Ngày 09/7/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 278/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 72/2025/NĐ-CP về cơ chế, thời gian điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân. Nghị định có hiệu lực ngay từ ngày ký, với nhiều nội dung điều chỉnh nhằm hoàn thiện cơ chế điều hành giá điện theo hướng minh bạch, rõ trách nhiệm và tăng cường vai trò giám sát của cơ quan quản lý nhà nước.
EVN được chủ động điều chỉnh giá điện trong ngưỡng quy định sau khi có ý kiến của Bộ Công Thương
Một trong những điểm đáng chú ý của Nghị định 278/2026/NĐ-CP là điều chỉnh ngưỡng xử lý đối với biến động của giá bán lẻ điện bình quân.
Theo quy định mới:
- Nếu giá bán lẻ điện bình quân tính toán giảm dưới 1% hoặc tăng dưới 2% so với mức hiện hành, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) không thực hiện điều chỉnh giá mà có trách nhiệm báo cáo Bộ Công Thương và gửi hồ sơ để cơ quan này kiểm tra, giám sát.
- Trường hợp giá bán lẻ điện bình quân giảm từ 1% trở lên hoặc cần điều chỉnh tăng từ 2% đến dưới 5%, EVN lập phương án giá gửi Bộ Công Thương kiểm tra, rà soát và cho ý kiến bằng văn bản. Sau khi có ý kiến của Bộ Công Thương, EVN được quyết định việc điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân theo quy định.
So với Nghị định số 72/2025/NĐ-CP, quy định mới nâng ngưỡng điều chỉnh tăng giá điện từ 3% lên 5%, đồng thời hạ ngưỡng điều chỉnh giảm giá từ 2% xuống còn 1%.
Bổ sung trách nhiệm kiểm tra khi EVN không thực hiện giảm giá điện
Nghị định 278/2026/NĐ-CP cũng bổ sung quy định về trách nhiệm kiểm tra của Bộ Công Thương.
Theo đó, nếu giá bán lẻ điện bình quân đủ điều kiện phải giảm nhưng EVN không thực hiện điều chỉnh, Bộ Công Thương có quyền yêu cầu EVN giảm giá bằng văn bản. EVN phải thực hiện việc điều chỉnh trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ khi nhận được yêu cầu.
Đây là nội dung chưa được quy định cụ thể tại Nghị định số 72/2025/NĐ-CP.
Quy định rõ quy trình xử lý khi phát hiện sai sót trong tính toán giá điện
Nghị định mới cũng quy định rõ hơn trách nhiệm xử lý khi phát hiện sai sót trong quá trình xây dựng phương án giá điện.
Trong trường hợp Bộ Công Thương phát hiện sai sót khi kiểm tra, rà soát phương án giá do EVN lập, Bộ có trách nhiệm yêu cầu EVN cập nhật, điều chỉnh phương án. EVN phải hoàn thiện theo yêu cầu trong thời hạn 05 ngày làm việc.
Đồng thời, nếu cơ quan nhà nước có thẩm quyền phát hiện sai sót về kết quả tính toán giá bán lẻ điện bình quân sau quá trình kiểm tra hằng năm, EVN có trách nhiệm cập nhật, điều chỉnh trong các lần điều chỉnh giá tiếp theo.
Công khai kết quả kiểm tra chi phí thực tế hằng năm
Một điểm mới khác là Nghị định tiếp tục hoàn thiện cơ chế kiểm tra chi phí hình thành giá điện.
Theo quy định:
- Trước ngày 30/6 hằng năm, EVN phải báo cáo Bộ Công Thương chi phí thực tế của năm trước.
- Bộ Công Thương chủ trì phối hợp với Bộ Tài chính và các cơ quan liên quan tổ chức kiểm tra.
- Trong trường hợp cần thiết, Bộ Công Thương được thuê tư vấn độc lập để phục vụ công tác kiểm tra, thẩm tra.
Kết quả kiểm tra phải được công khai trên Cổng thông tin điện tử của Bộ Công Thương.
Quy định này tiếp tục nhấn mạnh yêu cầu công khai, minh bạch trong việc xác định các yếu tố cấu thành giá bán lẻ điện bình quân.
Có hiệu lực từ ngày 09/7/2026
Nghị định số 278/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành kể từ ngày 09/7/2026.
Việc sửa đổi, bổ sung Nghị định số 72/2025/NĐ-CP được đánh giá là nhằm hoàn thiện cơ chế điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân theo hướng quy định rõ hơn trách nhiệm của EVN và Bộ Công Thương, đồng thời bổ sung các quy định về kiểm tra, giám sát và công khai thông tin trong quá trình điều hành giá điện.
Điểm mới nổi bật của Nghị định 278/2026/NĐ-CP (so với Nghị định 72/2025/NĐ-CP)
- Nâng ngưỡng điều chỉnh tăng giá điện: từ 3% lên dưới 5%, sau khi có ý kiến bằng văn bản của Bộ Công Thương, EVN được quyết định điều chỉnh.
- Hạ ngưỡng điều chỉnh giảm giá điện: từ 2% xuống còn từ 1% trở lên, giúp việc giảm giá được xem xét sớm hơn khi chi phí đầu vào giảm.
- Bổ sung quy định xử lý khi EVN không giảm giá điện dù đã đủ điều kiện; Bộ Công Thương có quyền yêu cầu thực hiện và EVN phải chấp hành trong 5 ngày làm việc.
- Quy định thời hạn xử lý sai sót trong phương án tính toán giá điện là 05 ngày làm việc sau khi có yêu cầu của Bộ Công Thương.
- Tiếp tục tăng cường công khai, minh bạch thông qua việc công bố kết quả kiểm tra chi phí thực tế hằng năm trên Cổng thông tin điện tử của Bộ Công Thương.
