Mong ngày trở về: Hành trình tìm lại tên cho những người đã ngã xuống

Đôi bàn tay đã hằn kín những nếp nhăn của Mẹ Việt Nam Anh hùng Hà Thị Hao run run vuốt nhẹ lên tấm ảnh đen trắng của người con trai duy nhất. Bên cạnh bức ảnh là lá thư người con gửi về từ chiến trường cách đây hơn nửa thế kỷ. Giấy đã úa vàng, nét chữ nhòe theo thời gian, nhưng với mẹ, đó vẫn là những kỷ vật thiêng liêng nhất còn sót lại sau chiến tranh.

0:00 / 0:00
0:00
baolaocai-br_1784815298647-2233525538719524409-8703897420327597324-e883bdab908bf683e648f36efd9f121a.jpg
Bức ảnh người con trai duy nhất là liệt sĩ Hoàng Văn Muôn luôn được Mẹ Việt Nam Anh hùng Hà Thị Hao gìn giữ như một phần ký ức không thể phai mờ.

Trong căn nhà nhỏ ở xã Quy Mông, ký ức về liệt sĩ Hoàng Văn Muôn dường như chưa bao giờ phai nhạt. Người con trai duy nhất của mẹ hy sinh năm 1969 khi mới 18 tuổi. Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, người mẹ năm nào giờ tóc đã bạc trắng, nhưng nỗi nhớ con vẫn nguyên vẹn như ngày nhận tin báo tử. Điều mẹ mong mỏi bao năm qua là được biết nơi con yên nghỉ để có thể một lần thắp nén hương trên chính phần mộ của con.

Ước nguyện ấy cũng là nỗi niềm của biết bao gia đình liệt sĩ trên địa bàn tỉnh Lào Cai.

Nếu như Mẹ Việt Nam Anh hùng Hà Thị Hao vẫn còn giữ được bức ảnh và lá thư cuối cùng của người con trai thì với bà Phạm Thị Chi, ở tổ dân phố số 2, phường Nam Cường, kỷ vật về người anh trai chỉ còn vỏn vẹn một bản trích lục hồ sơ liệt sĩ.

baolaocai-br_1784817767315-2233525538719524409-8703897420327597324-46e79cd06ba144c6edd190d897a3806c.jpg
Bà Phạm Thị Chi xem lại bản trích lục hồ sơ liệt sĩ của anh trai - kỷ vật duy nhất gia đình còn lưu giữ được sau hơn 70 năm kể từ ngày ông hy sinh.

Tờ giấy đã ngả màu theo thời gian, những nếp gấp hằn sâu sau hàng chục năm được gia đình gìn giữ cẩn thận. Mỗi lần mở bản trích lục, bà Chi đều nhẹ nhàng vuốt phẳng từng góc giấy như sợ thời gian sẽ lấy đi nốt dấu tích cuối cùng về người anh - liệt sĩ Phạm Văn Bảng, hy sinh trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp năm 1950.

Hơn bảy thập kỷ trôi qua, gia đình vẫn chưa một lần biết chính xác nơi người anh yên nghỉ. Không có di vật, cũng chưa tìm được phần mộ để hương khói, bản trích lục hồ sơ liệt sĩ trở thành kỷ vật quý giá, lưu giữ thông tin về người đã khuất và là niềm hy vọng của gia đình trên hành trình tìm lại nơi an nghỉ của ông.

Qua đợt này, gia đình rất mong tìm được hài cốt anh trai - bà Chi nghẹn ngào.

Chỉ một câu nói ngắn ngủi thôi nhưng chứa đựng cả hành trình chờ đợi.

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng với nhiều gia đình liệt sĩ, nỗi mong ngóng tìm lại người thân vẫn chưa bao giờ nguôi. Có người còn giữ được bức ảnh đã bạc màu, có người còn lưu được lá thư cuối cùng, có người chỉ còn một tờ giấy đã úa vàng theo năm tháng. Mỗi kỷ vật không chỉ lưu giữ ký ức về người đã ngã xuống mà còn gửi gắm mong muốn của các gia đình rằng các thế hệ hôm nay luôn ghi nhớ những hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

baolaocai-br_12.jpg
Thân nhân liệt sĩ tham gia thu nhận mẫu ADN trong Chiến dịch "500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ".

