Số hóa để hồ chứa nước chủ động ứng phó mưa lũ bất thường

Chiều 21/11, tại Hà Nội, Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi phối hợp Báo Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Diễn đàn “Chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ trong vận hành, bảo đảm an toàn đập, hồ chứa nước”.

Hồ Cánh Tạng sẽ điều tiết nguồn nước để cấp nước tưới cho khoảng 6.460 ha đất canh tác của 13 xã thuộc hai huyện Lạc Sơn và Yên Thủy, tỉnh Phú Thọ (tỉnh Hòa Bình cũ). Ảnh minh họa.
Hồ Cánh Tạng sẽ điều tiết nguồn nước để cấp nước tưới cho khoảng 6.460 ha đất canh tác của 13 xã thuộc hai huyện Lạc Sơn và Yên Thủy, tỉnh Phú Thọ (tỉnh Hòa Bình cũ). Ảnh minh họa.

Sự kiện quy tụ các nhà quản lý, chuyên gia, nhà khoa học, doanh nghiệp và chính quyền địa phương nhằm chia sẻ kinh nghiệm, định hướng lộ trình chuyển đổi số với ba mục tiêu: bảo đảm an toàn công trình trước thời tiết cực đoan, cắt giảm lũ hiệu quả cho hạ du và nâng cao khả năng cấp nước đa mục tiêu.

Hiện cả nước có 7.315 đập, hồ chứa thủy lợi với tổng dung tích khoảng 15 tỷ m³, đảm bảo tưới cho 1,1 triệu ha và cấp 1,5 tỷ m³ nước cho sinh hoạt, công nghiệp. Tuy nhiên, theo ông Phan Tiến An - Trưởng phòng An toàn đập và Hồ chứa nước, mức độ ứng dụng công nghệ trong quản lý còn thấp, nhất là ở nhóm hồ vừa và nhỏ do địa phương quản lý. Nhiều yêu cầu bắt buộc chưa được thực hiện đầy đủ: chỉ 30% hồ có phương án ứng phó khẩn cấp, 9% được kiểm định an toàn, 31% có quy trình vận hành và chỉ 11% cắm mốc phạm vi bảo vệ. Dữ liệu kỹ thuật của phần lớn hồ chứa chưa đầy đủ, phân tán; quy chế phối hợp vận hành liên hồ vẫn thiếu thống nhất.

Một số địa phương đã xây dựng phần mềm quản lý dữ liệu phòng chống thiên tai tích hợp hồ chứa, song chưa kết nối với cơ sở dữ liệu của Bộ Nông nghiệp và Môi trường và chưa cập nhật thông tin hạ du. Khoảng 100 hồ lớn có cửa van đã lắp thiết bị quan trắc mưa tự động, nhưng hệ thống chưa được chuẩn hóa, thiếu bảo trì, thường xuyên lỗi số liệu.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu gây mưa lũ cực đoan và quá trình đô thị hóa làm giảm không gian thoát lũ, yêu cầu vận hành hồ để bảo đảm an toàn hạ du ngày càng cấp thiết. Tuy vậy, hiện nay, chưa có quy chế phối hợp thống nhất giữa các địa phương trong cùng lưu vực. Mỗi hồ vận hành theo quy trình riêng, trong khi chưa có cơ quan đầu mối chịu trách nhiệm điều phối chung khi xảy ra tình huống khẩn cấp. Sự phối hợp giữa các nhóm đơn vị vận hành liên hồ chứa (hồ thủy điện và hồ thủy lợi) chưa thực sự đồng bộ. Việc chia sẻ dữ liệu giữa hồ thủy điện và hồ thủy lợi còn hạn chế; chưa có một nền tảng điều hành và giám sát tập trung dùng chung cho toàn lưu vực, ông Phan Tiến An cho biết.

