Vẽ sáp ong, nhuộm chàm giữa sắc vàng Tả Van

Đưa nghề thủ công truyền thống vào các sản phẩm trải nghiệm đang tạo thêm sức hút cho du lịch cộng đồng tại Tả Van (Lào Cai). Từ các buổi vẽ sáp ong, nhuộm chàm, du khách trực tiếp khám phá văn hóa địa phương và đời sống cộng đồng qua những thao tác thực hành gần gũi.

Du khách tìm hiểu kỹ thuật vẽ hoa văn bằng sáp ong và nhuộm chàm tại bản Tả Van. (Ảnh: NGỌC LIÊN)
Du khách tìm hiểu kỹ thuật vẽ hoa văn bằng sáp ong và nhuộm chàm tại bản Tả Van. (Ảnh: NGỌC LIÊN)

Có thể thấy, thực hành nghề thủ công truyền thống trở thành điểm nhấn cho các tour khám phá văn hóa bản địa. Sức hút nằm ở những câu chuyện gắn với di sản và bản sắc văn hóa trong mỗi sản phẩm. Những trải nghiệm mộc mạc giúp du khách hiểu thêm về đời sống, lao động và tri thức dân gian được trao truyền qua nhiều thế hệ, làm nên giá trị riêng cho hành trình khám phá.

Giữa thung lũng Mường Hoa mùa lúa chín, từng nhóm du khách thong thả dạo qua bản làng, tìm hiểu đời sống và nếp sinh hoạt của bà con ở Lao Chải, Tả Van. Sau hành trình khám phá ruộng bậc thang, những ngôi nhà giản dị trở thành điểm dừng chân thú vị. Tại đây, du khách tìm hiểu kỹ thuật trang trí hoa văn bằng sáp ong, nhuộm chàm và tự tay làm những sản phẩm từ chất liệu truyền thống.

Du khách trải nghiệm tour khám phá văn hóa bản địa. (Ảnh: NGỌC LIÊN)
Du khách trải nghiệm tour khám phá văn hóa bản địa. (Ảnh: NGỌC LIÊN)

Nghệ thuật trang trí hoa văn bằng sáp ong gắn bó lâu đời với đời sống cộng đồng vùng cao Tây Bắc. Trên nền vải lanh, những người thợ sẽ dùng sáp nóng tạo đường nét, hình khối trước khi đưa vào nhuộm chàm. Sau nhiều lần nhuộm, lớp sáp giữ lại những khoảng sáng trên nền vải, tạo nên hoa văn đặc trưng trên trang phục truyền thống và sản phẩm thổ cẩm. Hiện nay, một số công đoạn của nghề thủ công truyền thống được đưa vào các sản phẩm du lịch, mang đến những trải nghiệm thực hành mới mẻ. Vừa tạo hoa văn, nhuộm chàm, du khách vừa trò chuyện tìm hiểu tri thức dân gian gắn với đời sống cộng đồng vùng cao.

Du khách nước ngoài tìm hiểu kỹ thuật vẽ hoa văn bằng sáp ong. (Ảnh: NGỌC LIÊN)
Du khách nước ngoài tìm hiểu kỹ thuật vẽ hoa văn bằng sáp ong. (Ảnh: NGỌC LIÊN)

Chị Tẩn Sử Mẩy, thành viên Hợp tác xã Mường Hoa (thôn Tả Van Dáy 2, xã Tả Van) hướng dẫn người tham gia những bước cơ bản trong kỹ thuật vẽ sáp ong và quy trình nhuộm chàm. Giao tiếp bằng tiếng Anh trôi chảy, chị giới thiệu các mẫu họa tiết, hướng dẫn du khách nước ngoài cách chấm sáp ong lên mặt vải, cách tạo những đường thẳng, đường cong theo ý muốn...

Chị Tẩn Sử Mẩy giới thiệu một số họa tiết trang trí. (Ảnh: NGỌC LIÊN)
Chị Tẩn Sử Mẩy giới thiệu một số họa tiết trang trí. (Ảnh: NGỌC LIÊN)

Nguyên liệu thực hành gồm vải, sáp ong và bút vẽ. Đáng chú ý nhất trong bộ dụng cụ này là chiếc bút vẽ sáp ong. Cán bút làm từ tre, phần ngòi ghép từ những lá đồng hình tam giác.

