Bảo tồn văn hóa đồng bào dân tộc thiểu số

LCĐT - Để bảo tồn bản sắc văn hóa truyền thống của cộng đồng các dân tộc sinh sống trên địa bàn trước nguy cơ mai một, huyện Mường Khương đã và đang triển khai nhiều giải pháp.

Trong nghi lễ ma chay của dân tộc Mông ở xã Tả Ngài Chồ có một tập tục độc đáo là cúng cây tiền. Khi gia đình nào có người mất, con cháu, họ hàng thân thiết sẽ đem một cây tiền đến nhà người mất để cúng tiễn. Tùy vào hoàn cảnh của mỗi gia đình sẽ cúng những cây tiền có độ to, nhỏ khác nhau. Vào ngày đưa người mất đi chôn, các cây tiền sẽ được di chuyển ra mộ và đốt tại đó.

Lễ hội Gầu tào được tổ chức hằng năm thu hút người dân và du khách. (Ảnh chụp Lễ hội Gầu tào tại xã Pha Long tháng 1/2020).
Lễ hội Gầu tào được tổ chức hằng năm thu hút người dân và du khách. (Ảnh chụp Lễ hội Gầu tào tại xã Pha Long tháng 1/2020).

Ông Sùng Seo Sà (xã Tả Ngài Chồ) cho biết: Cúng cây tiền cho người đã mất là tập tục lâu đời của người Mông. Nét văn hóa này được truyền từ đời này qua đời khác. Là người lớn tuổi trong làng, chúng tôi vẫn thường xuyên giáo dục để con cháu hiểu được ý nghĩa và duy trì tập tục này.

Những ngày đầu năm mới, người dân ở các xã Tả Gia Khâu, Tả Ngài Chồ, Dìn Chin sẽ cùng nhau về xã Pha Long và tưng bừng tổ chức vui hội Gầu tào. Tại lễ hội, các thiếu nữ người Mông trong trang phục rực rỡ sắc màu sẽ tái hiện phong tục, tập quán và các tiết mục văn nghệ đặc sắc của dân tộc mình, đồng thời các chàng trai so tài cao thấp, thể hiện sức khỏe, bản lĩnh và trí tuệ qua các môn thể thao truyền thống. Đây còn là cơ hội để du khách trải nghiệm, khám phá nét văn hóa độc đáo của người vùng cao.

Tuy nhiên, với sự phát triển của cuộc sống hiện đại, những nét văn hóa ấy đang có nguy cơ mai một. Nghệ nhân người Pa Dí - Tráng Vản Mìn (xã Tung Chung Phố) chia sẻ: Tôi rất yêu thanh âm của cây đàn tròn. Học chơi đàn tròn từ năm lên 10 tuổi nên đến nay, tiếng đàn của tôi đã trở nên quen thuộc với bà con địa phương. Là một trong số rất ít người có thể chơi thành thạo đàn tròn, tôi lo thế hệ trẻ không ai nối tiếp khi những người chơi đàn ngày càng già đi.

Lo lắng của nghệ nhân Tráng Vản Mìn cũng là trăn trở của chính quyền địa phương. Thời gian qua, xã Tung Chung Phố đã có những biện pháp để bảo tồn văn hóa dân tộc Pa Dí nói riêng, các dân tộc trên địa bàn nói chung. Xã đã mở lớp tập huấn cho người dân, thành lập đội văn nghệ của thôn, xã; hỗ trợ một số trang - thiết bị cho nhà văn hóa để người dân có thêm điều kiện tập luyện; quan tâm đến các nghệ nhân, động viên và hỗ trợ để các nghệ nhân truyền đạt cho thế hệ sau các lời hát, điệu múa. Không chỉ tham gia biểu diễn trong các buổi giao lưu văn hóa, đội văn nghệ người Pa Dí ở Tung Chung Phố còn thường xuyên quây quần đàn hát, cùng cảm nhận, chia sẻ và bảo tồn các giá trị văn hóa dân tộc.

