LCĐT - Xác định xây dựng chương trình “Mỗi xã một sản phẩm” (OCOP) là nhiệm vụ quan trọng, huyện Mường Khương đang nỗ lực triển khai các chuỗi liên kết, phát triển các sản phẩm nông nghiệp thế mạnh, đặc sản để xây dựng sản phẩm đặc trưng của địa phương.
“Mỗi xã một sản phẩm” là chương trình lớn được Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn triển khai trên cả nước, nhằm phát triển kinh tế từ sản phẩm nông nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, văn hóa, danh thắng của các địa phương, góp phần phát triển kinh tế, nâng cao thu nhập cho người dân vùng nông thôn. Tại Mường Khương, sản xuất nông nghiệp được quan tâm đầu tư, nhiều vùng sản xuất quy mô lớn, mang tính hàng hóa đã được xây dựng thành công. Ngoài các sản phẩm được sản xuất theo quy mô hàng hóa như chuối, dứa, chè… Mường Khương còn nổi tiếng với nhiều sản phẩm nông nghiệp đặc sản như tương ớt, gạo Séng cù, thịt lợn đen, quýt ngọt… Đây là những sản phẩm nông nghiệp thế mạnh, có thể xây dựng thương hiệu hàng hóa quy mô lớn, mang lại thu nhập cao cho người dân. Tuy nhiên, các sản phẩm đặc sản này hiện mới được sản xuất với quy mô nhỏ lẻ, thiếu liên kết chặt chẽ, chưa xứng với tiềm năng.
 |
| Sản phẩm tương ớt được xây dựng thương hiệu, lựa chọn thành sản phẩm đặc trưng của thị trấn Mường Khương. |
Một ví dụ điển hình là sản phẩm từ thịt lợn đen Mường Khương. Lợn đen Mường Khương vốn là giống lợn bản địa, có chất lượng thịt thơm ngon, được người tiêu dùng ưa chuộng. Lợn đen có thể coi là sản phẩm nông nghiệp đặc sản, thế mạnh của huyện, thế nhưng việc xây dựng sản phẩm từ thịt lợn đen thành một trong những sản phẩm của chương trình OCOP lại không dễ dàng, bởi lợn đen được nuôi với quy mô nhỏ, mỗi hộ chỉ nuôi vài con. Sản phẩm chế biến từ thịt lợn đen như lạp xường, thịt treo gác bếp, thịt sấy cũng được sản xuất thủ công, nhỏ lẻ tại một số gia đình ở thị trấn Mường Khương. Nhiều hợp tác xã, cơ sở chế biến, doanh nghiệp muốn liên kết với người dân trong sản xuất, bao tiêu sản phẩm nhưng chưa thể thực hiện do sản phẩm sản xuất manh mún, không đủ số lượng để sản xuất hàng hóa. Trong khi đó, để một sản phẩm nông nghiệp trở thành sản phẩm chủ lực trong chương trình OCOP thì phải đảm bảo các tiêu chí liên quan đến sản xuất, tiêu thụ, xây dựng thương hiệu và có liên kết bền vững.
Chị Hoàng Thị Xuân, chủ một cơ sở sản xuất tương ớt và lạp xường, thịt treo gác bếp tại thị trấn Mường Khương cho biết: “Việc tiêu thụ các sản phẩm mà chúng tôi sản xuất ra không gặp nhiều khó khăn, bởi đây là những sản phẩm nổi tiếng từ lâu. Cứ mỗi dịp Tết đến thì rất nhiều khách hàng từ thành phố Lào Cai, các huyện, thậm chí là các tỉnh khác đến tận nhà để đặt hàng. Tôi nghĩ nếu những sản phẩm này được xây dựng thành sản phẩm đặc trưng của huyện, có công ty hoặc tổ chức đứng ra để liên kết, tiêu thụ cho những hộ sản xuất thì việc tiêu thụ có lẽ còn dễ dàng hơn, nhiều hộ có thể tham gia sản xuất với quy mô lớn hơn và sản phẩm của chúng tôi sẽ nổi tiếng hơn trên thị trường”.
Tương tự, với các nông sản khác như tương ớt, gạo Séng cù, quýt ngọt… dù “rộng đường” trong sản xuất và tiêu thụ với những thế mạnh về chất lượng sản phẩm đã được khẳng định trên thị trường từ nhiều năm nay, nhưng việc trở thành một sản phẩm trong chương trình OCOP vẫn còn nhiều trở ngại.
Thực hiện chương trình OCOP, ngành nông nghiệp huyện Mường Khương đang nỗ lực xây dựng các mô hình sản xuất liên kết đối với những sản phẩm nông nghiệp thế mạnh, đặc biệt là các sản phẩm đặc sản, có chỗ đứng trên thị trường. Một số sản phẩm được đưa vào danh sách xây dựng thành các sản phẩm đặc trưng của huyện Mường Khương như tương ớt, gạo Séng cù, quýt ngọt, thịt bò vùng cao, các sản phẩm từ thịt lợn đen, chuối, dứa, rượu men lá… Ông Phạm Xuân Thịnh, Phó trưởng Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Mường Khương cho biết: Huyện đang kêu gọi, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp, đơn vị sản xuất, kinh doanh đầu tư, liên kết với người dân xây dựng các chuỗi liên kết để sản xuất các sản phẩm nông nghiệp mang tính hàng hóa. Đây là tiền đề cho việc xây dựng và phát huy thế mạnh các sản phẩm nông nghiệp của địa phương, từ đó xây dựng thương hiệu, xúc tiến thương mại, phát triển thành sản phẩm đặc trưng của chương trình mỗi xã một sản phẩm, nâng cao thu nhập cho người dân, phát triển kinh tế khu vực nông thôn.
