Chè cổ thụ của người Dao Nậm Miện

Trong tiết trời se lạnh, người Dao Nậm Miện lại quây quần cùng nhâm nhi chén chè ống lam cổ thụ ấm nóng, chúc nhau những điều may mắn cho năm mới sung túc, đủ đầy hơn.

Trà lam đã trở thành thức uống truyền thống.jpg
Chè ống lam là thức uống truyền thống của người Dao ở Nậm Miện.

Đường vào thôn Nậm Miện, xã Thẳm Dương (Văn Bàn) những ngày này tràn ngập sắc thắm của hoa đào, hoa mận. Người Dao đỏ Nậm Miện vẫn lưu giữ nhiều phong tục, nghề truyền thống mang đậm bản sắc dân tộc, trong đó có việc làm chè ống lam. Đây không chỉ là thức uống, mà còn thể hiện tinh thần nhớ về nguồn cội của người Dao.

Chè ống lam hiểu đơn giản là sản phẩm chè được bảo quản trong ống nứa, vầu hoặc tre tươi, giúp chè không bị hỏng, hương vị đậm đà hơn khi có chất nhựa từ cây nứa tươi tiết ra qua các công đoạn chế biến. Theo quan niệm của người Dao đỏ, tết Thanh minh là ngày đẹp nhất để lên núi hái chè, bởi đây là thời điểm đất trời hòa hợp, không khí trong lành. Chè bật búp xanh mơn mởn ngậm sương mai, được hái từ 6 giờ và kết thúc trước 8 giờ sáng, vì theo kinh nghiệm của người dân, nếu hái vào sau giờ này sẽ làm mất vị thanh, chè sẽ nhạt và không ngon. Khi hái cũng cần có kỹ thuật, lựa những búp không quá già, không quá non, thường mỗi búp 2 lá là đạt tiêu chuẩn.

Xã Thẳm Dương có gần 2.000 cây chè cổ thụ (1).jpg
Cây chè cổ thụ ở thôn Nậm Miện, xã Thẳm Dương (huyện Văn Bàn).

Người Dao ở Nậm Miện đặc biệt chú trọng các công đoạn tạo ra chè lam. Từ khâu chọn ống nứa, ống vầu đến nguyên liệu chè, đặc biệt là quy trình sấy chè qua lửa vừa cầu kỳ vừa đậm chất riêng. Chè được hái về rửa sạch, chần qua nước sôi rồi được rải ra sàng để sấy khô trên gác bếp. Lửa phải cháy liên tục. Quá trình sấy sẽ kết thúc sau 2 đến 3 ngày khi chè tỏa hương thơm. Sau đó là công đoạn lam chè. Chè đã sấy được cho vào ống nứa hoặc vầu, tre. Phải dùng chày nhỏ nén thật chặt chè trong ống, đến khi đầy miệng thì dùng lá dong bịt kín ốngvà tiến hành lam trên than hồng. Quá trình lam, chè trong ống sẽ mềm ra, ngót đi, người dân tiếp tục nén thêm chè vào ống để lam tiếp. Đến khi phần ống bên ngoài cháy đều thì gọt lớp vỏ bên ngoài, sau đó tạo nắp ống và dùng lạt tre, nứa hoặc vầu buộc chặt nắp ống lại để tiếp tục sấy trên gác bếp.

Mỗi lần làm trà lam người Dao Nậm Miện sẽ làm 20 đến 30 ống.jpg
Mỗi mẻ chè ống lam người Dao ở Nậm Miện sẽ làm từ 20 - 30 ống.

Để tạo ra mỗi ống chè lam, đòi hỏi sự tỉ mỉ, công phu và kiên nhẫn. Người Dao ở Nậm Miện mỗi lần làm từ 20 đến 30 ống, dùng cho cả năm. Điều đặc biệt là dù để lâu nhưng chè không bị mốc hoặc hôi. Khi pha uống, chè có mùi thơm mát ví như sương sớm nắng mai, có vị ngọt thanh chứ không chát.

