Mới đi vào hoạt động được 2 năm, nhưng mô hình dòng họ Vàng tự quản tại xã Quang Kim, huyện Bát Xát không chỉ góp phần giữ vững tình hình an ninh trât tự mà còn là điểm sáng, đi đầu trong phong trào xây dựng nông thôn mới tại địa bàn.
 |
| Một buổi họp dòng họ. |
Con đường trải bê tông phẳng lỳ dẫn chúng tôi đến thôn Làng Kim, xã Quang Kim, huyện Bát Xát. Đúng vào mùa lúa chín rộ, những thửa ruộng như dát vàng lấp lánh căng mình trong nắng sớm; những mảnh đất phù sa được phủ kính mầu xanh của ngô và các loại rau, củ, quả. Quang Kim khoác trên mình màu áo mới. Cùng đi với chúng tôi có ông Trần Văn Ngọc – Chủ tịch UBND xã Quang Kim, người cán bộ “lão thành” với hơn 10 năm gắn bó với địa bàn, ông cho biết: Trước đây, Quang Kim nghèo lắm, người dân sống chủ yếu dựa vào trồng trọt là chính, thế nhưng cứ đến mùa mưa lũ thì gần như cả làng lại mất trắng, cứ năm này qua năm khác, cái đói cái nghèo “bám đuổi”. Thế nhưng, Quang Kim hôm nay đã đổi khác, nhờ áp dụng khoa học kĩ thuật, chuyển đổi giống cây trồng, vật nuôi, Quang Kim chở thành địa phương đã sớm “cán đích” xây dựng nông nông thôn mới. Và đặc biệt, nhờ phát huy vai trò của các mô hình tự quản về an ninh trật tự, những năm qua, tình hình trật tự tại địa bàn luôn được đảm bảo, giữ vững.
Theo câu chuyện của ông Ngọc thì trong các số các dòng họ có nền kinh tế khấm khá trên địa bàn phải kể đến dòng họ Vàng tại thôn Làng Kim1 và Làng Kim 2, xã Quang Kim. Đây là dòng họ có từ lâu đời trong xã, trải qua nhiều năm hình thành và phát triển với nhiều thế hệ sinh sống và làm việc tại địa phương. Được biết đến là cộng đồng dòng họ phát huy cao tinh thần đoàn kết, cần cù, siêng năng, tích cực lao động, sản xuất với nhiều hộ gia đình phát triển làm kinh tế giỏi trong nông nghiệp và nuôi trồng thủy sản, những năm qua, các thế hệ dòng họ Vàng đã có những đóng góp tích cực, góp phần thay đổi diện mạo quê hương. Xuất phát từ những điều kiện đó, tháng 12 năm 2013, mô hình dòng họ Vàng tự quản về an ninh trật tự tại thôn làng Kim1 và làng Kim 2, xã Quan Kim, huyện Bát Xát chính thức được thành lập.
Ông Vàng Văn Phủ - Trưởng dòng họ Vàng năm nay đã ngoài 60 tuổi, nhưng trông rắn rỏi, dáng người trẻ hơn so với độ tuổi, dẫn chúng tôi đến thăm trang trại nuôi tôm càng xanh của ông và cũng là một trong những mô hình nuôi tôm càng xanh tiên phong trong xã, Ông Phủ cho biết: Nhận thấy mô hình nuôi tôm càng xanh phù hợp và có thu nhập cao nên tôi đã vận động các thành viên trong dòng họ chuyển đổi hướng kết hợp trồng trọt và chăn nuôi, đến nay dòng họ Vàng hiện có 45 hộ với 194 khẩu, thì có hơn 10 hộ phát triển đầu tư nuôi trồng thủy sản quy mô lớn. Mỗi năm, trừ chi phí đầu tư, mỗi gia đình cũng có thu nhập trên chục triệu đồng.
Cũng giống như những thành viên trong dòng họ, sau nhiều năm loay hoay chưa tìm được hướng sản xuất, kinh doanh, Anh Vàng Văn Thể được các thành viên trong dòng họ hỗ trợ, giúp đỡ, từ số tiền 20 triệu ít ỏi anh quyết định đào ao, nuôi tôm càng xanh. Bằng sự siêng năng, chăm chỉ, những vụ thu hoạch tôm đầu tiên không chỉ giúp gia đình thoát khỏi diện khó khăn trong xã mà còn có điều kiện nuôi con ăn học đầy đủ.
 |
| Mô hình kinh tế vườn-ao-chuồng của dòng họ Vàng. |
Để duy trì hoạt động hiệu quả mô hình, thời gian qua dòng họ Vàng đã tổ chức thực hiện tốt quy ước của dòng họ. Thông qua các buổi sinh hoạt tập trung để tuyên truyền, vận động các thành viên trong gia tộc xóa bỏ những hủ tục lạc hậu như: Không cưới vợ, gả chồng tảo hôn; cưỡng ép kết hôn, ly hôn, không cho con cái kết hôn cận huyết thống; thực hiện tiết kiệm trong các ngày lễ, hội, thực hiện văn minh trong cưới hỏi, tang lễ…Định kỳ dòng họ tiến hành họp mỗi quý một lần, khi cần thiết thì Trưởng dòng họ và các Chi trưởng sẽ triệu tập các thành viên họp đột xuất, thông qua các cuộc họp dòng họ sẽ nhắc nhở các thành viên thực hiện nội quy hương ước gia tộc, giáo dục con em tránh xa các tệ nạn xã hội, gìn giữ đạo đức, truyền thống của gia đình, khi phát hiện người trong dòng họ phạm các lỗi nghiêm trọng sẽ báo ngay cho cơ quan chức năng vào cuộc để giải quyết, xử lý theo quy định của pháp luật, đồng thời động viên con cháu tích cực học tập, nâng cao hiểu biết về đường lối, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước; đưa khoa học, kĩ thuật vào sản xuất, kinh doanh. Bởi vậy, từ khi đi vào hoạt động đến nay, 100% các hộ gia đình tham gia đã kí cam kết thực hiện tốt quy ước, trong dòng họ không có ai vi phạm pháp luật.
Ngoài ra, để phát huy sức mạnh của dòng họ cũng như đẩy mạnh phong trào thi đua trên địa bàn, dòng họ Vàng còn ký giao ước thi đua với dòng họ Vương thôn làng Toong, Họ Liềng thôn Làng San, họ Đặng thôn Tả Trang trong thực hiện chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước.
Hiện trên địa bàn xã Quang Kim đã thành lập 8 mô hình tự quản về an ninh trật tự. Cùng với các mô hình tự quản như: “Mô hình tự quản đường biên mốc giới”, “ dòng họ trong sạch” “ dòng họ Vương tự quản”…dòng họ Vàng tư quản về an ninh trật tự đã và đang đem lại hiệu quả thiết thực trong công tác đảm bảo ANTT tại địa bàn.
