Để chè Liên Sơn “cất cánh”, cần một chuỗi liên kết bền vững

0:00 / 0:00
0:00

Sở hữu gần 500 ha chè chất lượng cao, cho sản lượng gần 6.000 tấn chè búp tươi mỗi năm, nhưng hàng trăm hộ dân tại vùng chè Liên Sơn vẫn chật vật vì giá thu mua thấp và bấp bênh. Thiếu cơ sở chế biến, bao tiêu sản phẩm tại chỗ khiến đầu ra chè tươi phụ thuộc phần lớn vào thương lái nhỏ lẻ. Thực tế đó đặt ra yêu cầu cấp thiết về thu hút doanh nghiệp đầu tư, hình thành chuỗi liên kết sản xuất, chế biến và tiêu thụ để người dân yên tâm gắn bó với cây chè.

baolaocai-br_1785293106515-2298986728844721336-8811787153129682710-2247127d2ddfc7342c88a207c0aa1169.jpg
Vùng nguyên liệu chè rộng lớn tại thôn Bản Xá vẫn sinh trưởng xanh tốt, cho năng suất cao nhưng đầu ra lại bấp bênh.

Khó khăn của người trồng chè Liên Sơn bắt đầu từ khi Nhà máy chè Liên Sơn trên địa bàn ngừng hoạt động vào cuối năm 2018.

Khác với nhiều loại nông sản có thể bảo quản dài ngày, búp chè tươi đòi hỏi phải được thu hái, chế biến trong thời gian ngắn. Khi chè đến lứa, người dân phải huy động nhân lực thu hái đồng loạt để bảo đảm chất lượng búp. Sau khi rời cành, chè cần được đưa vào sao, sấy kịp thời để giữ hương vị và màu sắc. Việc không có nhà máy chế biến tại chỗ đã làm thiếu đi một mắt xích quan trọng trong chuỗi giá trị, đẩy người trồng chè vào thế bị động.

baolaocai-br_1785292632029-2298986728844721336-8811787153129682710-a98c5762daa856365ee7811bebe80b5d.jpg
Nhà máy chế biến chè Liên Sơn đóng cửa, bỏ hoang.

Hiện nay, việc tiêu thụ chè của người dân chủ yếu phụ thuộc vào những chuyến xe thu mua lưu động của thương lái nhỏ lẻ. Người trồng chè hầu như không có quyền quyết định giá sản phẩm do mình làm ra. Mỗi lứa thu hoạch đều tiềm ẩn sự bấp bênh bởi giá chè lên hay xuống phụ thuộc vào người thu mua trung gian.

Giữa đồi chè đang vào vụ thu hoạch, bà Nguyễn Thị Thực, người dân thôn Liên Sơn, thoăn thoắt hái những búp non. Gia đình bà có 7.000 m2 trồng giống chè lai 2. Nhờ được chăm sóc cẩn thận, cây chè sinh trưởng tốt.

baolaocai-br_1785292609735-2298986728844721336-8811787153129682710-064e4690f4e56939f5843da79d4690e3.jpg
baolaocai-br_1785292612680-2298986728844721336-8811787153129682710-dcf2d8f0d3c7c7299f9af165ce6ff1c1.jpg
Người dân khẩn trương thu hái chè khi đến lứa, nhưng niềm vui vụ mùa không trọn vẹn do giá thu mua duy trì ở mức thấp.

Nói về đầu ra sản phẩm, bà Thực cho biết: “Hiện nay, gia đình tôi và bà con trong thôn đều phải bán chè cho các xe thu mua lưu động. Từ khi nhà máy cũ ngừng hoạt động, chúng tôi không còn nơi bao tiêu ổn định. Thương lái đến tận nương, họ đưa ra giá bao nhiêu thì mình biết bấy nhiêu, bà con cũng không rõ chè sẽ được chở đi đâu để chế biến. Chè của gia đình có chất lượng tốt, búp đẹp nhưng hiện chỉ bán được 3.800 đồng/kg, không đáng là bao so với công sức chăm sóc”.

Đây không chỉ là khó khăn của gia đình bà Thực mà còn là tình cảnh chung của nhiều hộ trồng chè trong vùng. Theo người dân, một trong những nguyên nhân khiến giá chè Liên Sơn thấp và bấp bênh là chi phí trung gian lớn.