Những năm qua, để bảo tồn bản sắc văn hóa truyền thống của cộng đồng các dân tộc trong dòng chảy của cuộc sống hiện đại, huyện Mường Khương đã có những việc làm thiết thực như tăng cường thông tin, hoàn thiện hệ thống thể chế và các thiết chế văn hóa; đầu tư, sưu tầm, khai thác các giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể; duy trì tổ chức các lễ hội truyền thống, quan tâm đến nghệ nhân và mở các lớp truyền dạy cho thế hệ trẻ. Huyện cũng gắn bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể với phát triển du lịch; hỗ trợ cơ sở vật chất, trang - thiết bị văn hóa thông qua những chính sách hỗ trợ đồng bào dân tộc ít người, hướng tới nâng cao mức hưởng thụ về văn hóa cho đồng bào các dân tộc thiểu số.

Từ năm 2019, thực hiện Quyết định số 2086 của Thủ tướng Chính phủ về “Phê duyệt Đề án hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội các dân tộc thiểu số rất ít người giai đoạn 2016 - 2025”, huyện Mường Khương đã triển khai Dự án bảo tồn văn hóa truyền thống, khôi phục chữ viết, bảo tồn các làn điệu dân ca, khôi phục các làn điệu múa, triển khai đến từng thôn, bản và được người dân hưởng ứng. Phòng Dân tộc huyện Mường Khương cũng tham mưu cho các địa phương giám sát những đối tượng hưởng lợi để phát huy được hiệu quả.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Khai mạc Lễ hội mùa hè Sa Pa năm 2026

Khai mạc Lễ hội mùa hè Sa Pa năm 2026

Tối 29/4, tại trung tâm Khu du lịch Quốc gia Sa Pa (Lào Cai), Lễ hội mùa hè Sa Pa 2026 chính thức khai mạc. Sự kiện diễn ra trong không khí chào mừng các ngày lễ lớn của đất nước, đồng thời là điểm nhấn trong chuỗi hoạt động kích cầu và quảng bá du lịch của tỉnh Lào Cai.

Từ Y Tý đến Hà Nội: Tiếp nối mạch nguồn di sản nhà Hà Nhì

Từ Y Tý đến Hà Nội: Tiếp nối mạch nguồn di sản nhà Hà Nhì

Từ những người thợ Hà Nhì ở thôn Lao Chải, xã Y Tý, Lào Cai trực tiếp tham gia phục dựng, tu sửa ngôi nhà trình tường tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam, câu chuyện bảo tồn không chỉ góp phần gìn giữ kiến trúc truyền thống đặc sắc mà còn lan tỏa trách nhiệm bảo vệ, trao truyền bản sắc văn hóa dân tộc Hà Nhì của Lào Cai qua nhiều thế hệ.

Khám phá chợ đá quý Lục Yên

Khám phá chợ đá quý Lục Yên

Vùng đất ngọc Lục Yên, nơi được mệnh danh là “vương quốc đá quý” của Việt Nam. Đến đây, du khách sẽ lạc vào những gam màu lấp lánh của hàng nghìn viên đá quý trong phiên chợ đặc biệt - chợ đá quý. Phiên chợ mang trong mình những nét văn hóa độc đáo, khiến bất cứ ai ghé thăm cũng không khỏi tò mò và say mê.

Để mạch nguồn văn hóa Tày vùng Đông Hồ chảy mãi

Để mạch nguồn văn hóa Tày vùng Đông Hồ chảy mãi

Những cơn gió hồ xoa dịu cái nắng hanh hao đầu hè của miền sơn cước, theo con đường uốn lượn, chúng tôi tìm về thôn Xuân Lai, xã Yên Thành, nơi những nếp nhà sàn nép mình bên sườn đồi lưu giữ nhịp sống của người Tày vùng Đông Hồ Thác Bà. Trong không gian yên bình ấy, câu hát Coọi, tiếng đàn Tính ngân lên, hòa cùng điệu Then da diết như đưa người nghe trở về với cội nguồn văn hóa đã được gìn giữ qua bao thế hệ.

