Thơm ngon "chồi rừng" vùng Tây Bắc

Tháng Ba, tháng Tư về, khi hoa ban, hoa trẩu nở trắng sườn đồi Tây Bắc cũng là lúc các loại cây rừng đâm chồi, nảy lộc. Dịp này, măng rừng Lào Cai như măng sặt, măng vầu... hay các loại mầm, chồi như mầm thảo quả, măng riềng bước vào mùa rộ.

Măng sặt Văn Bàn.
Măng sặt Văn Bàn.

Hầu như ở khắp các góc chợ miền núi đều có thứ đặc sản này. Người dân vùng cao Lào Cai gọi đây là các loại "lộc rừng" hay "chồi rừng" bởi từ lâu chúng được biết đến như một loại đặc sản độc đáo, mang trong mình hương vị tự nhiên và đặc trưng của vùng đất này. Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của du lịch, món ăn được chế biến từ "chồi rừng" của đồng bào các dân tộc Lào Cai để lại ấn tượng khó quên với du khách.

Mùa măng sặt, măng vầu của Lào Cai thường kéo dài từ tháng 2 đến tháng 5. Nhiều món ăn về măng không chỉ phổ biến trong bữa cơm hằng ngày mà còn có mặt trong các mâm cỗ cưới, đặc biệt những nhà hàng đặc sản dân tộc luôn có sẵn món này trong thực đơn.

Đồng bào Tày ở Văn Bàn, Bảo Yên, tập trung sinh sống chủ yếu ở vùng chân núi, nơi có nhiều loại tre khác nhau đồng nghĩa với việc măng non cũng đa dạng hơn. Anh An Văn Tuấn, xã Chiềng Ken, huyện Văn Bàn cho biết, măng rừng được người Tày tận dụng và sáng tạo thành nhiều món ăn, hương vị phong phú như măng xào tỏi, măng luộc, nấu canh xương, lá măng dùng làm vỏ cuốn thịt…

Trong đó, món măng vầu cuốn thịt ngoài cầu kỳ bởi khâu chuẩn bị gia vị còn thêm một công đoạn nữa, đó là phải luộc mềm vỏ cuốn là lá măng. Dù mất nhiều thời gian chế biến nhưng mỗi khi có khách quý hoặc dịp lễ, Tết, nem măng đắng lại là món ăn không thể thiếu trong mâm cơm của đồng bào Tày.

Vị đắng của lá măng hòa với vị bùi ngọt của nhân làm từ thịt, trứng, hành, mộc nhĩ… khiến người ăn thưởng thức một lần rồi nhớ mãi.

Nhắc đến những món ngon nổi danh núi rừng Tây Bắc, chắc chắn không thể bỏ qua măng sặt. Thưởng thức thử một đũa măng sặt sẽ dễ dàng cảm nhận được hương vị ngọt ngào, ít xơ, ăn hoài không ngán. Hương thơm đặc trưng của núi rừng cứ thế lan tỏa khiến bất cứ ai cũng nhớ mãi không quên. Măng xào, măng nướng, măng om vịt, măng om sườn... cùng vô vàn món ngon hấp dẫn khác đều được chế biến từ măng sặt.

Tuy nhiên đối với người dân xã Tả Van, thị xã Sa Pa thì món ăn được chế biến từ măng sặt ngon nhất chắc có lẽ là măng được nướng trên bếp than hồng. Chỉ cần vừa được đặt trên bếp than là măng sặt đã tỏa hương thơm lừng, ngon đến khó cưỡng. Khi măng sặt vừa được nướng chín, người ta thường bóc những lát vỏ măng còn đang nóng hổi để thưởng thức liền tay.

"Chấm kèm một chút mẻ, muối gừng hay cùng chút tiêu rừng, mắc khén là hương vị núi rừng Tây Bắc cứ thế xộc thẳng lên mũi, không lẫn đi đâu được", anh Hoàng Anh Minh, hướng dẫn viên du lịch chia sẻ.

Không giống măng, mầm thảo quả hay măng riềng là chồi non của cây thảo quả, cây riềng - những gia vị đặc biệt của vùng núi cao Tây Bắc. Hương thơm nồng ấm của thảo quả không chỉ kích thích vị giác mà còn mang đến nhiều lợi ích cho sức khỏe. Đặc biệt, mầm thảo quả - phần tinh túy của quả cây thảo quả được khoa học chứng minh chứa đựng nhiều dưỡng chất quý giá.

