Quay về E-magazine Theo dõi Báo Lào Cai trên Google News
Ở nơi hạt rau từng “gửi ra tiền phương”

Ở nơi hạt rau từng “gửi ra tiền phương”

Sa Pa - nơi gợi cảm hứng bất tận của biết bao tác phẩm thi ca, nhạc, họa. Chỉ một đóa hoa, nhành cây, ngọn đá cũng gợi bao nỗi niềm, trở thành những biểu tượng vượt thời gian. Nhạc sỹ Vĩnh Cát cũng không ngoại lệ, một lần đến Sa Pa, ông vô cùng xúc động và đã sáng tác ca khúc “Sa Pa thành phố trong” sương với những ca từ thấm đẫm yêu thương: “Gửi ra tiền phương hạt giống rau em trồng. Gửi tới biên cương cả tình em yêu thương...”.

0:00 / 0:00
0:00
  • Nam miền Bắc
  • Nữ miền Bắc
  • Nữ miền Nam
  • Nam miền Nam

Trong một ngày hương xuân tràn khắp nẻo, men theo những ca từ thiết tha, chúng tôi ngược đèo, ngược núi đến thôn Sâu Chua, xã Sa Pả, huyện Sa Pa (nay là tổ 4, phường Sa Pả, thị xã Sa Pa) - nơi từng là quê hương của những hạt giống rau gửi ra tiền phương năm ấy.

0b6210ff8ba626f87fb7.jpg
bbb858d1c3886ed63799.jpg

Đã sang xuân mà trời đất Sa Pa vẫn không có một ngày nắng, cứ mịt mù từ sáng đến tận đêm muộn. Anh Hạng A Xeng, cán bộ nông - lâm phường Sa Pả đón tôi ở Quốc lộ 4D đoạn đầu đường rẽ vào tổ 4. Sau phút chào hỏi, anh nổ máy đưa tôi ngược dốc. Con đường đã được trải nhựa nhưng theo thời gian, mưa nắng khiến mặt đường bị bong tróc, trồi sụt, lại thêm độ dốc cao, khúc cua tay áo lớn, nên quãng đường 5 km từ quốc lộ đến với trung tâm của tổ 4 rất khó khăn. Càng lên cao gió rít càng mạnh, hơi lạnh như thấu tận xương thịt.

Sau một hồi “gầm gừ”, chiếc xe máy đưa chúng tôi đến ngôi nhà gỗ 5 gian làm theo kiểu truyền thống của người Mông. Nghe thấy tiếng xe máy nổ giòn, từ ngôi nhà thâm nâu, cụ ông hơn 80 tuổi mặc chiếc áo chàm đen của người Mông bước ra. Nhìn thấy anh Xeng thì chào vui vẻ bằng tiếng Mông. Anh Xeng bảo: “Đây là ông Châu A Dế, tộc trưởng của dòng họ Châu và cũng là người có uy tín nơi đây từ nhiều năm nay”. Khuôn mặt đã nhuốm màu thời gian nhưng những chuyện về thôn Sâu Chua từ mấy mươi năm trước và về tổ 4 ngày nay, ông Dế thông thuộc như lòng bàn tay.

94584ed7d58e78d0219f.jpg

Chiều muộn, sương xuống mỗi lúc một nhiều khiến không gian lạnh buốt. Ngồi trong ngôi nhà, tôi thầm nghĩ và chợt thấy thú vị khi người ta vẫn ví, Sa Pa như một cái tủ lạnh lớn treo giữa dãy Hoàng Liên Sơn hùng vĩ và thôn Sâu Chua chính là “ngăn cấp đông” vì nhiệt độ luôn thấp hơn khu vực trung tâm thị xã từ 2 - 3 độ C. Tuy nhiên, chính cái lạnh thấu xương ấy cộng với độ ẩm cao, đất mùn tươi tốt lại là điều kiện lý tưởng để các cây ăn quả ôn đới, các loại cây rau, hoa vụ đông phát triển quanh năm.

