LCĐT - Là địa phương có nhiều tiềm năng để phát triển du lịch, nhưng Si Ma Cai vẫn gặp nhiều khó khăn trong việc khai thác tiềm năng để thu hút du khách đến với địa phương.
Si Ma Cai nằm trên thượng nguồn sông Chảy, được thiên nhiên ưu ái nhiều phong cảnh đẹp, khí hậu mát mẻ, trong lành, bởi vùng đất này được bao bọc bởi nhiều dãy núi đá vôi, đá tai mèo trùng điệp, hùng vĩ. Đến Si Ma Cai, bạn có thể khám phá những “rừng đá” ở xã Sán Chải, Thào Chư Phìn, Quan Thần Sán; ngắm ruộng bậc thang uốn lượn như sóng núi và những rừng sa mộc tít tắp ở Sín Chéng, Thào Chư Phìn, Nàn Sín. Ngoài ra, khu vực bờ sông Chảy ở xã Bản Mế là nơi có phong cảnh nên thơ, từ đây du khách có thể xuôi theo lòng hồ sông Chảy xuống Cốc Ly (Bắc Hà).
Cùng với thiên nhiên, điều làm nên sự hấp dẫn của Si Ma Cai chính là bản sắc văn hóa các dân tộc. Si Ma Cai có các làng văn hóa độc đáo như: Bản Kha, Bản Giáng (Sín Chéng), Say Sán Phìn (Mản Thẩn), Cán Chư Sử (Cán Cấu). Mỗi dân tộc: Mông, Nùng, Thu Lao, Tày… lại có trang phục, phong tục, tập quán, kiến trúc nhà ở mang bản sắc riêng. Lên Si Ma Cai, du khách không thể bỏ qua cơ hội được khám phá những phiên chợ vùng cao độc đáo, nổi tiếng: Chợ Sín Chéng họp vào ngày thứ Tư; chợ Cán Cấu họp ngày thứ Bảy; chợ Si Ma Cai họp ngày Chủ nhật hằng tuần. Ngày chợ phiên, đồng bào vùng cao mang đến chợ nhiều sản vật đặc sản của địa phương, như gà đồi, lợn “cắp nách”, rau xanh, củ quả các loại…
Anh Nguyễn Minh Kiên - du khách đến từ Hà Nội chia sẻ: “Chợ phiên ở Si Ma Cai vẫn giữ được nét nguyên sơ và giàu bản sắc. Tôi thích nhất là đi chợ được mua đồ theo giá cả thỏa thuận, mà không cần phải cân như dưới thành phố, được thưởng thức ẩm thực truyền thống…”.
Những năm gần đây, bên cạnh các địa danh du lịch nổi tiếng như Sa Pa, Bắc Hà, Bát Xát, thì Si Ma Cai đang trở thành điểm đến thu hút du khách trong và ngoài nước. Nhận thấy việc phát triển dịch vụ du lịch đem lại hiệu quả kinh tế, một số hộ dân đã mạnh dạn đầu tư theo hướng mới này. Đơn cử như ở xã Cán Cấu, vào dịp nghỉ lễ 30/4 -1/5 vừa qua, nhiều du khách hào hứng tìm đến đây để khám phá chợ trâu và thăm vườn hoa tam giác mạch được trồng gần hồ Cán Cấu - điểm du lịch mới rất hấp dẫn. Chị Thào Thị Mấy, chủ nhân của vườn hoa tam giác mạch cho biết: Năm nay, gia đình tôi đầu tư trồng gần 1 ha hoa tam giác mạch. Giá vé mỗi lượt khách vào vườn ngắm hoa, chụp ảnh là 20.000 đồng, dịp nghỉ lễ 30/4 - 1/5 vừa qua, gia đình tôi thu được 20 triệu đồng, trừ chi phí còn lãi khoảng 6 triệu đồng. Sang năm, tôi tiếp tục mở rộng vườn hoa tam giác mạch để đón khách đến tham quan.
Anh Tráng Hồng Phong, Phó Chủ tịch UBND xã Cán Cấu cho biết: Hai năm trở lại đây, giao thông thuận tiện, nên lượng du khách đến Cán Cấu tăng gấp đôi, ngoài du khách trong nước, còn có du khách đến từ các nước châu Âu và Trung Quốc. Cán Cấu có chợ phiên độc đáo, các nghề thủ công truyền thống, như nấu rượu ngô ở thôn Mù Tráng Phìn, dệt thổ cẩm ở thôn Cán Chư Sử, Chư Sang, có vườn hoa tam giác mạch… là tiềm năng quan trọng để phát triển du lịch. Tuy nhiên, khó khăn của xã là số hộ tham gia phát triển dịch vụ ít, chưa có nhà nghỉ, homestay để đón khách lưu trú; các sản phẩm du lịch còn đơn điệu. Ngoài một số hộ bán hàng cho du khách ở chợ phiên có thu nhập từ 4 - 5 triệu đồng/tháng, thì doanh thu từ du lịch của xã không đáng kể.
Trên thực tế, không chỉ Cán Cấu, mà các xã Si Ma Cai, Sín Chéng, Bản Mế… việc “đánh thức” tiềm năng du lịch đang được cấp ủy, chính quyền địa phương và người dân khá quan tâm. Tuy nhiên, để du lịch đem lại nguồn thu, các địa phương vẫn đang loay hoay tìm giải pháp. Ông Nguyễn Hữu Hưởng, Trưởng Phòng Văn hóa - Thông tin huyện Si Ma Cai cho biết: Năm 2015, Si Ma Cai đón khoảng 25.000 lượt khách, nhưng trên địa bàn mới có một nhà nghỉ cho khách lưu trú với 15 phòng; dịch vụ homestay chưa phát triển; chưa có nhiều sản phẩm du lịch đặc trưng; các làng văn hóa, điểm du lịch chưa được đầu tư để tạo thành điểm nhấn thu hút khách đến tham quan; tuyến du lịch Bắc Hà - Cán Cấu - Si Ma Cai - Quan Thần Sán - Tả Van Chư ít khách tham quan…
Trong thời gian tới, để thúc đẩy du lịch phát triển tương xứng với tiềm năng, huyện sẽ đầu tư cải tạo chợ Cán Cấu; xây dựng nhà đón khách du lịch tại xã Bản Mế; đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ hướng dẫn viên du lịch; nghiên cứu xây dựng các sản phẩm du lịch mới phục vụ du khách; tiếp tục khai thác hiệu quả các tuyến, điểm du lịch đã có như: Bắc Hà - Cán Cấu - Si Ma Cai - Sín Chéng - Nàn Sín - Tả Van Chư; Cốc Ly - Bản Mế - Si Ma Cai - Cán Cấu - Bắc Hà và hình thành các tuyến, điểm du lịch mới. Ngoài ra, Si Ma Cai sẽ tích cực kêu gọi các nhà đầu tư; tuyên truyền, vận động đồng bào các dân tộc giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa, mạnh dạn tham gia làm du lịch cộng đồng để nâng cao thu nhập.
