Việc liên kết chuỗi để khôi phục nghề trồng dâu, nuôi tằm ở huyện Bảo Yên với “bà đỡ” là Hợp tác xã Nấm Tam Đảo bước đầu chứng minh hiệu quả về kinh tế, mở ra hướng phát triển vùng trồng dâu nuôi tằm bền vững tại huyện Bảo Yên nói riêng và các địa phương khác trong tỉnh nói chung.
Nghề trồng dâu nuôi tằm theo hướng hàng hóa phát triển mạnh và lan rộng ra nhiều xã trên địa bàn huyện Bảo Yên trong giai đoạn 2017 - 2020. Cao điểm, diện tích trồng dâu nuôi tằm ở địa phương này đạt gần 300 ha. Tuy nhiên, do ảnh hưởng bởi đại dịch Covid-19, ngành dâu tằm tơ bị suy thoái, giá kén tằm chạm đáy nên nhiều hộ đã “quay lưng” với nghề trồng dâu nuôi tằm.
Nông dân xã Kim Sơn thu hoạch lá dâu để nuôi tằm.
Cuối năm 2022, trên hành trình tìm kiếm cơ hội hợp tác phát triển vùng nguyên liệu phục vụ nhu cầu sản xuất đông trùng hạ thảo, Hợp tác xã (HTX) Nấm Tam Đảo đã phối hợp với các cấp chính quyền của huyện Bảo Yên tuyên truyền, vận động người dân quay lại nghề trồng dâu nuôi tằm.
Ông Nguyễn Quốc Huy, Giám đốc HTX Nấm Tam Đảo chia sẻ: Để khôi phục và phát triển vùng trồng dâu nuôi tằm tại huyện Bảo Yên, HTX đã đến tận nơi cung cấp giống dâu mới, con giống chất lượng, hỗ trợ một phần kinh phí đầu tư ban đầu theo hình thức HTX đầu tư trước, sau đó trừ dần khi thu hoạch kén tằm. Bên cạnh đó, HTX cùng đến, cùng làm, hỗ trợ kỹ thuật theo kiểu “cầm tay chỉ việc” đến khi bà con nắm vững kỹ thuật sản xuất.
Nghề trồng dâu nuôi tằm ở huyện Bảo Yên đang phục hồi.
Từ một héc-ta cây dâu thâm canh lại để nuôi tằm thử nghiệm, đến nay, toàn huyện Bảo Yên đã khôi phục và phát triển vùng dâu tằm đạt diện tích 31,1 ha. Cùng với việc thu mua kén tằm lấy nhộng sản xuất đông trùng hạ thảo, HTX Nấm Tam Đảo cũng phối hợp với các đối tác thu mua toàn bộ sản lượng kén tằm cho nông dân huyện Bảo Yên. Đến thời điểm hiện tại, ước thu nhập bình quân từ trồng dâu nuôi tằm tại huyện Bảo Yên đạt 145,8 triệu đồng/ha (khi giá kén ổn định 120 nghìn đồng/kg).
“Chúng tôi sẵn sàng ký kết hợp đồng tiêu thụ kén tằm thông qua HTX, Tổ hợp tác ở các xã, thậm chí có thể ký kết với từng hộ dân. HTX cam kết thu mua với giá bình ổn (120 nghìn đồng/kg kén), biên độ dao động theo tình hình thực tế của thị trường nhưng không dưới 80 nghìn đồng/kg. HTX cũng cam kết bao tiêu toàn bộ kén tằm nên bà con có thể yên tâm phát triển sản xuất và gắn bó lâu dài với nghề trồng dâu nuôi tằm”- ông Nguyễn Quốc Huy khẳng định.
Ông Nguyễn Quốc Huy, Giám đốc HTX Nấm Tam Đảo giới thiệu phương pháp thu hoạch kén với đồng chí Hoàng Quốc Khánh, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh.
Với những kết quả khả quan trong hơn một năm qua, HTX Nấm Tam Đảo đang tiếp tục khảo sát tại các địa phương khác (Văn Bàn, Bảo Thắng, Bát Xát…) để mở rộng vùng trồng dâu nuôi tằm với mục tiêu đạt 500 ha cho thu hoạch lá vào năm 2026. Việc phát triển vùng nguyên liệu này nhằm đáp ứng tiêu chuẩn cơ bản để đơn vị này xây dựng nhà máy ươm tơ công nghiệp tại huyện Bảo Yên trong thời gian tới. Nhà máy này không chỉ giúp tiêu thụ toàn bộ sản lượng kén tằm ở địa phương mà còn giúp kịp thời sơ chế và chế biến để đảm bảo chất lượng nhộng tằm sản xuất đông trùng hạ thảo cũng như tơ tằm chất lượng phục vụ các nhà máy dệt đã liên kết với HTX.