Mầm thảo quả, măng riềng được đồng bào các dân tộc Lào Cai dùng để xào thịt treo gác bếp, xào trứng, kho cá... Với măng riềng, người Giáy Lào Cai có rất nhiều công thức chế biến món ăn, song vì có độ dai giòn, vị ngọt nhẹ lại thơm ngon nên măng riềng thường được sử dụng nhiều nhất trong các món rau trộn hoặc món nộm.

Ngoài các món rau trộn thì không thể không nhắc tới "phiên bản" hấp dẫn nhất của măng riềng đó chính là làm nộm cùng hoa đu đủ và tai lợn. Với hoa đu đủ, chỉ lấy mỗi phần bông rồi đem rửa sạch và cho vào nồi luộc chín trong khoảng thời gian 7 - 10 phút, đảm bảo nguyên liệu đủ mềm không chín nhũn nhưng cũng không quá dai. Tai lợn cũng phải luộc chín sau đó thái mỏng để nhanh ngấm gia vị.

Tiếp đó là cần chuẩn bị các nguyên liệu đi cùng khác như nước cốt chanh hoặc quất, vài tép tỏi, củ xả và măng riềng. Tất cả những thứ nguyên liệu này hòa quyện với nhau tạo nên một tổng thể hương vị đậm đà và đặc sắc, từ đó giúp món ăn vừa lạ lẫm, vừa ngon miệng và đặc biệt nhất là theo quan niệm của bà con dân tộc ở Lào Cai thì món ăn này còn ngăn được nhiều chứng bệnh, rất tốt cho sức khỏe con người.

Không chỉ là món ăn chính, các loại măng hay mầm thảo quả còn trở thành món ăn kèm trứ danh của đồng bào Lào Cai khi được ngâm với tỏi, ớt. Có vẻ như cái chua - cay - mặn - ngọt - giòn hòa quyện vào nhau để làm người ta say mê hơn, khó quên hơn. Để rồi, khi mỗi du khách rời Lào Cai vẫn nhớ mãi về món ăn "phụ" nhưng chẳng hề "phụ" với vùng đất này chút nào.

Những món ngon từ "chồi rừng" vùng Tây Bắc Lào Cai không chỉ thể hiện nét tinh hoa độc đáo trong văn hóa ẩm thực của đồng bào vùng dân tộc thiểu số với giá trị thực dưỡng cao mà còn mang lại lợi ích kinh tế không nhỏ, thậm chí trở thành cây xóa đói giảm nghèo ở nhiều địa phương.

Điển hình, cây măng sặt, xác định đây là một trong những cây trồng cho giá trị kinh tế cao, huyện Văn Bàn đã quy hoạch, hỗ trợ nhân dân phát triển vùng nguyên liệu măng sặt theo hướng hàng hóa với mục tiêu đến năm 2030 có 1.000 ha măng sặt. Hay cây thảo quả đang được người dân và cơ quan chức năng tại Lào Cai kiểm soát diện tích ổn định, đảm bảo đồng bào dân tộc thiểu số có thêm nguồn thu nhập, đồng thời phát triển bền vững ngành lâm nghiệp.

Theo baotintuc.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Người giữ ký ức qua từng sợi nan

Người giữ ký ức qua từng sợi nan

Ở Nghĩa Đô (Lào Cai), những câu chuyện về nếp sống xưa vẫn được lưu giữ qua từng chiếc làn, giỏ đan bằng tre, giang, nứa. Với nghệ nhân dân gian Nguyễn Thị San, mỗi sản phẩm không chỉ là vật dụng thủ công mà còn chứa đựng ký ức của nhiều thế hệ. Bằng tình yêu nghề và đôi bàn tay khéo léo, bà đang góp phần giữ gìn một nét văn hóa truyền thống trước nguy cơ mai một.

Những người Tày đưa bản làng lên không gian số

Những người Tày đưa bản làng lên không gian số

Không cần thiết bị đắt tiền hay ê-kíp chuyên nghiệp, bằng chiếc máy quay và tình yêu dành cho văn hóa dân tộc, những người trẻ dân tộc Tày ở Lào Cai đang từng ngày kể câu chuyện về quê hương trên các nền tảng mạng xã hội. 

Đánh thức nguồn lực văn hóa, mở hướng phát triển mới cho Lào Cai

Đánh thức nguồn lực văn hóa, mở hướng phát triển mới cho Lào Cai

Một điệu Xòe Thái, một phiên chợ vùng cao, một nghề thủ công truyền thống hay một lễ hội của đồng bào các dân tộc không chỉ là nét sinh hoạt văn hóa đặc sắc, mà còn chứa đựng tri thức, ký ức và bản sắc được bồi đắp qua nhiều thế hệ. Đó là nguồn tài nguyên đặc biệt, tạo nên sức hấp dẫn riêng của Lào Cai. 

