"Chìa khóa" mở lối thoát nghèo ở vùng cao

Gia đình chị Phùng Thị Nguyên ở xã Quy Mông, tỉnh Lào Cai nhiều năm liền nằm trong trong diện khó khăn. Tuy nhiên, gần 3 năm nay, kinh tế gia đình đã dần thay đổi theo hướng tích cực. Chị Nguyên đã chủ động tham gia khóa đào tạo ngắn hạn do trung tâm dạy nghề địa phương tổ chức và được nhận vào làm công nhân tại công ty may gia công xuất khẩu của Hàn Quốc gần nhà.

Không chỉ chị Nguyên, những năm gần đây, nhận thức của người nông dân Lào Cai đã có nhiều chuyển biến rõ rệt. Từ chỗ sản xuất theo kinh nghiệm, bà con đã thấy được sự cần thiết phải nâng cao kiến thức, kỹ năng nghề để phát triển kinh tế hiệu quả. Việc chủ động tham gia các lớp tập huấn, tiếp cận khoa học - kỹ thuật mới đã không còn xa lạ với nhiều người.

Xã Trấn Yên được biết đến là vùng chuyên canh quế của tỉnh Lào Cai. Trước yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường, đặc biệt là các thị trường xuất khẩu mới, đòi hỏi người dân phải cập nhật và ứng dụng các kỹ thuật chế biến hiện đại.

Không chỉ dừng lại ở việc cung cấp các loại máy móc, thiết bị phục vụ sản xuất và chế biến sản phẩm từ cây quế, Anh hùng Lao động, kỹ sư Vũ Hữu Lê - Giám đốc Công ty TNHH Cơ khí và Xây lắp Hồng Hà (phường Nam Cường) cùng các cộng sự còn trực tiếp tổ chức nhiều buổi tập huấn, chuyển giao khoa học kỹ thuật ngay tại các thôn, bản của xã Trấn Yên. Các chương trình này thu hút sự quan tâm và tham gia đông đảo của bà con nông dân.

Tại các buổi tập huấn, người dân được hướng dẫn trực tiếp, cụ thể các quy trình kỹ thuật như vận hành dây chuyền băm, tách vỏ, sấy lá quế… nhằm nâng cao hiệu quả chế biến, đảm bảo chất lượng sản phẩm đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu.

Ông Chu Đức Hiền ở thôn Đào Thịnh 4, xã Trấn Yên, cho biết: “Thời gian gần đây, thị trường xuất khẩu các sản phẩm từ quế đòi hỏi tiêu chuẩn rất khắt khe. Việc Công ty TNHH Cơ khí và Xây lắp Hồng Hà không chỉ cung cấp máy móc mà còn trực tiếp chuyển giao khoa học kỹ thuật đã mang lại hiệu quả rõ rệt, giúp người trồng quế tạo ra sản phẩm đạt chất lượng, đủ điều kiện xuất khẩu.”

Trong quá trình nghiên cứu, sáng chế và hoàn thiện các dây chuyền máy móc phục vụ nông dân, Công ty TNHH Cơ khí và Xây lắp Hồng Hà luôn đặt tiêu chí dễ vận hành, an toàn lao động lên hàng đầu. Với phương châm “cầm tay chỉ việc” được triển khai xuyên suốt, giúp người dân nhanh chóng làm chủ thiết bị và quy trình sản xuất. Đặc biệt, các giải pháp kỹ thuật do công ty chuyển giao còn giúp bà con tận dụng triệt để toàn bộ giá trị của cây quế, không bỏ phí bất kỳ bộ phận nào giúp bà con tăng thêm nguồn thu nhập.

Là đơn vị chủ lực trong công tác đào tạo nguồn nhân lực cho tỉnh và các địa phương lân cận, Trường Cao đẳng nghề Yên Bái đang triển khai đào tạo đa ngành với các hệ cao đẳng, trung cấp, sơ cấp và liên thông. Nhà trường chú trọng phương pháp "học đi đôi với hành", đào tạo gắn với nhu cầu thực tiễn, theo địa chỉ đã giúp nâng cao chất lượng dạy và học trong nhà trường.