Bên cạnh đó, HTX đang tiếp tục mở rộng đầu tư, phát triển đa dạng sản phẩm chế biến sâu từ đông trùng hạ thảo, hướng tới nhiều thị trường, giúp tiêu thụ nhiều nguyên liệu nhộng tằm. Đồng thời, xây dựng kế hoạch và ký kết cụ thể hợp đồng hợp tác với các đối tác lớn trong lĩnh vực dệt may xuất khẩu để tiêu thụ kén, tơ tằm; làm hồ sơ đăng ký mã vùng trồng, nguyên liệu tơ tằm tại Lào Cai hướng tới xuất khẩu tơ lụa ra thế giới…
Xa hơn nữa, HTX Nấm Tam Đảo sẽ nghiên cứu đầu tư công nghệ xử lý phế phẩm sau khi nuôi tằm thành phân bón hữu cơ vi sinh phục vụ sản xuất nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp xanh; xây dựng mô hình thêu dệt thủ công các sản phẩm lụa tơ tằm, đón khách tham quan, trải nghiệm nhằm xúc tiến quảng bá sản phẩm, làng nghề... góp phần phát triển du lịch trong lĩnh vực này.
“Bên cạnh đông trùng hạ thảo, đích lớn nhất chúng tôi muốn hướng đến là tạo ra những sản phẩm lụa tơ tằm hữu cơ từ vùng nguyên liệu Lào Cai gắn với hoạt động du lịch để nâng cao giá trị ngành dâu tằm tơ của tỉnh, giúp nông dân làm giàu từ nghề trồng dâu nuôi tằm”.
ông Nguyễn Quốc Huy, Giám đốc HTX Nấm Tam Đảo.
Kỳ vọng gắn bó và đưa ngành dâu tằm tơ tại tỉnh Lào Cai phát triển bền vững, ông Nguyễn Quốc Huy mong muốn các cấp, ngành, địa phương trên địa bàn tỉnh sẽ đồng hành, tạo điều kiện thuận lợi về cơ chế, chính sách để HTX phát triển vùng nguyên liệu, nhân rộng mô hình trồng dâu nuôi tằm liên kết theo chuỗi giá trị theo hướng bền vững, mang lại lợi ích thiết thực cho nông dân.
Đồng chí Trịnh Xuân Trường, Chủ tịch UBND tỉnh cùng đoàn công tác kiểm tra vùng trồng dâu tằm tại huyện Bảo Yên.
Nói về việc phục hồi và phát triển vùng trồng dâu nuôi tằm, đồng chí Hoàng Quốc Khánh, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh khẳng định: Tỉnh Lào Cai có nhiều tiềm năng và điều kiện thuận lợi để phát triển nghề trồng dâu nuôi tằm. Tỉnh mong muốn các doanh nghiệp, HTX tham gia phát triển vùng trồng dâu nuôi tằm theo chuỗi giá trị nhằm đảm bảo tính bền vững. Lào Cai sẽ tạo mọi điều kiện thuận lợi để các doanh nghiệp, HTX tham gia quá trình phát triển vùng nguyên liệu, đồng hành với nông dân trồng dâu nuôi tằm. Song song với đó, tỉnh kỳ vọng khi có vùng nguyên liệu đủ lớn, các doanh nghiệp, HTX sẽ đầu tư xây dựng nhà máy ươm tơ tại tỉnh Lào Cai để nâng cao chất lượng sản xuất, góp phần phát triển ngành dâu tằm tơ xanh và bền vững.
Theo Chi cục Kiểm lâm tỉnh, từ đầu năm đến nay, toàn tỉnh trồng mới được trên 13.240 ha rừng, đạt 94,6% kế hoạch năm. Các địa phương chú trọng chăm sóc diện tích rừng mới trồng, khoanh nuôi tái sinh và theo dõi, phòng trừ sâu bệnh hại.
Vườn Quốc gia Bát Xát sở hữu những cánh rừng nguyên sinh bạt ngàn với các quần thể cây cổ thụ hàng trăm năm tuổi. Giữa đại ngàn, những dòng thác hùng vĩ ngày đêm tung bọt trắng xóa, tạo nên cảnh đẹp hoang sơ hấp dẫn . Đặc biệt, nơi đây còn là “ngôi nhà chung” của hệ động - thực vật phong phú, đa dạng, trong đó nhiều loài quý hiếm được ghi trong sách Đỏ.
Không dừng lại ở những con số thống kê hay nỗ lực rút ngắn tỷ lệ hộ nghèo, xã Lương Thịnh đang tập trung giải bài toán căn cơ: giữ vững thành quả và ngăn ngừa nguy cơ tái nghèo. Bằng việc trao “cần câu” sinh kế kết hợp phát huy nội lực của người dân, địa phương từng bước tạo dựng nền tảng vững chắc cho lộ trình giảm nghèo thực chất, lâu dài.