Then Pang – Hành trình trao truyền di sản của người Tày

Then Pang – Hành trình trao truyền di sản của người Tày

Trong đời sống văn hóa tâm linh của đồng bào Tày, Then Pang là nghi lễ đặc sắc, chứa đựng những quan niệm tín ngưỡng và giá trị văn hóa được trao truyền qua nhiều thế hệ. Không chỉ mang ý nghĩa đối với người thực hành Then, nghi lễ còn thể hiện ước vọng về cuộc sống bình an, no đủ và góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống giữa nhịp sống hiện đại.

Lào Cai có thêm 3 di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Lào Cai có thêm 3 di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Ngày 16/11/2026, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã quyết định ghi danh 3 di sản văn hóa phi vật thể của Lào Cai đưa vào Danh mục quốc gia về di sản văn hóa phi vật thể. Đây là tin vui và có ý nghĩa trong dịp Lào Cai hướng tới Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11).

Sức sống biên cương qua các tác phẩm ký

Sức sống biên cương qua các tác phẩm ký

Có những vùng đất chỉ cần nhắc tên đã gợi lên bao niềm thương nỗi nhớ và sự thiêng liêng dạt dào trong lòng mỗi người dân. Dải đất biên cương Lào Cai - nơi “dốc A Lù, sương mù Y Tý” hay phố núi Si Ma Cai thanh bình đã đi vào trang ký của Hoàng Xuân Lý qua “Chiều biên giới”, của Thế Quynh với “Ký sự vùng biên” hay Nguyễn Hiền Lương với “Đồn là nhà, biên giới là quê hương, đồng bào các dân tộc là anh em ruột thịt” bằng tất cả sự sống động và tự hào.

Người trẻ nối dài mạch nguồn văn hóa

Người trẻ nối dài mạch nguồn văn hóa

Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết dân tộc năm 2026, diễn ra từ ngày 18 đến 24/11, là dịp tôn vinh những giá trị văn hóa đặc sắc của cộng đồng các dân tộc. Trong nhịp sống hôm nay, bằng tình yêu, niềm tự hào và những việc làm thiết thực, thế hệ trẻ đang tiếp nối mạch nguồn văn hóa, góp phần gìn giữ, phát huy và lan tỏa những giá trị truyền thống của cha ông.

Điểm hẹn của những tâm hồn đồng điệu

Điểm hẹn của những tâm hồn đồng điệu

Từ một trang thơ trên mạng xã hội Facebook được hình thành năm 2017 với 6 thành viên, qua 9 năm hoạt động, Câu lạc bộ Người yêu thơ Việt tỉnh Lào Cai đã trở thành mái nhà chung ấm áp của hơn 200 hội viên cùng 14 tổ, nhóm trực thuộc. 

Hướng dẫn đăng ký vé chương trình nghệ thuật 'Muôn sắc Việt Nam': Những câu hỏi người hâm mộ cần biết

Hướng dẫn đăng ký vé chương trình nghệ thuật 'Muôn sắc Việt Nam': Những câu hỏi người hâm mộ cần biết

Cổng đăng ký vé trực tuyến chương trình nghệ thuật đặc biệt “Muôn sắc Việt Nam” chính thức mở từ 10h ngày 17/11/2026. Để quá trình đăng ký và nhận vé diễn ra thuận lợi, Ban Tổ chức đã giải đáp những câu hỏi thường gặp, từ cách thức đăng ký, thông tin cần chuẩn bị đến quy trình đổi vé cứng và những lưu ý quan trọng dành cho khán giả.

Mặt trận kết nối cộng đồng, gìn giữ văn hóa vùng cao

Mặt trận kết nối cộng đồng, gìn giữ văn hóa vùng cao

Văn hóa là cội nguồn bản sắc, cũng là sợi dây gắn kết cộng đồng, bồi đắp sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc. Tại Lào Cai, những giá trị văn hóa truyền thống tiếp tục được gìn giữ, lan tỏa từ mỗi thôn, bản, khu dân cư. Mặt trận Tổ quốc phát huy vai trò cầu nối, tập hợp Nhân dân, khơi dậy ý thức bảo tồn di sản, để văn hóa trở thành nền tảng gắn kết cộng đồng.

fb yt zl tw