LCĐT - Vùng đất ven suối Nậm Chăn, Ngòi Nhù (Văn Bàn) từ lâu đã nức tiếng với nhiều loại gạo ngon.
Nhắc đến các loại gạo của Văn Bàn, ai cũng nghĩ đến “đệ nhất” nếp Thẩm Dương, hay giống lúa bản địa Chăm pét đang được phục tráng, bảo tồn. Thế nhưng, ít ai biết rằng, vùng đất này còn có một loại gạo đặc sản không kém Chăm pét. Đó là gạo Kén. Giống lúa này được đồng bào Dao ở các xã Dần Thàng, Dương Quỳ, Thẳm Dương cấy vào vụ mùa trong năm. Cũng như Chăm pét, lúa Kén được xem như giống cổ ở Văn Bàn.
Đặc tính của lúa Kén là canh tác dài ngày (thường từ 130 - 145 ngày mới cho thu hoạch), cây cao, ít sâu bệnh, chất lượng gạo ngon, hạt dài, khi nấu rất dẻo, thơm và giàu hàm lượng protein.
Theo người dân Văn Bàn, giống lúa Kén có 2 loại, lúa Kén trắng thường được bà con cấy ở ruộng, còn lúa Kén hồng thì trồng trên nương. Trước đây, khi kinh tế khó khăn, theo yêu cầu chuyển dịch cơ cấu nông nghiệp, nâng cao giá trị thu nhập trên một đơn vị diện tích, huyện Văn Bàn đưa vào cơ cấu nông nghiệp các giống lúa lai, phần nào thu hẹp diện tích cấy lúa bản địa, trong đó có giống lúa Kén. Nhưng giờ đây, khi kinh tế dần ổn định, người dân quan tâm hơn đến chất lượng cuộc sống, đặc biệt là chất lượng bữa ăn hằng ngày… Do vậy, các loại gạo ngon như Kén, Chăm pét được nhiều người chọn mua. Không chỉ ngon, hàm lượng dinh dưỡng cao, gạo Kén còn được người dân ưa chuộng vì đây là sản phẩm nông nghiệp “sạch”, an toàn.
 |
| Từ nay đến năm 2020, huyện Văn Bàn chủ trương sẽ hình thành các vùng trồng lúa đặc sản bản địa. |
Chị Hiền - tiểu thương kinh doanh gạo ở chợ Văn Bàn cho biết: Sản lượng gạo Kén rất ít, mặc dù nhiều khách hàng ở thành phố Lào Cai và các huyện lân cận đặt mua, nhưng không đáp ứng được.
Cùng với các sản vật: Măng, rau rừng, cá suối ngòi Chăn, hồng không hạt Tân An, gạo Kén và các loại gạo đặc sản bản địa đang là món quà mà bất cứ ai khi đến Văn Bàn cũng phải tìm mua.
