GCAP – Giải pháp hiện thực hóa tầm nhìn đô thị xanh tại Việt Nam

Trong bối cảnh các đô thị nước ta đang đối mặt với nhiều thách thức về môi trường và biến đổi khí hậu, việc xây dựng và triển khai các kế hoạch hành động đô thị xanh được coi là kim chỉ nam, định hướng quan trọng, đảm bảo sự hài hoà giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường, hướng tới phát triển bền vững.

0:00 / 0:00
0:00

Kế hoạch Hành động Đô thị Xanh (GCAP - Green City Action Plan) là một chương trình đầu tư tổng thể theo thời gian, với các khoản đầu tư ngắn hạn, trung hạn và dài hạn gắn với các mục tiêu và hành động cải thiện chất lượng môi trường và đạt được tăng trưởng có tính cạnh tranh, bền vững.

GCAP cung cấp cho các cơ quan quản lý đô thị cấp quốc gia và địa phương những khuyến nghị chính sách và lựa chọn công nghệ để thiết kế các khoản đầu tư sáng tạo với các đối tác phát triển nhằm đạt được tầm nhìn về một đô thị xanh.

34.jpg
Hà Tĩnh hứng chịu thiệt hại sau trận mưa ngày 25/5/2025.

Theo PGS.TS Đoàn Thu Nguyệt – Chuyên gia Dự án “Lồng ghép chống chịu biến đổi khí hậu và bảo vệ môi trường để phát triển các đô thị xanh” do Cục Môi trường, Bộ Nông nghiệp Môi trường chủ trì thực hiện, phương pháp tiếp cận Thành phố xanh (GCA) là một sáng kiến linh hoạt và có thể mở rộng nhằm đề xuất một sự thay đổi mô hình, đáp ứng quá trình đô thị hóa nhanh chóng bằng cách tích hợp phát triển đô thị với quy hoạch môi trường để tăng cường khả năng đáng sống và khả năng phục hồi ở các thành phố.

Bằng cách “làm những điều khác biệt”, GCA cung cấp giải pháp cho những thách thức liên quan đến suy thoái môi trường, tiêu thụ tài nguyên kém hiệu quả, tăng trưởng không cân bằng và gia tăng rủi ro do biến đổi khí hậu, thiên tai.
Phương pháp tiếp cận này đã được triển khai tại nhiều đô thị trên thế giới, mang lại hiệu quả tích cực. Chính vì vậy, Dự án “Lồng ghép chống chịu biến đổi khí hậu và bảo vệ môi trường để phát triển các đô thị xanh” ở Việt Nam đã tiến hành xây dựng kế hoạch hành động đô thị xanh tại một số đô thị ở Việt Nam như Hà Tĩnh, Yên Bái (nay thuộc tỉnh Lào Cai) và Ninh Bình.

Bộ kim chỉ nam hành động cho các đô thị Việt Nam

Tại khu vực đô thị tỉnh Hà Tĩnh, nơi điển hình cho đô thị ven biển miền Trung với đặc thù thường xuyên hứng chịu thiên tai khắc nghiệt, các chuyên gia của Dự án “Lồng ghép chống chịu biến đổi khí hậu và bảo vệ môi trường để phát triển các đô thị xanh” phối hợp cùng cơ quan chức năng địa phương đã xây dựng GCAP cho khu vực này.

GCAP Hà Tĩnh đề xuất 4 nhóm hợp phần gồm hoàn thiện cơ sở hạ tầng kết nối, cơ sở hạ tầng bảo vệ môi trường và chống biến đổi khí hậu, cơ sở hạ tầng sinh thái hướng biển, cuối cùng là hỗ trợ kỹ thuật - tăng cường năng lực. Một số hành động cụ thể được đề xuất như nâng cấp, mở rộng tuyến đường từ cầu Đò Hà đến bãi biển khu du lịch Văn Trị, xây dựng hệ thống cấp nước sạch cho các xã mới, nhà máy xử lý nước thải tại hồ Đập Bợt hay chỉnh trang bờ biển Thạch Hải (làm sạch, xanh hoá và xây dựng quảng trường biển Thạch Hải), xây dựng công trình chống biến đổi khí hậu cho các xã Bãi Ngang và tạo sinh kế cho bà con vùng cát ven biển theo hướng chống sa mạc hoá.