Nguyên liệu và dụng cụ thực hành vẽ sáp ong. (Ảnh: NGỌC LIÊN)
Nguyên liệu và dụng cụ thực hành vẽ sáp ong. (Ảnh: NGỌC LIÊN)

Sau khi nghe phần giới thiệu, người tham gia bắt đầu dùng bút chì phác họa những họa tiết trên nền vải lanh. Những đường nét đầu tiên giúp định hình bố cục và vị trí các hoa văn, họa tiết trên mặt vải. Bản phác thảo hoàn thiện cũng là lúc người vẽ làm quen với sáp ong và chiếc bút chuyên dụng.

Nhóm du khách hào hứng tìm hiểu kỹ thuật trang trí bằng sáp ong. (Ảnh: NGỌC LIÊN)
Nhóm du khách hào hứng tìm hiểu kỹ thuật trang trí bằng sáp ong. (Ảnh: NGỌC LIÊN)

Sáp ong được nấu chảy trên bếp lửa nhỏ. Trong quá trình vẽ, nhiệt độ luôn được giữ ở khoảng 50-700C bằng than nóng. Người vẽ chấm đầu bút vào chảo sáp, lấy một lượng vừa đủ rồi đưa bút xuống mặt vải được trải phẳng phiu. Lực tay và tốc độ di chuyển quyết định độ đều của đường sáp. Mỗi lần bút chạm vào vải, sáp nóng thấm vào các sợi vải, tạo thành các đường ngăn màu. Những đường sáp màu vàng nâu đánh dấu phần họa tiết sẽ được giữ lại sau công đoạn nhuộm. Lớp sáp phủ trên hoa văn ngăn nước chàm thấm vào phần vải bên dưới.

Hướng dẫn du khách cách sử dụng bút vẽ sáp ong. (Ảnh: NGỌC LIÊN)
Hướng dẫn du khách cách sử dụng bút vẽ sáp ong. (Ảnh: NGỌC LIÊN)

Với người mới làm quen cách cầm bút, những nét vẽ đầu tiên thường chưa đều và nguệch ngoạc. Sau vài lần quen tay, đường thẳng, đường cong và các mảng hoa văn dần hiện lên trên nền vải lanh trắng sắc nét, rõ ràng hơn.

Sáp ong luôn được giữ nóng khoảng 50-70 độ C. (Ảnh: NGỌC LIÊN)
Sáp ong luôn được giữ nóng khoảng 50-70 độ C. (Ảnh: NGỌC LIÊN)

Sự khéo léo nằm ở từng chuyển động của bàn tay. Nét vẽ cần đủ đều để sáp tạo thành lớp ngăn màu nhưng vẫn giữ được hình dáng của hoa văn. Qua những thao tác tưởng chừng đơn giản, người tham gia cảm nhận rõ sự kiên nhẫn, tỉ mỉ và kinh nghiệm đúc kết trong từng công đoạn.

Du khách mặc trang phục dân tộc và thực hành vẽ sáp ong. (Ảnh: NGỌC LIÊN)
Du khách mặc trang phục dân tộc và thực hành vẽ sáp ong. (Ảnh: NGỌC LIÊN)

Hoàn tất công đoạn vẽ sáp ong, tấm vải được đưa vào nhuộm chàm. Qua các khâu ngâm, phơi rồi nhuộm lặp lại nhiều lần, màu chàm bám thêm vào sợi vải. Thời gian nhuộm càng lâu, sắc độ đậm dần theo mong muốn.

Công đoạn nhuộm chàm trong quy trình tạo hoa văn trên vải. (Ảnh: NGỌC LIÊN)
Công đoạn nhuộm chàm trong quy trình tạo hoa văn trên vải. (Ảnh: NGỌC LIÊN)

Kết thúc quá trình nhuộm, lớp sáp được loại bỏ. Nền vải chuyển dần sang xanh chàm, còn những đường nét được bảo vệ bởi sáp vẫn giữ màu sáng ban đầu. Hoa văn hiện rõ trên nền xanh chàm với những mảng sáng tối tương phản. Từ nét vẽ ban đầu trên tấm vải trắng đến hoa văn hoàn chỉnh sau nhiều lần nhuộm, người tham gia có thể hình dung trọn vẹn hành trình tạo nên một sản phẩm từ nghề thủ công truyền thống.

