Chuyển dịch cơ cấu lao động từ nông nghiệp sang phi nông nghiệp đang diễn ra ngày càng rõ nét ở nhiều địa phương trong tỉnh, mở thêm cơ hội việc làm, nâng cao thu nhập và giảm sự phụ thuộc vào sản xuất nông nghiệp thuần túy. Những kết quả đạt được trong năm 2026 cho thấy, thị trường lao động của tỉnh đang có những chuyển động tích cực, đồng thời đặt ra yêu cầu tiếp tục nâng chất lượng nguồn nhân lực, nhất là đào tạo kỹ năng gắn với nhu cầu thực tế của thị trường việc làm.
Đáng chú ý, đã có gần 4.000 lao động chuyển dịch từ khu vực nông nghiệp sang phi nông nghiệp, đạt 57% kế hoạch năm, chủ yếu là các lĩnh vực công nghiệp, xây dựng, du lịch, kinh doanh và bán hàng.
Đây là dấu hiệu quan trọng trong quá trình thay đổi cơ cấu lao động, khi việc làm phi nông nghiệp ngày càng mở rộng, chuyển từ lợi thế lao động giá rẻ sang nguồn nhân lực có chất lượng, kỹ năng và năng suất cao. Quy mô việc làm được mở rộng, kỹ năng nghề nghiệp, năng suất lao động được nâng lên.
Lao động nông nghiệp trong tổng số lao động xã hội còn 49,15%; thất nghiệp duy trì dưới 2%. Những con số này cho thấy, chuyển dịch cơ cấu lao động đang gắn với quá trình thay đổi chất khi nguồn nhân lực có xu hướng chuyển mạnh từ việc làm dựa nhiều vào nông nghiệp sang cơ cấu việc làm đa dạng hơn, từng bước nâng cao kỹ năng và khả năng thích ứng của người lao động.
Tại xã Trấn Yên, sự chuyển dịch thể hiện rõ nét qua lựa chọn việc làm và sinh kế của người dân. Khi thị trường việc làm mở rộng, nhiều lao động thay vì chờ việc theo mùa vụ đã tìm hiểu nhu cầu tuyển dụng, học thêm nghề, nâng cao kỹ năng để tìm kiếm việc mới làm trong doanh nghiệp và các nghề phi nông nghiệp.
Từng gắn bó nhiều năm với đồng ruộng, sau khi tham gia đào tạo nghề cắt gọt kim loại, anh Lê Hữu Thắng ở thôn Minh Quán 4, xã Trấn Yên chuyển hẳn sang làm việc tại Nhà máy Z183, với thu nhập bình quân khoảng 15 triệu đồng mỗi tháng.
Anh Thắng chia sẻ: “Sau khi được đào tạo nghề và tìm được việc làm phù hợp, thu nhập ổn định hơn, tôi thấy rằng có nghề, có kỹ năng sẽ giúp người lao động thêm nhiều cơ hội hơn để tìm, lựa chọn việc làm và nâng cao thu nhập”.
Bà Nguyễn Thị Minh Thúy - Phó Chủ tịch UBND xã Trấn Yên cho biết: “Thực tế đào tạo nghề phải gắn với nhu cầu thị trường và giải quyết việc làm, người dân học nghề phải có cơ hội tìm được việc làm, tăng thu nhập và cải thiện đời sống. Vì thế, xã xác định tiếp tục đẩy mạnh kết nối doanh nghiệp, tư vấn nghề, giới thiệu việc làm và khuyến khích người dân nâng cao kỹ năng. Đây là những giải pháp để Trấn Yên thực hiện mục tiêu chuyển dịch lao động theo hướng bền vững”.
Tại xã vùng cao Nậm Có, lao động qua đào tạo hiện đạt 35%. Trong 8 tháng năm 2026, đã có 45 lao động chuyển dịch sang phi nông nghiệp, đạt 100% chỉ tiêu cả năm.
Ông Sùng A Dinh - Phó Chủ tịch UBND xã Nậm Có cho biết: “Xã tiếp tục khảo sát nhu cầu học nghề và vận động người dân tích cực tham gia các lớp học nghề để có thêm nhiều cơ hội việc làm. Công tác định hướng việc làm và đào tạo nghề được xã tập trung vào các lĩnh vực du lịch, dịch vụ, công nghiệp, mục tiêu tạo việc làm mới cho 120 lao động trong năm nay”.
Chỉ thị số 40-CT/TU, ngày 14/8/2026 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về tăng cường lãnh đạo của Đảng đối với công tác phát triển thị trường lao động, tạo việc làm trong tình hình mới trên địa bàn tỉnh đã chỉ rõ một trong những giải pháp tạo việc làm bền vững ở nông thôn phải gắn với nâng cao giá trị lao động, thúc đẩy chuyển dịch lao động có kỹ năng, bảo đảm sinh kế bền vững.
Theo định hướng này, sản xuất nông nghiệp cần chuyển mạnh từ năng suất thấp sang nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp xanh, tuần hoàn, gắn với chế biến và tiêu thụ sản phẩm. Phát triển kinh tế hộ, kinh tế trang trại, tổ hợp tác, hợp tác xã, doanh nghiệp nhỏ và vừa; phát triển du lịch cộng đồng, làng nghề truyền thống, dịch vụ nông thôn; hỗ trợ ứng dụng khoa học - công nghệ, chuyển đổi số, thương mại điện tử và xây dựng thương hiệu sản phẩm.
Song song với mở rộng cơ hội, người lao động phải được trang bị kỹ năng nghề, kỹ năng số, kỹ năng xanh, kỷ luật lao động, kiến thức pháp luật, bảo hiểm và các dịch vụ việc làm. Đồng thời, tạo việc làm bền vững phải gắn với khơi dậy nội lực, giảm nghèo bền vững và giữ gìn bản sắc văn hóa.
Những tín hiệu vui qua “bức tranh” chuyển dịch cơ cấu lao động ở các địa phương đã góp phần tạo động lực bứt phá, đặt nền tảng góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số và phát triển nhanh, bền vững của tỉnh.
