Từ những nhà xưởng, dây chuyền sản xuất đến các đơn hàng xuất khẩu và việc làm cho hàng nghìn lao động, nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đang tạo thêm nguồn lực cho phát triển kinh tế Lào Cai. Cùng với thu hút dự án mới, tỉnh tập trung tháo gỡ điểm nghẽn, nâng hiệu quả hoạt động và tăng sức lan tỏa của khu vực FDI.
Chuyển vốn đăng ký thành nguồn lực phát triển
Tính đến tháng 8/2026, Lào Cai có 67 dự án FDI đang hoạt động và triển khai, với tổng vốn đăng ký 730,15 triệu USD, tương đương khoảng 19.053 tỷ đồng. Lũy kế vốn thực hiện đạt 592,78 triệu USD, khoảng 15.489 tỷ đồng, bằng 81% tổng vốn đăng ký.
Nguồn vốn thực hiện chủ yếu được sử dụng cho đền bù, giải phóng mặt bằng; xây dựng nhà xưởng, hạ tầng kỹ thuật; mua sắm máy móc, thiết bị phục vụ sản xuất. Các dự án tập trung vào chế biến nông, lâm sản; khai thác, chế biến khoáng sản; dệt may; năng lượng; du lịch và dịch vụ.
Một số dự án của các nhà đầu tư đến từ Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc và Singapore tiếp tục triển khai đầu tư, duy trì hoạt động sản xuất, kinh doanh ổn định. Các dự án còn lại đang hoàn thiện thủ tục về đất đai, môi trường, xây dựng và những điều kiện cần thiết để triển khai theo quy định.
Tỷ lệ vốn thực hiện đạt 81% cho thấy phần lớn vốn đăng ký đã được chuyển hóa thành hoạt động đầu tư trên thực tế. Hiệu quả của khu vực FDI không chỉ thể hiện ở lượng vốn đã giải ngân mà còn qua năng lực sản xuất, giá trị xuất khẩu, việc làm, thu nhập và đóng góp cho kinh tế địa phương.
Hiệu quả từ sản xuất, xuất khẩu và việc làm
Tại Khu công nghiệp phía Nam, Công ty TNHH Ngành gỗ Thiên An Việt Nam tập trung sản xuất đồ gỗ nội thất, linh kiện tủ bếp phục vụ xuất khẩu. Trong 8 tháng năm 2026, hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp cơ bản duy trì ổn định; giá trị xuất khẩu đạt hơn 10 triệu USD, tương đương khoảng 276 tỷ đồng.
Công suất xuất khẩu của doanh nghiệp đạt khoảng 50 - 60 container/tháng; sản lượng thực tế trong 8 tháng qua bình quân khoảng 50 container/tháng. Hoa Kỳ là thị trường chủ yếu, với sản phẩm được phân phối đến Savannah, Chicago, Long Beach, New York và một số khu vực khác. Doanh nghiệp cũng xuất khẩu một phần sản phẩm sang Canada.
Thiên An Việt Nam hiện tạo việc làm cho 811 lao động, trong đó có 550 lao động địa phương, chiếm 67,8%. Riêng tháng 8/2026, thu nhập bình quân của người lao động đạt hơn 14 triệu đồng/người.
Cùng với các chế độ về tiền lương, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp và nghỉ phép, người lao động còn được hỗ trợ ăn ca, chuyên cần, thâm niên, thưởng lễ, Tết và một số khoản phúc lợi khác. Qua quá trình làm việc, lao động địa phương được đào tạo, rèn luyện kỹ năng và từng bước thích ứng với môi trường sản xuất công nghiệp.
Cùng với chế biến lâm sản, dệt may là lĩnh vực FDI thu hút nhiều lao động. Tại Công ty TNHH Unico Global YB ở Khu công nghiệp Âu Lâu, các dây chuyền đang sản xuất hàng hóa xuất khẩu sang châu Mỹ, châu Âu và Hàn Quốc.
Theo bà Lê Thị Hậu - Trưởng phòng Hành chính nhân sự, Công ty TNHH Unico Global YB, doanh nghiệp hiện có khoảng 1.600 công nhân, với thu nhập bình quân từ 10 - 12 triệu đồng/người/tháng. Công ty thực hiện các chế độ bảo hiểm, ăn ca, khám sức khỏe; hỗ trợ đi lại, điện thoại, nuôi con nhỏ; bố trí xe đưa đón và ký túc xá miễn phí cho người lao động có nhu cầu.
