Nghị định 105/2025 có hiệu lực từ 1/7/2025 cũng quy định rõ 44 loại cơ sở thuộc diện bắt buộc mua bảo hiểm cháy nổ, trong đó, nhà chung cư, nhà ở tập thể từ 5 tầng trở lên hoặc có tổng diện tích sàn từ 1.000 m2 là nhóm bắt buộc.
Điểm mới là nghị định này đã thay đổi theo hướng siết chặt hơn so với quy định hiện hành. Nghị định 67/2023 quy định nhà chung cư, nhà tập thể, nhà ở ký túc xá cao từ 7 tầng trở lên hoặc có tổng khối tích từ 10.000 m3; Nhà hỗn hợp cao từ 5 tầng trở lên hoặc có tổng khối tích từ 5.000 m2 trở lên phải mua bảo hiểm cháy nổ.
Ngoài ra, quy định mới cũng áp dụng với: Nhà trẻ, mẫu giáo, mầm non có từ 50 trẻ hoặc diện tích sàn từ 500 m2; trường tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông, cao đẳng, đại học, dạy nghề từ 3 tầng hoặc có diện tích từ 1.500 m2; cơ sở y tế từ 3 tầng hoặc có diện tích sàn từ 300 m2; nhà thi đấu, sân vận động, bể bơi, trường bắn có từ 1.000 chỗ ngồi hoặc diện tích từ 1.000 m2; cơ quan nhà nước, doanh nghiệp, tổ chức chính trị-xã hội có từ 3 tầng hoặc diện tích từ 500 m2.
Nhiều loại hình khác cũng thuộc diện bắt buộc như trung tâm hội nghị, thư viện, bảo tàng, nhà ga hành khách và hàng hóa, thủy cung, cơ sở dịch vụ vui chơi giải trí, ăn uống, lưu trú; nhà ở kết hợp sản xuất, kinh doanh nếu đáp ứng tiêu chí diện tích hoặc công năng theo quy định.
Trừ cơ sở thuộc Bộ Quốc phòng và Bộ Công an phục vụ mục đích an ninh quốc phòng, các cơ sở còn lại trong danh mục phải mua bảo hiểm đối với tài sản. Doanh nghiệp bảo hiểm phải bảo đảm các yêu cầu về an ninh, bảo mật khi cung cấp dịch vụ cho cơ sở có tài sản thuộc danh mục bí mật nhà nước.
Mức trích nộp từ doanh nghiệp triển khai bảo hiểm cháy nổ bắt buộc là 2% tổng phí bảo hiểm thực thu trong năm tài chính trước năm liền kề, thực hiện theo quy định hiện hành.
Theo khoản 1, Điều 11, Luật Nhà ở 2023, chủ sở hữu nhà chung cư là tổ chức, cá nhân trong nước, người Việt Nam định cư ở nước ngoài phải có nghĩa vụ đóng bảo hiểm cháy, nổ đối với nhà ở thuộc diện bắt buộc phải tham gia bảo hiểm cháy, nổ.
Ngoài ra, tại khoản 1, Điều 4, Nghị định 67/2023/NĐ-CP cũng quy định cơ quan, tổ chức và cá nhân là bên mua bảo hiểm phải mua bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc tại các doanh nghiệp bảo hiểm được phép triển khai nghiệp vụ bảo hiểm theo quy định pháp luật.
Trường hợp, người mua chung cư đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và nhà chung cư đã đi vào hoạt động thì cư dân chung cư sẽ có trách nhiệm phải mua bảo hiểm cháy nổ phần nhà chung cư đã mua.
Hành vi không mua bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính theo Điều 17, Nghị định 106/2025/NĐ-CP. Cụ thể:
1. Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
a) Mua bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc không đúng mức phí bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc theo quy định đối với cơ sở phải mua bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc;
b) Nộp từ 50% đến dưới 100% tổng số tiền được trích cho hoạt động phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ từ bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc theo quy định.
2. Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với hành vi nộp dưới 50% tổng số tiền được trích cho hoạt động phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ từ bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc theo quy định.
3. Phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 40.000.000 đồng đối với hành vi không mua bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc đối với cơ sở có nguy hiểm về cháy, nổ thuộc nhóm 2 theo quy định của pháp luật về phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.
4. Phạt tiền từ 40.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
a) Không mua bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc đối với cơ sở có nguy hiểm về cháy, nổ thuộc nhóm 1 theo quy định của pháp luật về phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ;
b) Không nộp tiền được trích cho hoạt động phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ từ bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc theo quy định.