Tại khu vực đô thị của Ninh Bình, nơi đại diện cho đô thị vùng đồng bằng sông Hồng với đặc thù dân số đông, hoạt động giao thông, xây dựng và sản xuất công nghiệp – làng nghề phát triển mạnh, các chuyên gia của dự án đề xuất một kế hoạch hành động đô thị xanh gồm 3 hợp phần là hoàn thiện cơ sở hạ tầng kết nối, cơ sở hạ tầng bảo vệ môi trường - chống biến đổi khí hậu, hỗ trợ kỹ thuật và tăng cường năng lực.

Một số hành động cụ thể như xây dựng trạm xử lý nước thải phía Bắc thành phố Hoa Lư cũ, kênh thoát nước và tuyến đường Phạm Hùng, xây dựng đường Vạn Hạnh, tuyến đường phía đông giáp Khu công nghiệp Phúc Sơn, hoàn thiện hệ thống hạ tầng kỹ thuật tuyến đường kênh Đô Thiên.

Tại khu vực đô thị tỉnh Lào Cai, nơi điển hình cho đô thị khu vực vùng núi phía Bắc nước ta, GCAP đề xuất 4 hợp phần, trong đó có những nhiệm vụ cụ thể như xây dựng trạm xử lý nước thải trung tâm thành phố Yên Bái cũ, kè suối Ngòi Yên, xây dựng cơ sở hạ tầng đô thị xanh - hạnh phúc tại Trường Tiểu học Yên Ninh và Trường THCS Yên Ninh, cải tạo hồ Hòa Bình, hồ Yên Hòa.

Bên cạnh đó, tăng cường đào tạo, tập huấn cho chính quyền thành phố và cộng đồng để ứng phó thiên tại, lũ lụt và vận hành, sử dụng các hệ thống quản lý mới.

cong-vien-yen-hoa.jpg
Việc cải tạo hồ Yên Hòa, cùng với hồ Hòa Bình và các hợp phần khác là những nhiệm vụ trọng tâm mà Dự án Chương trình Đô thị tăng trưởng xanh và thích ứng khí hậu (GCAP) đang triển khai tại khu vực đô thị tỉnh Lào Cai.

Cùng với việc xây dựng các kế hoạch hành động cụ thể, dự án cũng đề xuất xây dựng khung giám sát và đánh giá chỉ số xanh - khí hậu dựa trên hệ thống giám sát và đánh giá hoạt động thích ứng với biến đổi khí hậu cấp quốc gia đã được Thủ tướng Chính phủ ban hành. Một số chỉ số phù hợp với đặc thù của địa phương được nhóm tư vấn lựa chọn để đo lường và giám sát các cam kết chính sách, kết quả và quá trình thực hiện dự án, nhằm đáp ứng các mục tiêu về tăng trưởng xanh và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Theo chuyên gia dự án, việc xây dựng các Kế hoạch GCAP có thể nhân rộng các khu vực đô thị khác trên cả nước, trở thành công cụ định hướng hành động quan trọng, giúp các đô thị hài hoà giữa phát triển kinh tế - xã hội với bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu, hướng tới sự phát triển bền vững.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Lá chắn bảo vệ đàn gia súc trước dịch bệnh

Lá chắn bảo vệ đàn gia súc trước dịch bệnh

Ngay sau khi có kết quả giám sát chủ động với 9/72 mẫu dương tính với virus lở mồm long móng tuýp A và tuýp O tại Chợ gia súc Bắc Hà, UBND xã cùng ngành chức năng đã khẩn trương triển khai đồng bộ các giải pháp. Trong đó, chính quyền quyết định tạm dừng hoạt động chợ gia súc từ ngày 11/7 nhằm ngăn chặn chuỗi lây nhiễm, nhanh chóng kiểm soát, khoanh vùng và dập dịch.