Khi thu mua, thương lái thường trừ cước vận chuyển và công bốc xếp để đưa chè tươi từ Liên Sơn đến các nhà máy chế biến tại Lương Thịnh hoặc Hưng Khánh. Vì vậy, giá chè thu mua tại vườn thấp hơn so với những vùng nguyên liệu lân cận có nhà máy chế biến.

baolaocai-br_1785293085551-2298986728844721336-8811787153129682710-5538fe5a95a430262c79195be7485679.jpg
Thiếu cơ sở chế biến, người dân phải bán chè tươi cho thương lái ngay tại chân đồi với giá bấp bênh.

Ông Đào Duy Tuyến, người dân thôn Bản Xá, chia sẻ: “Khó khăn lớn nhất của bà con hiện nay là không có nhà máy thu mua tại chỗ. Thương lái ép giá, đưa ra mức giá thấp với lý do phải trừ cước vận chuyển và công bốc xếp. Tính ra, giá chè của chúng tôi bị hụt cả chục giá so với những nơi có nhà máy. Cây chè mang tính thời vụ, đến lứa là cả làng phải thu hái đồng loạt, không thể chần chừ. Sản lượng chè của Liên Sơn rất dồi dào nên chúng tôi mong sớm có thêm một vài nhà máy chế biến tại địa phương để đáp ứng nhu cầu bao tiêu, giúp bà con bớt thiệt thòi”.

Với mức giá thu mua khoảng 3.800 đồng/kg, thu nhập từ cây chè không đủ để người dân trang trải chi phí sinh hoạt, chưa nói đến việc tái đầu tư phân bón hoặc thuê nhân công. Trước áp lực kinh tế, nhiều gia đình phải tìm thêm hướng phát triển sinh kế. Người dân và chính quyền địa phương đã mạnh dạn trồng xen hơn 33 ha mắc-ca dưới tán chè.

Việc trồng xen mắc-ca giúp người dân có thêm nguồn thu, cải thiện đời sống. Tuy nhiên, đối với những người đã gắn bó hàng chục năm với cây chè, đây vẫn chỉ là giải pháp lấy ngắn nuôi dài. Chè vẫn là cây trồng chủ lực, gắn bó mật thiết với đời sống và sản xuất của người dân địa phương. Mong muốn lớn nhất của họ là cây chè tìm lại được vị thế và mang lại nguồn thu nhập ổn định.

baolaocai-br_1785293045330-2298986728844721336-8811787153129682710-38d8719676016c2776b98a1a25d575aa.jpg
Trồng xen mắc-ca dưới tán chè được xem là giải pháp tạo thêm thu nhập cho người dân.

Ông Nguyễn Văn Tình - Bí thư Chi bộ thôn Liên Sơn cho biết: “Đời sống kinh tế của hầu hết người dân trong thôn phụ thuộc vào đồi chè. Tuy nhiên, trên địa bàn chỉ có một xưởng thu mua nhỏ, không đáp ứng đủ nhu cầu nên bà con phải bán chè ra ngoài với giá thấp, chỉ khoảng 3.800 đồng/kg. Thu nhập bấp bênh khiến kinh tế gia đình chưa thể phát triển".

Mong muốn của người dân cũng phù hợp với định hướng phát triển nông nghiệp bền vững của chính quyền địa phương. Để tháo gỡ khó khăn cho vùng chè, thời gian qua, xã Liên Sơn đã phối hợp các cơ quan chuyên môn hướng dẫn người dân thay đổi tư duy sản xuất.

Trong năm nay, mô hình trồng chè theo tiêu chuẩn VietGAP với diện tích khoảng 05 ha đã được triển khai tại thôn Bản Xá. Mô hình nhằm từng bước hình thành thói quen canh tác sạch, an toàn và nâng cao chất lượng sản phẩm. Tuy nhiên, những nỗ lực cải tiến kỹ thuật sẽ khó phát huy đầy đủ hiệu quả nếu bài toán chế biến và tiêu thụ chưa được giải quyết.

baolaocai-br_1785292618565-2298986728844721336-8811787153129682710-de82049112e9f09daa952455e0026be0.jpg
baolaocai-br_1785292624397-2298986728844721336-8811787153129682710-9569f4ecf9e7835c8669ca889b397d5d.jpg
Người dân làm cỏ, chăm sóc mô hình sản xuất chè VietGAP với kỳ vọng mở ra hướng đi bền vững hơn cho cây chè quê hương.

Bà Trương Thị Hương Giang - Trưởng phòng Kinh tế xã Liên Sơn, cho biết: “Cây chè là niềm tự hào và là cây trồng chủ lực của xã, với diện tích gần 500 ha. Thời gian qua, bà con đã thực hiện tốt khâu chăm sóc, đưa giống LDP2 vào canh tác, cho năng suất cao. Khó khăn lớn nhất hiện nay là chưa có cơ sở chế biến tập trung".

