Trái Đất đang quay nhanh hơn, lo ngại rủi ro do 'giây nhuận âm'

Trong mùa hè năm nay, Trái Đất đang quay nhanh hơn bình thường, khiến một số ngày có thời lượng ngắn hơn tiêu chuẩn 24 giờ.

traidat-3196.jpg
Bức ảnh ghép chồng cho thấy một cánh đồng lúa dưới bầu trời đầy sao ở thành phố Song Áp Sơn, tỉnh Hắc Long Giang, đông bắc Trung Quốc.

Điều này có thể buộc các nhà quản lý thời gian toàn cầu thực hiện một bước đi chưa từng có trong lịch sử - xóa đi một giây khỏi đồng hồ chuẩn quốc tế.

Ngày 10/7 vừa qua được ghi nhận là ngày ngắn nhất trong năm 2025, với độ dài chỉ thiếu 1,36 mili giây so với mức chuẩn 86.400 giây (tức 24 giờ). Theo các nhà khoa học, các ngày 22/7 và 5/8 sắp tới cũng được dự đoán sẽ ngắn hơn lần lượt 1,34 và 1,25 mili giây.

Mỗi ngày tiêu chuẩn trên Trái Đất được tính bằng một vòng quay hoàn chỉnh quanh trục - 24 giờ. Tuy nhiên, trên thực tế, thời gian một vòng quay luôn dao động nhẹ do các yếu tố như lực hút từ Mặt Trăng, biến đổi khí hậu theo mùa, và hoạt động bên trong lõi lỏng của Trái Đất.

Mặc dù chỉ chênh lệch vài mili giây, những thay đổi nhỏ này có thể gây hậu quả lớn trong dài hạn, đặc biệt đối với các hệ thống phụ thuộc vào thời gian chính xác như viễn thông, định vị GPS, giao dịch tài chính và mạng lưới điện. Đó là lý do vì sao chúng ta có "đồng hồ nguyên tử" - thiết bị cực kỳ chính xác sử dụng dao động của nguyên tử để đo thời gian, lần đầu tiên được đưa vào sử dụng năm 1955.

Hiện nay, thời gian chuẩn toàn cầu - gọi là UTC (Thời gian Phối hợp Quốc tế) - được xác lập dựa trên khoảng 450 đồng hồ nguyên tử trên khắp thế giới. Đây là chuẩn mà tất cả các thiết bị điện tử, từ điện thoại đến máy chủ, đều đồng bộ theo.

Tốc độ quay của Trái Đất bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, nhưng Mặt Trăng và thủy triều theo truyền thống đóng vai trò chính.
Tốc độ quay của Trái Đất bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, nhưng Mặt Trăng và thủy triều theo truyền thống đóng vai trò chính.

Theo giáo sư Duncan Agnew - nhà địa vật lý tại Đại học California, San Diego - Trái Đất đã có xu hướng quay nhanh dần kể từ năm 1972, dù vẫn có những biến động ngắn hạn giống như thị trường chứng khoán.

Chính năm 1972 cũng đánh dấu lần đầu tiên "giây nhuận" được thêm vào thời gian UTC - tương tự như "năm nhuận" thêm một ngày vào tháng 2 - để điều chỉnh sự chênh lệch giữa thời gian thiên văn và thời gian nguyên tử. Kể từ đó, đã có tổng cộng 27 giây nhuận được bổ sung, chủ yếu trong thập niên 1970. Tuy nhiên, từ năm 2016 đến nay, không có giây nhuận nào được thêm, do Trái Đất đang quay nhanh hơn.

Trong một bước ngoặt lớn, Hội nghị Cân đo Quốc tế năm 2022 đã quyết định sẽ loại bỏ giây nhuận vào năm 2035. Tuy nhiên, với tốc độ quay hiện nay, các nhà khoa học cảnh báo: chúng ta có thể đối mặt với một tình huống chưa từng có - "giây nhuận âm", tức là… xóa đi một giây khỏi đồng hồ. Khả năng này hiện được ước tính ở mức 40%.

