Giá phân bón “leo thang”
So với thời điểm cách đây khoảng một tháng, hiện giá nhiều loại phân bón vô cơ đã tăng cao. Lão nông Võ Văn Tươi, ấp 9A2, xã Vị Thanh 1 (Cần Thơ) cho biết, giá một bao DAP hiện đã chạm mốc 900.000 đồng, tăng mạnh so với mức 600.000 đồng hồi cuối tháng 2. Với việc chi phí phân bón chiếm tới 40-50% giá thành sản xuất, người nông dân đang đứng ngồi không yên. Giá vật tư đầu vào tăng, trong khi giá nông sản chưa có dấu hiệu tăng tương ứng.
Ghi nhận thực tế ngày 29/3 cho thấy, giá phân bón cả nước hiện tăng phổ biến từ 5-10%, nhiều loại tăng 15-20%, thậm chí cao hơn. Tại các tỉnh miền Tây Nam Bộ, DAP Hồng Hà có mức giá dao động từ 1.250.000-1.300.000 đồng/bao, DAP Đình Vũ từ 840.000- 870.000 đồng/bao, phân urê Cà Mau có giá 620.000-640.000 đồng/bao, Phú Mỹ từ 610.000-630.000 đồng/bao.
Tại các tỉnh miền Trung, giá phân NPK loại 16-16-8 được bán ở mức 700.000-740.000 đồng/bao, dòng 20-20-15 (Song Gianh, Đầu Trâu) được bán với giá 910.000-980.000 đồng/bao.
Nói về nguyên nhân tăng giá phân bón trong thời gian qua, Phó Tổng Giám đốc Công ty cổ phần DAP-VINACHEM Nguyễn Hoàng Trung cho biết, đối với phân bón DAP, các nguyên liệu đầu vào sản xuất như lưu huỳnh, amoniac và quặng apatit phải nhập khẩu và chiếm khoảng 80% chi phí sản xuất. Những ngày qua, do gián đoạn nguồn cung, giá nhiều loại nguyên liệu tăng cao, đơn cử như lưu huỳnh đã tăng tới hơn 40%. Bên cạnh đó, quặng apatit trong nước mới chỉ đáp ứng khoảng 17% nhu cầu sản xuất của các nhà máy phân bón, phần còn lại phải nhập khẩu. Vì thế, khi nguồn cung biến động, các doanh nghiệp chịu ảnh hưởng tức thì. Giá nguyên liệu tăng dẫn đến giá thành sản xuất DAP tăng khoảng 1,97 triệu đồng/tấn, tương đương tăng 12% so với thời điểm trước khi xảy ra xung đột ở Trung Đông.
Đối với phân bón DAP, các nguyên liệu đầu vào sản xuất như lưu huỳnh, amoniac và quặng apatit phải nhập khẩu và chiếm khoảng 80% chi phí sản xuất. Những ngày qua, do gián đoạn nguồn cung, giá nhiều loại nguyên liệu tăng cao, đơn cử như lưu huỳnh đã tăng tới hơn 40%. Bên cạnh đó, quặng apatit trong nước mới chỉ đáp ứng khoảng 17% nhu cầu sản xuất của các nhà máy phân bón, phần còn lại phải nhập khẩu. Vì thế, khi nguồn cung biến động, các doanh nghiệp chịu ảnh hưởng tức thì. Giá nguyên liệu tăng dẫn đến giá thành sản xuất DAP tăng khoảng 1,97 triệu đồng/tấn, tương đương tăng 12% so với thời điểm trước khi xảy ra xung đột ở Trung Đông.
-----------
Ông Nguyễn Hoàng Trung
Phó Tổng Giám đốc Công ty cổ phần DAP-VINACHEM
Năng lực sản xuất phân bón vô cơ trong nước hiện đạt xấp xỉ 5,49 triệu tấn mỗi năm. Trong đó, các dòng chủ lực gồm urê (2,73 triệu tấn), phân lân (2 triệu tấn), DAP/MAP (0,74 triệu tấn) và một phần nhỏ kali sulphat. Tổng Giám đốc Công ty TNHH MTV Đạm Ninh Bình Nguyễn Viết Hiến cho biết, tổng công suất sản xuất urê của các nhà máy trong nước hiện đạt khoảng 2,8 triệu tấn một năm, trong khi nhu cầu tiêu thụ nội địa chỉ ở mức khoảng 2,1 triệu tấn.