Những nương chè xanh trải dài trên các sườn đồi là minh chứng cho tiềm năng của vùng chè Liên Sơn và công sức bền bỉ của người dân. Tuy nhiên, để chè thực sự trở thành cây trồng mang lại nguồn thu ổn định, rất cần sự đồng hành của các cơ quan chức năng trong định hướng quy hoạch, hoàn thiện cơ chế thu hút đầu tư.

Một nhà máy chế biến được xây dựng tại vùng nguyên liệu, cùng chuỗi liên kết tiêu thụ minh bạch, bền vững sẽ là lời giải cho bài toán đầu ra, giúp người dân yên tâm gắn bó với cây chè.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Khi cán bộ xã trực tiếp làm nông để chứng minh phương án giảm nghèo

Khi cán bộ xã trực tiếp làm nông để chứng minh phương án giảm nghèo

Từ những thửa ruộng chỉ cấy một vụ lúa, nhiều diện tích ở Púng Luông, tỉnh Lào Cai đã được đưa vào trồng hoa, cà chua, ớt và khoai tây. Ông Lý A Sử, nguyên Phó Chủ tịch UBND xã Nậm Khắt, hiện là Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Púng Luông, tỉnh Lào Cai là một trong những người trực tiếp tổ chức sản xuất, thử nghiệm cây trồng mới. Với ông, muốn người dân thay đổi cách làm nông nghiệp, trước hết phải bắt tay vào làm, để bà con thấy hiệu quả và cả những rủi ro thực tế.

Làm giàu nơi cuối nguồn sông Chảy

Làm giàu nơi cuối nguồn sông Chảy

Trên vùng đất dọc hai bên sông Chảy, phía hạ lưu đập thủy điện, những nông dân của xã Thác Bà đang phát huy thế mạnh đa dạng của vùng đất này để tạo ra nhiều sản phẩm cho xã hội. Nhiều hội viên Hội Nông dân xã đổi mới tư duy, trở thành những hộ sản xuất, kinh doanh giỏi, đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

Cơ bản hoàn tất công tác chuẩn bị Không gian trưng bày sản phẩm nông nghiệp

Cơ bản hoàn tất công tác chuẩn bị Không gian trưng bày sản phẩm nông nghiệp

Từ ngày 2 đến 6/11, Không gian trưng bày sản phẩm nông nghiệp tỉnh Lào Cai và các tỉnh bạn sẽ diễn ra tại Quảng trường Trung tâm hội nghị phường Lào Cai, quy tụ 68 đơn vị với 88 gian hàng, giới thiệu hơn 400 sản phẩm. Hoạt động nằm trong khuôn khổ Hội nghị xúc tiến đầu tư, thương mại lĩnh vực nông nghiệp tỉnh Lào Cai năm 2026.

Canh tác lúa theo hướng xanh, bền vững

Canh tác lúa theo hướng xanh, bền vững

Với mục tiêu nâng cao năng suất, chất lượng lúa gạo gắn với bảo vệ môi trường, một số thôn của xã Võ Lao thí điểm canh tác lúa Syngenta. Việc lựa chọn giống có thời gian sinh trưởng phù hợp, khả năng chống chịu khá, năng suất cao không chỉ giúp nông dân nâng cao hiệu quả sản xuất mà còn mở ra hướng canh tác bền vững.

Động lực mới cho vùng chè Shan tuyết hữu cơ

Động lực mới cho vùng chè Shan tuyết hữu cơ

Việc đầu tư nâng cấp Tỉnh lộ 153, đoạn nối xã Bắc Hà với xã Bản Liền có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, tạo thuận lợi cho việc đi lại, vận chuyển hàng hóa của Nhân dân, đặc biệt là sản phẩm chè Shan tuyết hữu cơ nổi tiếng của địa phương.

Bảo Thắng đưa bưởi Múc OCOP lên không gian số

Bảo Thắng đưa bưởi Múc OCOP lên không gian số

Bén rễ ven sông Hồng hơn 40 năm qua, bưởi Múc (xã Bảo Thắng) ngày càng khẳng định giá trị của nông sản OCOP 3 sao, với doanh thu hàng chục tỷ đồng mỗi vụ. Từ những vườn trĩu quả, chuyển đổi số nông nghiệp đang góp phần đưa sản phẩm đặc sản này đến với khách hàng khắp mọi miền Tổ quốc.

