Xóa bỏ độc quyền, đa dạng sách giáo khoa tạo nhiều thuận lợi cho giáo viên và học sinh

Khi không còn một đơn vị duy nhất nắm toàn bộ quyền phát hành sách, thị trường SGK cạnh tranh buộc các NXB phải đầu tư chất lượng và tối ưu chi phí.

Vừa qua, Tổng Bí thư Tô Lâm đã ký ban hành Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân. Nghị quyết xác định rõ vai trò then chốt của khu vực kinh tế tư nhân trong thúc đẩy tăng trưởng và đổi mới sáng tạo, đồng thời đề ra nhiều nhiệm vụ, giải pháp cụ thể để hỗ trợ khu vực này phát triển bền vững.

Một trong những giải pháp quan trọng được nhấn mạnh là đẩy mạnh phát triển thị trường trong nước, kích cầu tiêu dùng, đa dạng hóa các kênh phân phối, phát triển mạnh các nền tảng số và thương mại điện tử.

Sách giáo khoa Cánh Diều môn Tiếng Việt đưa các nội dung gần gũi như làng quê, văn hóa dân tộc giúp học sinh hình thành tình yêu đất nước và bồi đắp vốn sống.
Sách giáo khoa Cánh Diều môn Tiếng Việt đưa các nội dung gần gũi như làng quê, văn hóa dân tộc giúp học sinh hình thành tình yêu đất nước và bồi đắp vốn sống.

Một chương trình, nhiều bộ sách

Nhìn từ góc độ giáo dục, tinh thần đổi mới và sự linh hoạt trong tiếp cận đang được thể hiện rõ qua việc triển khai Chương trình Giáo dục phổ thông năm 2018. Bắt đầu từ năm học 2020-2021, chương trình này chính thức được áp dụng, đánh dấu cột mốc đầu tiên trong lộ trình thay đổi toàn diện nội dung, phương pháp và cách thức tổ chức dạy học ở các cấp học phổ thông.

Một điểm nhấn đáng chú ý là việc cho phép các cơ sở giáo dục được lựa chọn từ nhiều bộ sách giáo khoa khác nhau để áp dụng trong giảng dạy.

Cô Bùi Thị Hường - Hiệu trưởng Trường Tiểu học số 1 xã Sín Chéng (Lào Cai) cho biết, việc lựa chọn sách giáo khoa tại trường được thực hiện theo từng năm học, dựa trên hướng dẫn của Bộ Giáo dục và Đào tạo.

“Ngay từ năm học 2020-2021, khi Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 chính thức được triển khai ở lớp 1, nhà trường đã lựa chọn sử dụng bộ sách Cánh Diều cho môn Toán và một số môn học khác. Đối với các môn còn lại, nhà trường linh hoạt kết hợp, sử dụng xen kẽ các bộ sách khác nhau sao cho phù hợp với điều kiện giảng dạy thực tế của đơn vị.

Đáng chú ý, theo quy định của Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, việc lựa chọn sách giáo khoa được trao quyền về cho các cơ sở giáo dục, thay vì áp dụng thống nhất một bộ sách như trước đây là một chủ trương mang tính đột phá, thể hiện rõ tinh thần đổi mới và tăng quyền tự chủ cho các trường phổ thông.

Nhà trường được chủ động hơn trong việc xây dựng kế hoạch giáo dục, lựa chọn nội dung phù hợp với đặc điểm học sinh, đặc biệt là ở những vùng miền có điều kiện học tập khác nhau”, cô Hường chia sẻ.

Chia sẻ về quy trình lựa chọn sách giáo khoa tại nhà trường, cô Nguyễn Thị Thúy Minh - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Chu Văn An (quận Tây Hồ, thành phố Hà Nội) cho biết: "Ngay từ những năm đầu triển khai chương trình mới, nhà trường đã xây dựng quy trình lựa chọn sách một cách bài bản và chặt chẽ. Trước hết, giáo viên được tiếp cận, đọc kỹ và nghiên cứu các bộ sách giáo khoa do Bộ Giáo dục và Đào tạo phê duyệt. Sau bước lựa chọn ban đầu, các tổ chuyên môn sẽ họp bàn, thảo luận và thống nhất phương án lựa chọn.

Kết quả được đưa ra Hội đồng sư phạm để thẩm định, góp ý và hoàn thiện thêm một lần nữa. Cuối cùng, nhà trường tổ chức lấy ý kiến tập thể, đảm bảo sự đồng thuận trước khi chốt danh mục sách chính thức sử dụng trong năm học.

Việc trao quyền cho các cơ sở giáo dục được tự chủ trong lựa chọn sách giáo khoa được nhiều cán bộ, giáo viên đánh giá cao. Bởi nhờ vậy, chúng tôi có thể chủ động hoàn toàn trong việc tổ chức dạy học, xây dựng kế hoạch bài giảng linh hoạt và phù hợp thực tế lớp học”.

