Các vụ bắt giữ diễn ra từ tháng 3 đã dấy lên làn sóng tranh luận trên mạng xã hội về giới hạn của quyền tự do ngôn luận và tính chất phân biệt giới rõ rệt của chiến dịch truy quét, đồng thời khơi dậy sự cảm thông đối với các nữ tác giả - nhiều người trong số họ xuất thân từ những gia đình có thu nhập thấp.
"Tôi chỉ muốn kiếm chút tiền để giảm gánh nặng tài chính cho gia đình" - một nữ tác giả thể loại này viết trên nền tảng mạng xã hội Weibo hôm 25/5 trước khi bài đăng bị xóa.
"Tôi chưa từng tưởng tượng rằng 300.000 lượt xem và 4.000 Nhân dân tệ tiền nhuận bút từ những dòng chữ ấy lại trở thành bằng chứng buộc tội" - cô chia sẻ thêm, ám chỉ số tiền tương đương khoảng 560 USD.
Cảnh sát đã bắt giữ các nữ tác giả tại thành phố Lan Châu, phía Tây Bắc Trung Quốc, với cáo buộc vi phạm luật chống văn hóa phẩm đồi trụy ban hành từ năm 2004 - một đạo luật có thể dẫn đến án tù hơn 10 năm, thậm chí chung thân. Tuy nhiên, các học giả pháp lý cho rằng luật này cần được sửa đổi để phù hợp hơn với bối cảnh phát triển Internet hiện nay.
Các nữ tác giả - đều trong độ tuổi 20 đến 30 - đã đăng tải tác phẩm của mình trên Haitang Literature City, một nền tảng trực tuyến thu phí theo lượt đọc, chuyên về thể loại tiểu thuyết khiêu dâm, vốn thu hút nhiều độc giả nữ và xoay quanh các mối quan hệ tình cảm giữa nam giới. Trang web này bị kiểm duyệt tại Trung Quốc và chỉ có thể truy cập thông qua phần mềm mạng riêng ảo (VPN).
Một nữ tác giả bị bắt vào tháng 4 chỉ kiếm được chưa đến 10.000 Nhân dân tệ tiền nhuận bút - khoản thu nhập phụ bên cạnh những công việc lao động phổ thông mà cô đang làm. Một số tác giả có thể sẽ bị đưa ra xét xử ngay trong mùa Thu này nếu Viện Kiểm sát quyết định truy tố.
Năm 2021, cơ quan quản lý truyền thông nhà nước Trung Quốc đã kêu gọi gỡ bỏ các nội dung mô tả "quan hệ tình dục bất thường", 1 năm sau khi tờ Nhân dân Nhật báo lên án tiểu thuyết "boys' love" là "chất độc" có thể "làm lệch lạc nhận thức giới của giới trẻ".
Số lượng nữ tác giả bị bắt chưa được xác nhận chính thức dù các luật sư cho biết một số người sau đó đã được tại ngoại. Không ai trong số họ có thể liên lạc để phỏng vấn và người thân của họ từ chối lên tiếng, viện dẫn lo ngại về an toàn.
Trong những tuần gần đây, một số người đã viết bài đăng trên mạng xã hội kể về việc bị cảnh sát bắt giữ nhưng sau đó lại xóa bài đăng. Một người kể lại rằng cô bị cảnh sát bắt giữ ngay trước mặt các bạn cùng lớp đại học. Những người khác cho biết họ bị thẩm vấn về đời sống tình dục và xu hướng giới tính của mình.
Hàng chục luật sư Trung Quốc đã công khai đề nghị hỗ trợ pháp lý miễn phí cho các tác giả và độc giả của Haitang bị cảnh sát triệu tập.
Trung Quốc thường xuyên mở các chiến dịch truy quét nội dung bị coi là "phi đạo đức" từ các tài khoản mạng xã hội liên quan đến cộng đồng LGBTQ+ cho tới những người sáng tạo nội dung có ảnh hưởng trên mạng xã hội, bị cho là "thô tục" hay "khoe khoang sự giàu có". Cuối năm 2024, 50 nhà văn có tác phẩm lưu trữ trên trang web Haitang Literature City bị truy tố về tội sản xuất và phân phối tài liệu khiêu dâm.
Một nữ tác giả nổi tiếng đã bị kết án 4,5 năm tù giam vào tháng 12/2024 vì thu lợi 1,8 triệu Nhân dân tệ từ việc xuất bản các "tác phẩm đồi trụy" - theo bản án được chồng cô đăng tải trên mạng. Tuy nhiên, theo lời một nhà hoạt động giấu tên am hiểu nhiều vụ việc, nhóm tác giả bị bắt gần đây chỉ kiếm được vài nghìn Nhân dân tệ từ tác phẩm của mình. Trong các cuộc trao đổi không chính thức, theo lời luật sư bào chữa, các quan chức tòa án ở Lan Châu đã gọi những câu chuyện này là "ghê tởm và lệch lạc" vì mô tả các mối quan hệ đồng giới (LGBTQ+).
"Những trang web này cực kỳ chuyên biệt và chỉ người trong giới mới truy cập được, trong khi các nội dung thô tục liên quan đến cờ bạc, khiêu dâm và trẻ vị thành niên thì tràn lan trên các ứng dụng video ngắn và mạng xã hội" - một người dùng viết trên nền tảng mạng xã hội RedNote.
Hashtag "Haitang" đã thu hút hơn 205 triệu lượt xem và 1,8 triệu bài đăng trước khi bị kiểm duyệt vào tháng 6. Nhiều người dùng mạng xã hội cho rằng, những kẻ phạm tội cưỡng hiếp, quấy rối tình dục hay bạo lực gia đình còn bị xử nhẹ hơn các tác giả viết truyện khiêu dâm.