Để hiện thực hóa mong mỏi tìm lại người thân của các gia đình liệt sĩ, tỉnh Lào Cai đã triển khai Chiến dịch "500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ". Bên cạnh việc tổ chức lấy mẫu tập trung, lực lượng Công an tỉnh cùng các đơn vị liên quan còn thành lập nhiều tổ công tác đến tận nhà các thân nhân tuổi cao, sức yếu hoặc gặp khó khăn trong việc đi lại để thu nhận mẫu ADN, bảo đảm đúng quy trình chuyên môn và tạo thuận lợi nhất cho người dân.

Đến nay, toàn tỉnh đã hoàn thành việc lấy mẫu tại 16/16 nghĩa trang liệt sĩ; khai quật 1.250 phần mộ, thu nhận 820 mẫu sinh phẩm từ hài cốt và 3.115 mẫu ADN của thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính, đạt 97,71% kế hoạch. Đồng thời, địa phương cũng tìm kiếm, quy tập được 14 hài cốt liệt sĩ.

Đây là cơ sở quan trọng để các cơ quan chuyên môn tiến hành giám định, đối chiếu ADN, từng bước xác định danh tính các liệt sĩ còn thiếu thông tin.

Không chỉ Mẹ Việt Nam Anh hùng Hà Thị Hao hay bà Phạm Thị Chi, nhiều gia đình khác trên địa bàn tỉnh cũng đang gửi gắm niềm tin vào kết quả giám định ADN. Ông Đào Văn Dũng ở phường Lào Cai, vẫn lưu giữ tờ giấy báo tử của người anh trai hy sinh tại chiến trường miền Nam. Dù đã nhiều lần lặn lội đi tìm, đến nay gia đình vẫn chưa có thông tin về nơi người anh yên nghỉ. Cùng chung niềm mong mỏi ấy, bà Đinh Thị Lẻ ở xã Châu Quế và bà Hoàng Thị Dự ở xã Quy Mông đều hy vọng sớm tìm được nơi an nghỉ của những người thân đã ngã xuống.

baolaocai-br_1784817848344-2233525538719524409-8703897420327597324-9458505707d51e09c1f42e75aed56ce1.jpg
Việc thu nhận mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ được thực hiện theo đúng quy trình chuyên môn, tạo cơ sở đối chiếu, xác định danh tính các liệt sĩ còn thiếu thông tin.

Việc giám định và đối chiếu các mẫu ADN có thể sẽ còn cần thêm thời gian. Nhưng với những gia đình đã dành hơn nửa cuộc đời đi tìm người thân, mỗi bước tiến trong hành trình ấy đều là niềm hy vọng và sự an ủi lớn.

Mỗi mẫu ADN được thu nhận hôm nay không chỉ là dữ liệu khoa học phục vụ việc xác định danh tính liệt sĩ. Đó còn là sự tiếp nối đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", "Đền ơn đáp nghĩa" bằng thành tựu của khoa học; là lời tri ân đối với những người đã ngã xuống vì Tổ quốc; là niềm hy vọng để những người con năm xưa được gọi đúng tên mình và trở về với quê hương, với gia đình sau những tháng năm dài mòn mỏi kiếm tìm.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Vụ 8 công nhân ngộ độc khí H₂S ở Ninh Bình: 5 người xuất viện, 3 trường hợp tiếp tục điều trị

Vụ 8 công nhân ngộ độc khí H₂S ở Ninh Bình: 5 người xuất viện, 3 trường hợp tiếp tục điều trị

Sau nhiều ngày điều trị tích cực tại Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình, đến nay, 5/8 công nhân bị ngộ độc khí hydro sulfide (H₂S) đã được xuất viện. Hai trường hợp ngộ độc nặng vẫn đang được theo dõi tổn thương tim, một người bệnh tiếp tục điều trị do phát hiện thêm vấn đề sức khỏe.

Mưa lớn kéo dài, cảnh báo lũ trên các sông ở Bắc Bộ

Mưa lớn kéo dài, cảnh báo lũ trên các sông ở Bắc Bộ

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, từ chiều tối 23/7 đến ngày 25/7, khu vực vùng núi, trung du Bắc Bộ và Quảng Ninh có mưa vừa, mưa to và dông với lượng mưa phổ biến 70-150mm, cục bộ có nơi mưa rất to trên 300mm; các nơi khác ở Bắc Bộ có mưa vừa, mưa to và dông với lượng mưa phổ biến 40-100mm, cục bộ có nơi mưa rất to trên 150mm.