Cô Nguyễn Thị Thúy Minh - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Chu Văn An (quận Tây Hồ, thành phố Hà Nội).
Cô Nguyễn Thị Thúy Minh - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Chu Văn An (quận Tây Hồ, thành phố Hà Nội).

Ngoài ra, trong quá trình giảng dạy tại nhà trường, nhiều giáo viên của Trường Tiểu học Chu Văn An bày tỏ sự hào hứng khi được chủ động lựa chọn tài liệu giảng dạy, thay vì bị ràng buộc vào một bộ sách duy nhất. Với cùng một bài học, họ có thể tham khảo, đối chiếu cách trình bày kiến thức và phương pháp tổ chức hoạt động trong các bộ sách giáo khoa khác nhau.

Quan trọng hơn, việc cho phép nhiều tổ chức tham gia biên soạn sách giáo khoa đã góp phần phá bỏ thế độc quyền trước đây. Khi không còn một đơn vị duy nhất nắm toàn bộ quyền phát hành sách, thị trường sách giáo khoa trở nên cạnh tranh hơn, buộc các nhà xuất bản phải cải tiến nội dung, đầu tư chất lượng và tối ưu chi phí.

Sách giáo khoa phiên bản điện tử (bản mềm) đem lại nhiều thuận lợi

Sau 5 năm triển khai Chương trình giáo dục phổ thông 2018, theo cô Bùi Thị Hường, bộ sách giáo khoa mới đã bộc lộ nhiều ưu điểm rõ rệt so với chương trình cũ. Một trong những điểm tích cực nổi bật là việc đa số các bộ sách đều có phiên bản điện tử (sách mềm) được đăng tải công khai trên website của nhà xuất bản.

Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho giáo viên trong quá trình chuẩn bị bài giảng và tổ chức dạy học. Giáo viên không còn phải mất thời gian chụp lại trang sách, chỉnh sửa thủ công rồi in ra như trước kia, mà có thể truy cập trực tuyến, khai thác trực tiếp và trình chiếu ngay trên lớp, vừa hiện đại, vừa tiết kiệm thời gian, công sức.

Bên cạnh đó, nhiều bộ sách đã tích hợp công nghệ thông tin, cung cấp các phần mềm hỗ trợ học tập như ứng dụng luyện viết chữ tiếng Việt, trò chơi học tập, video minh họa… Điều này đặc biệt hữu ích với học sinh cấp tiểu học, đặc biệt là những em có hoàn cảnh khó khăn hoặc là người dân tộc thiểu số, còn hạn chế về năng lực nghe nói.

Học sinh có thể tiếp cận bài học qua hình ảnh trực quan, âm thanh sinh động, dễ hiểu, góp phần nâng cao hiệu quả tiếp thu và hứng thú học tập.

Sách giáo khoa Cánh Diều môn Toán lồng ghép nhiều kiến thức thực tiễn, giúp học sinh mở rộng hiểu biết và vận dụng toán học vào đời sống hằng ngày.
Sách giáo khoa Cánh Diều môn Toán lồng ghép nhiều kiến thức thực tiễn, giúp học sinh mở rộng hiểu biết và vận dụng toán học vào đời sống hằng ngày.

Ngoài ra, cô Hường cũng đánh giá cao về bộ sách giáo khoa Cánh Diều. Bộ sách được in màu, trình bày sinh động, hình ảnh minh họa phong phú, đẹp mắt, tạo hứng thú cho học sinh, đặc biệt là học sinh tiểu học. Nội dung trong sách cũng có nhiều đổi mới tích cực. Các chủ đề gần gũi đời sống, gắn liền với thực tiễn được sắp xếp theo hướng mở và linh hoạt, tạo điều kiện cho giáo viên có thể điều chỉnh phù hợp với đặc điểm vùng miền, đối tượng học sinh và điều kiện dạy học cụ thể của từng địa phương.

Còn theo cô Nguyễn Thị Thúy Minh, bộ sách Cánh Diều nhìn chung đáp ứng tốt yêu cầu về nội dung và hình thức. Ưu điểm nổi bật của bộ sách Cánh Diều là khả năng lồng ghép một cách khéo léo các kỹ năng mềm cùng với kiến thức mang tính ứng dụng cao trong thực tiễn cuộc sống.

