Theo Bộ Tài chính, trên cơ sở đề xuất của Bộ Xây dựng, kế hoạch vốn ngân sách nhà nước năm 2026 của dự án có thể được điều chỉnh giảm so với kế hoạch ban đầu để tổng hợp, báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định. Việc điều chỉnh này được thực hiện trong bối cảnh cần bảo đảm cân đối nguồn lực đầu tư công và thúc đẩy giải ngân cho các dự án trọng điểm quốc gia.
Bộ Tài chính đồng thời nhấn mạnh yêu cầu các bộ, ngành liên quan tiếp tục quyết liệt triển khai, bảo đảm tiến độ tổng thể và hiệu quả sử dụng vốn, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn tới.
Nhiều điều chỉnh để phù hợp thực tiễn triển khai
Theo Bộ Xây dựng, trong quá trình chuẩn bị, dự án đã phát sinh một số yếu tố kỹ thuật mới, đặc biệt là kết quả khảo sát địa chất cho thấy một số đoạn tuyến đi qua các khu vực địa chất phức tạp, như các đới đứt gãy lớn. Do đó, một số đoạn tuyến và vị trí ga cần được điều chỉnh cục bộ để bảo đảm an toàn, phù hợp địa hình và định hướng phát triển đô thị.
Các nội dung điều chỉnh này hiện đang được tiếp tục phối hợp với các địa phương và cơ quan liên quan để hoàn thiện phương án, trong đó có các nội dung liên quan đến công tác giải phóng mặt bằng và tái định cư.
Ý nghĩa đặc biệt với tỉnh Lào Cai
Đối với tỉnh Lào Cai, dự án đường sắt có ý nghĩa chiến lược quan trọng khi đây là điểm đầu tuyến, giữ vai trò cửa ngõ giao thương quốc tế, kết nối Việt Nam với Trung Quốc và mạng lưới logistics liên vùng.
Theo kế hoạch, công tác giải phóng mặt bằng và chuẩn bị các khu tái định cư tại Lào Cai nằm trong lộ trình triển khai từ giai đoạn 2025–2026. Việc điều chỉnh tiến độ và kế hoạch vốn được đánh giá sẽ tác động trực tiếp đến công tác chuẩn bị mặt bằng, đòi hỏi địa phương tiếp tục chủ động phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành Trung ương để bảo đảm tiến độ các hạng mục trên địa bàn.
Các chuyên gia nhận định, việc sớm hoàn thiện phương án kỹ thuật và cơ chế vốn sẽ tạo điều kiện để Lào Cai đẩy nhanh công tác chuẩn bị, đặc biệt là các khu tái định cư và hạ tầng phục vụ tuyến đường sắt đi qua địa bàn tỉnh.
Hướng tới mục tiêu khởi công đúng tiến độ
Bộ Xây dựng cho biết, để bảo đảm mục tiêu khởi công Dự án thành phần 2 – xây dựng tuyến đường sắt vào cuối năm 2026, cần tiếp tục nghiên cứu các cơ chế đặc thù trong công tác thẩm định, phê duyệt và tổ chức thực hiện dự án.
Đồng thời, phương án tách nhỏ một số hạng mục để triển khai song song đang được xem xét nhằm rút ngắn thời gian chuẩn bị, tập trung vào các đoạn tuyến có tính chất quyết định tiến độ chung.
Trong đó, các hạng mục có tính chất “đường găng” sẽ được ưu tiên triển khai trước, góp phần bảo đảm tiến độ tổng thể của toàn dự án.
Dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng tiếp tục được xác định là công trình hạ tầng chiến lược, có vai trò thúc đẩy liên kết vùng, phát triển logistics và mở rộng không gian phát triển kinh tế cho khu vực trung du, miền núi phía Bắc, trong đó Lào Cai giữ vị trí cửa ngõ quan trọng nhất của toàn tuyến.