân hàng Phục vụ người nghèo và Ngân hàng CSXH tỉnh Yên Bái (cũ), chia sẻ: “Khi chuyển công tác từ Ngân hàng Nông nghiệp, nơi có tổ chức ổn định, hoạt động vững chắc và đời sống cán bộ tốt hơn, sang Ngân hàng Phục vụ người nghèo, chúng tôi phải có quyết tâm rất lớn. Dù điều kiện lúc bấy giờ còn nhiều khó khăn, nhưng thế hệ cán bộ Ngân hàng CSXH luôn kiên định mục tiêu: trung thực, tận tụy, đưa nguồn vốn đến đúng đối tượng, phát huy hiệu quả thiết thực.”
Từ ngày 01/7/2025, theo Nghị quyết số 60 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng và Nghị quyết số 202 của Quốc hội, hai tỉnh Yên Bái và Lào Cai chính thức hợp nhất thành tỉnh Lào Cai. Cùng với đó, hai Chi nhánh CSXH tỉnh Yên Bái và Lào Cai cũng được sáp nhập, hình thành Chi nhánh Ngân hàng CSXH tỉnh Lào Cai.
Ngay sau khi hợp nhất, công tác tổ chức bộ máy và cán bộ đã được kiện toàn nhanh chóng. Hiện nay, Chi nhánh có một Đảng bộ trực thuộc Đảng bộ UBND tỉnh, với 10 chi bộ trực thuộc Đảng bộ và 8 chi bộ trực thuộc UBND cấp xã nơi đặt trụ sở. Toàn Chi nhánh có 17 phòng giao dịch, cùng 319 điểm giao dịch tại 99 xã trên toàn tỉnh được giữ nguyên, đảm bảo phục vụ kịp thời nhu cầu của người dân.
Nếu như năm 2003 (thời điểm hai chi nhánh được thành lập), chỉ triển khai 2 chương trình tín dụng với tổng dư nợ 49 tỷ đồng (Yên Bái 26 tỷ đồng, Lào Cai 23 tỷ đồng), gồm cho vay hộ nghèo 39 tỷ đồng và giải quyết việc làm 10 tỷ đồng, thì đến nay Chi nhánh Ngân hàng CSXH tỉnh Lào Cai đã thực hiện 22 chương trình tín dụng, với tổng dư nợ đạt 11.352 tỷ đồng, phục vụ hơn 157 nghìn hộ còn dư nợ.
Chất lượng tín dụng ngày càng được củng cố và nâng cao, với tổng nợ quá hạn và nợ khoanh chỉ chiếm 0,38% tổng dư nợ (trong đó, nợ quá hạn 0,08%, nợ khoanh 0,3%). Các điểm giao dịch xã luôn được xếp loại tốt; mạng lưới tổ tiết kiệm và vay vốn gồm 4.393 tổ, trong đó 4.146 tổ (95,4%) xếp loại tốt, 203 tổ (4,6%) xếp loại khá, 44 tổ (1%) xếp loại trung bình, không có tổ nào bị xếp loại yếu.
Đồng chí Ngô Hạnh Phúc - Phó Chủ tịch UBND tỉnh, Trưởng Ban đại diện Hội đồng quản trị Ngân hàng CSXH tỉnh Lào Cai, cho biết: “Tỉnh ủy, UBND tỉnh đánh giá rất cao vai trò của Ngân hàng CSXH trong công cuộc xóa đói, giảm nghèo nói chung và xây dựng nông thôn mới nói riêng. Nguồn lực từ đồng vốn chính sách đã giúp đồng bào nghèo, hộ chính sách làm được ngôi nhà mới, có công trình nước sạch và vệ sinh môi trường, con em hộ chính sách có điều kiện đi học; đặc biệt, đồng vốn ưu đãi của Chính phủ đã giúp nông dân có tư liệu sản xuất, như: mua vật tư, phân bón, máy móc, nông cụ, cây con giống, trồng rừng, làm chuồng trại, đào ao thả cá… từ đó ổn định cuộc sống, chiến thắng đói nghèo”.
Giờ đây, đến với các bản làng từ vùng thấp đến vùng cao, hay những nơi xa xôi, giao thông khó khăn, khí hậu khắc nhiệt như Mù Cang Chải, Hạnh Phúc, Bát Xát, Tả Van, Si Ma Cai, Tả Củ Tỷ… điều dễ nhận thấy bộ mặt nông nghiệp, nông thôn, đời sống nông dân đều khởi sắc. Nổi bật, với cách thức sáng tạo trong huy động các nguồn lực xã hội, phong trào thi đua "xóa nhà tạm, nhà dột nát" của tỉnh Lào Cai đã “về đích” sớm hơn 2 tháng so với mục tiêu Thủ tướng giao; công tác giảm nghèo đạt nhiều kết quả tích cực… những thành tựu ấy có sức đóng góp của đồng vốn ưu đãi, cùng công sức nhỏ bé của người cán bộ Ngân hàng CSXH.
Đồng chí Đinh Trọng Hoài - Giám đốc Phòng giao dịch Yên Bình, phấn khởi cho biết: “Tôi vừa trở về từ nhà mới của vợ chồng anh Tô Văn Hộ, khách hàng ở thôn Cà Lồ, xã Yên Thành. Thật sự rất vui, bởi niềm hạnh phúc của gia chủ cũng là niềm vui của chúng tôi. Gia đình anh chị đã vượt qua khó khăn, vươn lên thoát nghèo nhờ sử dụng hiệu quả nguồn vốn chính sách.”
Nhìn lại 30 năm ngày thành lập, có thể khẳng định hệ thống Ngân hàng CSXH đã không ngừng ổn định và phát triển, đóng góp quan trọng vào sự nghiệp xóa đói, giảm nghèo và bảo đảm an sinh xã hội. Tuy nhiên, ở nhiều vùng quê miền núi, cuộc sống của người dân vẫn còn nhiều khó khăn do ảnh hưởng của thiên tai, dịch bệnh… Điều đó đòi hỏi đội ngũ cán bộ Ngân hàng CSXH hôm nay phải tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết, nỗ lực vươn lên, tranh thủ sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền và sự phối hợp hiệu quả của các tổ chức chính trị – xã hội. Tất cả cùng hướng tới mục tiêu an sinh xã hội, với quyết tâm cao nhất: “Không để ai bị bỏ lại phía sau.”
