Đổi mới từ quy trình tham mưu, phục vụ
Trước đây, việc chuẩn bị tài liệu phục vụ các kỳ họp HĐND tỉnh chủ yếu được thực hiện trên hồ sơ giấy, trải qua nhiều khâu in ấn, sao chụp và chuyển phát. Khi khối lượng công việc lớn, đặc biệt khi phát sinh tài liệu cần bổ sung sát thời điểm diễn ra kỳ họp, việc cập nhật, đối chiếu thông tin và phối hợp xử lý giữa các bộ phận mất nhiều thời gian. Ứng dụng công nghệ số đã góp phần đổi mới quy trình này, giúp cho công tác trao đổi, khai thác tài liệu và phối hợp xử lý công việc thuận tiện hơn.
Tài liệu điện tử được chuyển đến đại biểu nhanh chóng, tạo điều kiện tra cứu, nghiên cứu và chuẩn bị ý kiến. Cán bộ chuyên môn chủ động rà soát, đối chiếu tờ trình, dự thảo nghị quyết và báo cáo thẩm tra; thuận lợi hơn trong tổng hợp thông tin phục vụ hoạt động giám sát, khảo sát. Qua đó, công nghệ số hỗ trợ rút ngắn các thao tác hành chính, tạo điều kiện tập trung nguồn lực cho công tác nghiên cứu, phân tích và nâng cao chất lượng tham mưu.
Ông Nguyễn Quang Thái - Phó Trưởng Phòng Công tác HĐND, Văn phòng Đoàn ĐBQH và HĐND tỉnh cho biết: "Ứng dụng công nghệ số giúp cán bộ chủ động hơn trong xử lý văn bản, tổng hợp thông tin và chuẩn bị tài liệu phục vụ hoạt động của Thường trực HĐND, các ban HĐND tỉnh".
Cùng với phần mềm quản lý văn bản, Văn phòng Đoàn ĐBQH và HĐND tỉnh đã xây dựng hệ thống mạng nội bộ với hơn 100 nút kết nối, đồng thời đưa vào triển khai phòng họp số và thực hiện số hóa tài liệu lưu trữ.
Trong 9 tháng năm 2026, đơn vị tiếp nhận, xử lý trên 11.000 văn bản đến, phát hành trên 2.860 văn bản đi; 100% văn bản được xử lý trên môi trường điện tử, trừ văn bản mật. Đây là nền tảng quan trọng góp phần từng bước hiện đại hóa quy trình làm việc, nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành và chất lượng phục vụ hoạt động của cơ quan dân cử.
9 tháng đầu năm năm 2026, Văn phòng đã tham mưu, phục vụ 5 kỳ họp HĐND tỉnh, xem xét, thông qua 109 nghị quyết, trong đó có 43 nghị quyết quy phạm pháp luật; phục vụ 13 cuộc giám sát, 8 cuộc khảo sát và theo dõi 247 kiến nghị sau giám sát. Việc ứng dụng công nghệ số góp phần hỗ trợ xử lý khối lượng thông tin lớn, nâng cao khả năng phối hợp và theo dõi tiến độ công việc.
Đối với đại biểu HĐND, khả năng tiếp cận thông tin đầy đủ, kịp thời là điều kiện quan trọng để thảo luận và quyết định các vấn đề thuộc thẩm quyền theo quy định.
Bà Tô Thị Thanh Mai - đại biểu HĐND tỉnh Lào Cai khóa XVII, nhiệm kỳ 2026 - 2031 đánh giá: "Tôi thấy việc ứng dụng công nghệ số mang lại nhiều thuận lợi cho hoạt động của đại biểu. Trong đó, việc cung cấp tài liệu kỳ họp dưới dạng điện tử giúp đại biểu chủ động, thuận tiện trong việc tiếp cận, tra cứu và nghiên cứu tài liệu, giảm thời gian xử lý tài liệu giấy. Các công cụ hỗ trợ trên ứng dụng công nghệ số giúp tổng hợp thông tin nhanh, tra cứu văn bản pháp luật chính xác và xác định những vấn đề cần quan tâm, trao đổi. Qua đó, trong quá trình thảo luận và quyết định tại kỳ họp, đại biểu có thêm điều kiện xem xét vấn đề một cách toàn diện, đánh giá và so sánh các phương án trước khi biểu quyết”.