Bên bếp lửa hồng, ông Dế kể cho chúng tôi nghe nhiều câu chuyện thú vị.

de22f5516e08c3569a19.jpg

Với lợi thế khí hậu, thổ nhưỡng, lại thêm các xã viên chăm chỉ, Hợp tác xã Sâu Chua mở rộng sản xuất, nâng cao sản lượng, chất lượng qua từng năm. Chỉ tính riêng về sản xuất hạt rau su hào, năm 1972 - 1973, hợp tác xã có 12 ha đất sản xuất, thu được 2,2 tấn hạt; năm 1977, diện tích là 26 ha, thu 6,2 tấn hạt. Là mặt hàng đặc hữu nên giá trị hạt rau su hào rất cao. Thời mà nông dân những nơi khác ở Sa Pa khốn khó trăm bề, phải nhận gạo cứu đói của Chính phủ thì ở Sâu Chua 100% hộ đủ ăn và còn gửi tiền dự trữ mua gạo cho năm sau. 52/65 hộ có tiền gửi ngân hàng, gần một nửa số hộ làm được nhà ngói, nhà gỗ theo kiểu mới.

Cùng với các khu vực khác như trung tâm thị trấn Sa Pa, đèo Ô Quý Hồ (cũng sản xuất hạt rau su hào nhưng sản lượng ít và chất lượng hạt không bằng Sâu Chua), các xã viên Sâu Chua đã làm nên thương hiệu “quê hương của những hạt giống quý”. Hạt giống rau Sa Pa ngày càng được nâng lên về phẩm chất giống cũng như số lượng, trở thành vùng giống rau chủ yếu của quốc gia, cung cấp cho cả nước.

Đang sôi nổi, giọng ông Dế trầm hẳn xuống: Một thời, Sâu Chua là “vương quốc” của hạt rau giống, người dân Sâu Chua chủ yếu sống bằng nghề sản xuất hạt rau. Nhưng đến năm 1979, hợp tác xã không hoạt động nữa…

e7caa0533b0a9654cf1b.jpg

Hợp tác xã giải thể, dân Sâu Chua vì thế “mất” nghề, có hộ bỏ xứ ra đi, có hộ vẫn bám trụ. Ông Châu A Dế bảo: Trước đây, người Mông có tập quán du canh, du cư. Tuy nhiên, chính những năm tháng làm hợp tác xã sản xuất hạt rau giống đã dạy cho người Mông Sâu Chua có “an cư” thì mới “lạc nghiệp” được. Dù cho khó khăn chất chồng, chúng tôi vẫn quyết bám trụ mảnh đất cha ông để làm lại từ đầu.

Cùng với định hướng, chỉ đạo từ cấp trên, người dân Sâu Chua tích cực khai khẩn đất hoang, đưa các loại cây ăn quả giống mới vào trồng. Đặc biệt, hơn chục năm nay, du lịch Sa Pa phát triển mạnh, nhu cầu rau “sạch” lên ngôi, người dân Sâu Chua tập trung cải tạo vườn tạp, trồng rau hàng hóa. Kinh nghiệm trồng rau sao cho chất lượng tốt, mẫu mã đẹp của các xã viên năm xưa lại được dịp phát huy và truyền lại cho con cháu. Dạo quanh tổ 4 Sâu Chua ngày nay là những vườn rau xanh mướt trên lưng đồi, bên đường liên gia, liên thôn và đến tận cửa nhà dân.

c05c710dea54470a1e45.jpg

Gia đình anh Thào A Lềnh là một trong những hộ trồng rau nhiều nhất tổ 4. Tận dụng mọi diện tích có thể trong vườn nhà, trên nương đồi, anh Lềnh cùng vợ sản xuất rau hữu cơ. Gần 0,3 ha rau của gia đình luôn xanh tốt, mùa nào thức ấy với các loại rau đặc hữu của Sa Pa (su hào, bắp cải, ngồng su hào, cải mèo…), đặc biệt chú trọng trồng vào khung thời vụ trái với rau của vùng thấp để dễ dàng tiêu thụ. Mỗi năm, anh Lềnh thu hơn 2 tấn rau các loại, thu nhập trên 50 triệu đồng.

