Khoảng một năm nay, giá trái ca cao tăng dần do các doanh nghiệp chế biến hạt ca cao xuất khẩu tăng cường thu mua. Ở thời điểm này, trái ca cao tươi tại vùng ĐBSCL có giá từ 15–17 nghìn đồng/kg (tùy chất lượng), giá hạt ca cao khô hơn 230 nghìn đồng/kg, tăng gấp 2–3 lần so với 2 năm trước.
Ông Nguyễn Văn Chính, nhà vườn ở ấp Phú Hòa, xã Phú Túc, tỉnh Vĩnh Long, có 01 ha đất từng trồng nhiều loại cây ăn trái như chôm chôm, bưởi, nhãn nhưng giá cả bấp bênh. Từ năm 2020, ông chuyển sang trồng cây ca cao chuyên canh thì thu nhập rất ổn định. Tuy chỉ có hơn 50% diện tích cho thu hoạch nhưng năm qua, gia đình ông Chính có nguồn thu gần 200 triệu đồng, trong khi đó công chăm sóc và chi phí đầu tư rất thấp.
“Cây này mình trồng rất đạt, rất ngon. Cây ca cao nếu năng suất và giá như thời điểm này thì cây nhãn và chôm chôm không bằng nó luôn. Trồng nó dễ lắm, ai không biết trồng cây thì trồng nó cũng được nữa. Đầu ra trái ca cao ngon lắm nên bây giờ tôi trồng ca cao hết, khỏe lắm”, ông Nguyễn Văn Chính cho biết.
Cây ca cao cho trái quanh năm và được đánh giá là chi phí thấp hơn một số cây ăn trái khác.
Theo nhà vườn trồng cây ca cao, loại cây này rất dễ trồng, không kén đất, ít sâu bệnh, chỉ cần phòng trị con bọ xít muỗi bám vào trái và chuột, sóc cắn phá. Năng suất bình quân hơn 20 tấn/ha. Cây ca cao có khả năng chống chịu mặn cao, nước tưới có độ mặn vài phần nghìn cây vẫn tươi tốt.
Ông Võ Văn Bân, ở ấp Phú Mỹ, xã Phú Túc, tỉnh Vĩnh Long, là người đi tiên phong và gắn bó với cây ca cao hơn 20 năm tại địa phương. Hiện nay, gia đình ông duy trì 1,5 ha cây ca cao trồng xen trong vườn dừa (trong đó ca cao là cây trồng chính), áp dụng mô hình sản xuất hướng hữu cơ, ưu tiên sử dụng phân vi sinh, phân gia súc nên chất lượng trái rất tốt. Mỗi năm, vườn cây của ông cho thu hoạch hơn 20 tấn trái, thu nhập trên 300 triệu đồng. Ngoài ra, ông còn thu mua trái ca cao tươi của nhà vườn xa gần để tách hạt, sơ chế cung cấp cho các công ty chế biến thành các sản phẩm như bột ca cao, bơ ca cao, rượu ca cao... xuất khẩu. Hiện nay, nhu cầu thu mua hạt ca cao của doanh nghiệp rất cao, nhà vườn không đủ cung cấp cho nhu cầu đầu ra.
Ca cao trồng theo hướng hữu cơ đầu ra rất hút hàng, cho trái quanh năm.
Về mô hình này, ông Võ Văn Bân nói: “Mình thấy cây này trồng ít xịt thuốc, nhẹ công chăm sóc. Giá như hiện nay thì cây sầu riêng không bằng cây ca cao rồi đó. Năm nay, nông dân tại đây trồng nhiều lắm. Tôi thấy vùng đất nào trồng cũng được hết, mình trồng rồi bỏ đó vẫn có trái. Đầu ra từ khi tôi bán cho công ty đến giờ rất ổn, công ty cho xe đến nhà lấy hàng.”
Do ưu điểm giá cao, chi phí thấp, dễ trồng nên nhiều nông dân vùng ĐBSCL đang đầu tư nhân rộng vườn cây với hình thức trồng xen với các loại cây ăn trái khác hoặc trồng chuyên canh. Đặc biệt, theo khuyến cáo và hướng dẫn của ngành chuyên môn cùng các doanh nghiệp thu mua hạt ca cao xuất khẩu, nhà vườn đang áp dụng mô hình trồng ca cao hữu cơ, an toàn sinh học. Ở thời điểm này, các địa phương vùng ĐBSCL phát triển mạnh vườn cây ca cao là Vĩnh Long, Đồng Tháp, Sóc Trăng. Đặc biệt chỉ riêng tỉnh Vĩnh Long đã có hàng trăm ha cây ca cao trồng mới. Tuy nhiên, số diện tích cho thu hoạch còn thấp nên dẫn đến “cầu vượt cung”.
Bà Đoàn Thị Tuyết Nhung, Phó Giám đốc Công ty TNHH Cacao Mekong (trụ sở tại xã Song Lộc, tỉnh Vĩnh Long) – doanh nghiệp chuyên thu mua trái ca cao tươi – cho biết, nhu cầu nhiều nhưng lượng cung thấp khiến giá ca cao thế giới tăng mạnh. Hơn nữa, Việt Nam có nguồn nguyên liệu ca cao sạch nên được khách hàng quốc tế rất ưa chuộng.
“Từ năm rồi cho đến bây giờ giá ca cao vẫn tăng. Mình thu mua trái ca cao tươi giá tăng hơn gấp 2 lần so với trước đây, nông dân phấn khởi lắm. Giá ca cao thế giới cũng tăng luôn, lượng cầu nhiều mà cung không đủ. Tình hình thế giới trái ca cao rất thiếu và cần những nguồn nguyên liệu sạch như ở Việt Nam, họ rất thích”, bà Đoàn Thị Tuyết Nhung nói.
Giá trái ca cao tăng ở mức cao, hút hàng, xuất khẩu mạnh là tín hiệu đáng mừng cho ngành nông nghiệp vùng ĐBSCL. Tuy nhiên, để mặt hàng nông sản này có tính cạnh tranh và đạt giá trị cao, nhà vườn cần áp dụng và nhân rộng các mô hình sản xuất an toàn, hữu cơ để ngày càng hấp dẫn nhiều thị trường trên thế giới.
