Để nâng giá trị nông sản, bên cạnh phát triển vùng nguyên liệu, đầu tư chế biến và xây dựng thương hiệu ngày càng trở nên cần thiết.
Tại xã Hưng Khánh, Hợp tác xã Chè Khe Năm đang từng bước thực hiện hướng đi này bằng việc đầu tư nhà xưởng, máy móc, nâng cao chất lượng sản phẩm chè địa phương. Nhà xưởng rộng 300 m², cùng 4 máy sao và 6 máy vò chè, giúp hợp tác xã đạt năng lực chế biến hơn 200 kg chè khô mỗi ngày.
Ông Trần Văn Thanh - Giám đốc Hợp tác xã Chè Khe Năm cho biết, đơn vị chú trọng sử dụng nguyên liệu sạch, đầu tư máy móc, hoàn thiện quy trình chế biến và hình thức sản phẩm. Hợp tác xã đã đăng ký nhãn hiệu “Trà Bát Tiên Hưng Khánh”, sử dụng tem truy xuất nguồn gốc nhằm nâng cao khả năng tiếp cận thị trường.
Xã Hưng Khánh hiện có 190 ha chè, trong đó 55 ha chè chất lượng cao. Thay vì chỉ mở rộng diện tích, địa phương hướng tới nâng giá trị sản phẩm thông qua lựa chọn giống, cải tiến kỹ thuật canh tác và đầu tư chế biến.
Theo ông Nguyễn Tuấn Anh - Chủ tịch UBND xã, định hướng thời gian tới là phát triển chè xanh Bát Tiên theo hướng hữu cơ, bền vững, gắn với nâng cao chất lượng sản phẩm OCOP.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, tăng trưởng khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản 9 tháng năm 2026 đạt 5,12%, tạo nền tảng để phấn đấu hoàn thành mục tiêu tăng trưởng 5,1% cả năm.
Trong những tháng cuối năm, ngành nông nghiệp tập trung duy trì nhịp độ sản xuất, chủ động phòng ngừa rủi ro và khai thác hiệu quả các nguồn lực hiện có. Trước mắt, vụ đông là cơ hội để tăng sản phẩm trên cùng diện tích đất canh tác.
Tuy nhiên, hiệu quả sản xuất không chỉ phụ thuộc vào việc mở rộng diện tích mà còn ở lựa chọn cây trồng phù hợp với điều kiện thời tiết, nguồn nước và nhu cầu thị trường, bảo đảm đầu ra cho sản phẩm.
Bà Cao Thị Hoà Bình - Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt, Bảo vệ thực vật và Chăn nuôi, Thú y, Thủy sản tỉnh cho biết: “Ngành nông nghiệp đã chỉ đạo các địa phương chuẩn bị vật tư, đẩy nhanh thu hoạch vụ mùa và giải phóng đất để triển khai vụ đông. Việc lựa chọn cây trồng cần căn cứ nhu cầu thị trường, đồng thời chủ động phòng, chống dịch bệnh và ứng phó với thời tiết bất lợi nhằm nâng cao năng suất, chất lượng”.
Quy mô vùng nguyên liệu tạo điều kiện phát triển chế biến, nhưng để lợi thế này chuyển thành giá trị kinh tế, sản phẩm cần đáp ứng tiêu chuẩn thu mua và có thị trường tiêu thụ ổn định.
Trong khi đó, thực tế sản xuất thời gian qua cho thấy giá một số nông sản, trong đó có chè và chuối, chưa ổn định; chi phí vật tư, vận chuyển còn cao, trong khi yêu cầu về chất lượng ngày càng chặt chẽ. Vì vậy, liên kết giữa doanh nghiệp, hợp tác xã và người dân cần được củng cố từ khâu tổ chức sản xuất đến thu mua. Quy trình canh tác, tiêu chuẩn nguyên liệu và phương thức thu mua rõ ràng, giúp các bên chủ động kế hoạch đầu tư, hạn chế rủi ro khi thị trường biến động.
Việc chuẩn hóa vùng trồng, truy xuất nguồn gốc tạo cơ sở để tiếp cận thị trường; song duy trì chất lượng đồng đều, đáp ứng yêu cầu khách hàng và giữ được đơn hàng mới là yếu tố quyết định hiệu quả lâu dài. Do đó, phát triển vùng sản xuất đạt tiêu chuẩn cần gắn chặt với liên kết tiêu thụ, thay vì chỉ chú trọng mở rộng quy mô.
Kết quả này đặt ra yêu cầu duy trì sản xuất, bảo đảm tiến độ xuất chuồng, kiểm soát dịch bệnh và nâng cao hiệu quả chăn nuôi trong những tháng cuối năm.
Tuy nhiên, dịch tả lợn châu Phi vẫn ảnh hưởng đến quyết định tái đàn của nhiều hộ dân, trong khi giá lợn hơi giảm khiến người chăn nuôi thận trọng hơn trước khi đầu tư mở rộng sản xuất.
Trong điều kiện quy mô chăn nuôi còn nhỏ, an toàn sinh học có ý nghĩa quan trọng trong bảo vệ vốn đầu tư. Việc tái đàn cần căn cứ vào điều kiện chuồng trại, nguồn giống, khả năng phòng bệnh và diễn biến thị trường, tránh tăng đàn khi chưa bảo đảm các điều kiện cần thiết.
Đối với thủy sản, diện tích nuôi đạt 4.946 ha, sản lượng lũy kế đạt 23.193 tấn, bằng 79,73% kế hoạch. Để nâng hiệu quả sản xuất, chất lượng con giống, kỹ thuật chăm sóc và hiệu quả sử dụng mặt nước là rất quan trọng. Hạn chế về nguồn giống đặc sản, giống có giá trị cao cũng đặt ra yêu cầu đầu tư vào những khâu ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất, chất lượng và giá trị sản phẩm.
Về lâu dài, chế biến sâu, sản xuất hữu cơ và ứng dụng công nghệ là những hướng đi có thể nâng giá trị nông sản. Tuy nhiên, đầu tư chế biến còn gặp khó khăn khi vùng nguyên liệu và thị trường chưa ổn định, nhu cầu vốn lớn, thời gian thu hồi vốn dài. Vì vậy, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp cần gắn với tổ chức vùng nguyên liệu, củng cố liên kết sản xuất và kết nối tiêu thụ, tạo cơ sở để doanh nghiệp tính toán hiệu quả đầu tư.
Những tháng cuối năm, ngành nông nghiệp tập trung triển khai hiệu quả các chính sách hỗ trợ sản xuất, xúc tiến thương mại và tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp. Khai thác dư địa tăng trưởng không đơn thuần là tăng diện tích hay sản lượng, mà là sử dụng hiệu quả hơn nguồn lực, nâng chất lượng sản phẩm và bảo đảm đầu ra. Đây là những điều kiện quan trọng để nông nghiệp Lào Cai duy trì đà tăng trưởng, đồng thời nâng cao hiệu quả kinh tế cho người sản xuất.