Chiều 29/9, đồng chí Phan Trung Bá - Phó Chủ tịch UBND tỉnh chủ trì cuộc họp bàn về phát triển các dịch vụ hấp thụ, lưu giữ carbon, giảm phát thải khí nhà kính và khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế từ rừng, qua đó chuẩn bị các điều kiện cần thiết để tham gia thị trường tín chỉ carbon rừng của Lào Cai.
Năm 2026, các hợp tác xã và tư thương trong tỉnh ước thu mua khoảng 9.000 tấn thóc, chủ yếu là Séng Cù, các giống nếp và giống lúa địa phương. Với giá bình quân khoảng 15.000 đồng/kg, tổng giá trị thu mua ước đạt 135 tỷ đồng.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, năm 2026, tổng diện tích cây ăn quả toàn tỉnh ước đạt 23.268,2 ha, sản lượng khoảng 210.123,7 tấn. Sản xuất cây ăn quả tiếp tục được duy trì theo hướng hình thành vùng sản xuất hàng hóa, nâng cao giá trị và gắn với thị trường tiêu thụ.
Trung tâm Khuyến nông tỉnh Lào Cai phối hợp với các xã Bảo Nhai, Cốc Lầu và Xuân Quang tổ chức lớp tập huấn nhân rộng mô hình chăn nuôi lợn nái sinh sản an toàn dịch bệnh dựa vào quản lý cộng đồng năm 2026.
Sáng 28/9, tại thôn Bẻ Chỏi, xã Lâm Thượng đã diễn ra Hội nghị đầu bờ đánh giá mô hình trình diễn giống lúa lai 3 dòng SYN12. Kết quả đánh giá là cơ sở thực tiễn để địa phương lựa chọn giống lúa phù hợp, đưa vào sản xuất trong các vụ tới.
Không chỉ tập trung hỗ trợ để người dân vượt qua khó khăn trước mắt, xã Trạm Tấu đang thay đổi cách tiếp cận giảm nghèo theo hướng xác định đúng nguyên nhân, đúng nhu cầu và lựa chọn sinh kế phù hợp với từng hộ dân.
Những ngày này, cà chua Sa Pa bước vào vụ thu hoạch. Tại các vùng trồng tập trung, người dân tất bật chăm sóc, thu hái những lứa quả chín, duy trì sản lượng trong suốt mùa vụ.
Với người dân vùng cao Y Tý, trâu, bò, ngựa không chỉ là vật nuôi mà còn là tài sản quan trọng của mỗi gia đình. Khi mùa đông đang đến gần, việc chủ động nguồn thức ăn, phòng chống rét cho đàn gia súc được người dân triển khai từ tháng 9 dương lịch.
Chăm lo người nghèo, người yếu thế, bảo đảm để mọi người dân có cơ hội tiếp cận và thụ hưởng các chính sách an sinh xã hội luôn được Đảng, Nhà nước và tỉnh Lào Cai quan tâm thực hiện. Ở Phong Dụ Thượng, chủ trương ấy đang được cụ thể hóa bằng những việc làm thiết thực, từ hỗ trợ nhà ở, sinh kế đến thay đổi nhận thức, tạo “điểm tựa” để người dân tự tin vươn lên.
Với diện tích hơn 15.000 ha, cây chè là một trong những cây trồng chủ lực, mang lại nguồn thu ổn định cho người dân nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh.
Toàn tỉnh hiện có trên 3.500 ha chuối, đạt 99,5% kế hoạch năm, tập trung tại các địa phương có điều kiện phù hợp như Mường Khương, Bát Xát, Trịnh Tường, Bản Lầu, Bảo Hà, Bảo Thắng, Xuân Ái… Các giống chủ yếu gồm chuối tiêu, chuối ngự, chuối tây Thái...
Đến tháng 9/2026, Lào Cai có 37 mã số vùng trồng đáp ứng các điều kiện theo quy định, với tổng diện tích hơn 1.100 ha; cùng với đó là 6 cơ sở đóng gói được duy trì.
Năm 2026, Lào Cai rà soát, chuyển đổi 145 ha đất lúa sang các loại cây trồng, vật nuôi khác. Một số mô hình như trồng rêu, dưa chuột, ngô ngọt bước đầu cho hiệu quả kinh tế rõ rệt, mở thêm hướng sử dụng đất phù hợp điều kiện sản xuất và nhu cầu thị trường.
Những con đường được mở tới bản, ánh điện sáng giữa núi rừng, nguồn nước hợp vệ sinh về với từng gia đình, những mô hình sinh kế mới từng bước giúp người dân vươn lên… Từ nguồn lực của Đảng và Nhà nước, diện mạo vùng đồng bào dân tộc thiểu số Lào Cai đang đổi thay, để chính sách thực sự hiện hữu trong từng bản làng và cuộc sống của người dân.
Hương vị đặc trưng của chè Phình Hồ không chỉ được tạo nên bởi điều kiện tự nhiên đặc biệt mà còn bởi kinh nghiệm canh tác, cách thu hái và chế biến được người dân địa phương gìn giữ qua nhiều thế hệ.