Theo ông Phan Tiến An, để chuyển sang quản lý thông minh cần hoàn thiện thể chế, tiêu chuẩn dữ liệu và quan trắc thời gian thực; nâng cấp cơ sở dữ liệu đập, hồ chứa theo hướng đồng bộ - tích hợp; lắp đặt đầy đủ thiết bị quan trắc và hệ thống cảnh báo lũ đa kênh; đồng thời đào tạo đội ngũ cán bộ có năng lực số. Ngành thủy lợi cũng sẽ đẩy mạnh ứng dụng AI, IoT, Big Data và hệ thống hỗ trợ ra quyết định trên một nền tảng số thống nhất.

TS. Nguyễn Văn Mạnh (Viện Quy hoạch Thủy lợi) cho biết, các mô hình dự báo hiện có đang phục vụ cảnh báo lũ và đề xuất phương án vận hành cho nhiều hồ lớn, song chất lượng dự báo vẫn phụ thuộc vào dữ liệu mưa và công nghệ còn lạc hậu, cần sớm được nâng cấp.

GS.TS Nguyễn Quốc Dũng, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Đập lớn và Phát triển nguồn nước Việt Nam đánh giá, Việt Nam đã quan tâm xây dựng Hệ thống hỗ trợ vận hành (DSS) và thực tế cho thấy công cụ này hỗ trợ hiệu quả trong vận hành hồ chứa, liên hồ chứa và phòng chống thiên tai. Nhưng trước yêu cầu ngày càng lớn về an toàn đập, an toàn hạ du và tối ưu khai thác nước trong bối cảnh cực đoan khí hậu, Việt Nam cần một hệ thống hỗ trợ vận hành thông minh hơn, hiện đại hơn, đủ khả năng đáp ứng những thách thức mới của quản lý tài nguyên nước.

baotintuc.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Tăng tốc thi công, phấn đấu hoàn thành dự án kè suối Nung trong tháng 12/2026

Tăng tốc thi công, phấn đấu hoàn thành dự án kè suối Nung trong tháng 12/2026

Khởi công từ giữa tháng 9/2026, dự án kè chống sạt lở bờ suối Nung, phường Trung Tâm, có tổng mức đầu tư 45 tỷ đồng đang được khẩn trương triển khai với mục tiêu hoàn thành trong tháng 12/2026. Thời gian thi công ngắn, trong khi mặt bằng chưa đầy đủ và nguy cơ mưa lũ luôn tiềm ẩn, chủ đầu tư là Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng số 1 tỉnh và nhà thầu vừa phối hợp vận động người dân bàn giao đất, vừa tập trung nhân lực, máy móc đào móng, quyết tâm hoàn thành công trình đúng kế hoạch.

Văn Bàn công bố quy hoạch chung đến năm 2035 và gặp mặt doanh nghiệp, nhà đầu tư

Văn Bàn công bố quy hoạch chung đến năm 2035 và gặp mặt doanh nghiệp, nhà đầu tư

Chiều 11/10, UBND xã Văn Bàn tổ chức Hội nghị công bố Quy hoạch chung xã Văn Bàn đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2050. Quy hoạch định hướng phát triển đô thị gắn với thương mại, dịch vụ, công nghiệp chế biến và nông nghiệp hàng hóa, đồng thời bố trí hạ tầng kết nối khu trung tâm với các thôn, bản.

[Ảnh] Nhịp sản xuất ở Mỏ đồng Sin Quyền

[Ảnh] Nhịp sản xuất ở Mỏ đồng Sin Quyền

Giữa những tầng khai thác nối tiếp nhau và các dây chuyền tuyển khoáng, nhịp sản xuất tại Chi nhánh Mỏ tuyển đồng Sin Quyền, Lào Cai vẫn được duy trì. Vượt qua khó khăn do điều kiện khai thác phức tạp và biến động thị trường, hơn 1.500 cán bộ, kỹ sư, công nhân đang nỗ lực bảo đảm sản xuất, ổn định việc làm, thu nhập và phấn đấu hoàn thành các mục tiêu năm 2026.

