Vốn yêu thích và biết may từ trước, chị Hà Thị Minh, người dân tộc Tày, ở thôn Võ Lao, xã Võ Lao luôn trăn trở làm sao để nét đẹp văn hóa trang phục của dân tộc mình không bị lãng quên. Năm 2023, chị quyết định mở xưởng may với mong muốn khôi phục lại nghề truyền thống ngay tại quê hương.
Thế nhưng, hành trình ấy không hề dễ dàng. Khung cửi gỗ đã bị mai một và hư hỏng gần hết. Chị Minh phải lặn lội tìm kiếm khắp các nhà trong vùng, gom nhặt từng bộ phận còn sót lại để ghép thành những khung cửi hoàn chỉnh. Cùng với đó, chị tìm đến những người cao niên biết dệt vải, biết may trang phục truyền thống để mời về làm việc.
“Tìm lại các khung cửi để khôi phục nghề dệt thật sự là rất khó khăn, vì khung cửi xưa đã bị mai một từ lâu. Thường mỗi gia đình chỉ còn lưu giữ một vài bộ phận của khung cửi. Tôi phải tìm mua và ghép lại thành khung cửi hoàn chỉnh”, chị Hà Thị Minh - chủ Xưởng may Hà Minh, thôn Võ Lao, xã Võ Lao cho biết.
Cũng theo chị Minh, từ những tấm vải dệt thủ công ban đầu hoặc vải nhuộm chàm, ngoài may trang phục dân tộc Tày truyền thống và các dân tộc khác trên địa bàn, Xưởng may Hà Minh còn làm các đồ dùng như chăn, gối, đệm, địu...
Sự ra đời của xưởng may đã mang lại niềm vui lớn cho những thợ dệt, thợ may lớn tuổi ở Võ Lao. Họ không chỉ có thêm nguồn thu nhập ổn định, mà còn được sống lại với ký ức, truyền lại ngọn lửa nghề cho thế hệ sau.
Bà Nguyễn Thị Ngân, dân tộc Tày, thợ dệt tại xưởng may Hà Minh cho biết: "Từ bé tôi đã được mẹ dạy dệt trên khung cửi, nhưng lâu rồi không dệt nữa. Từ ngày chị Minh mời về dệt vải trên khung cửi xưa, tôi vui lắm. Bây giờ có tuổi rồi, có công việc để làm lại có thêm thu nhập thì rất phấn khởi".
Ông Lương Văn Vàng, thợ cắt may tại Xưởng may Hà Minh chia sẻ: "Tôi rất vui khi góp phần làm ra được sản phẩm phục vụ bà con và tiếp nối nghề truyền thống. Không phải đi làm ăn xa mà vẫn có thu nhập đều nên chúng tôi rất phấn khởi".
Đến nay, xưởng may của chị Minh đã duy trì và tạo việc làm thường xuyên cho 8 lao động trong vùng. Mỗi người đảm nhận một công đoạn từ dệt, cắt, may đến nhồi chăn, đệm. Mô hình kinh doanh gắn liền với bảo tồn văn hóa này đã nhận được sự ghi nhận, ủng hộ tích cực từ chính quyền địa phương.
Anh Nguyễn Đức Tuấn - Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Võ Lao, tỉnh Lào Cai cho biết: "Xã Võ Lao rất quan tâm đến việc bảo tồn, gìn giữ nét đẹp văn hóa truyền thống của người dân tộc trên địa bàn. Xã rất ủng hộ mô hình của chị Hà Thị Minh. Thời gian tới, UBND xã Võ Lao sẽ tiếp tục quan tâm, tạo điều kiện phát triển các mô hình tương tự".
Những thước vải, tấm chăn mang nét văn hóa Tày tiếp tục được làm ra tại xưởng may nhỏ ở Võ Lao. Với tình yêu và tâm huyết của chị Hà Thị Minh cùng những người thợ, nghề truyền thống không chỉ được gìn giữ mà còn gắn với sinh kế của người dân hôm nay.