0613ae483511984fc100.jpg

Không chỉ gia đình anh Lềnh, tổ 4 có 84 hộ thì có đến 70 hộ trồng rau hàng hóa cho thu nhập ổn định. Nhiều gia đình làm nhà mới, sắm những đồ vật tiện ích đắt giá cũng từ những nguồn thu ấy. Như gia đình anh Thào A Lềnh năm 2023 vừa làm được ngôi nhà sàn trị giá gần 1 tỷ đồng.

Từ mô hình kinh tế hiệu quả và truyền thống trồng rau ở tổ 4, đến nay, 3 tổ còn lại của Sa Pả cũng mở rộng sản xuất rau hàng hóa. Những vùng rau an toàn của Sa Pả như Sâu Chua (tổ 4), Xả Séng (tổ 3), Hàm Rồng (tổ 2) và khu tổ 1 của thị trấn Sa Pa cũ nổi danh khắp nơi. Sa Pả trở thành “vựa rau sạch” của vùng đất mờ sương với diện tích rau ăn củ, cho lá hơn 100 ha, sản lượng gần 1.900 tấn các loại mỗi năm. Nhiều hộ sống chuyên bằng nghề trồng rau, như các hộ Giàng A Kỷ, Thào A Si, Thào A Vâu, Giàng A Chứ…

Ông Nguyễn Bá Nguyên, Chủ tịch UBND phường Sa Pả cho biết: Sa Pả đang trở thành vùng trọng điểm sản xuất rau an toàn của Sa Pa. Hiện nay, phường có 2 vùng rau an toàn trọng điểm của thị xã là tổ 3 Xả Séng và tổ 2 Hàm Rồng. Phường phối hợp với các ngành chức năng mở các lớp tập huấn nâng cao kỹ thuật trồng rau an toàn, rau trái vụ cho nông dân, đồng thời tích cực liên hệ, mở rộng liên kết với các doanh nghiệp thực hiện hợp tác trồng, cung ứng, bao tiêu sản phẩm rau an toàn cho bà con.

Chúng tôi chia tay Sa Pả, Sâu Chua trong ráng chiều mịt mùng sương và cái lạnh xắt da đặc trưng của “ngăn cấp đông” nhưng trong lòng đầy ấm áp, hân hoan. Trong sắc thắm của mùa xuân, mang theo câu chuyện cũ hòa với lời nói đầy hứng khởi của vị Chủ tịch phường, thấy yêu và tự hào hơn về những cư dân của “vương quốc” hạt rau thuở trước.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Cạnh tranh gay gắt trong xuất khẩu gạo

Cạnh tranh gay gắt trong xuất khẩu gạo

Theo Hiệp hội Lương thực Việt Nam, giá gạo xuất khẩu 5% tấm của Việt Nam hiện ở mức 578 USD/tấn. Trong khi đó, gạo cùng chủng loại của Thái Lan đã giảm sâu trong tuần qua, xuống mức thấp hơn so với Việt Nam, đạt 575 USD/tấn, còn gạo của Pakistan là 587 USD/tấn. Thị trường gạo thế giới vẫn đang tiếp tục ghi nhận nhiều biến động từ cả phía các quốc gia xuất khẩu và nhập khẩu gạo.

Chắc chắn hoàn thành mục tiêu tỷ lệ che phủ rừng

Chắc chắn hoàn thành mục tiêu tỷ lệ che phủ rừng

Mặc dù mới qua nửa chặng đường thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI, nhiệm kỳ 2020 - 2025 nhưng có thể khẳng định mục tiêu tỷ lệ che phủ rừng chắc chắn hoàn thành. Để làm rõ nội dung này, phóng viên Báo Lào Cai đã phỏng vấn đồng chí Nguyễn Quang Vĩnh, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.