Người chưa có tay nghề được hướng dẫn, đào tạo để đáp ứng yêu cầu của dây chuyền sản xuất. Doanh nghiệp duy trì chính sách hỗ trợ công nhân mới, góp phần cải thiện điều kiện làm việc và giữ chân người lao động.
Theo kết quả rà soát tại các khu, cụm công nghiệp và Khu kinh tế cửa khẩu, 60 doanh nghiệp FDI thuộc phạm vi theo dõi đang tạo việc làm cho khoảng 6.530 lao động, với thu nhập bình quân 10,5 triệu đồng/người/tháng. Người lao động chủ yếu là người trong tỉnh, tập trung ở độ tuổi từ 18 - 45.
Những kết quả trên cho thấy tác động của khu vực FDI không dừng ở quy mô vốn đầu tư. Khi các nhà máy hoạt động ổn định, giá trị tạo ra từ sản xuất, xuất khẩu và việc làm còn mở thêm nhu cầu về vận tải, dịch vụ và cung ứng nguyên liệu, qua đó tăng khả năng liên kết với kinh tế địa phương.
Tháo gỡ điểm nghẽn, nâng cao hiệu quả dòng vốn
Bên cạnh kết quả đạt được, quá trình triển khai một số dự án FDI vẫn gặp khó khăn. Thời gian hoàn thiện thủ tục về đất đai, môi trường, xây dựng, giải phóng mặt bằng và phòng cháy, chữa cháy còn kéo dài, ảnh hưởng đến tiến độ đầu tư.
Hạ tầng tại một số khu, cụm công nghiệp chưa đồng bộ, nhất là giao thông kết nối, hệ thống xử lý nước thải và các công trình phụ trợ. Biến động thị trường cùng chi phí nguyên liệu, nhiên liệu và sản xuất tăng cũng ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp.
Tại Công ty TNHH Ngành gỗ Thiên An Việt Nam, hoạt động xuất khẩu đang chịu áp lực từ biến động thị trường, chi phí vận tải và nguyên vật liệu tăng, trong khi thời gian vận chuyển kéo dài. Các yêu cầu ngày càng chặt chẽ về nguồn gốc gỗ, chất lượng sản phẩm, tiêu chuẩn môi trường và quy định nhập khẩu của Hoa Kỳ cũng làm tăng chi phí, ảnh hưởng đến tiến độ giao hàng và sức cạnh tranh của doanh nghiệp.
Trong công tác quản lý, một số doanh nghiệp chưa thực hiện đầy đủ chế độ thông tin, báo cáo hoạt động đầu tư; việc cập nhật dữ liệu trên Hệ thống thông tin quốc gia về đầu tư có thời điểm chưa kịp thời, gây khó khăn cho công tác theo dõi và hỗ trợ dự án.
Để nâng cao hiệu quả nguồn vốn FDI, các cơ quan chuyên môn của tỉnh tiếp tục hướng dẫn, hỗ trợ nhà đầu tư tháo gỡ vướng mắc liên quan đến đầu tư, doanh nghiệp, đất đai và môi trường; đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, hoàn thiện hạ tầng các khu, cụm công nghiệp và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.
Công tác xúc tiến đầu tư tiếp tục hướng tới những nhà đầu tư có năng lực tài chính, công nghệ và kinh nghiệm; ưu tiên công nghiệp chế biến, chế tạo, công nghệ cao, năng lượng, logistics, thương mại, du lịch và nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, phù hợp với định hướng phát triển của tỉnh.
Thu hút thêm nguồn vốn mới là cần thiết, nhưng quan trọng hơn là nâng cao chất lượng và hiệu quả của từng dự án. Khi vốn đăng ký được chuyển hóa thành nhà máy, sản phẩm, việc làm, nguồn thu và những đơn hàng xuất khẩu, hiệu quả của FDI sẽ được thể hiện bằng những giá trị cụ thể. Tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, tháo gỡ điểm nghẽn và tăng cường liên kết với kinh tế địa phương sẽ giúp khu vực FDI đóng góp thiết thực hơn cho tăng trưởng và phát triển bền vững.