Những buổi thực hành nghề thủ công tạo thêm sức hút cho du lịch trải nghiệm. (Ảnh: NGỌC LIÊN)
Những buổi thực hành nghề thủ công tạo thêm sức hút cho du lịch trải nghiệm. (Ảnh: NGỌC LIÊN)

Có thể thấy, thực hành nghề thủ công truyền thống trở thành điểm nhấn cho các tour khám phá văn hóa bản địa. Sức hút nằm ở những câu chuyện gắn với di sản và bản sắc văn hóa trong mỗi sản phẩm. Những trải nghiệm mộc mạc giúp du khách hiểu thêm về đời sống, lao động và tri thức dân gian được trao truyền qua nhiều thế hệ, làm nên giá trị riêng cho hành trình khám phá.

nhandan.vn Xem link nguồn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Lục Yên, Bát Xát tổ chức các hoạt động hưởng ứng Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc và Ngày Văn hóa Việt Nam

Lục Yên, Bát Xát tổ chức các hoạt động hưởng ứng Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc và Ngày Văn hóa Việt Nam

Ngày 13/11, xã Lục Yên tổ chức Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc điểm tại thôn Át Thượng và ra mắt mô hình khu dân cư “Đoàn kết – an toàn – ấm no – hạnh phúc”. Cùng ngày, xã Bát Xát tổ chức hội diễn văn nghệ quần chúng với sự tham gia của 21 đội.

Di tích Nhà tù Hỏa Lò tổ chức Trưng bày đặc biệt về "câu chuyện tình yêu" nhân Ngày Văn hóa Việt Nam

Di tích Nhà tù Hỏa Lò tổ chức Trưng bày đặc biệt về "câu chuyện tình yêu" nhân Ngày Văn hóa Việt Nam

Di tích Nhà tù Hỏa Lò giới thiệu đến công chúng một “góc” còn chưa nhiều người biết đến trong cuộc đời hoạt động của những chiến sĩ cách mạng. Đó là những câu chuyện tình yêu. Điều đặc biệt là, với các chiến sĩ cách mạng tình yêu cá nhân được hòa cùng tình yêu quê hương đất nước.

Người Dao quần chẹt giữ gìn bản sắc văn hóa

Người Dao quần chẹt giữ gìn bản sắc văn hóa

Cộng đồng người Dao quần chẹt ở thôn Khe Rộng, xã Quy Mông đã và đang cùng nhau gìn giữ, lan tỏa, trao truyền những nét văn hóa truyền thống qua các lớp học dạy tiếng nói, chữ viết và thêu trang phục truyền thống dân tộc mở ngay tại thôn.

Ứng dụng công nghệ số trong bảo tồn văn hóa Nùng An

Ứng dụng công nghệ số trong bảo tồn văn hóa Nùng An

Trước nguy cơ mai một của tiếng nói và các giá trị văn hóa truyền thống trong đời sống hiện đại, một dự án thiết thực mang tên “Xây dựng hệ sinh thái số lưu giữ và truyền dạy tiếng Nùng An, gắn với bảo tồn văn hóa truyền thống cho thế hệ trẻ tại xã Lục Yên, tỉnh Lào Cai” đã được triển khai, bước đầu mang lại hiệu quả thiết thực. 

Bắc Hà sẵn sàng đón du khách đến với Festival mùa đông 2026

Bắc Hà sẵn sàng đón du khách đến với Festival mùa đông 2026

Những ngày này, trên cao nguyên trắng Bắc Hà, không khí chuẩn bị cho mùa lễ hội đang diễn ra khẩn trương. Từ các cơ sở lưu trú, dịch vụ du lịch đến những người gắn bó với các hoạt động văn hóa truyền thống, tất cả đều chủ động chỉnh trang, làm mới sản phẩm, sẵn sàng đón du khách.

Dẻo thơm bánh cốm Hợp Thành

Dẻo thơm bánh cốm Hợp Thành

Không đơn thuần là món bánh dâng lên tổ tiên trong lễ cơm mới để cầu mong mùa màng bội thu, gia đình no đủ, bánh cốm của đồng bào Tày xã Hợp Thành (tỉnh Lào Cai) ngày nay đã trở thành một đặc sản quen thuộc, chứa đựng trọn vẹn nét đẹp văn hóa ẩm thực được gìn giữ qua nhiều thế hệ.