Mường Khương sản xuất vụ đông gắn với nhu cầu thị trường

Mường Khương sản xuất vụ đông gắn với nhu cầu thị trường

Vụ đông năm nay, xã Mường Khương tập trung khai thác diện tích đất sau thu hoạch vụ mùa, khuyến khích người dân mở rộng sản xuất các loại cây trồng phù hợp. Cùng với sự chủ động của nông dân, chính quyền địa phương tăng cường hướng dẫn kỹ thuật, định hướng sản xuất gắn với nhu cầu thị trường, góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế.

Tuyến đường hy vọng ở Si Ma Cai

Tuyến đường hy vọng ở Si Ma Cai

Trong các địa phương trên địa bàn tỉnh, Si Ma Cai là xã vùng cao, biên giới xa xôi, còn nhiều khó khăn, nhất là về hạ tầng giao thông. Những năm gần đây, nhờ sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, những tuyến đường mới được mở kết nối các thôn, bản, giúp người dân đi lại, giao thương được thuận lợi.

Báo cáo nghiệm thu sáng kiến “Hệ sinh thái tri thức số tích hợp thương mại điện tử hỗ trợ phát triển và tiêu thụ sản phẩm OCOP bền vững”

Báo cáo nghiệm thu sáng kiến “Hệ sinh thái tri thức số tích hợp thương mại điện tử hỗ trợ phát triển và tiêu thụ sản phẩm OCOP bền vững”

Sáng 30/10, tại Phân hiệu Đại học Thái Nguyên, tỉnh Lào Cai, Ban đại diện KCS Gateway tổ chức chương trình báo cáo nghiệm thu sáng kiến “Hệ sinh thái tri thức số tích hợp thương mại điện tử hỗ trợ phát triển và tiêu thụ sản phẩm OCOP bền vững” (KCS Gateway). Sáng kiến hướng tới nâng cao năng lực ứng dụng công nghệ số cho phụ nữ vùng cao, góp phần quảng bá, mở rộng thị trường tiêu thụ các sản phẩm địa phương.

Tạo đà cho chăn nuôi hàng hóa

Tạo đà cho chăn nuôi hàng hóa

Từ mô hình nuôi gà đen quy mô trang trại đến chăn nuôi trâu, bò với hàng chục con mỗi hộ, người dân xã Quy Mông đang từng bước chuyển đổi phương thức sản xuất, hướng tới chăn nuôi hàng hóa. Cùng với sự chủ động đầu tư của các hộ, chính sách hỗ trợ theo Nghị quyết số 21/2025/NQ-HĐND của HĐND tỉnh Lào Cai đang tiếp thêm nguồn lực, tạo động lực để người dân mở rộng quy mô, nâng cao thu nhập và chú trọng chăn nuôi an toàn, bền vững.

Thôn Bản Lùng ngày càng khởi sắc.

Nông thôn mới “Thắp sáng” bản vùng cao

Bản Lùng có tổng 246 hộ với 1225 nhân khẩu, trong đó đồng bào dân tộc chiếm 98%. Cách đây khoảng chục năm, Bản Lùng vẫn là một trong những bản khó khăn nhất của xã Phong Dụ Thượng. Đường đi lầy lội, nhiều hộ dân còn ở nhà tạm, sản xuất chủ yếu dựa vào làm nương, thu nhập bấp bênh. Từ khi phong trào “Toàn dân chung sức xây dựng nông thôn mới” triển khai sâu rộng, với phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân thụ hưởng”, diện mạo của bản đã thay đổi từng ngày.

Nguồn lực Nhà nước khơi nội lực Nhân dân

Nguồn lực Nhà nước khơi nội lực Nhân dân

Với hơn 46% hộ nghèo và cận nghèo cùng phương thức sản xuất nhỏ lẻ, công tác giảm nghèo ở xã Nậm Có từng đối mặt với rào cản lớn bởi tư tưởng trông chờ, ỷ lại của một bộ phận người dân. Phá vỡ những trì trệ này, xã đã thay đổi cách làm: triển khai các dự án sinh kế và mô hình sản xuất xuất phát từ chính đề xuất, nhu cầu thực tế của cộng đồng, lấy người dân làm chủ thể và là trung tâm để thúc đẩy và nhân rộng.

Chủ động bảo vệ đàn vật nuôi trước mùa rét

Chủ động bảo vệ đàn vật nuôi trước mùa rét

Nhằm hạn chế thiệt hại do rét đậm, rét hại, xã Mường Khương tích cực triển khai các biện pháp phòng, chống đói, rét cho đàn vật nuôi. Công tác này được chủ động thực hiện từ sớm, với sự vào cuộc của chính quyền, cán bộ chuyên môn và các hộ chăn nuôi, góp phần bảo vệ đàn gia súc, ổn định sản xuất và sinh kế của người dân.

fb yt zl tw