Virus Hanta khác COVID-19 như thế nào?

Các chuyên gia cho rằng khả năng lây từ người sang người rất thấp khiến virus Hanta gần như không thể gây ra đại dịch như COVID-19.

0:00 / 0:00
0:00

hững hành khách cuối cùng trên tàu du lịch MV Hondius, nơi xảy ra ổ dịch virus Hanta, đã được đưa bằng đường hàng không tới Hà Lan. Tuy nhiên, các ca nhiễm mới vẫn tiếp tục xuất hiện.

Virus Hanta rất khác COVID-19 về cách lây lan, mức độ gây chết người. Ảnh: AFP
Virus Hanta rất khác COVID-19 về cách lây lan, mức độ gây chết người. Ảnh: AFP

Trong lúc giới chức bố trí cách ly và chăm sóc y tế cho hành khách, nhiều nơi các hành khách đi qua đã xuất hiện biểu tình và phản đối vì lo ngại virus lây lan. Cốt lõi của những lo ngại đó là ký ức về đại dịch COVID-19 khi thế giới phải phong tỏa và gần 15 triệu người thiệt mạng chỉ trong vòng 2 năm.

Tuy nhiên, các chuyên gia y tế công cộng cho biết virus Hanta rất khác COVID-19 về cách lây lan, mức độ gây chết người và nguy cơ châm ngòi cho một cuộc khủng hoảng toàn cầu khác.

Virus Hanta khác COVID-19 như thế nào?

Virus Hanta và virus Corona - trong đó một số chủng gây ra COVID-19 - đều là virus RNA (axit ribonucleic), nghĩa là chúng sử dụng RNA làm vật liệu di truyền thay vì DNA. Tuy nhiên, hai loại virus này có những khác biệt quan trọng về cấu trúc.

Virus Corona có các protein gai nổi bật nhô ra trên bề mặt, tạo cho chúng hình dạng giống vương miện. Trong khi đó, virus Hanta có lớp vỏ cấu tạo từ các móc glycoprotein tạo thành dạng lưới. Glycoprotein là phân tử gồm một phần protein và một phần đường. Sự khác biệt về cấu trúc này là nguyên nhân chính khiến COVID-19 có khả năng lây lan rất mạnh, còn virus Hanta thì khó lây hơn nhiều. Protein gai của COVID-19 chính là bộ phận giúp virus bám vào tế bào người.

Tế bào người có các cấu trúc protein nhỏ gọi là thụ thể ACE2 (enzym chuyển đổi angiotensin 2), đóng vai trò như “bến đỗ” cho một số loại virus. Protein gai của COVID-19 đã thích nghi để dễ dàng bám vào các thụ thể ACE2, vốn tập trung rất nhiều ở đường hô hấp trên như mũi và cổ họng.

Virus Corona có thể nhanh chóng nhân lên khi bám vào các thụ thể này, tạo ra nhiều bản sao của chính nó và bị phát tán ra ngoài qua ho hoặc hắt hơi. Quá trình đó giải phóng các giọt bắn chứa virus vào không khí. Người ở gần có thể hít phải, khiến virus đi vào mũi, cổ họng và phổi rồi gây nhiễm bệnh.

Trong khi đó, các glycoprotein của virus Hanta không bám vào thụ thể ACE2 mà liên kết với β3 integrin - các protein thụ thể có trên tế bào người. Khác với ACE2, β3 integrin nằm sâu trong phổi và trên lớp lót bên trong mạch máu. Vì vậy, virus Hanta chủ yếu tấn công đường hô hấp dưới và lớp nội mạc mạch máu, gây rò rỉ mạch và bệnh lý nghiêm trọng tại đó. Do vậy, khi người nhiễm virus Hanta ho hoặc hắt hơi, các giọt bắn có thể chứa virus nhưng thường với lượng không nhiều, điều này giúp lý giải vì sao việc lây từ người sang người rất hiếm.

Ngoài ra, COVID-19 gây ra do virus RNA sợi dương. Điều đó có nghĩa là ngay khi xâm nhập cơ thể người, nó có thể bắt đầu nhân lên ngay lập tức. Trong khi đó, virus Hanta là virus RNA sợi âm, phải trải qua thêm một bước chuyển đổi thành dạng sợi dương trước khi có thể tự nhân lên.

COVID-19 có thời gian ủ bệnh ngắn, từ 2 đến 14 ngày, cho phép virus lây lan nhanh chóng. Virus Hanta có thời gian ủ bệnh dài hơn, từ 1 đến 8 tuần, điều này cũng làm chậm quá trình lây truyền.

Tuy nhiên, trong khi COVID-19 thường “dễ kiểm soát hơn ở những người không có bệnh lý nền”, thì virus Hanta “có thể gây nhiễm trùng nghiêm trọng ở những người trẻ khỏe mạnh”.

Và nếu virus Hanta có thể xâm nhập đường hô hấp trên, nó sẽ dễ dàng thoát ra khỏi cơ thể hơn qua các giọt bắn khi người bệnh thở, nói, ho hoặc hắt hơi. Vì chủng Andes là một trong số ít virus Hanta đã được ghi nhận có khả năng lây từ người sang người, đây có thể là biến thể có khả năng xâm nhập đường hô hấp trên.

Tàu MV Hondius.
Tàu MV Hondius.

Virus Hanta có thể gây ra đại dịch tiếp theo không?