Gieo tình yêu thiên nhiên từ những góc xanh học đường

Gieo tình yêu thiên nhiên từ những góc xanh học đường

Chú trọng xây dựng môi trường giáo dục thân thiện, xanh, sạch, đẹp, thời gian qua, Trường TH&THCS Động Quan, xã Khánh Hòa đang tạo dựng không gian học tập gần gũi với thiên nhiên. Cùng thầy cô chăm sóc cây, giữ gìn cảnh quan, học sinh được bồi đắp tình yêu trường lớp và ý thức bảo vệ môi trường từ những việc làm hằng ngày.

Bồi đắp niềm tự hào dân tộc từ trang phục đến trường

Bồi đắp niềm tự hào dân tộc từ trang phục đến trường

Vào thứ Tư hằng tuần, học sinh Trường TH và THCS Hợp Thành đồng loạt mặc trang phục truyền thống của các dân tộc Tày, Giáy, Xa Phó... đến trường. Những bộ trang phục rực rỡ sắc màu không chỉ tạo điểm nhấn cho không gian học đường mà còn góp phần nuôi dưỡng tình yêu, niềm tự hào về bản sắc văn hóa dân tộc trong mỗi học sinh.

Trưởng Đại diện UNESCO: Quốc Tử Giám hàm chứa giá trị truyền cảm hứng cho cách tiếp cận mới về giáo dục

Trưởng Đại diện UNESCO: Quốc Tử Giám hàm chứa giá trị truyền cảm hứng cho cách tiếp cận mới về giáo dục

Năm 2026, Việt Nam kỷ niệm 950 năm Quốc Tử Giám và 80 năm Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất. Cả nước cũng tổ chức Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết toàn dân tộc sẽ diễn ra từ ngày 18 đến 24/11, gắn Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc (18/11). Đây cũng là năm đánh dấu 50 năm quan hệ hợp tác giữa UNESCO và Việt Nam.

Từ sức hút concert đến những ngày hội văn hóa toàn dân

Từ sức hút concert đến những ngày hội văn hóa toàn dân

Chương trình nghệ thuật đặc biệt quy mô quốc gia “Muôn sắc Việt Nam” diễn ra vào tối 24-11 đang tạo sức hút lớn. Trên các nền tảng số và mạng xã hội, rất đông công chúng quan tâm đến nội dung chương trình cũng như việc làm thế nào để sở hữu một tấm vé tham dự. Chương trình đang góp phần làm thị trường âm nhạc cuối năm “nóng” lên từng ngày, cho thấy sức hút của các concert đang tạo nên những ngày hội văn hóa có sức lan tỏa rộng lớn.

Để động Mường Vi trở thành điểm du lịch hấp dẫn

Để động Mường Vi trở thành điểm du lịch hấp dẫn

Từ lâu, Lào Cai nổi tiếng với những danh thắng như đỉnh Fansipan mờ sương, thung lũng Mường Hoa nên thơ, “cao nguyên trắng” Bắc Hà, ruộng bậc thang Mù Cang Chải hay vùng đất săn mây Ý Tý đầy huyền ảo... ít ai biết, ẩn sâu trong lòng núi tại xã Bản Xèo có một “viên ngọc thô” mang tên động Mường Vi.

Về bản Tày nghe các cụ bà kể chuyện trầu cau

Về bản Tày nghe các cụ bà kể chuyện trầu cau

“Miếng trầu là đầu câu chuyện” - câu nói quen thuộc ấy vẫn mang ý nghĩa trong đời sống văn hóa của nhiều cộng đồng dân tộc. Với đồng bào Tày tục ăn trầu từng là nét sinh hoạt thường ngày, gắn với những buổi gặp gỡ, chuyện trò, đi nương, đi chợ hay khi có khách đến nhà. Ngày nay, thói quen ấy không còn phổ biến như trước, nhưng trong một số nếp nhà, hình ảnh người phụ nữ bên cơi trầu vẫn được gìn giữ.

Gần 500 giáo viên, học sinh tìm hiểu Nghệ thuật Xòe Thái

Gần 500 giáo viên, học sinh tìm hiểu Nghệ thuật Xòe Thái

Chiều 9/11, tại Trường THCS Nghĩa Lộ, Trung tâm Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao tỉnh Lào Cai tổ chức chương trình tuyên truyền, giáo dục, phổ biến Di sản văn hóa phi vật thể Nghệ thuật Xòe Thái - di sản được UNESCO ghi danh năm 2021. Chương trình thu hút gần 500 giáo viên và học sinh nhà trường tham gia.

fb yt zl tw