Nậm Miện là thôn đặc biệt khó khăn với 97 hộ người Dao đỏ sinh sống. Tại đây hiện còn gần 2.000 gốc chè cổ thụ. Ngoài làm chè ống lam để uống, chè khô của Nậm Miện cũng là sản phẩm hàng hóa được nhiều người biết đến, tuy nhiên số lượng còn ít. Xã Thẳm Dương đã có định hướng để quy hoạch, phát triển sản phẩm chè thành hàng hóa, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Giải tỏa áp lực giải ngân vốn đầu tư công

Giải tỏa áp lực giải ngân vốn đầu tư công

Lào Cai đang bước vào giai đoạn cao điểm thực hiện đầu tư công. Khối lượng vốn lớn, thời gian còn lại không nhiều, trong khi một số dự án vẫn gặp khó về giải phóng mặt bằng, giá vật liệu, thời tiết và thủ tục đầu tư. Trước thực tế đó, UBND tỉnh đang tập trung chỉ đạo tháo gỡ từng “điểm nghẽn”, xác định rõ trách nhiệm và tiến độ xử lý, phấn đấu đưa nguồn vốn nhanh chóng chuyển thành khối lượng, công trình.

[Ảnh] Mùa su su ở Sa Pa

[Ảnh] Mùa su su ở Sa Pa

Những ngày này, su su ở Sa Pa bước vào vụ thu hoạch rộ. Trên các triền đồi, những giàn su su xanh tốt, trĩu quả cùng nhịp thu hái của người dân tạo nên khung cảnh mùa vụ sôi động, khẳng định giá trị của loại cây trồng đặc trưng nơi vùng cao.

Púng Luông tạo nền tảng phát triển vùng dược liệu chiến lược

Púng Luông tạo nền tảng phát triển vùng dược liệu chiến lược

Từ việc mày mò ươm từng hạt giống đến bước đầu chủ động nhân giống một số loài sâm và dược liệu quý, xã Púng Luông đang khai thác lợi thế khí hậu, thổ nhưỡng để hình thành vùng sản xuất tập trung. Những kết quả ban đầu mở ra hướng phát triển dược liệu thành ngành hàng có giá trị, tạo thêm sinh kế cho người dân vùng cao.

Chủ động nguồn giống cây ăn quả ôn đới

Chủ động nguồn giống cây ăn quả ôn đới

Từ bảo tồn, phục tráng nguồn gen đến nhân giống, Trung tâm Giống nông nghiệp tỉnh đang từng bước chủ động nguồn giống cây lê, mận, đào, hồng và các giống cây bản địa có giá trị. Đây là nền tảng quan trọng để mở rộng vùng cây ăn quả ôn đới, nâng cao hiệu quả sản xuất và thu nhập cho người dân vùng cao.

Cựu chiến binh phát triển kinh tế gắn với sinh kế cộng đồng

Cựu chiến binh phát triển kinh tế gắn với sinh kế cộng đồng

Từ xây dựng hợp tác xã, liên kết người dân trồng chè đến phát triển kinh tế hộ, chế biến nông, lâm sản, nhiều cựu chiến binh trong tỉnh đang tìm hướng phát triển kinh tế phù hợp với điều kiện thực tế. Không chỉ nâng cao thu nhập cho gia đình, những mô hình này còn tạo việc làm, mở đầu ra cho sản phẩm và hỗ trợ người dân cùng phát triển sinh kế.

Cựu chiến binh Âu Lâu năng động phát triển kinh tế

Cựu chiến binh Âu Lâu năng động phát triển kinh tế

Phát huy phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ” và ý chí tự lực, nhiều hội viên cựu chiến binh phường Âu Lâu đã chủ động khai thác tiềm năng đất đai, chuyển đổi sản xuất, xây dựng những mô hình kinh tế phù hợp. Cùng với nguồn vốn chính sách và sự đồng hành của tổ chức hội, các mô hình đang góp phần nâng cao đời sống hội viên, tạo việc làm và giữ vững kết quả giảm nghèo.

fb yt zl tw