Quay về E-magazine Theo dõi Báo Lào Cai trên Google News
Gia nhập thị trường tín chỉ các-bon: Tìm lời giải cho bài toán khó

Gia nhập thị trường tín chỉ các-bon: Tìm lời giải cho bài toán khó

Sở hữu độ che phủ rừng lên tới 61,5% cùng hệ sinh thái đa dạng bậc nhất Tây Bắc, Lào Cai đang đứng trước cơ hội thu “tỷ đô” từ thị trường tín chỉ các-bon. Tuy nhiên, để biến những cánh rừng thành nguồn tài chính “xanh” bền vững, tỉnh Lào Cai phải giải quyết bài toán về hoàn thiện khung pháp lý, hạ tầng kỹ thuật và thay đổi tư duy của những người đang ngày đêm bám đất, giữ rừng.

0:00 / 0:00
0:00

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu toàn cầu đang diễn biến phức tạp, thị trường tín chỉ các-bon (carbon credit) được ví như “mỏ vàng xanh” được nhiều quốc gia và địa phương hướng tới.

Tại Việt Nam, Lào Cai là một ứng viên sáng giá để tham gia thị trường tiềm năng này. Theo số liệu của Chi cục Kiểm lâm tỉnh, Lào Cai đang nắm giữ “gia tài” khổng lồ với 865.060 ha rừng, trong số đó có 473.200 ha là rừng tự nhiên. Đây là nguồn trữ lượng các-bon lớn, ổn định và có giá trị thương mại cao hơn hẳn so với rừng trồng ngắn ngày.

Hệ sinh thái rừng tại đây trải dài từ vùng thấp đến các đỉnh núi cao, đặc biệt là khu vực Hoàng Liên - Fansipan. Sự đa dạng sinh học và thảm thực vật dày đặc tại đây tạo ra khả năng hấp thụ và lưu giữ các-bon vượt trội.

Với hiện trạng này, diện tích rừng của Lào Cai có thể tạo ra hàng triệu tín chỉ các-bon mỗi năm. Đây chính là lợi thế cạnh tranh đầu tiên và quan trọng nhất để tỉnh tự tin bước vào thị trường quốc tế. Tuy nhiên, “có rừng” mới chỉ là điều kiện cần. Để bán được tín chỉ các-bon, Lào Cai phải đáp ứng những điều kiện đủ vô cùng nghiêm ngặt về kỹ thuật và quy trình quản lý.

Thị trường tín chỉ các-bon, dù là bắt buộc hay tự nguyện, đều hoạt động dựa trên dữ liệu. Một tấn các-bon được hấp thụ phải được đo đạc, báo cáo và thẩm tra (MRV) một cách chính xác. Đây chính là thách thức lớn nhất cũng là điều kiện tiên quyết mà Lào Cai đang nỗ lực hoàn thiện.

Theo lãnh đạo Chi cục Kiểm lâm tỉnh, công tác quản lý và bảo vệ rừng của địa phương nhiều năm qua duy trì ổn định, tỷ lệ mất rừng thấp. Yếu tố này rất phù hợp với tiêu chí cốt lõi “giảm mất rừng và suy thoái rừng” theo các tiêu chuẩn quốc tế như REDD+, ART-TREES hay VCS.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, Lào Cai đang dồn lực cho cuộc “tổng kiểm kê” tài nguyên xanh. Theo đó, tỉnh triển khai điều tra hiện trạng và trữ lượng rừng trên toàn địa bàn. Đây là nhiệm vụ nền tảng để xây dựng đường phát thải tham chiếu (FREL) và tính toán lượng các-bon hấp thụ thực tế.

Dự kiến khi hoàn thành vào năm 2026, Lào Cai sẽ sở hữu bộ dữ liệu nền đầy đủ nhất khu vực Tây Bắc. Không dừng lại ở phương pháp thủ công, tỉnh xác định khoa học công nghệ là một trong ba bước đột phá.

Việc ứng dụng công nghệ viễn thám, hệ thống thông tin địa lý (GIS) và thiết bị bay không người lái (UAV) vào giám sát rừng đang được đẩy mạnh. Sự minh bạch về dữ liệu chính là “tấm vé thông hành” để tín chỉ các-bon Lào Cai vượt qua các hàng rào kỹ thuật, xây dựng niềm tin với đối tác và đảm bảo tính thanh khoản trên thị trường.

Dưới tán rừng Lào Cai là sinh kế của hàng vạn hộ dân. Họ là chủ thể trực tiếp bám đất, giữ rừng. Do đó, điều kiện để thương mại hóa tín chỉ các-bon không chỉ nằm ở những con số kỹ thuật, mà còn ở sự thay đổi trong tư duy canh tác của người dân.

Để tham gia chuỗi giá trị này, người dân buộc phải tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc quản lý rừng bền vững. Thay vào đó là tăng cường khoanh nuôi, xúc tiến tái sinh tự nhiên.

