Từ những tấm thẻ bảo hiểm y tế (BHYT) được mang theo mỗi khi vào viện đến cuốn sổ bảo hiểm xã hội (BHXH) tích lũy cho tuổi già, người dân trên địa bàn tỉnh đang được thụ hưởng chính sách an sinh thiết thực của Đảng và Nhà nước. Đằng sau những con số tăng trưởng về tỷ lệ bao phủ bảo hiểm là sự yên tâm của người bệnh, niềm tin của người lao động và nỗ lực của ngành Bảo hiểm xã hội trong hành trình hướng tới mục tiêu an sinh xã hội toàn dân.
“Tôi đi viện như cơm bữa. May có thẻ BHYT nên được Quỹ BHYT thanh toán 100% chi phí khám, chữa bệnh theo diện được hưởng. Nếu không có bảo hiểm thì với tuổi già, bệnh tật nhiều thế này, gia đình cũng vất vả lắm” - ông Mai Ngọc Lành, 80 tuổi, xã Bảo Ái chia sẻ khi điều trị tại Khoa Nội C, Bệnh viện Đa khoa số 1 tỉnh Lào Cai.
Tuổi cao, mắc rối loạn tuần hoàn não và viêm phổi, ông Lành đã nhiều lần phải vào viện. Tấm thẻ BHYT vì thế trở thành vật không thể thiếu trong mỗi lần ông đi khám, điều trị. Với người cao tuổi thường xuyên đối mặt với bệnh tật, giá trị của chính sách không nằm ở những khái niệm xa xôi mà hiện hữu trong từng lần được thăm khám, cấp thuốc và điều trị mà không phải quá lo lắng về chi phí.
Ở giường bệnh bên cạnh, anh Nguyễn Ngọc Cừ, xã Quy Mông chăm sóc bố, năm nay 77 tuổi sau nhồi máu não. Nhiều ngày túc trực tại bệnh viện, anh hiểu rõ những khoản chi phí có thể trở thành gánh nặng đối với gia đình nếu người bệnh không có BHYT.
“Có bảo hiểm y tế nên gia đình yên tâm hơn rất nhiều. Điều quan trọng nhất là bố tôi được điều trị đầy đủ, kịp thời; chúng tôi không còn quá áp lực về viện phí để tập trung chăm sóc sức khỏe cho bố” - anh Cừ nói.
Những câu chuyện trong phòng bệnh cho thấy lợi ích thiết thực mà chính sách BHYT mang lại. Không chỉ chia sẻ gánh nặng chi phí khám, chữa bệnh, BHYT còn tạo điều kiện để người dân được tiếp cận dịch vụ y tế kịp thời. Cùng với việc bảo đảm quyền lợi, ngành Bảo hiểm xã hội đang từng bước đưa các hoạt động hỗ trợ đến gần người dân hơn ngay tại cơ sở y tế.
Tại Bệnh viện Đa khoa số 1 tỉnh Lào Cai, mô hình “Thứ Hai - Vì sức khỏe cộng đồng” được duy trì hằng tuần với sự tham gia trực tiếp của cán bộ BHXH. Người bệnh và thân nhân được tư vấn, giải đáp những vướng mắc liên quan đến chính sách BHXH, BHYT; hướng dẫn thực hiện thủ tục và tiếp cận đầy đủ quyền lợi của mình. Những hỗ trợ kịp thời ấy góp phần nâng cao chất lượng phục vụ, đồng thời củng cố niềm tin của người dân đối với chính sách an sinh.
Từ chuyển biến chất lượng phục vụ cùng triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, diện bao phủ BHXH, BHYT trên địa bàn tỉnh tiếp tục được mở rộng. Theo BHXH tỉnh, đến nay toàn tỉnh có 1.559.013 người tham gia BHYT, tăng 108.130 người so với cùng kỳ năm trước, đạt 97,48% kế hoạch BHXH Việt Nam giao; tỷ lệ bao phủ đạt 91,86% dân số. Toàn tỉnh có 180.202 người tham gia BHXH, tăng 15.656 người so với cùng kỳ; số người tham gia bảo hiểm thất nghiệp đạt 116.470 người, tăng 9.876 người.
