Điểm đến thú vị cho du khách
Mô hình chợ đêm tuy không còn mới nhưng vẫn được đánh giá là "mảnh đất" đầy tiềm năng của du lịch. Đây là nơi được các địa phương áp dụng để giữ chân du khách về đêm. Tại nhiều địa phương, nhất là ở những nơi trọng điểm du lịch đều có chợ đêm. Với không gian thuần túy dành cho mua sắm, ăn uống, chợ đêm đã phần nào gia tăng thêm trải nghiệm cho du khách.
Từ những gánh hàng tạm của người dân địa phương, chợ đêm Sa Pa (Lào Cai) được tổ chức vào những ngày cuối tuần từ 16h - 22h, chính thức hoạt động từ năm 2017, tạo thành một không gian đậm nét văn hóa dân tộc miền núi.
Khi đến đây, du khách không chỉ được thỏa thích mua sắm những món đồ đậm chất Tây Bắc như khăn, quần áo, mũ... mà còn được thưởng thức đa dạng các món dân tộc đặc trưng. Cùng với đó là những màn biểu diễn nghệ thuật truyền thống dân tộc, với các tiết mục đặc sắc như: thổi khèn, múa ô của người Mông; múa chuông của người Dao; nhảy sạp…
Không chỉ có chợ đêm Sa Pa, nhiều chợ đêm tại vùng cao Tây Bắc cũng trở thành điểm đến hấp dẫn, là sản phẩm du lịch độc đáo của địa phương. Đây không chỉ là nơi giới thiệu, quảng bá các sản phẩm nông sản cũng như văn hóa đặc sắc của địa phương mà còn trở thành điểm đến thú vị trên hành trình khám phá, trải nghiệm của du khách khi đến địa phương.
Tại Hà Nội, chợ đêm phố cổ hay chợ hoa đêm tại Quảng Bá được biết đến là nơi hội tụ tinh hoa văn hóa Hà Nội nói riêng và Việt Nam nói chung, hấp dẫn khách du lịch cả trong và ngoài nước. Mọi người đến đây không chỉ với mục đích mua sắm mà còn để thưởng thức không khí nhộn nhịp, vui vẻ và cảm nhận nếp sống của người Hà Thành.
Gần đây, tại đảo ngọc Phú Quốc xuất hiện mô hình chợ đêm sáng tạo khá mới mẻ mang tên Vui Phết - VUI-Fest Bazaar. Không đơn thuần là khu chợ để du khách trải nghiệm mua sắm, ăn uống về đêm, đến VUI-Fest Bazaar, du khách được tham quan mua sắm tại hơn 50 gian hàng từ ẩm thực đến đồ thủ công mỹ nghệ, đồ lưu niệm, sản vật địa phương, đồng thời được xem đủ các show đường phố vui nhộn, từ Loảng Xoảng show, Tinh tươm show, Xúng Xính show, đến xem trình diễn pháo hoa hàng đêm... Bởi vậy, VUI-Fest đã thu hút hàng chục ngàn lượt khách ghé vui chơi và mua sắm.
Việc phát triển những mô hình chợ đêm như Vui Phết đã góp phần tạo ra chuyển biến cho ngành dịch vụ du lịch, tăng nguồn thu; tạo thêm công ăn việc làm vì chợ đêm cần số lượng lao động khá lớn, nhu cầu nhân lực không chỉ dừng lại là đầu bếp, phục vụ quán ăn mà còn từ các dịch vụ kèm theo như lái xe, bảo vệ, vệ sinh… Cùng với đó, việc quy tụ trong cùng một không gian nhiều sản phẩm, sản vật cho du khách mua sắm cũng giúp chính quyền dễ dàng hơn trong việc quản lý, bình ổn giá, tránh tình trạng "chặt chém", chèo kéo khách, từ đó gây ấn tượng mạnh mẽ cho du khách về hình ảnh du lịch địa phương thân thiện và văn minh.
Để chợ đêm níu chân du khách
Bộ Công thương vừa tổ chức Hội nghị phổ biến Nghị định số 60 của Chính phủ về phát triển và quản lý chợ. Nghị định mới quy định mô hình chợ đêm là chợ được tổ chức ở khu vực, địa điểm được dành cho phát triển kinh tế đêm của địa phương, hoạt động trong thời gian từ 18h hôm trước tới 6h sáng hôm sau. Ngoài ra, các chợ cũng sẽ được phân thành 3 loại hình: chợ hạng 2, hạng 1 và hạng 3, tùy theo quy mô và diện tích cũng như việc đầu tư xây dựng bán kiên cố hay kiên cố.