Một vấn đề mấu chốt khác là tính pháp lý trong sở hữu. Tình trạng tranh chấp đất rừng hay ranh giới không rõ ràng từng là rào cản khiến việc chi trả tín chỉ các-bon tại một số địa phương khác bị chậm trễ.

Từ thực tế đó, Lào Cai đang thúc đẩy việc “quy chủ” đất rừng. Mục tiêu là đảm bảo mỗi diện tích rừng đều có chủ thể quản lý rõ ràng. Nguyên tắc được đặt ra rất cụ thể: “Người giữ rừng nào, hưởng lợi ấy”.

Khi tham gia thị trường này, người dân sẽ không chỉ là người bảo vệ thụ động, mà còn trực tiếp thực hiện quá trình đo đạc, giám sát hiện trạng rừng cùng cơ quan chức năng.

Đổi lại, họ được hưởng lợi ích kinh tế trực tiếp từ việc bán tín chỉ, được hỗ trợ đào tạo kỹ thuật và phát triển các mô hình sinh kế dưới tán rừng. Đây là mối quan hệ cộng sinh: Rừng nuôi người và người dưỡng rừng.

Để dòng tiền từ bán tín chỉ các-bon thực sự “chảy” về túi người dân và ngân sách địa phương công bằng, Lào Cai xác định cần có cơ chế tài chính minh bạch. Toàn bộ nguồn thu dự kiến sẽ được quản lý thông qua Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng tỉnh.

Về mặt chiến lược, tỉnh Lào Cai đã vạch ra 3 bước đột phá để đáp ứng các điều kiện gia nhập thị trường như: Chủ động rà soát, chuẩn bị sẵn sàng để triển khai ngay khi các nghị định của Chính phủ về sàn giao dịch các-bon có hiệu lực; tăng cường sử dụng công nghệ cao để đảm bảo độ chính xác của dữ liệu; chủ động tìm kiếm đối tác, không thụ động chờ đợi, sẵn sàng tham gia sàn giao dịch tín chỉ các-bon trong nước ngay khi vận hành.

Không chỉ nhìn nhận tín chỉ các-bon như là nguồn tài chính, tầm nhìn của tỉnh còn xa hơn thế: Đó là xây dựng thương hiệu “Lào Cai xanh”. Nguồn thu từ các-bon sẽ được tái đầu tư để bảo vệ đa dạng sinh học, phát triển du lịch sinh thái và hỗ trợ cộng đồng. Mục tiêu cuối cùng là biến rừng thành tài sản sinh lời bền vững, người dân có thể sống sung túc nhờ rừng...

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Lào Cai tăng cường phối hợp ngăn chặn dịch bệnh truyền lây xuyên biên giới trên vật nuôi

Lào Cai tăng cường phối hợp ngăn chặn dịch bệnh truyền lây xuyên biên giới trên vật nuôi

Sáng 05/6, tại phường Lào Cai, Chi cục Trồng trọt, Bảo vệ thực vật và Chăn nuôi, Thú y, Thủy sản tỉnh Lào Cai phối hợp với Viện Nghiên cứu Chăn nuôi Quốc tế (ILRI) và Viện Chăn nuôi và Thú y Việt Nam tổ chức Hội nghị truyền thông về các biện pháp phòng, chống bệnh truyền lây xuyên biên giới trên vật nuôi; ngăn chặn vi rút gây bệnh lở mồm long móng (LMLM) serotype SAT1 xâm nhập vào địa bàn tỉnh.

Thay đổi cách nghĩ để giữ rừng, giữ nước

Thay đổi cách nghĩ để giữ rừng, giữ nước

Nhiều năm nay, tình trạng thiếu nước sinh hoạt thường xuyên tái diễn tại các xã vùng cao, ảnh hưởng không nhỏ đến đời sống người dân cũng như hoạt động của trường học, cơ sở y tế. Khi các khe suối dần cạn dòng, nguồn nước tự nhiên ngày càng suy giảm do biến đổi khí hậu và hiện tượng sa mạc hóa, bảo vệ rừng không còn chỉ là nhiệm vụ giữ gìn tài nguyên mà đã trở thành giải pháp bền vững để bảo đảm nguồn nước.

Vì một Lào Cai xanh

Vì một Lào Cai xanh

Biến đổi khí hậu đang làm thay đổi sâu sắc điều kiện tự nhiên, môi trường sống và quỹ đạo phát triển của nhiều địa phương, trong đó có tỉnh Lào Cai. Trước hiện tượng thời tiết cực đoan ngày càng gia tăng, bảo vệ môi trường không còn là nhiệm vụ riêng của ngành chức năng mà trở thành yêu cầu cấp thiết đối với toàn xã hội.