Ngăn chặn sâu đo hại quế lây lan ra diện rộng

Ngăn chặn sâu đo hại quế lây lan ra diện rộng

Hiện nay, tại một số địa phương như Bắc Hà, Bảo Thắng, Bảo Yên, Văn Bàn có sâu đo gây hại mạnh trên cây quế với mật độ phổ biến 30 - 100 con/cây, cục bộ có nơi đến 200 con/cây. Ngành chức năng và các địa phương đang triển khai nhiều giải pháp ngăn chặn, không để sâu lan ra diện rộng.

Từ loại quả bình dân thành sản phẩm OCOP

Từ loại quả bình dân thành sản phẩm OCOP

Ông Nguyễn Thế Yên, Cựu chiến binh ở thôn Sơn Mãn, xã Vạn Hòa, thành phố Lào Cai sớm nhận định đúng giá trị của quả chuối. Quyết định đầu tư vùng trồng chuối tiêu hồng sạch, cùng với việc làm chủ công nghệ dấm lạnh quả chuối, gia đình ông Yên đã đưa chuối tiêu hồng từ loại quả bình dân trở thành sản phẩm OCOP 3 sao chất lượng.

Phát triển sản xuất nông nghiệp hữu cơ bền vững

Phát triển sản xuất nông nghiệp hữu cơ bền vững

Xác định sản xuất nông nghiệp hữu cơ là xu hướng tất yếu của sản xuất nông nghiệp bền vững, hiện đại và hội nhập, các địa phương trong tỉnh cùng doanh nghiệp, hợp tác xã đã tập trung nhiều nguồn lực nhằm phát triển sản xuất nông nghiệp hữu cơ.

Duy trì, phát triển vùng nguyên liệu chuối, dứa, cây ăn quả ôn đới giai đoạn 2024 - 2025

Duy trì, phát triển vùng nguyên liệu chuối, dứa, cây ăn quả ôn đới giai đoạn 2024 - 2025

Nhằm tổ chức sản xuất chuối, dứa, cây ăn quả ôn đới đạt hiệu quả cao, Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai vừa ký Văn bản số 1562/UBND-NLN yêu cầu các sở, ngành tỉnh, UBND các huyện, thị xã, thành phố đẩy mạnh thực hiện các giải pháp duy trì, phát triển vùng nguyên liệu chuối, dứa, cây ăn quả ôn đới trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2024 - 2025.

Hàng loạt kiến nghị giải quyết các khó khăn, bất cập trong sản xuất nông nghiệp hàng hóa

Hàng loạt kiến nghị giải quyết các khó khăn, bất cập trong sản xuất nông nghiệp hàng hóa

Sáng 3/4, tại trụ sở Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, dưới sự chủ trì của đồng chí Lý Bình Minh, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh, HĐND tỉnh đã có phiên giám sát chuyên đề việc thực hiện Nghị quyết 10-NQ/TU ngày 26/8/2021 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về Chiến lược phát triển nông nghiệp hàng hóa tỉnh Lào Cai đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050 (Nghị quyết số 10).

Triển khai công bố hiện trạng rừng tỉnh Lào Cai năm 2023

Triển khai công bố hiện trạng rừng tỉnh Lào Cai năm 2023

Để đảm bảo số liệu hiện trạng rừng phục vụ tốt cho công tác quản lý nhà nước về lâm nghiệp và công tác kiểm tra, giám sát ở địa phương, Chủ tịch UBND tỉnh vừa ban hành Văn bản số 1522/UBND-NLN chỉ đạo các sở, ban, ngành tỉnh, địa phương triển khai một số nội dung về công bố hiện trạng rừng tỉnh Lào Cai năm 2023.

Chuyển trọng tâm sang chăm sóc lúa xuân

Chuyển trọng tâm sang chăm sóc lúa xuân

Đến nay, nông dân trong tỉnh đã cơ bản hoàn thành việc gieo cấy diện tích lúa xuân năm 2024 và đang bắt tay vào thực hiện các biện pháp chăm sóc, bón phân; thường xuyên thăm đồng kịp thời phát hiện sâu bệnh hại để phòng, trừ đảm bảo cho lúa sinh trưởng, phát triển tốt.

fb yt zl tw