Trước khi Dự án 8 “Thực hiện bình đẳng giới và giải quyết những vấn đề cấp thiết đối với phụ nữ và trẻ em” về với bản làng, Tân Lĩnh vẫn còn những mảng màu trầm buồn: tư tưởng "trọng nam khinh nữ", định kiến giới và những hủ tục như sợi dây vô hình trói buộc sự phát triển của phụ nữ và trẻ em; nhiều gia đình vẫn quan niệm việc nhà là của đàn bà, đàn ông chỉ lo việc lớn, hay chuyện con gái học cao cũng chẳng để làm gì...
Những nếp nghĩ ấy truyền qua nhiều thế hệ, tạo thành rào cản kiên cố ngăn cách bà con với ánh sáng của văn minh và tiến bộ.
Thế nhưng, khi công tác truyền thông được xác định là “chìa khóa” then chốt, mọi chuyện bắt đầu xoay chuyển. Thay vì những bài diễn văn khô khan trên hội trường, các cán bộ dự án đã chọn cách tiếp cận gần gũi hơn. Đó là những buổi sinh hoạt câu lạc bộ "Thủ lĩnh của sự thay đổi", nơi các em học sinh được nói lên tiếng nói của mình; là những nhóm "Truyền thông cộng đồng" đến từng nhà để trò chuyện, hay những buổi truyền thông chia sẻ việc nhà đã dần thay đổi nhận thức và quan điểm về bình đẳng giới.
Chị Bàn Thị Thu Phương - Chủ tịch Hội phụ nữ xã Tân Lĩnh cho biết: Trước đây, vận động chị em đi họp đã khó, nói đến chuyện bình đẳng giới lại càng khó hơn. Từ khi Dự án 8 triển khai, chúng tôi không còn làm theo kiểu 'mưa rào' mà chuyển sang 'mưa dầm thấm lâu'. Cái hay của Dự án 8 là đã đánh thức được niềm tự hào và khát vọng của phụ nữ nơi đây, giúp bà con hiểu rằng: khi phụ nữ được tôn trọng và trẻ em được đi học đầy đủ, bản làng mới thực sự ấm no.
Thôn 8 là thôn đặc biệt khó khăn của xã, 99% là đồng bào dân tộc thiểu số, trình độ dân trí không đồng đều, địa hình bị chia cắt, giao thông đi lại khó khăn.
Trước khi Dự án 8 được triển khai, nhận thức của một bộ phận người dân thôn 8 về vấn đề tảo hôn và bình đẳng giới còn nhiều hạn chế, họ cho rằng việc dựng vợ, gả chồng cho con cái khi mới 14 - 16 tuổi là việc nội bộ của dòng họ, gia đình và chưa ý thức được đây là hành vi vi phạm pháp luật.
Đặc biệt, tư tưởng trọng nam khinh nữ vẫn tồn tại, nam giới vẫn được coi là trụ cột, có quyền quyết định mọi việc lớn nhỏ trong nhà.
Chị Vi Thị Thùy Dung - Chi hội trưởng Chi hội Phụ nữ thôn 8, xã Tân Lĩnh cho biết: Trước đây, nhiều chị em trong thôn có tâm lý cam chịu khi bị chồng bạo hành mà không dám lên tiếng phản kháng hay tìm sự giúp đỡ từ chính quyền.
Từ khi dự án 8 được triển khai, những 'tảng băng' định kiến ấy đã bắt đầu tan chảy. Thay vì né tránh, các cán bộ hội đã 'đi từng ngõ, gõ từng nhà' để kiên trì giải thích về hệ lụy của tảo hôn và bạo lực gia đình bằng chính tiếng nói của đồng bào.
Những buổi sinh hoạt cộng đồng đã trở thành nơi để chị em phụ nữ cùng ngồi lại, chia sẻ về quyền lợi và giá trị của bản thân. Chị em trong thôn đã bắt đầu hiểu rằng: Bạo lực không phải là 'thói quen' và cam chịu không phải là cách để giữ gìn hạnh phúc.
Đáng mừng hơn, sự thay đổi lớn nhất lại đến từ chính những người đàn ông - những 'trụ cột' gia đình vốn dĩ rất gia trưởng. Qua các buổi truyền thông, họ dần nhận ra việc chia sẻ việc nhà, tôn trọng vợ không làm mất đi uy tín của mình mà trái lại, chính là sợi dây gắn kết gia đình bền chặt hơn.
Thôn 8 nghèo khó năm nào nay đã mang diện mạo mới, nơi mà sự tiến bộ và bình đẳng không còn là khái niệm xa vời, mà hiện hữu trong từng nếp nhà, từng nụ cười của trẻ thơ.
Luồng sinh khí mới từ Dự án 8 đã thực sự khơi dậy sức mạnh nội sinh trong mỗi người dân. Không còn tâm lý trông chờ, ỷ lại vào sự hỗ trợ của Nhà nước, bà con đã biết chủ động áp dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất, xóa bỏ những hủ tục.
Phụ nữ Tân Lĩnh hôm nay đã tự tin hơn, họ không còn cúi đầu cam chịu mà tự tin đứng ra gánh vác các vị trí trong thôn. Khi người dân hiểu rằng bình đẳng giới và xóa bỏ bạo lực là chìa khóa để giữ gìn hạnh phúc gia đình, họ chính là những tuyên truyền viên tích cực nhất, lan tỏa giá trị tốt đẹp đó đến với cộng đồng xung quanh.
Nhìn lại hành trình đã qua, có thể khẳng định truyền thông chính là đòn bẩy quan trọng nhất để Dự án 8 chạm tới trái tim của người dân xã Tân Lĩnh.
Những kết quả đạt được hôm nay không chỉ là những con số trên các bản báo cáo, mà là nụ cười hạnh phúc của những người phụ nữ được tôn trọng, là ánh mắt ngây thơ của trẻ em được bảo vệ và là sự gắn kết bền chặt của tình làng nghĩa xóm.
Dự án 8 không chỉ mang đến vật chất hay những mô hình hỗ trợ đơn thuần, mà quan trọng hơn, nó đã mang đến niềm tin và khát vọng về một cuộc sống công bằng, văn minh cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Ánh sáng của sự hiểu biết đã xua tan những đám mây mù của định kiến, mở ra một chương mới đầy hứa hẹn cho vùng đất này. Những hạt mầm của sự thay đổi đã được gieo xuống và đang vươn mình mạnh mẽ, tạo nên một Tân Lĩnh rạng rỡ và tràn đầy sức sống.