Theo Bộ Công thương, mô hình chợ đêm đã xuất hiện ở một số tỉnh, thành như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Thanh Hóa, Đà Nẵng, Nha Trang… Chợ đêm có lợi thế là thu hút du khách và tạo điểm nhấn, màu sắc cho từng địa phương cũng như vùng miền. Tuy nhiên, trên thực tế không có nhiều chợ đêm phong phú và sôi động, trái lại, nhiều chợ đêm hoạt động chưa thực sự như kỳ vọng, rơi vào cảnh ế ẩm, vắng khách. Trong đó có thể kể đến một số chợ đêm tại Thành phố Hồ Chí Minh như chợ đêm Bến Thành, chợ Hồ Thị Kỷ, chợ đêm An Thượng (Đà Nẵng)…
Theo chị Đỗ Thị Khánh Linh, quận Tân Bình, Thành phố Hồ Chí Minh, một số chợ đêm tại Thành phố Hồ Chí Minh chưa có sự độc đáo nên đi chợ nhiều người chỉ nghĩ đến việc đi ăn uống, không có yếu tố đặc sắc. Thêm nữa, hầu hết tại các chợ đêm đều bán các đồ ăn vặt giống nhau, phần lớn là các đồ chiên rán, nhiều dầu mỡ,... Những đồ thủ công mỹ nghệ, đồ lưu niệm chất lượng và tính thẩm mỹ không cao, giá cả lại đắt hơn các sàn giao dịch trực tuyến, do đó, không ít du khách đi chợ đêm một lần và không còn muốn đi lần thứ hai.
Đã trải nghiệm các chợ đêm tại nhiều điểm du lịch trên khắp cả nước, chị Phạm Thị Bến Hải, Hà Nội cho biết: Các khu chợ đêm tại nhiều điểm du lịch đều na ná giống nhau nên thực sự không hấp dẫn, đi một lần là chán. Theo chị Hải, bên cạnh việc bán hàng ăn uống, đồ lưu niệm, chợ đêm cần có thêm nhiều dịch vụ vui chơi giải trí để thu hút du khách.
Ông Lê Trương Hiền Hòa, Phó Giám đốc Sở Du lịch Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, chợ đêm ở các địa phương lúc mới mở rất đông khách, về sau thưa vắng dần. Theo ông, để duy trì chợ đêm gắn với phát triển du lịch rất cần có quy hoạch và gắn thêm vai trò doanh nghiệp vào vận hành. “Chợ đêm, cần có quy hoạch chung và đánh giá sản phẩm tại địa phương. Mỗi vùng miền có mỗi sản phẩm, gắn đặc trưng với địa phương đó. Bên cạnh đó, cần có sự kết nối giữa doanh nghiệp và địa phương để cùng phát triển sản phẩm” - Ông Lê Trương Hiền Hòa nêu.
Theo các chuyên gia, du khách đến chợ đêm không chỉ ăn uống và mua sắm, mà còn phải cảm thấy vui vẻ, thư giãn và tận hưởng nhiều trải nghiệm đặc sắc. Do đó, cần sớm có quy hoạch riêng cho chợ đêm. Cần đầu tư thêm cho chợ đêm các chương trình nghệ thuật, công nghiệp văn hóa, trung tâm mua sắm lớn, hoạt động đường phố, điểm tham quan, vui chơi giải trí mới về đêm, mạnh mẽ kêu gọi thu hút các nhà đầu tư lớn. Ngoài ra cũng cần phải khảo sát nhu cầu của du khách, bổ sung phù hợp dựa trên năng lực địa phương sẵn có và kêu gọi sự chung tay của cộng đồng doanh nghiệp.
Các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ du lịch cũng phải khai thác hiệu quả thế mạnh ẩm thực và văn hóa bản địa, đưa chợ đêm trở thành sản phẩm du lịch đặc trưng; khảo sát để nắm bắt được nhu cầu, thị hiếu của khách trong nước, khách quốc tế.
Có thể nói, lợi thế của chợ đêm là thu hút khách du lịch và tạo điểm nhấn, màu sắc cho từng địa phương, vùng miền. Do vậy, phát triển chợ đêm sẽ có những đóng góp quan trọng vào tăng trưởng kinh tế, khai thác tiềm năng hoạt động du lịch, dịch vụ, quảng bá văn hóa và nền ẩm thực Việt Nam ra thế giới.