“Bản giao hưởng hoa hồng” giữa đại ngàn Hoàng Liên – Dấu ấn 10 năm Fansipan

“Bản giao hưởng hoa hồng” giữa đại ngàn Hoàng Liên – Dấu ấn 10 năm Fansipan

Trong không khí sôi động của kỳ nghỉ lễ 30/4 - 01/5, Lễ hội Hoa hồng Fansipan 2026 tại Sun World Fansipan Legend đang trở thành tâm điểm thu hút du khách. Với chủ đề “Bản giao hưởng hoa hồng”, sự kiện không chỉ mang đến không gian thưởng lãm rực rỡ mà còn đánh dấu cột mốc 10 năm cáp treo Fansipan đi vào hoạt động - hành trình đưa “Nóc nhà Đông Dương” đến gần hơn với hàng triệu du khách.

Xã Việt Hồng ra mắt hai câu lạc bộ văn hóa dân gian

Xã Việt Hồng ra mắt hai câu lạc bộ văn hóa dân gian

Ngày 28/4, Hội Nông dân tỉnh phối hợp với Ban Quản lý Chương trình Hỗ trợ rừng và Trang trại giai đoạn 2 (FFF II) cùng UBND xã Việt Hồng tổ chức lễ ra mắt Câu lạc bộ văn hóa dân gian Chiến khu Vần và Câu lạc bộ Bảo tồn văn hóa dân tộc Dao thôn 8A. Đây là hoạt động thiết thực nhằm bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống gắn với phát triển cộng đồng tại địa phương.

[Ảnh] "Giữ hồn" nghề làm giấy thủ công ở Nậm Than

[Ảnh] "Giữ hồn" nghề làm giấy thủ công ở Nậm Than

Thôn Nậm Than (xã Mường Bo) là nơi cư trú của đồng bào dân tộc Mông. Từ bao đời nay, họ đã biết dùng nguyên liệu tự nhiên để làm giấy với kỹ thuật thủ công. Qua nhiều thế hệ, nghề làm giấy ở Nậm Than vẫn bền bỉ được lưu giữ, góp phần tạo nên bản sắc văn hóa độc đáo của người dân nơi đây.

Giữ gìn bản sắc văn hóa Tày giữa nhịp sống mới

Giữ gìn bản sắc văn hóa Tày giữa nhịp sống mới

Giữa dòng chảy không ngừng của đời sống hiện đại, khi những giá trị mới len sâu vào từng bản làng vùng cao, câu chuyện giữ gìn bản sắc văn hóa truyền thống không còn là vấn đề của riêng một cộng đồng, mà trở thành mối quan tâm chung trong hành trình phát triển bền vững.

Khai thác nguồn lực văn hóa dân tộc thiểu số

Khai thác nguồn lực văn hóa dân tộc thiểu số

Sau sắp xếp đơn vị hành chính, trên nền tảng nguồn lực di sản được bổ sung và không gian văn hóa giàu bản sắc, các địa phương kết hợp hài hòa giữa bảo tồn và khai thác giá trị truyền thống, từng bước hình thành các sản phẩm công nghiệp văn hóa phục vụ phát triển du lịch.

Nơi gắn kết âm nhạc và sẻ chia

Nơi gắn kết âm nhạc và sẻ chia

Mỗi tuần hai buổi, tại một quán cà phê nhỏ ở phường Yên Bái, những người có chung niềm đam mê nghệ thuật lại tụ họp. Họ cùng nhau hát, cùng đàn và chia sẻ tình yêu âm nhạc qua từng giai điệu. Không sân khấu lớn, không ánh đèn rực rỡ, nhưng chính sự giản dị ấy đã tạo nên một không gian nghệ thuật gần gũi, ấm áp. Đây cũng là nơi sinh hoạt quen thuộc của các thành viên Câu lạc bộ Nghệ thuật Tre Xanh, những con người đến với âm nhạc bằng tất cả niềm đam mê và tinh thần gắn kết.

Giữ gìn những nét hoa văn

Giữ gìn những nét hoa văn

Đan lát là một trong những nghề thủ công truyền thống của đồng bào Thái, tạo ra các sản phẩm không chỉ có giá trị sử dụng mà còn mang đậm giá trị thẩm mỹ, văn hóa. Dù nghề đan lát thủ công không còn phát triển mạnh như trước, nhưng ở vùng văn hoá Mường Lò vẫn có những người đang âm thầm gìn giữ, trao truyền nét văn hoá độc đáo này cho thế hệ trẻ.

fb yt zl tw