Mường Bo: Khát vọng phát triển du lịch bền vững từ ruộng bậc thang

Mỗi mùa sương ở vùng cao bao giờ cũng khiến tôi bâng khuâng những cảm xúc khó tả, vừa thương, vừa nhớ.

Trong chuỗi hoạt động của Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026, suốt tháng 10, các địa phương vùng Mường Lò tổ chức nhiều hoạt động trải nghiệm thực tế như bắt cá ruộng, sản xuất nông nghiệp, sinh hoạt cộng đồng tại bản làng, khám phá không gian nhà sàn truyền thống. Những hoạt động này không chỉ mang đến cho du khách thập phương cảm nhận chân thực về văn hóa, con người nơi đây mà còn cho thấy sự chủ động của cộng đồng trong bảo tồn bản sắc, phát triển du lịch bền vững.

Thời gian qua, đỉnh Fansipan (Vườn quốc gia Hoàng Liên) tiếp tục là điểm đến hấp dẫn, thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước lựa chọn chinh phục bằng đường bộ. Nhiều đoàn khách với số lượng thành viên lớn đã tổ chức hành trình khám phá “Nóc nhà Đông Dương”, cho thấy sức hút của loại hình du lịch trải nghiệm, khám phá thiên nhiên tại đây.

Sáng 29/10, tại Garya Mù Cang Chải, xã Púng Luông, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh tổ chức Hội thảo kết nối doanh nghiệp với chủ đề "Định vị và phát triển Vành đai Du lịch Wellness Lào Cai“.

Những cánh rừng xanh ngút ngàn, vùng quế trải dài trên các sườn đồi và cảnh quan lòng hồ thủy điện Đồng Sung tạo nên nét riêng của vùng đất Mỏ Vàng. Không chỉ có lợi thế về thiên nhiên, địa phương còn lưu giữ nhiều giá trị văn hóa, lịch sử đặc sắc, là nền tảng để phát triển các sản phẩm du lịch trải nghiệm gắn với đời sống cộng đồng.

Từ ngày 14 đến 24/11/2026, tại xã Bắc Hà, tỉnh Lào Cai sẽ diễn ra Festival mùa đông với chủ đề “Sắc màu hội tụ - Ấm tình đại đoàn kết”. Sự kiện gồm nhiều hoạt động văn hóa, du lịch và thể thao, hứa hẹn thu hút đông đảo người dân, du khách đến trải nghiệm.

Từ những thửa ruộng bậc thang, đồi chè Shan tuyết, nếp nhà sàn đến những câu chuyện văn hóa được trao truyền qua nhiều thế hệ, “Cung đường di sản văn hóa ruộng bậc thang” đang mở ra hướng tiếp cận mới cho du lịch Lào Cai: biến cảnh quan thành trải nghiệm, biến đời sống thành sản phẩm và kết nối những điểm đến riêng lẻ thành một hành trình đủ sức níu chân du khách. Nhưng để đi xa hơn, cung đường ấy cần được tổ chức như một sản phẩm thống nhất, nơi hạ tầng, dịch vụ và cộng đồng cùng vận hành.

Ở độ cao trung bình từ 1.500 - 2.000 m so với mực nước biển, xã Y Tý hấp dẫn du khách bởi thiên nhiên tươi đẹp với những bản làng giàu bản sắc văn hóa. Cùng với sự phát triển của du lịch, một số homestay, cơ quan, đơn vị trên địa bàn đã tận dụng những phiến đá tự nhiên để vẽ thành biển hiệu, biển tên độc đáo, tạo thêm điểm nhấn cho vùng đất này.

Sự lan tỏa của chương trình “Gia đình Haha” đã đưa Bản Liền đến gần hơn với du khách, mở ra cơ hội phát triển du lịch cộng đồng trên nền tảng cảnh quan ruộng bậc thang, đồi chè Shan tuyết và văn hóa người Tày. Tuy nhiên, để biến sức hút truyền thông thành sinh kế lâu dài, Bản Liền cần những sản phẩm đủ sức giữ chân du khách, dịch vụ đáp ứng nhu cầu thực tế và một cộng đồng cùng tham gia, cùng hưởng lợi.

