LCĐT - Cam Cọn là xã có vị trí địa lý đặc biệt của huyện Bảo Yên, nằm tách biệt với tất cả các xã, thị trấn trong huyện. Trong suốt chiều dài lịch sử phát triển, Cam Cọn luôn đối mặt với nhiều khó khăn, nhưng với những người dân nơi đây, đó lại là động lực để họ nỗ lực vươn lên xây dựng cuộc sống mới.
![]() |
| Kiểm tra Dự án Tái định cư Cảng hàng không Sa Pa. |
Từ thành phố Lào Cai, theo cao tốc Nội Bài - Lào Cai, chỉ chưa đầy 1 tiếng đồng hồ, chúng tôi đã có mặt ở trung tâm xã Cam Cọn thay vì trước đây phải đi vòng qua Bảo Hà rồi ngược sông Hồng lên theo Tỉnh lộ 151C, thời gian gấp gần 3 lần. Anh Hồ Viết Hùng, Chủ tịch UBND xã Cam Cọn cho biết, mặc dù là xã vùng thấp nhưng trước đây, kết nối giao thông từ Cam Cọn đi các xã lân cận và ra trung tâm huyện rất khó khăn, chỉ có con đường dân sinh làm năm 1966 chạy từ Hợp tác xã Hồng Cam (đầu xã) xuống đến Hợp tác xã Lỵ (cuối xã); ngoài ra còn có các tuyến đường mòn nối với xã Võ Lao, xã Tân Thượng (Văn Bàn). Do sông, suối cách trở, Cam Cọn như một “ốc đảo”, để đi đến các xã giáp ranh thuộc huyện Bảo Yên, người dân phải vượt qua sông Hồng và suối Nhù, bởi thế trên địa bàn xã có tới 4 bến đò phục vụ nhu cầu đi lại, giao thương hàng hóa.
![]() |
| Nhà văn hóa thôn Bỗng 2 vừa hoàn thành. |
Nhưng tất cả giờ chỉ còn là quá khứ. Những năm qua, giao thông thông suốt không chỉ giúp người dân Cam Cọn thuận lợi hơn trong giao lưu, trao đổi hàng hóa mà còn khiến tư duy sản xuất của bà con có nhiều thay đổi. Với những người dân sống ở đây hàng chục năm qua, cảm nhận về sự đổi thay ấy lại càng thấy rõ. Ngôi nhà của gia đình bà Sái Thị Oanh nằm gần khu vực ngã ba sông, nơi dòng suối Nhù đổ ra sông Hồng. Bà Oanh đã có 20 năm lái đò qua suối Nhù, khi Dự án cao tốc Nội Bài - Lào Cai triển khai, cùng với cây cầu của đường cao tốc, 1 cây cầu dân sinh được xây dựng song song đã góp phần kết nối xã Cam Cọn với xã Sơn Hải, thị trấn Phố Lu (Bảo Thắng). Những ngày bà Oanh chở công nhân thi công cầu qua lại hai bên cửa suối cũng là những ngày cuối cùng bà gắn bó với con đò ngang. Ngày gác mái chèo, đưa con thuyền lên bãi cạn, bà Oanh bồi hồi xúc động. Bà bảo, dù mất đi kế sinh nhai nhưng vẫn vui lắm, bởi nhờ có cây cầu mà cuộc sống của người dân Cam Cọn bước sang một trang mới.
Dự án đường cao tốc được triển khai, nhà cửa, đất sản xuất của hàng trăm hộ trên địa bàn bị ảnh hưởng nhưng người dân chẳng mấy phàn nàn bởi cái được lớn hơn rất nhiều. Dòng xe xuôi ngược suốt ngày đêm như mang theo một thế giới khác ngang qua mảnh đất gian khó khiến người dân Cam Cọn tự thấy mình phải cố gắng, nỗ lực nhiều hơn để không bị tụt hậu. Đó cũng là lúc ý chí, khát vọng của mỗi người con nơi mảnh đất này trỗi dậy để biến những bãi soi đầy sình lầy, lau sậy từ Hồng Cam đến Tân Tiến, Tân Thành, Lỵ thành vùng trồng chuối ngự nổi tiếng xa gần. Những triền đồi trơ sỏi đá, cây bụi trở thành những đồi quế, bồ đề, cây ăn quả xanh ngút ngàn.