Những “bông hoa” nơi lưng trời

Những “bông hoa” nơi lưng trời

Dẫu điều kiện công tác ở vùng cao Chế Tạo, Mù Cang Chải, Lao Chải còn nhiều gian khó, nhưng những cán bộ hội phụ nữ cơ sở vẫn bền bỉ bám bản, vận động hội viên, người dân mạnh dạn phát triển kinh tế. Bằng sự tận tâm, các chị đã trở thành cầu nối tin cậy giữa cấp ủy, chính quyền với Nhân dân, góp sức dựng xây quê hương ngày càng phát triển.

Mường Bo: "Thay áo mới" sau một năm tinh gọn bộ máy

Mường Bo: "Thay áo mới" sau một năm tinh gọn bộ máy

Mô hình chính quyền địa phương 2 cấp sau gần một năm vận hành đã mang lại "chiếc áo mới" đầy khởi sắc cho xã Mường Bo. Bước ngoặt này đến từ tư duy quản trị hiện đại, quyết liệt trong tinh gọn bộ máy, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và lấy sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả cải cách. 

Từ người đi tìm đất sống đến những tỷ phú quế ở Mỏ Vàng

Từ người đi tìm đất sống đến những tỷ phú quế ở Mỏ Vàng

Dưới những đồi quế xanh ngút ngàn ở thôn Trung Tâm, xã Mỏ Vàng, tỉnh Lào Cai, cụm dân cư người Mông với chỉ 40 hộ dân khiến nhiều người bất ngờ bởi diện mạo sung túc hiếm thấy. Từ hai bàn tay trắng, người Mông nơi đây đã tạo dựng cơ nghiệp trên vùng đất từng đầy gian khó, biến những đồi núi hoang sơ thành những cơ ngơi bạc tỷ giữa đại ngàn.

Niềm vui mùa gặt

Niềm vui mùa gặt

Mùa gặt ở các vùng quê luôn đến bằng những thanh âm rất riêng. Đó là tiếng máy gặt rộn vang từ tinh mơ, tiếng gọi nhau í ới giữa đồng, tiếng cười giòn tan của bà con sau một vụ mùa bội thu.

Thanh long ruột đỏ ở xã Quy Mông

Thanh long ruột đỏ ở xã Quy Mông

Trên những triền đồi thoai thoải của xã Quy Mông, những vườn thanh long ruột đỏ xanh tốt đang từng ngày khẳng định vị thế là cây trồng chủ lực, mang lại nguồn thu nhập ổn định cho người dân và góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương. 

Sạt lở bờ sông đe dọa cuộc sống người dân Bản Cuông 2, xã Xuân Hòa

Sạt lở bờ sông đe dọa cuộc sống người dân Bản Cuông 2, xã Xuân Hòa

Mỗi mùa mưa đến, nhiều hộ dân ở bản Cuông 2, xã Xuân Hòa lại sống trong cảnh phập phồng. Dòng sông Chảy đổi dòng, khoét sâu vào bờ, kéo theo đất đai, ruộng vườn, đường dân sinh trôi xuống lòng sông. Những vết nứt ngày một dài thêm, taluy dựng đứng như chỉ chực đổ ập xuống khu dân cư bất cứ lúc nào.

Đồng hành cùng hợp tác xã do thanh niên làm chủ

Đồng hành cùng hợp tác xã do thanh niên làm chủ

Nuôi khát vọng làm giàu trên mảnh đất quê hương, nhiều đoàn viên, thanh niên đã chủ động phát huy thế mạnh địa phương để lập nghiệp. Sự đồng hành kịp thời của chính quyền và Đoàn Thanh niên các cấp đã tiếp sức cho người trẻ mạnh dạn thành lập các hợp tác xã, tổ hợp tác. Bằng việc tập trung sản xuất bài bản và hiện đại, mô hình này đang mở ra hướng đi kinh tế bền vững cho thanh niên nông thôn.

Tạo dựng thương hiệu giống cá chép lai Lào Cai

Tạo dựng thương hiệu giống cá chép lai Lào Cai

Những năm gần đây, cùng với định hướng phát triển thủy sản theo hướng hàng hóa, chất lượng cao, ngành nông nghiệp tỉnh đã chú trọng nghiên cứu, chọn tạo các giống thủy sản phù hợp nhu cầu thị trường. Từ những nỗ lực đó, giống cá chép lai Lào Cai đã từng bước khẳng định chất lượng, tạo dựng thương hiệu riêng và vươn ra nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước.

Thu nhập cao từ trồng dưa lê an toàn ở phường Âu Lâu

Thu nhập cao từ trồng dưa lê an toàn ở phường Âu Lâu

Những năm gần đây, cùng với quá trình chuyển đổi cơ cấu cây trồng theo hướng sản xuất hàng hóa, nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh đã hình thành các vùng canh tác tập trung mang lại hiệu quả kinh tế cao. Tại phường Âu Lâu, cây dưa lê đang từng bước trở thành cây trồng chủ lực, giúp nhiều hộ dân nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống và mở ra hướng phát triển nông nghiệp bền vững.

fb yt zl tw