Kiểm tra, thống nhất phương án khẩn cấp khắc phục sạt lở tại thôn Nước Nóng

Kiểm tra, thống nhất phương án khẩn cấp khắc phục sạt lở tại thôn Nước Nóng

Sáng 30/7, đoàn công tác của Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai phối hợp với Sở Tài chính, Sở Xây dựng, Ban Quản lý bảo trì đường bộ Lào Cai và UBND xã Tú Lệ tiến hành kiểm tra thực địa, đánh giá hiện trạng và thống nhất phương án khắc phục khẩn cấp nguy cơ sạt lở đất tại thôn Nước Nóng.

Nâng tầm giá trị thủy sản hồ Thác Bà

Nâng tầm giá trị thủy sản hồ Thác Bà

Từ chỗ chỉ bán cá tươi phụ thuộc vào thương lái, anh Phạm Ngọc An, trưởng thôn Đoàn Kết, xã Bảo Ái, đã mạnh dạn chuyển sang chế biến sâu, xây dựng thương hiệu chả cá An Thường đạt OCOP 3 sao, góp phần nâng cao giá trị thủy sản hồ Thác Bà và tạo thêm việc làm cho lao động địa phương.

Hiệu quả từ mô hình "nuôi" rừng gỗ lớn ở Bảo Ái

Hiệu quả từ mô hình "nuôi" rừng gỗ lớn ở Bảo Ái

Có một thời, cứ sau 5 - 6 năm, những cánh rừng keo ở Bảo Ái lại đồng loạt đến kỳ khai thác. Với kích thước vừa đủ làm nguyên liệu, gỗ được thương lái vào tận đồi thu mua. Người dân cầm trong tay vài chục triệu đồng rồi lại phát dọn, trồng lứa mới. Vòng quay ấy lặp đi lặp lại suốt nhiều năm khiến rừng tuy vẫn xanh nhưng cuộc sống của không ít hộ trồng rừng vẫn chưa khá lên bao nhiêu.

Mở lối sinh kế mới ở Bảo Ái

Mở lối sinh kế mới ở Bảo Ái

Từ những đồi quế quen thuộc, nhiều hộ dân xã Bảo Ái đã mạnh dạn phát triển các mô hình sinh kế mới như nuôi hươu sao, trồng cây ăn quả và đa dạng hóa sản xuất. Đằng sau sự chuyển đổi ấy là quá trình người dân chủ động tiếp cận thông tin, học hỏi khoa học - kỹ thuật và thay đổi tư duy sản xuất để nâng cao thu nhập, hướng tới phát triển bền vững.

Báo động thuốc bảo vệ thực vật, thuốc tân dược bán tràn lan ở chợ phiên

Báo động thuốc bảo vệ thực vật, thuốc tân dược bán tràn lan ở chợ phiên

Giữa các phiên chợ vùng cao tấp nập người mua bán, bên cạnh nông sản và nhu yếu phẩm, những lọ thuốc bảo vệ thực vật, thuốc tân dược không rõ nguồn gốc vẫn ngang nhiên được bày bán công khai. Đáng lo ngại hơn, cả người bán lẫn người mua đều không biết những sản phẩm này đến từ đâu, thành phần là gì, nhưng vẫn sử dụng mỗi ngày. Đằng sau sự dễ dãi ấy là những nguy cơ khó lường đối với sức khỏe cộng đồng và môi trường.

Lan tỏa thông tin - Khơi dậy khát vọng thoát nghèo

Lan tỏa thông tin - Khơi dậy khát vọng thoát nghèo

Không chỉ đưa chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước đến với người dân, công tác truyền thông giảm nghèo về thông tin tại xã Bảo Ái còn trở thành cầu nối giúp người dân tiếp cận khoa học kỹ thuật, nắm bắt thị trường và học hỏi các mô hình sản xuất hiệu quả. Khi khoảng cách thông tin từng bước được thu hẹp, nhận thức thay đổi, khát vọng vươn lên được khơi dậy, tạo nền tảng để nhiều hộ chủ động phát triển kinh tế, từng bước thoát nghèo bền vững.