Bên cạnh đó, sách còn đưa vào các hoạt động mang tính tương tác như trò chơi, đố vui,... không chỉ giúp học sinh dễ hiểu, dễ nhớ mà còn khơi gợi sự tò mò, chủ động khám phá và ghi nhớ kiến thức một cách tự nhiên, nhẹ nhàng.

baophapluat.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Chuẩn bị các điều kiện để tiếp tục khởi công 5 trường nội trú liên cấp tại khu vực biên giới

Chuẩn bị các điều kiện để tiếp tục khởi công 5 trường nội trú liên cấp tại khu vực biên giới

Thực hiện chủ trương xây dựng các trường phổ thông nội trú liên cấp tiểu học và trung học cơ sở tại các xã biên giới đất liền, tỉnh Lào Cai triển khai đầu tư xây dựng 9 trường với tổng mức đầu tư dự kiến gần 1.480 tỷ đồng. Đến nay, 4 trường đã khởi công từ tháng 11/2025 tại các xã A Mú Sung, Y Tý, Mường Khương, Pha Long. UBND tỉnh đang chỉ đạo các sở, ngành, địa phương tích cực phối hợp, tiếp tục khởi công 5 trường còn lại tại các xã Trịnh Tường, Bản Lầu, Bát Xát, Si Ma Cai, phường Lào Cai.

Thi công xuyên Tết tại công trình trường học biên giới Y Tý

Thi công xuyên Tết tại công trình trường học biên giới Y Tý

Những ngày cuối năm, khi không khí Tết Nguyên đán lan tỏa khắp các bản làng, phố thị, nhiều công trình xây dựng tạm dừng để người lao động trở về sum họp bên gia đình, thì tại xã Y Tý, tỉnh Lào Cai, không khí lao động trên công trường Dự án Trường Phổ thông Dân tộc Nội trú (PTDTNT) Tiểu học và THCS Y Tý vẫn diễn ra khẩn trương, liên tục.

Bộ Giáo dục và Đào tạo chốt quy định bỏ xét riêng học bạ, cho thí sinh đăng ký tối đa 15 nguyện vọng

Bộ Giáo dục và Đào tạo chốt quy định bỏ xét riêng học bạ, cho thí sinh đăng ký tối đa 15 nguyện vọng

Thí sinh xét học bạ phải đạt tối thiểu điểm thi tốt nghiệp là 15/30; được đăng ký tối đa 15 nguyện vọng vào các chương trình đào tạo, các trường khác nhau; siết lại việc cộng điểm đối với chứng chỉ ngoại ngữ..., là những thay đổi đáng chú ý trong Quy chế tuyển sinh đại học năm 2026 của Bộ Giáo dục và Đào tạo. 

Trải nghiệm làng nghề - giờ học thú vị, ý nghĩa

Trải nghiệm làng nghề - giờ học thú vị, ý nghĩa

Thời gian qua, Trường Tiểu học Kim Đồng (phường Lào Cai) triển khai mô hình “Trải nghiệm làng nghề truyền thống” tại khuôn viên nhà trường. Thông qua phương pháp “học đi đôi với hành”, mô hình không chỉ giúp học sinh hiểu sâu hơn về văn hóa, lịch sử dân tộc mà còn góp phần rèn luyện kỹ năng sống, khơi dậy tinh thần sáng tạo và ý thức gìn giữ bản sắc truyền thống.

Giáo dục ý thức bảo vệ môi trường từ học đường

Giáo dục ý thức bảo vệ môi trường từ học đường

Thời gian qua, cùng với đổi mới công tác dạy học, ngành giáo dục tỉnh còn chú trọng xây dựng môi trường giáo dục xanh, sạch, đẹp và bồi đắp ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh. Qua đó, các trường học không chỉ tạo không gian học tập trong lành, an toàn mà còn góp phần hình thành thế hệ học sinh có trách nhiệm với môi trường sống.

Tiến tới hoàn thiện khung pháp lý cho mô hình trường phổ thông nội trú xã biên giới

Tiến tới hoàn thiện khung pháp lý cho mô hình trường phổ thông nội trú xã biên giới

Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, song song việc triển khai xây dựng trường phổ thông nội trú liên cấp Bộ đang khẩn trương hoàn thiện khung pháp lý cho mô hình trường phổ thông nội trú xã biên giới, nhằm bảo đảm các trường được tổ chức và vận hành bài bản, thống nhất, ổn định và hiệu quả lâu dài.

Mang mùa xuân đến với trẻ em vùng cao

Mang mùa xuân đến với trẻ em vùng cao

Ở những xã vùng cao, vùng đặc biệt khó khăn của tỉnh Lào Cai - nơi địa hình hiểm trở, đi lại khó khăn, đời sống kinh tế còn nhiều thiếu thốn khiến niềm vui ngày Tết của trẻ thường giản đơn và lặng lẽ. Thấu hiểu điều đó, các trường mầm non nơi đây đã chủ động tổ chức nhiều hoạt động để trẻ em vùng cao có một cái Tết trọn vẹn, ấm áp.

fb yt zl tw