Từ thực tiễn triển khai cho thấy, chuyển đổi số đang tạo thuận lợi cho đại biểu trong tiếp cận và xử lý thông tin, nhưng hiệu quả cuối cùng vẫn phụ thuộc vào chất lượng phân tích, đánh giá và trách nhiệm của người thực hiện nhiệm vụ. Việc kiểm chứng thông tin, nâng cao kỹ năng số, kết hợp nghiên cứu hồ sơ với khảo sát thực tế và lắng nghe ý kiến cử tri là yêu cầu cần được duy trì trong quá trình đổi mới.
Hướng tới nền tảng HĐND điện tử đồng bộ
Trên cơ sở hạ tầng và các ứng dụng công nghệ số đã được xây dựng, Lào Cai đang tập trung triển khai hệ thống HĐND điện tử, dự kiến hoàn thiện, vận hành trong quý IV/2026. Định hướng này đánh dấu bước chuyển từ ứng dụng công nghệ ở từng khâu sang kết nối dữ liệu, chuẩn hóa quy trình và hỗ trợ toàn diện hơn các hoạt động của cơ quan dân cử.
Xây dựng HĐND điện tử phải gắn trực tiếp với đổi mới phương thức hoạt động, nâng cao chất lượng tham mưu, phục vụ Thường trực HĐND, các Ban HĐND và đại biểu HĐND. Trọng tâm là chuẩn hóa quy trình công việc, từng bước xây dựng kho dữ liệu dùng chung phục vụ hoạt động của HĐND; hoàn thiện các chức năng phục vụ đại biểu, tổ chức kỳ họp; ưu tiên công cụ theo dõi việc thực hiện nghị quyết, giải quyết kiến nghị sau chất vấn, giám sát và kiến nghị của cử tri.
Với định hướng này, hệ thống sẽ tích hợp các phân hệ phục vụ tổ chức kỳ họp, quản lý nghị quyết, theo dõi kiến nghị cử tri và hoạt động giám sát, khảo sát. Dữ liệu cần được sắp xếp thống nhất, cập nhật thường xuyên, xác định rõ trách nhiệm quản lý và quyền khai thác. Mỗi nhiệm vụ cần gắn với đầu mối phụ trách, thời hạn, tiến độ và kết quả thực hiện, tạo cơ sở nhận diện những nội dung chậm hoặc chưa được giải quyết dứt điểm.
Đây là yêu cầu có ý nghĩa thiết thực đối với hoạt động giám sát. Khi thông tin được hệ thống hóa và cập nhật xuyên suốt, đại biểu có điều kiện theo dõi tiến độ thực hiện nghị quyết, kiểm tra việc khắc phục hạn chế sau giám sát và nắm bắt tình hình giải quyết kiến nghị của cử tri.
Thời gian tới, Văn phòng Đoàn ĐBQH và HĐND tỉnh sẽ phối hợp hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật, nâng cao khả năng kết nối, chia sẻ dữ liệu, hạn chế tình trạng nhập liệu trùng lặp; tổ chức hướng dẫn, hỗ trợ đại biểu và cán bộ sử dụng chất lượng, hiệu quả. Cùng với đó, việc nghiên cứu ứng dụng trí tuệ nhân tạo cần triển khai trong phạm vi phù hợp, có kiểm tra của người thực hiện và tuân thủ yêu cầu bảo mật thông tin.
Từ văn phòng số đến HĐND điện tử là bước chuyển từ ứng dụng công nghệ ở từng khâu sang kết nối dữ liệu, chuẩn hóa quy trình và nâng cao hiệu quả điều hành. Khi nền tảng số được vận hành đồng bộ, trách nhiệm được xác định rõ và tiến độ công việc được theo dõi xuyên suốt, hoạt động của HĐND tỉnh sẽ ngày càng thực chất, hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng quyết nghị, giám sát và đáp ứng tốt hơn kỳ vọng của cử tri và Nhân dân.