Xã vùng cao Chế Tạo sau hơn 10 ngày vẫn bị cô lập: Vì sao tuyến đường độc đạo chậm trễ thông tuyến?

Xã vùng cao Chế Tạo sau hơn 10 ngày vẫn bị cô lập: Vì sao tuyến đường độc đạo chậm trễ thông tuyến?

Đã hơn 10 ngày kể từ trận mưa lũ lịch sử, tuyến đường độc đạo dài khoảng 35 km vào xã Chế Tạo vẫn chưa thể thông tuyến, khiến hàng nghìn người dân tiếp tục bị cô lập với bên ngoài. Mỗi ngày trôi qua là thêm một ngày người dân mong ngóng con đường được nối lại, còn các lực lượng thi công ngày đêm chạy đua khắc phục hàng trăm điểm sạt lở nhằm từng bước mở đường vào vùng bị cô lập.

Gắn bảo tồn đa dạng sinh học với bảo vệ rừng bền vững

Gắn bảo tồn đa dạng sinh học với bảo vệ rừng bền vững

Phát triển dược liệu đang được Vườn Quốc gia Hoàng Liên triển khai tại các xã “vùng đệm” nhằm bảo tồn nguồn gen cây thuốc quý, tạo sinh kế cho người dân và giảm áp lực khai thác tài nguyên rừng. Những kết quả bước đầu mở ra hướng kết hợp giữa bảo tồn đa dạng sinh học với phát triển kinh tế bền vững.

Khẩn trương khắc phục những công trình thủy lợi sau mưa lũ

Khẩn trương khắc phục những công trình thủy lợi sau mưa lũ

Sau những trận mưa lũ, cùng với giao thông, điện lưới và nhà ở, hệ thống thủy lợi tại nhiều xã vùng cao cũng chịu thiệt hại nặng nề. Các tuyến kênh bị sạt lở, đập đầu mối bị cuốn trôi, dòng chảy bị bùn đất vùi lấp làm gián đoạn nguồn nước tưới cho hàng trăm héc-ta lúa vụ mùa. Trong bối cảnh cây lúa đang bước vào giai đoạn sinh trưởng quan trọng, việc khẩn trương khắc phục các công trình thủy lợi trở thành nhiệm vụ cấp bách nhằm bảo vệ sản xuất, ổn định đời sống người dân.

Không để người dân sống trong nỗi lo sạt lở

Không để người dân sống trong nỗi lo sạt lở

Mưa lũ đã để lại hậu quả nặng nề tại xã Lao Chải khi 220 ngôi nhà bị ảnh hưởng, trong đó 35 hộ phải di dời khẩn cấp do nguy cơ sạt lở. Trước diễn biến ngày càng cực đoan của thiên tai và đặc thù địa hình đồi núi dốc, việc sớm bố trí nơi ở mới an toàn, ổn định cho các hộ dân vùng nguy hiểm đang là yêu cầu cấp thiết, giúp người dân an cư, từng bước ổn định cuộc sống và phát triển sinh kế bền vững.

Ngô xuân được mùa trên đất dốc Trạm Tấu

Ngô xuân được mùa trên đất dốc Trạm Tấu

Vụ ngô xuân năm 2026 tại xã Trạm Tấu đang bước vào giai đoạn thu hoạch trong điều kiện thời tiết thuận lợi, cây trồng sinh trưởng và phát triển tốt. Không chỉ góp phần bảo đảm an ninh lương thực, cây ngô còn là nguồn thức ăn quan trọng cho chăn nuôi, nâng cao hiệu quả sử dụng đất và tăng thu nhập cho người dân vùng cao.

fb yt zl tw