Các chuyên gia cho rằng khả năng lây từ người sang người rất thấp khiến virus Hanta gần như “không thể” trở thành nguyên nhân của đại dịch tiếp theo. Đại dịch là một dịch bệnh lây lan nhanh trên phạm vi nhiều quốc gia. Ngoài COVID-19, thế giới từng chứng kiến các đại dịch khác như cúm lợn H1N1 được WHO tuyên bố là đại dịch năm 2009, cùng những đợt bùng phát dịch hạch và tả trong lịch sử. Nguy cơ virus Hanta đối với cộng đồng tại châu Âu hiện vẫn ở mức thấp.

Các chuyên gia khuyến cáo người dân không nên hoảng loạn vì khả năng lây từ người sang người hiếm tới mức gần như không thể gây ra đại dịch. Ngoài ra, thời gian ủ bệnh dài của virus Hanta cũng tạo thêm thời gian để cách ly những người phơi nhiễm, qua đó giúp kiểm soát sự lây lan hiệu quả hơn.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Phường Âu Lâu xác định mức độ khuyết tật cho các đối tượng trên địa bàn

Phường Âu Lâu xác định mức độ khuyết tật cho các đối tượng trên địa bàn

Chiều 30/6, Hội đồng xác định mức độ khuyết tật phường Âu Lâu tổ chức họp xác định dạng tật và mức độ khuyết tật cho các đối tượng có đơn đề nghị trên địa bàn phường. Tham dự cuộc họp có các thành viên Hội đồng xác định mức độ khuyết tật phường Âu Lâu; người được xác định mức độ khuyết tật và đại diện gia đình người khuyết tật.

Bác sĩ Tô Hiền và ca cấp cứu giữa tầng mây

Bác sĩ Tô Hiền và ca cấp cứu giữa tầng mây

Chiếc máy bay đang ở độ cao hơn chục nghìn mét, giữa khoang hành khách đông kín, một người đàn ông quốc tịch Hàn Quốc bất ngờ gục xuống, mất ý thức. Không có phòng cấp cứu, không có đầy đủ thiết bị y tế như trong bệnh viện. Chỉ có những phút giây ngắn ngủi để giành giật sự sống. Trong khoảnh khắc ấy, một người phụ nữ nhanh chóng rời ghế ngồi, lao về phía bệnh nhân. Đó là bác sĩ Tô Hiền - Trưởng khoa Sản thuộc Trung tâm Sản - Nhi, Bệnh viện Đa khoa số 1 tỉnh Lào Cai.

Nhiều ca liệt dây thần kinh số 7 trong mùa nắng nóng, bác sĩ cảnh báo nguyên nhân

Nhiều ca liệt dây thần kinh số 7 trong mùa nắng nóng, bác sĩ cảnh báo nguyên nhân

Thời tiết nắng nóng xen kẽ mưa cùng thói quen sử dụng điều hòa không đúng cách đang làm gia tăng các trường hợp liệt dây thần kinh số 7 ngoại biên. Bệnh không đe dọa tính mạng nhưng có thể gây méo miệng, lệch mặt, ảnh hưởng đến sinh hoạt, giao tiếp và thẩm mỹ nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời.

Ba trụ cột chính sách siết chặt quản lý an toàn thực phẩm

Ba trụ cột chính sách siết chặt quản lý an toàn thực phẩm

Sửa đổi Luật An toàn thực phẩm, hoàn thiện bộ máy quản lý nhà nước theo hướng thống nhất một đầu mối và đẩy mạnh số hóa dữ liệu là ba trụ cột chính sách đang được Bộ Y tế triển khai nhằm kiểm soát chặt chẽ an toàn thực phẩm trong toàn bộ chuỗi giá trị, từ sản xuất đến tiêu dùng.

Vì sao Hà Nội oi nóng trên 50 độ C?

Vì sao Hà Nội oi nóng trên 50 độ C?

Những ngày qua, Hà Nội trải qua đợt nắng nóng kinh hoàng khi nhiệt độ thực tế ngoài trời, đặc biệt là tại các mặt đường giao thông, có lúc đã vượt ngưỡng 50 độ C.

Chủ động phòng, chống dịch bệnh sốt xuất huyết

Chủ động phòng, chống dịch bệnh sốt xuất huyết

Mùa hè với thời tiết nóng ẩm, mưa nhiều tạo điều kiện thuận lợi cho muỗi truyền bệnh sinh sôi. Đây cũng là thời điểm số ca mắc sốt xuất huyết thường có xu hướng gia tăng tại nhiều địa phương trên cả nước, trong đó có Lào Cai. Trước nguy cơ dịch bệnh bùng phát, ngành y tế cùng các ngành, địa phương đang tích cực triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm chủ động phòng, chống sốt xuất huyết, bảo vệ sức khỏe Nhân dân.

Khi kỳ nghỉ hè trở thành những ngày nằm viện

Khi kỳ nghỉ hè trở thành những ngày nằm viện

Mùa hè luôn là khoảng thời gian được trẻ em mong đợi nhất. Thế nhưng, đây cũng là thời điểm số trẻ nhập viện vì tai nạn thương tích gia tăng. Ghi nhận tại Bệnh viện Sản - Nhi tỉnh Lào Cai, dù mới nghỉ hè song các phòng bệnh liên tục tiếp nhận những ca cấp cứu do tai nạn ngoài ý muốn, gióng lên hồi chuông cảnh báo với các bậc phụ huynh.

fb yt zl tw