Ông Lê Anh Tuấn - Hiệu trưởng Trường Cao đẳng nghề Yên Bái, khẳng định: Ngay từ khi biên soạn chương trình, giáo trình dạy học, nhà trường đã tham khảo nhu cầu tuyển dụng của các doanh nghiệp, công ty. Hằng năm, nhà trường cử cán bộ, giáo viên đến khảo sát, thực tế tại các doanh nghiệp nhằm tiếp nhận được các kiến thức, kỹ năng mới từ thực tế. Qua đó, sẽ đổi mới, sáng tạo trong cách dạy học. Bên cạnh đó, Nhà trường cũng phối hợp với doanh nghiệp cho sinh viên được trải nghiệm môi trường thực tế, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo, đáp ứng nhu cầu của xã hội cũng như của các doanh nghiệp hiện nay.

Tại Trường Cao đẳng nghề Yên Bái, ngành Chăn nuôi thú y được đông đảo sinh viên lựa chọn, đặc biệt là các bạn trẻ người đồng bào dân tộc thiểu số đến từ các xã vùng cao. Nhờ giáo trình và chương trình học thường xuyên được cập nhật. Thời gian học tập thực tế tại các doanh nghiệp chuyên về chăn nuôi nhiều, nên sinh viên ra trường đáp ứng được ngay yêu cầu của các doanh nghiệp tuyển dụng. Do vậy, tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp từ ngành nghề này có việc làm đạt 100%.

Em Nguyễn Văn Hướng, người dân tộc Dao, sinh viên năm thứ nhất, Trường Cao đẳng nghề Yên Bái, được các thầy, cô tư vấn trúng tuyển vào lớp cao đẳng chăn nuôi thú y theo chương trình liên kết đào tạo giữa nhà trường với Công ty cổ phần Greenfeed Việt Nam và được công ty hỗ trợ 100% tiền học phí, giúp em Hướng yên tâm học tập.

Gần 2 năm qua, Công ty cổ phần Greenfeed Việt Nam và Trường Cao đẳng nghề Yên Bái triển khai chương trình liên kết đào tạo theo hướng "học đi đôi với hành", hầu hết những sinh viên đã được công ty nhận vào làm việc đều được đánh giá rất tốt về chất lượng đào tạo cũng như ý thức tổ chức kỷ luật và kỹ năng thực hành.

Ông Nguyễn Doãn Hợi - Giám đốc điều hành ngành Chăn nuôi, Công ty Cổ phần Greenfeed Việt Nam cho biết, hiện nay công ty đang sử dụng 19 lao động đã tốt nghiệp Trường Cao đẳng Nghề Yên Bái, tất cả đều đang làm việc hiệu quả và đáp ứng tốt yêu cầu chuyên môn. Nhờ cùng tham gia xây dựng chương trình và quy trình đào tạo ngay từ đầu, Greenfeed không phải mất thêm thời gian đào tạo lại sau tuyển dụng. Sinh viên khi tốt nghiệp đã được trang bị đầy đủ kiến thức chuyên môn, kỹ năng thực hành và tác phong làm việc, đáp ứng sát nhu cầu thực tế của doanh nghiệp.

Với 22 ngành nghề hệ cao đẳng, 27 ngành nghề hệ trung cấp cùng nhiều ngành nghề hệ sơ cấp; mỗi năm, trường Cao đẳng nghề Yên Bái cung cấp cho thị trường khoảng 3.700 lao động. Hiện tại, nhà trường đã ký hợp đồng phối hợp đào tạo và cung ứng lao động cho hơn 40 đơn vị, doanh nghiệp, tỷ lệ học sinh ra trường có việc làm ngay đạt trên 80%.

Học nghề giờ đây đã trở thành ưu tiên lựa chọn của nhiều bạn trẻ của tỉnh Lào Cai nói chung và các thanh niên đồng bào dân tộc thiểu số nói riêng. Được trang bị hành trang tri thức, họ đã tự tin hòa nhập và nhanh chóng thích nghi trong môi trường làm việc hiện đại và tham gia đi làm việc ngoài nước.

Công tác giảm nghèo luôn được tỉnh Lào Cai xác định là nhiệm vụ trọng tâm trong phát triển kinh tế - xã hội, trong đó, đào tạo nghề được xem là “chìa khóa vàng” mở ra con đường giảm nghèo bền vững. Thông qua đào tạo nghề, người lao động từng bước nâng cao tay nghề, tăng khả năng tiếp cận việc làm ổn định, cải thiện thu nhập, đóng góp quan trọng vào công cuộc giảm nghèo và làm giàu chính đáng ngay tại địa phương.