Như vậy, Việt Nam đã tự chủ và dư thừa xuất khẩu phân urê. Tuy nhiên, nước ta vẫn phụ thuộc gần như hoàn toàn vào nhập khẩu phân kali và SA. Riêng mặt hàng DAP, năng lực nội địa mới đáp ứng được khoảng 60% nhu cầu, còn lại phải nhập khẩu.
Đồng bộ giải pháp bình ổn thị trường
Hiện, thị trường phân bón trong nước vẫn duy trì được sự ổn định về nguồn cung. Tuy nhiên thời gian tới, khi miền Bắc bước vào giai đoạn bón thúc cho lúa đông xuân, các tỉnh phía nam vào vụ sản xuất hè thu, dự báo sức mua phân bón trên thị trường sẽ tăng cao.
Để bảo đảm nguồn cung phân bón, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần DAP-VINACHEM Nguyễn Hoàng Trung cho biết, đối với phân bón DAP, để chủ động nguồn quặng apatit phục vụ sản xuất phân bón, giảm sự phụ thuộc vào nguồn cung nước ngoài, doanh nghiệp kiến nghị Chính phủ xem xét tăng hạn mức khai thác nguồn tài nguyên trong nước, đặc biệt là quặng apatit.
Cơ quan quản lý sẽ phối hợp các bộ, ngành liên quan nghiên cứu chính sách hỗ trợ giảm chi phí vận chuyển, vật tư, năng lượng và nguyên liệu đầu vào, cũng như kiến nghị về việc tăng hạn mức khai thác nguồn nguyên liệu trong nước. Đồng thời, khuyến khích doanh nghiệp tăng cường sản xuất, đa dạng hóa sản phẩm, ưu tiên phục vụ thị trường nội địa. Bên cạnh đó, các địa phương tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn nông dân sử dụng phân bón tiết kiệm, hiệu quả; ngành nông nghiệp khuyến cáo nông dân đẩy mạnh sử dụng phân bón hữu cơ và áp dụng các mô hình bón phân tiết kiệm, hiệu quả để giảm lệ thuộc vào phân bón vô cơ trong giai đoạn này.
-----------
Ông Huỳnh Tấn Đạt
Cục trưởng Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ NN và Môi trường)
Các doanh nghiệp cho rằng, cơ quan chức năng nên xem xét điều chỉnh chính sách thuế và các chi phí trung gian để giảm áp lực giá thành, tạo điều kiện cho doanh nghiệp duy trì sản xuất ổn định cũng như nâng cao năng lực cạnh tranh. Cùng với đó, để tránh tình trạng găm hàng, đầu cơ, tăng giá bất hợp lý, cũng như ngăn chặn phân bón giả, phân bón kém chất lượng, cơ quan chức năng cần siết chặt quản lý, tăng cường kiểm tra, giám sát.
Cục trưởng Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) Huỳnh Tấn Đạt cho biết, cơ quan quản lý sẽ phối hợp các bộ, ngành liên quan nghiên cứu chính sách hỗ trợ giảm chi phí vận chuyển, vật tư, năng lượng và nguyên liệu đầu vào, cũng như kiến nghị về việc tăng hạn mức khai thác nguồn nguyên liệu trong nước. Đồng thời, khuyến khích doanh nghiệp tăng cường sản xuất, đa dạng hóa sản phẩm, ưu tiên phục vụ thị trường nội địa. Bên cạnh đó, các địa phương tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn nông dân sử dụng phân bón tiết kiệm, hiệu quả; ngành nông nghiệp khuyến cáo nông dân đẩy mạnh sử dụng phân bón hữu cơ và áp dụng các mô hình bón phân tiết kiệm, hiệu quả để giảm lệ thuộc vào phân bón vô cơ trong giai đoạn này.
