Sáng 4.11, ông Đỗ Hà Nam - Chủ tịch Hiệp hội lương thực Việt Nam (VFA) cho biết: Chính phủ Philippines mới chính thức cấp giấy phép (SPS) nhập khẩu gạo từ Việt Nam. Tuy nhiên, SPS chỉ áp dụng với mặt hàng gạo thơm 25% tấm mà không phải là mặt hàng gạo 5% như những năm trước. Hiện vào giai đoạn cuối năm, ngoài Philippines nhiều thị trường khác cũng tăng nhập khẩu. Việc Philippines chính thức mở cửa khiến nhu cầu với gạo Việt Nam càng lớn. Trong khi đó, nguồn cung của Việt Nam trong 2 tháng cuối năm không còn nhiều. Vì vậy, giá gạo 25% tấm của Việt Nam cũng vọt lên trên 500 USD/tấn. Bên cạnh đó, các mặt hàng khác cũng tăng mạnh theo nhu cầu chung của thị trường. Đà tăng sẽ còn kéo dài trong năm 2027 do tác động của El Nino cường độ rất mạnh.
"Diễn biến hiện nay cho thấy, hồi tháng 8 VFA kêu gọi cộng đồng doanh nghiệp giữ giá gạo xuất khẩu trên mức 500 USD/tấn là phù hợp với xu hướng thị trường. Do đó, để đảm bảo quyền lợi của ngành lúa gạo Việt Nam, chúng tôi tiếp tục kêu gọi doanh nghiệp đoàn kết để đảm bảo lợi ích chung của cộng đồng doanh nghiệp và nông dân Việt Nam", Chủ tịch VFA chia sẻ.
Tại vựa lúa gạo ĐBSCL, một số doanh nghiệp cho biết trong những ngày đầu tháng 11 này giá lúa gạo tăng từng ngày theo nhu cầu thị trường. Ông Nguyễn Vĩnh Trọng, Giám đốc Công ty TNHH Việt Hưng (Đồng Tháp), cho biết: Do Philippines cấp SPS cho gạo thơm 25% nên mặt hàng này đang tăng mạnh nhất. Giá gạo 25% tấm hiện tại đã lên tới 540 USD/tấn, tăng đến 50 - 60 USD so với cuối tháng trước.
Philippines cấp SPS cho nguồn cung từ Việt Nam trong tháng 11 với số lượng 300.000 tấn. Chính sách của Philippines thời gian qua là đa dạng nguồn cung để hạn chế sự phụ thuộc vào hạt gạo Việt Nam. Trong thời gian qua nước này đã tăng mạnh nhập khẩu gạo từ Thái Lan cùng Pakistan và Myanmar. "Trong bối cảnh khan hiếm hiện nay, khó có nguồn cung nào có thể thay thế gạo Việt Nam. Thái Lan cũng bị ảnh hưởng nặng bởi El Nino, trong khi gạo Pakistan thì chất lượng rất thấp. Còn Myanmar thì năng lực cung ứng không đảm bảo. Trong khi gạo Việt Nam có lợi thế về chất lượng, giá cả và năng lực cung ứng", bà Phan Mai Hương, đồng sáng lập chuyên trang thị trường lúa gạo SS Rice News, chỉ rõ lợi thế của gạo Việt Nam hiện tại.
Tính đến thời điểm hiện tại, Philippines nhập khẩu 4,07 triệu tấn tăng mạnh so với cùng kỳ năm ngoái nhưng vẫn còn thấp hơn nhiều so với dự báo của Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) là 5,5 triệu tấn gạo. Đặc biệt, nhu cầu nhập khẩu gạo của Philippines tiếp tục tăng trong năm 2027 lên 5,6 triệu tấn.