Những kết quả đạt được có sự vào cuộc đồng bộ của cấp ủy, chính quyền các cấp, các ngành và sự đồng thuận của người dân. BHXH và BHYT là hai trụ cột của hệ thống an sinh xã hội, không chỉ giúp người dân giảm bớt gánh nặng tài chính khi ốm đau mà còn bảo đảm nguồn thu nhập khi về già hoặc gặp rủi ro trong cuộc sống.
Thực tế cho thấy, nhiều trường hợp mắc bệnh nặng, bệnh hiểm nghèo đã được Quỹ BHYT chi trả chi phí khám, chữa bệnh lên tới hàng trăm triệu đồng, thậm chí hàng tỷ đồng, giúp người bệnh giảm bớt gánh nặng tài chính, tránh nguy cơ tái nghèo do chi phí điều trị. Không chỉ bảo đảm quyền lợi trước mắt, BHXH, BHYT còn tạo sự yên tâm để người dân ổn định cuộc sống, phát triển kinh tế gia đình, góp phần củng cố nền tảng an sinh xã hội trên địa bàn tỉnh.
Bên cạnh kết quả đạt được, công tác phát triển người tham gia BHXH, BHYT vẫn còn nhiều khó khăn. Lao động khu vực phi chính thức chiếm tỷ lệ lớn, phần lớn có thu nhập chưa ổn định nên việc tham gia chưa thật sự bền vững. Đối với BHXH tự nguyện, toàn tỉnh hiện có khoảng 45.000 người tham gia, tương đương 5,7% lực lượng lao động, còn thấp so với tiềm năng.
Không ít lao động tự do chưa thực sự quan tâm đến việc tích lũy cho tuổi già. Trong khi đó, điều kiện kinh tế còn khó khăn khiến việc dành một khoản tiền tham gia BHXH hằng tháng vẫn là trở ngại đối với nhiều gia đình.
Ở các xã vùng cao, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, công tác tuyên truyền, vận động cũng gặp khó khăn do địa bàn rộng, giao thông chưa thuận lợi và khả năng tiếp cận thông tin của người dân chưa đồng đều. Bên cạnh đó, việc điều chỉnh một số chính sách hỗ trợ từ ngân sách nhà nước cũng đặt ra yêu cầu phải tiếp tục duy trì, phát triển bền vững số người tham gia BHYT.
Thời gian tới, BHXH tỉnh Lào Cai tiếp tục xác định phát triển người tham gia là nhiệm vụ trọng tâm. Bên cạnh việc tham mưu cấp ủy, chính quyền triển khai các giải pháp phù hợp với từng địa bàn, ngành sẽ tăng cường khai thác dữ liệu dân cư, dữ liệu lao động để xác định đúng nhóm đối tượng tiềm năng; đồng thời chú trọng duy trì người tham gia liên tục, hạn chế tình trạng gián đoạn hoặc rời khỏi hệ thống an sinh.
Cùng với đó, ngành tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số, mở rộng giao dịch điện tử, phát huy hiệu quả ứng dụng VssID và tích hợp thông tin thẻ BHYT trên VNeID, tạo thuận lợi hơn cho người dân và doanh nghiệp trong quá trình tham gia, thụ hưởng chính sách.
Ông Nguyễn Tuấn Anh - Phó Giám đốc BHXH tỉnh Lào Cai cho biết: Cuộc sống luôn tiềm ẩn rủi ro về sức khỏe, việc làm và thu nhập. Tham gia BHXH, BHYT không chỉ là bảo vệ quyền lợi của chính mình mà còn là trách nhiệm với gia đình và cộng đồng. Mỗi người dân chủ động tham gia cũng chính là góp phần xây dựng một hệ thống an sinh xã hội bền vững, nhân văn.
Từ những tấm thẻ BHYT theo người bệnh trong mỗi lần nhập viện đến quá trình tham gia BHXH để tích lũy cho tương lai, chính sách an sinh đang hiện diện trong cuộc sống của người dân bằng những giá trị cụ thể. Khi ngày càng nhiều người chủ động tham gia và quyền lợi của người tham gia được bảo đảm đầy đủ, nền tảng an sinh xã hội của tỉnh sẽ ngày càng vững chắc. Đó không chỉ là mục tiêu của ngành BHXH mà còn là một trong những thước đo chất lượng phát triển và đời sống của người dân.