Nhiều hoạt động tri ân người có công nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ

Nhiều hoạt động tri ân người có công nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ

Hướng tới kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026), các địa phương trên địa bàn tỉnh đã tổ chức nhiều hoạt động thiết thực nhằm tri ân các anh hùng liệt sĩ, thương binh, bệnh binh, người có công với cách mạng và thân nhân liệt sĩ, góp phần lan tỏa đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", "Đền ơn đáp nghĩa".

Từ 10/9/2026: Thuê người giúp việc nhà nhưng không thông báo UBND cấp xã có thể bị phạt đến 3 triệu đồng

Từ 10/9/2026: Thuê người giúp việc nhà nhưng không thông báo UBND cấp xã có thể bị phạt đến 3 triệu đồng

Từ ngày 10/9/2026, người sử dụng lao động thuê người giúp việc gia đình nhưng không thực hiện nghĩa vụ thông báo việc sử dụng hoặc chấm dứt sử dụng lao động với UBND xã, phường hoặc đặc khu theo quy định có thể bị phạt tiền từ 1 triệu đồng đến 3 triệu đồng. Quy định này được nêu tại Nghị định số 283/2026/NĐ-CP của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động.

Chung tay thông đường sau lũ

Chung tay thông đường sau lũ

Sau đợt mưa lũ vừa qua, hàng trăm điểm sạt lở trên các tuyến đường giao thông nông thôn ở xã Lao Chải (tỉnh Lào Cai) khiến nhiều bản làng bị chia cắt, cuộc sống của người dân gặp nhiều khó khăn. Trong lúc địa phương còn thiếu nguồn lực khắc phục hậu quả, nhiều doanh nghiệp, chủ máy xúc và cá nhân đã tự nguyện đưa phương tiện đến hiện trường, chung tay san gạt đất đá, mở đường về bản. Những nghĩa cử thầm lặng ấy đang góp phần giúp người dân vùng cao sớm ổn định cuộc sống sau thiên tai.

Người dân Lào Cai hướng về vùng lũ Mường Than

Người dân Lào Cai hướng về vùng lũ Mường Than

Trước những thiệt hại nặng nề do mưa lũ gây ra tại xã Mường Than, tỉnh Lai Châu, những ngày qua, nhiều tổ chức, cá nhân và người dân trên địa bàn tỉnh Lào Cai đã quyên góp tiền mặt, lương thực, quần áo cùng các nhu yếu phẩm, góp phần hỗ trợ bà con vùng lũ sớm vượt qua khó khăn.

Lào Cai cảnh báo nguy cơ lũ quét, sạt lở đất và sụt lún đất do mưa lớn

Lào Cai cảnh báo nguy cơ lũ quét, sạt lở đất và sụt lún đất do mưa lớn

Đài Khí tượng thủy văn tỉnh Lào Cai tiếp tục phát thêm cảnh báo, trong 6 giờ qua (từ 12 giờ đến 18 giờ ngày 22/7), nhiều khu vực trên địa bàn tỉnh Lào Cai đã có mưa, mưa vừa, cục bộ mưa to. Một số nơi ghi nhận lượng mưa lớn như Nậm Khắt đạt 63,6 mm (Púng Luông), Nghĩa Đô 81,8 mm và Vĩnh Yên 70 mm (Nghĩa Đô).

Lào Cai cảnh báo dông, lốc, sét, mưa đá và mưa lớn cục bộ trong chiều tối 22/7

Lào Cai cảnh báo dông, lốc, sét, mưa đá và mưa lớn cục bộ trong chiều tối 22/7

Đài khí tượng thủy văn tỉnh Lào Cai vừa phát cảnh báo, qua theo dõi ảnh vệ tinh, số liệu định vị sét và ra đa thời tiết cho thấy nhiều vùng mây đối lưu đang phát triển, gây mưa rào và dông rải rác, cục bộ có nơi mưa vừa, mưa to tại các khu vực phía Bắc tỉnh Lào Cai. Đồng thời, các vùng mây đối lưu từ Tuyên Quang, Phú Thọ và Sơn La đang tiếp tục di chuyển về phía tỉnh Lào Cai.

fb yt zl tw