Giữ chặt địa bàn giáp ranh, bảo vệ tài nguyên sông Hồng

Giữ chặt địa bàn giáp ranh, bảo vệ tài nguyên sông Hồng

Trên sông Hồng, cát, sỏi không chỉ là nguồn nguyên liệu phục vụ xây dựng mà còn là tài nguyên cần được quản lý chặt chẽ, khai thác đúng quy định. Tuy nhiên, với địa bàn trải dài qua nhiều xã, phường, công tác kiểm soát sẽ khó đạt hiệu quả nếu mỗi địa phương chỉ quản lý phần sông thuộc địa giới của mình. Từ thực tế đó, xã Quy Mông và các địa phương giáp ranh đang tăng cường phối hợp, chia sẻ thông tin, kiểm tra và xử lý vi phạm, từng bước khép kín những khoảng trống trong quản lý khoáng sản.

Cần quan tâm chỉnh trang hệ thống dây điện, cáp quang trên các tuyến đường phường Yên Bái

Cần quan tâm chỉnh trang hệ thống dây điện, cáp quang trên các tuyến đường phường Yên Bái

Là trung tâm hành chính, chính trị của tỉnh, phường Yên Bái đã được đầu tư tương đối đồng bộ về kết cấu hạ tầng kỹ thuật đô thị. Tuy nhiên, hiện nay, hệ thống điện trung áp, hạ áp và cáp viễn thông tại nhiều tuyến phố vẫn đan xen, chồng chéo, ảnh hưởng đến mỹ quan đô thị và tiềm ẩn những vấn đề về an toàn.

9 mỏ cát, sỏi trên sông Hồng hoạt động trở lại

9 mỏ cát, sỏi trên sông Hồng hoạt động trở lại

Sau thời gian tạm dừng để rà soát, khắc phục tồn tại hạn chế, 9 mỏ khai thác cát, sỏi trên sông Hồng thuộc địa bàn tỉnh Lào Cai đã được phép hoạt động trở lại sau khi hoàn thiện hồ sơ, thủ tục và đáp ứng yêu cầu về quản lý khoáng sản.

Điện đã sáng, tiền đền bù vẫn chờ ở Trạm Tấu

Điện đã sáng, tiền đền bù vẫn chờ ở Trạm Tấu

Những cột điện bê tông nối nhau vượt núi cao, nương rẫy, khe sâu, đưa điện lưới quốc gia về các bản vùng cao Trạm Tấu. Hơn một năm qua, ánh điện đã hiện diện trong những nếp nhà, phục vụ sinh hoạt, sản xuất của hàng trăm hộ dân. Tuy nhiên, với 138 hộ có đất bị ảnh hưởng bởi dự án, niềm vui ấy vẫn chưa trọn vẹn.

Tăng tốc thi công các công trình giao thông

Tăng tốc thi công các công trình giao thông

Hàng loạt dự án giao thông trọng điểm tại Lào Cai đang được tăng tốc thi công, từng bước hoàn thiện mạng lưới kết nối với cao tốc, quốc lộ, cửa khẩu, đô thị và các vùng du lịch, khu công nghiệp. Trong giai đoạn nước rút, tháo gỡ kịp thời những vướng mắc trong giải phóng mặt bằng sẽ quyết định khả năng về đích của các công trình, phát huy hiệu quả nguồn vốn đầu tư.

Dự án mở rộng cao tốc Nội Bài - Lào Cai sau một năm thi công

Dự án mở rộng cao tốc Nội Bài - Lào Cai sau một năm thi công

Sau một năm kể từ ngày khởi công (1/10/2025), Dự án mở rộng cao tốc Nội Bài - Lào Cai, đoạn Yên Bái - Lào Cai đang bước vào giai đoạn thi công nước rút. Nhiều hạng mục quan trọng đã cơ bản hoàn thành, hình hài tuyến cao tốc 4 làn xe dài hơn 121 km đang dần hiện rõ trên công trường.

fb yt zl tw