Hiện tượng giây nhuận âm gây lo ngại vì nó chưa từng xảy ra trong lịch sử, đồng thời có thể khiến nhiều hệ thống kỹ thuật bị gián đoạn - tương tự như sự cố "Y2K" từng gây hoảng loạn toàn cầu năm 2000.

Ngay cả với giây nhuận dương - vốn đã được áp dụng hơn 50 năm, nhiều hệ thống vẫn thực hiện sai, hoặc sai thời điểm. "Với giây nhuận âm, rủi ro còn lớn hơn nhiều, vì chúng ta chưa bao giờ thực hiện nó", Levine cảnh báo.

vtv.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Bao giờ thế giới mới có vaccine chống chủng Ebola mới?

Bao giờ thế giới mới có vaccine chống chủng Ebola mới?

Dịch Ebola do chủng virus Bundibugyo gây ra đang diễn biến phức tạp tại Cộng hòa Dân chủ Congo và lan sang Uganda, trong khi thế giới vẫn chưa có vaccine được cấp phép sử dụng để phòng ngừa. Trước tình hình đó, giới khoa học quốc tế đang chạy đua với thời gian nhằm tìm kiếm giải pháp vaccine cho một trong những biến thể nguy hiểm nhưng ít được nghiên cứu nhất của virus Ebola.

Trung Đông - Đông Âu căng thẳng dồn dập:

Trung Đông - Đông Âu căng thẳng dồn dập:

Tình hình an ninh quốc tế tiếp tục leo thang căng thẳng khi Israel mở rộng chiến dịch không kích nhằm vào Hezbollah tại Liban, trong khi Nga tuyên bố sẽ tiến hành các đợt tấn công có hệ thống vào nhiều mục tiêu quân sự ở Kiev. Cùng thời điểm, Campuchia gây chú ý với quyết định ân xá cho cựu lãnh đạo đối lập Kem Sokha.

Thế giới 24 giờ qua: Căng thẳng Trung Đông leo thang, Ấn Độ oằn mình trong nắng nóng cực đoan

Thế giới 24 giờ qua: Căng thẳng Trung Đông leo thang, Ấn Độ oằn mình trong nắng nóng cực đoan

Nhiều diễn biến quốc tế đáng chú ý xảy ra trong những giờ qua khi các vụ nổ bí ẩn xuất hiện tại thành phố cảng Bandar Abbas của Iran, Nga cảnh báo sẽ mở các đợt tập kích lớn vào Kiev, trong khi Ấn Độ tiếp tục đối mặt đợt nắng nóng cực đoan khiến ít nhất 16 người thiệt mạng.

Pakistan: Nổ lớn nhằm vào đoàn tàu Jaffar Express khiến trên 100 người thương vong

Pakistan: Nổ lớn nhằm vào đoàn tàu Jaffar Express khiến trên 100 người thương vong

Giới chức Pakistan ngày 24/5 cho biết ít nhất 24 người đã thiệt mạng và hơn 82 người bị thương sau một vụ nổ xảy ra nhằm vào một đoàn tàu Jaffar Express tại tỉnh Balochistan, Tây Nam của nước này. Lực lượng an ninh đã phong tỏa khu vực hiện trường, trong khi công tác cứu hộ và điều tra vẫn đang được tiến hành.

Thế giới nóng lên trên nhiều mặt trận

Thế giới nóng lên trên nhiều mặt trận

Những giờ qua, tình hình thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp khi căng thẳng tại Trung Đông chưa hạ nhiệt, chiến sự Nga - Ukraine gia tăng cường độ, trong khi WHO phát cảnh báo mới về nguy cơ Ebola lan rộng. Bên cạnh đó, cạnh tranh kinh tế giữa Trung Quốc và EU cùng các vấn đề chính trị nội bộ tại Mỹ cũng thu hút sự chú ý quốc tế.

fb yt zl tw