Thôn Bỗng 2 cách trung tâm xã chừng 10 km, nơi có hơn 70% hộ là đồng bào dân tộc Dao sinh sống. Đây từng là một trong những thôn khó khăn nhất Cam Cọn, nhưng nay được xã lựa chọn để xây dựng thôn nông thôn mới. Theo Trưởng thôn Đặng Văn Nhất, trước đây, bà con trong thôn chỉ canh tác ngô, sắn, lúa nương nên cái đói, cái nghèo cứ mãi bủa vây, nay cuộc sống đã đổi thay từng ngày nhờ đẩy mạnh phát triển kinh tế rừng. Những nương ngô, sắn đã được phủ xanh bởi bạt ngàn quế, giờ nhà nào cũng có vài ha quế đã đến tuổi cho thu hoạch, nhà nhiều có đến vài chục ha.
Thu nhập ổn định, đời sống nâng cao nên việc huy động nguồn lực xây dựng nông thôn mới thuận lợi hơn. Năm 2020, thôn cùng lúc khánh thành nhà văn hóa đủ chỗ cho gần 200 người dự họp và tuyến đường bê tông lên khu sản xuất giúp những chiếc xe tải nhỏ có thể lên tận chân đồi vận chuyển nông lâm sản.
Còn ở thôn nông thôn mới Hồng Cam, cây chuối ngự sau nhiều năm bén rễ, đến nay đã lên tới 40 ha. Để tạo mối liên kết giữa các hộ nông dân, 1 hợp tác xã được thành lập đảm bảo cung ứng giống, vật tư và tiêu thụ toàn bộ sản phẩm sau thu hoạch. Hợp tác xã cũng đang hướng đến áp dụng tiến bộ khoa học - kỹ thuật vào trồng, chăm sóc chuối, xây dựng thương hiệu để nâng cao giá trị kinh tế trên 1 ha canh tác.
Nhân rộng những thôn nông thôn mới chính là chủ trương mà cấp ủy đảng, chính quyền xã Cam Cọn đưa ra trong nhiệm kỳ mới để đưa Cam Cọn “về đích” đúng lộ trình…
Người dân Cam Cọn trước đây đồng thuận di chuyển nhà cửa, tài sản, hoa màu để phục vụ xây dựng tuyến đường cao tốc, nay lại tiếp tục một cuộc chuyển cư mới để phục vụ xây dựng một trong những dự án quan trọng bậc nhất của tỉnh từ trước đến nay, đó là Cảng Hàng không Sa Pa. Theo thống kê của UBND xã Cam Cọn, có hơn 600 hộ trong diện phải di chuyển để phục vụ thi công các hạng mục của dự án, đến nay, hầu hết người dân đã đồng thuận. Trên công trường xây dựng khu tái định cư giai đoạn 1, nhà thầu đang huy động nhân lực, phương tiện đẩy nhanh tiến độ xây dựng hạ tầng. Từ một xã “ốc đảo” của huyện Bảo Yên, trong tương lai không xa, nơi đây sẽ thành một điểm trung chuyển quan trọng mang tầm cỡ quốc gia.
| Rừng quế cổ thụ ở Cam Cọn. |
Thời cơ và những nguồn lực mới cho phép huyện Bảo Yên triển khai nhiều ý tưởng mới ở Cam Cọn và khu vực lân cận. Đồng chí Tô Ngọc Liễn, Chủ tịch UBND huyện Bảo Yên cho biết, huyện đang xây dựng các phương án quy hoạch nhằm kết nối khu vực Cam Cọn, Kim Sơn, Bảo Hà trở thành một trong những động lực tăng trưởng với khu du lịch tâm linh Bảo Hà, khu nông nghiệp công nghệ cao Kim Sơn và khu logistic Cam Cọn.
Chủ tịch UBND xã Cam Cọn Hồ Viết Hùng cho biết, dẫu còn nhiều khó khăn, những cán bộ và người dân Cam Cọn vẫn luôn chuẩn bị cho mình một tâm thế sẵn sàng nắm bắt thời cơ để vươn lên. Nghị quyết Đảng bộ xã nhiệm kỳ 2020 - 2025 cũng đã xác định nhiều mục tiêu và giải pháp quan trọng để đưa Cam Cọn trở thành một trong những xã top đầu của huyện. Trước thành công của Đại hội lần thứ XIII của Đảng, Chủ tịch UBND xã Hồ Viết Hùng khẳng định đảng viên và người dân nơi luôn một lòng tin tưởng vào đường lối của Đảng, Nhà nước và kỳ vọng chủ trương, quyết sách về phát triển đất nước trong giai đoạn tới sẽ có có nhiều nội dung về đầu tư phát triển cho khu vực vùng cao, vùng đồng bào dân tộc thiểu số như Cam Cọn để rút ngắn khoảng cách chênh lệch với miền xuôi.