Không chỉ hấp dẫn bởi những thửa ruộng bậc thang mùa lúa chín, Mù Cang Chải còn mang đến cho du khách nhiều trải nghiệm thông qua các dịch vụ chụp ảnh, quay video, xe ôm đưa đón và giao lưu văn nghệ cùng người dân bản địa. Những dịch vụ được hình thành từ nhu cầu thực tế đang góp phần nâng cao chất lượng phục vụ, đồng thời tạo thêm việc làm, thu nhập cho người dân địa phương.

Trong hai ngày (21 - 22/10), tại xã Lâm Thượng, Trung tâm TABA phối hợp với các đơn vị lữ hành và kinh doanh nông sản tại Hà Nội tổ chức hoạt động hỗ trợ liên kết chuỗi du lịch, dược liệu và sản phẩm địa phương, nhằm gia tăng giá trị kinh tế cho phụ nữ và cộng đồng địa phương.

Những ngày này, hoa tam giác mạch đã nở rộ trên các triền đồi ở xã Lùng Phình, thu hút người dân, du khách đến tham quan, chụp ảnh. Từ cây lương thực quen thuộc của đồng bào vùng cao, tam giác mạch đang dần được một số hộ dân khai thác theo hướng kết hợp với du lịch, góp phần tạo thêm sản phẩm trải nghiệm tại địa phương.

Đứng trên đỉnh Fansipan những ngày cuối thu này, giữa mênh mang mây trắng và đại ngàn Hoàng Liên, tôi chợt nhớ về những năm tháng Fansipan còn chưa có cáp treo, ngẫm về những đổi thay của mười năm qua. Nay nhìn lại, càng thấy điều đáng nhớ không chỉ là tuyến cáp ấy đã đưa bao nhiêu người lên đỉnh núi, mà còn là những gì đã mở ra từ đó và những kỳ vọng của người dân nơi đây ở chặng đường phía trước.

Cứ vào sáng thứ Ba hằng tuần, khu vực trung tâm xã Tả Củ Tỷ lại nhộn nhịp hơn bởi phiên chợ độc đáo, mang đậm sắc màu vùng cao. Nơi đây, những gian hàng mộc mạc kết hợp hoạt động sinh hoạt văn hóa hấp dẫn đã tạo nên nét đặc sắc riêng có, thu hút du khách gần xa đến khám phá, trải nghiệm.

Sau sáp nhập tỉnh, ngành du lịch Lào Cai tiếp tục có những bước tiến quan trọng, nhất là phân khúc du lịch thông minh. 

Lễ hội Bưởi Đại Minh và khám phá danh thắng quốc gia hồ Thác Bà năm 2026 được xã Thác Bà tổ chức từ ngày 06 - 08/11 tại sân Trung tâm Văn hóa – Thể thao Công ty Cổ phần Thủy điện Thác Bà, với nhiều hoạt động văn hóa, thể thao, du lịch và quảng bá nông sản đặc trưng của địa phương.

Chương trình du lịch “Về miền đất Ngọc” năm 2026 dự kiến diễn ra trong hai ngày 04 - 05/12 tại xã Lục Yên, với nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật, ẩm thực và thể thao đặc sắc, góp phần quảng bá bản sắc văn hóa, tiềm năng du lịch địa phương.

Trên các cung đường lên Fansipan, Ngũ Chỉ Sơn hay những lối nhỏ ở Tả Phìn, người dân địa phương đưa du khách đến gần hơn với thiên nhiên và văn hóa vùng cao. Cùng với kinh nghiệm đi rừng, họ học thêm cách chăm sóc khách, quay phim, chụp ảnh và giao tiếp để làm du lịch ngay trên quê hương.

Làng Vần, thuộc thôn Bản Vần, xã Việt Hồng sở hữu cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp, văn hóa bản địa đặc sắc và nhịp sống nông thôn bình dị. Tuy nhiên, làm thế nào để biến tiềm năng thành sản phẩm du lịch, tạo sinh kế cho người dân vẫn là “bài toán” đặt ra cho địa phương.

Tối 17/10, UBND xã Văn Chấn tổ chức đêm tiệc trà Shan tuyết và hội thi trình diễn trang phục các dân tộc. Sự kiện thu hút đông đảo người dân và du khách, góp phần quảng bá sản phẩm OCOP địa phương và gìn giữ bản sắc văn hóa vùng cao.